1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

3
00:00:23,023 --> 00:00:28,361
EEN NETFLIX ORIGINAL-DOCUMENTAIRE

4
00:00:42,959 --> 00:00:44,919
Als schepen midden op zee zijn…

5
00:00:47,088 --> 00:00:49,299
…en er doen zich problemen voor…

6
00:00:50,842 --> 00:00:54,220
…dan kunnen ze je overboord gooien.

7
00:00:55,263 --> 00:00:59,267
Het is gevaarlijk
om deze documentaire te maken.

8
00:00:59,350 --> 00:01:02,896
Er zijn veel risico's.

9
00:01:08,902 --> 00:01:12,155
Als je bang bent om te sterven,
ga dan naar huis.

10
00:01:36,262 --> 00:01:37,680
Ik ben Ali.

11
00:01:38,223 --> 00:01:39,140
Dat ben ik.

12
00:01:39,641 --> 00:01:41,559
Al zolang ik me kan herinneren…

13
00:01:41,643 --> 00:01:44,771
…ben ik gefascineerd
door dolfijnen en walvissen.

14
00:01:46,523 --> 00:01:51,111
Maar mijn obsessie met de oceaan
ontstond eigenlijk door documentaires…

15
00:01:51,194 --> 00:01:53,696
…van mensen als Jacques Cousteau…

16
00:01:53,780 --> 00:01:56,449
…David Attenborough en Sylvia Earle.

17
00:01:57,075 --> 00:02:00,662
Het zien van hun films
opende voor mij een nieuwe wereld…

18
00:02:01,329 --> 00:02:05,416
…vol van schoonheid, kleur en leven.

19
00:02:06,376 --> 00:02:11,131
Ik droomde ervan om ooit, net als zij,
onze bruisende zeeën te verkennen.

20
00:02:11,214 --> 00:02:15,969
Om de uitzonderlijke dieren die
onder de golven leven vast te leggen.

21
00:02:18,054 --> 00:02:20,974
Na mijn studie werkte ik
aan andere documentaires.

22
00:02:21,057 --> 00:02:23,935
Maar op m'n 22e was ik klaar
om 'n film te maken…

23
00:02:24,018 --> 00:02:26,354
…over hoe fantastisch de oceanen waren.

24
00:02:31,734 --> 00:02:34,946
Het is de thuisbasis voor 80%
van al 't leven op aarde.

25
00:02:35,446 --> 00:02:39,409
En omdat een groot deel van de zeeën
nog steeds niet verkend is…

26
00:02:39,492 --> 00:02:44,289
…waren de oceanen voor mij
een onverwoestbare bron van inspiratie.

27
00:02:46,040 --> 00:02:48,376
Maar al vroeg in het project…

28
00:02:48,459 --> 00:02:52,755
…veranderde het romantische beeld dat ik
van de oceaan had volledig.

29
00:02:53,590 --> 00:02:56,551
…gestrande walvis
die deze week werd gevonden…

30
00:02:56,634 --> 00:02:59,721
…had meer dan 30 plastic zakken
in zijn maag.

31
00:02:59,804 --> 00:03:04,475
Het is de 29 walvis van deze soort
die in de laatste twee weken is gestrand.

32
00:03:04,559 --> 00:03:07,645
Dit is de grootste stranding
in de laatste 100 jaar…

33
00:03:07,729 --> 00:03:09,647
…aangespoeld in het VK…

34
00:03:09,731 --> 00:03:14,027
In de laatste dagen stierven er
nog vier bij een aantal strandingen…

35
00:03:14,110 --> 00:03:17,447
Toen er berichten binnenkwamen
over gestrande walvissen…

36
00:03:17,530 --> 00:03:20,200
…langs de kust van Engeland,
waar ik woonde…

37
00:03:20,283 --> 00:03:23,203
…moest ik een andere kant
van het verhaal onder ogen zien.

38
00:03:23,912 --> 00:03:28,041
Een verhaal over hoe groot onze impact
op de zeeën is geworden.

39
00:03:28,124 --> 00:03:31,836
Dat die dieren aanspoelen
met hun maag vol plastic…

40
00:03:31,920 --> 00:03:36,549
…was niet alleen rampzalig
vanwege hun ongelofelijke intelligentie…

41
00:03:37,175 --> 00:03:40,637
…maar omdat ze helpen
om de hele oceaan in leven te houden.

42
00:03:41,346 --> 00:03:43,765
Als dolfijnen en walvissen bovenkomen
voor lucht…

43
00:03:43,848 --> 00:03:47,227
…bevruchten ze kleine waterplanten
genaamd fytoplankton…

44
00:03:47,310 --> 00:03:51,231
…die elk jaar
vier keer zoveel koolstofdioxide opnemen…

45
00:03:51,314 --> 00:03:53,107
…als het Amazoneregenwoud…

46
00:03:53,191 --> 00:03:56,945
…en tot wel 85% van de zuurstof
die wij inademen produceren.

47
00:03:58,905 --> 00:04:01,866
Dus in een wereld die druk is
met koolstof en klimaatverandering…

48
00:04:01,950 --> 00:04:05,745
…staat deze dieren beschermen gelijk
aan de planeet beschermen.

49
00:04:06,246 --> 00:04:10,625
Mijn conclusie was dat de oceaan sterft
als dolfijnen en walvissen sterven.

50
00:04:10,708 --> 00:04:12,877
Als de oceaan sterft, gaan wij ook.

51
00:04:12,961 --> 00:04:16,422
Maar met zoveel dode walvissen
leek de toekomst somber.

52
00:04:17,048 --> 00:04:20,134
Plastic drong door tot elke hoek
van de zeeën…

53
00:04:20,677 --> 00:04:24,597
…met enorme stukken plasticsoep
in het midden van de oceaan…

54
00:04:24,681 --> 00:04:27,267
Zoals de plasticsoep
in de Noordelijke Grote Oceaan.

55
00:04:27,350 --> 00:04:34,190
Elke minuut wordt er een vrachtwagenlading
aan plastic in de zee gedumpt…

56
00:04:34,274 --> 00:04:39,737
…waar het zich aansluit
bij de 150 miljoen ton die daar al drijft.

57
00:04:39,821 --> 00:04:44,409
Dit plastic valt uiteen
in steeds kleinere stukjes: microplastic.

58
00:04:44,492 --> 00:04:49,664
Daarvan zijn er zeker 500 keer zoveel
als dat er sterren zijn in de Melkweg…

59
00:04:49,747 --> 00:04:52,875
…en ze dringen door
tot in alle wezens in de oceaan.

60
00:04:52,959 --> 00:04:56,921
Onze oceanen zijn veranderd
in een giftige plasticsoep.

61
00:04:57,505 --> 00:05:00,633
En het ergste was
dat ik bijdroeg aan het probleem

62
00:05:01,634 --> 00:05:05,430
Ik ondertekende petities
en schreef me in voor nieuwsbrieven…

63
00:05:05,513 --> 00:05:08,141
…maar ik beschermde niet
waar ik van hield.

64
00:05:08,224 --> 00:05:09,517
Dus vanaf die dag…

65
00:05:09,600 --> 00:05:12,895
…deed ik wat elke aspirerende
Jacques Cousteau zou doen.

66
00:05:12,979 --> 00:05:15,523
Ik ging bij de plasticpolitie.

67
00:05:15,606 --> 00:05:18,985
Ik doneerde
aan elke liefdadigheidsinstelling…

68
00:05:20,778 --> 00:05:22,113
…ruimde het strand op…

69
00:05:22,196 --> 00:05:25,950
…en nam altijd herbruikbaar bestek
en een waterfles mee.

70
00:05:26,034 --> 00:05:27,368
M'n missie was simpel.

71
00:05:27,452 --> 00:05:29,996
Zorgen dat niemand plastic tandenborstels…

72
00:05:30,079 --> 00:05:34,292
…rietjes, bestek, flesjes, zakken
of ander wegwerpplastic zou gebruiken.

73
00:05:34,375 --> 00:05:37,378
Ik zou niet stoppen
tot m'n boodschap werd gehoord.

74
00:05:38,046 --> 00:05:41,090
Seaside Fish and Chips, kan ik u helpen?
-Met Ali.

75
00:05:41,174 --> 00:05:46,095
Willen jullie stoppen met plastic rietjes?
Er sterven walvissen en schildpadden aan.

76
00:05:47,555 --> 00:05:48,473
Hallo?

77
00:05:48,556 --> 00:05:51,392
Dat weerhield me er niet van
om de plastic-plaag aan te pakken.

78
00:05:51,476 --> 00:05:54,771
Dit was mijn eerste strand. In één uur…

79
00:05:54,854 --> 00:05:57,774
…heb ik drie zakken
met plastic afval verzameld.

80
00:05:57,857 --> 00:06:02,403
Afhaalmaaltijdverpakkingen, bestek,
rietjes, er zit van alles bij.

81
00:06:02,487 --> 00:06:04,113
Ik heb zelfs Nemo gevonden.

82
00:06:04,614 --> 00:06:06,282
Op naar het volgende strand.

83
00:06:07,408 --> 00:06:10,661
Maar waar ik ook kwam
en hoeveel ik ook verzamelde…

84
00:06:11,204 --> 00:06:14,499
…er was altijd meer plastic,
meer gestrande dieren.

85
00:06:14,582 --> 00:06:19,837
Na een aantal maanden, toen ik me afvroeg
of dit de manier is om zeeleven te redden…

86
00:06:19,921 --> 00:06:21,672
…kwam ik dit tegen.

87
00:06:22,298 --> 00:06:26,094
Japan bevestigt de commerciële walvisjacht
te hervatten…

88
00:06:26,177 --> 00:06:29,180
…en verlaat
de Internationale Walvisvaartcommissie.

89
00:06:29,263 --> 00:06:32,975
De Japanse walvisvloot vertrok dinsdag
naar Antarctica.

90
00:06:33,059 --> 00:06:36,771
Tokio zegt te willen doden,
ondanks het wereldwijde verbod.

91
00:06:37,605 --> 00:06:40,441
Ik werd vandaag wakker met dit nieuws.

92
00:06:40,525 --> 00:06:43,861
De Japanse regering hervat
de walvisjacht op Antarctica.

93
00:06:43,945 --> 00:06:46,906
Ik wist dat plastic
dolfijnen en walvissen doodde…

94
00:06:46,989 --> 00:06:49,867
…maar ik dacht niet
dat ze doelwit zouden worden…

95
00:06:49,951 --> 00:06:53,538
…van 'n industrie waarvan ik dacht
dat die niet meer bestond.

96
00:06:53,621 --> 00:06:58,084
Ik heb onderzoek gedaan en ontdekt
dat walvisvaart sinds 1986 verboden is.

97
00:06:58,167 --> 00:07:01,587
Maar een aantal landen opereert al
jaren onder de radar.

98
00:07:01,671 --> 00:07:03,923
Het meest berucht daarvan is Japan.

99
00:07:04,799 --> 00:07:08,302
Het was onmogelijk om het te filmen
of iets te doen…

100
00:07:08,386 --> 00:07:10,096
…aan de jacht in Antarctica.

101
00:07:10,179 --> 00:07:13,099
Maar ik ontdekte
dat er een plek in Japan was…

102
00:07:13,182 --> 00:07:16,185
…waar deze industrie zichtbaar was
vanaf de kust.

103
00:07:16,269 --> 00:07:17,979
Op een plek genaamd Taiji…

104
00:07:18,062 --> 00:07:23,317
…waar elk jaar ruim 700 dolfijnen
en walvissen een baai in worden gedreven…

105
00:07:23,401 --> 00:07:24,444
…voor de slacht.

106
00:07:24,527 --> 00:07:28,364
Ik wilde uitzoeken hoe wat de dreiging
van Japans walvisvaart was…

107
00:07:28,448 --> 00:07:29,866
…vergeleken met plastic.

108
00:07:31,075 --> 00:07:33,744
Ik sprak af
met een van de weinige activisten…

109
00:07:33,828 --> 00:07:37,540
…die bij dit probleem betrokken zijn,
Ric O'Barry.

110
00:07:38,082 --> 00:07:43,963
De Japanse regering doet veel moeite
om te zorgen dat mensen dit niet weten.

111
00:07:44,046 --> 00:07:47,091
Als je daar bent
en je weet niet wat je doet…

112
00:07:47,175 --> 00:07:50,344
…kun je gearresteerd worden
en de bak indraaien.

113
00:07:50,428 --> 00:07:55,475
Ze ruimen iedereen uit de weg die
tegen hun oorlog tegen dolfijnen is.

114
00:07:55,558 --> 00:08:00,104
Als je in Taiji aankomt,
houdt de politie je meteen in de gaten.

115
00:08:00,188 --> 00:08:03,065
Ze zijn bij je hotel, ze volgen je overal.

116
00:08:03,733 --> 00:08:08,696
De Yakuza, rechtse politici, de regering,
vissers, iedereen is tegen je.

117
00:08:09,197 --> 00:08:15,036
Microfoons in je kamer en telefoon,
de televisie maakt foto's van je.

118
00:08:15,119 --> 00:08:18,706
Dus je wil weten wat er gebeurt
als je naar Taiji gaat?

119
00:08:18,789 --> 00:08:21,501
Weet dat al die mensen je
in de gaten houden…

120
00:08:21,584 --> 00:08:25,171
…en erover nadenken
hoe ze je uit kunnen schakelen.

121
00:08:25,254 --> 00:08:30,259
Maar als het riskant is en er dingen zijn
die effect hebben op de hele oceaan…

122
00:08:30,343 --> 00:08:33,888
…zoals plastic dat aanspoelt,
waarom ga je dan naar Taiji?

123
00:08:33,971 --> 00:08:36,641
Het is belangrijk om met een camera
naar Taiji te gaan.

124
00:08:36,724 --> 00:08:41,229
Als we dit niet kunnen oplossen,
hoe bedoel je dan, 'de oceaan redden'?

125
00:08:41,312 --> 00:08:45,441
Hoe kun je dat dan doen?
Dit is zo groot als een voetbalveld.

126
00:08:47,568 --> 00:08:51,197
Mijn hoofd zat vol vragen,
maar de dolfijnenjacht begon net.

127
00:08:51,280 --> 00:08:53,699
Ik moest weten wat er in Taiji gebeurt…

128
00:08:53,783 --> 00:08:57,620
…om beter te begrijpen
hoe ik de oceaan moest redden.

129
00:08:57,703 --> 00:09:00,790
Of ik bleef thuis
afval verzamelen op het strand…

130
00:09:00,873 --> 00:09:04,585
…of ik ging kijken of er
een grotere bedreiging voor de zee was.

131
00:09:05,586 --> 00:09:11,050
Ik liet alles vallen, pakte m'n camera's,
haalde m'n partner Lucy over mee te gaan…

132
00:09:11,634 --> 00:09:17,223
…en nam de eerste vlucht naar Japan om
te onthullen wat er met de oceaan gebeurt.

133
00:09:29,569 --> 00:09:33,114
TAIJI
ZUID-JAPAN

134
00:09:36,325 --> 00:09:41,122
POLITIE IN BURGER

135
00:09:44,875 --> 00:09:46,210
Waar gaan jullie heen?

136
00:09:46,294 --> 00:09:48,629
We zijn er net. We bezoeken de streek.

137
00:09:55,636 --> 00:09:56,470
Vakantie?

138
00:09:56,554 --> 00:09:58,097
Ja, vakantie.

139
00:09:58,180 --> 00:09:59,974
Rij voorzichtig.
-Bedankt.

140
00:10:01,976 --> 00:10:02,852
Wat was dat?

141
00:10:04,270 --> 00:10:07,231
Vanaf dat moment werden we gevolgd
door de politie…

142
00:10:07,315 --> 00:10:12,320
…de geheime dienst, undercoveragenten
en de kustwacht, waar we ook gingen.

143
00:10:20,453 --> 00:10:21,537
Is dat de politie?

144
00:10:22,121 --> 00:10:24,457
Ja, daarbuiten. Laten we achterom gaan.

145
00:10:36,344 --> 00:10:40,931
Dus eenmaal in Taiji gingen we 's ochtends
meteen naar de haven.

146
00:10:41,015 --> 00:10:43,267
Al snel gingen de boten de zee op.

147
00:10:43,351 --> 00:10:47,813
Het waren er ongeveer 13.
Ze bleven een paar uur weg.

148
00:10:47,897 --> 00:10:52,485
Ze kwamen terug in formatie
met zwarte rook uit hun uitlaatpijpen.

149
00:10:53,235 --> 00:10:55,363
Ze sloegen op palen in het water…

150
00:10:55,446 --> 00:10:58,532
…om een grote groep dolfijnen
naar het land te jagen…

151
00:10:58,616 --> 00:11:02,119
…om ze daarna de baai in te sturen
waar ik nu boven sta.

152
00:11:02,203 --> 00:11:04,288
Ik kan niet zien wat er gebeurt.

153
00:11:04,372 --> 00:11:08,084
Er is veel gespetter.
Mensen die met dolfijnen worstelen.

154
00:11:08,167 --> 00:11:11,712
Hoe dan ook, ze willen niet dat we filmen.
De politie zoekt ons.

155
00:11:13,130 --> 00:11:15,508
Het is moeilijk om dit te filmen.

156
00:11:40,991 --> 00:11:44,954
De dolfijnenjacht in Taiji wordt gesteund…

157
00:11:45,037 --> 00:11:49,500
…onderschreven en gefinancierd
door de dolfinariumindustrie.

158
00:11:49,583 --> 00:11:53,003
Een levende dolfijn is erg kostbaar.

159
00:11:53,087 --> 00:11:58,884
Dus het grote geld zit in het vangen
van jonge dolfijnen en walvissen…

160
00:11:58,968 --> 00:12:01,512
…om te verkopen aan dolfinariums.

161
00:12:01,595 --> 00:12:04,682
Gevangenschap in betonnen bassins…

162
00:12:04,765 --> 00:12:08,978
…haalt alles weg wat voor hen
het leven de moeite waard maakt.

163
00:12:09,562 --> 00:12:12,690
Alles wat ze moeten doen,
kunnen ze niet doen.

164
00:12:12,773 --> 00:12:16,193
En alles wat ze niet willen doen,
moeten ze doen.

165
00:12:17,153 --> 00:12:19,780
Ik had altijd genoten van zulke parken…

166
00:12:19,864 --> 00:12:23,534
…maar ik had er nooit bij stilgestaan
hoe de dieren daar komen.

167
00:12:24,243 --> 00:12:26,996
Maar wetend dat het verbonden was
aan de walvisvaart…

168
00:12:27,079 --> 00:12:29,498
…zwoer ik er nooit meer heen te gaan.

169
00:12:30,666 --> 00:12:32,877
Maar elke dag in Taiji was hetzelfde.

170
00:12:32,960 --> 00:12:35,421
De boten voeren uit, dreven dolfijnen op…

171
00:12:35,504 --> 00:12:38,507
…en de school werd massaal gevangen
en geslacht.

172
00:12:38,591 --> 00:12:41,010
Steeds weer opnieuw.

173
00:12:46,932 --> 00:12:49,810
Voor we het wisten
waren we al een week in Taiji…

174
00:12:49,894 --> 00:12:52,855
…maar wisten we nog niet
waarom ze gedood werden…

175
00:12:53,355 --> 00:12:56,150
…aangezien dode dolfijnen
geen trucjes doen.

176
00:12:58,194 --> 00:13:00,237
Laat zien wat je hebt gevonden.

177
00:13:00,321 --> 00:13:02,740
Ik heb zitten rekenen met de online data…

178
00:13:02,823 --> 00:13:06,368
…en van 2000 tot 2015 zijn er
voor elke gevangen dolfijn…

179
00:13:06,452 --> 00:13:08,913
…zeker 12 gedood. Dat is niet logisch.

180
00:13:08,996 --> 00:13:11,499
Ik snap niet waarom ze de dolfijnen doden.

181
00:13:12,416 --> 00:13:16,796
Als de dolfijnenjacht in Taiji
wordt gedreven door de parken…

182
00:13:16,879 --> 00:13:20,883
…roept dat de vraag op,
'Waarom dan de andere dolfijnen doden?'

183
00:13:20,966 --> 00:13:25,012
Er is geen reden om ze te doden.
Er is geen handel in dolfijnenvlees.

184
00:13:25,095 --> 00:13:27,264
Waarom laat je ze niet gewoon vrij?

185
00:13:27,348 --> 00:13:30,768
En het antwoord op die vraag
is ongediertebestrijding.

186
00:13:30,851 --> 00:13:34,355
De vissers zien de dolfijnen
als concurrentie.

187
00:13:34,438 --> 00:13:38,150
De dolfijnen eten te veel vis op,
dus als ze die doden…

188
00:13:38,234 --> 00:13:40,694
…is er meer vis om te vangen.

189
00:13:40,778 --> 00:13:45,324
Het afslachten van de dolfijnen
is een reactie…

190
00:13:45,407 --> 00:13:48,410
…op de overbevissing hier in Taiji.

191
00:13:49,662 --> 00:13:53,249
Als de dolfijnen de schuld kregen
van de overbevissing…

192
00:13:53,332 --> 00:13:56,335
…dan zou het boycotten van dolfinariums
niet helpen.

193
00:13:56,418 --> 00:14:00,965
Dus we gingen naar een lokale vissershaven
vlakbij Taiji voor meer informatie.

194
00:14:04,552 --> 00:14:09,473
Maar toen we aankwamen leerden we al snel
dat dit niet zomaar een vissershaven was.

195
00:14:14,854 --> 00:14:16,105
Wat is er?

196
00:14:17,147 --> 00:14:20,526
Dit is alleen maar tonijn.
Dit is de tonijnindustrie.

197
00:14:21,402 --> 00:14:25,739
We waren op een van de grootste
tonijnhavens ter wereld gestuit…

198
00:14:25,823 --> 00:14:30,286
…waar blauwvintonijn werd gevangen,
de duurste vis op aarde.

199
00:14:30,369 --> 00:14:35,291
In Tokio werd één van deze vissen verkocht
voor ruim drie miljoen dollar.

200
00:14:36,000 --> 00:14:37,376
Ik had over ze gelezen.

201
00:14:37,459 --> 00:14:42,548
Dit zijn de jachtluipaarden van de oceaan,
ze accelereren sneller dan een Ferrari.

202
00:14:42,631 --> 00:14:48,095
Maar door de hoge prijzen accelereren ze
richting hun eigen ondergang.

203
00:14:48,637 --> 00:14:52,141
Tegenwoordig is er
nog maar 3% van de soort over.

204
00:14:52,224 --> 00:14:54,643
Tot voor kort floreerden ze nog.

205
00:14:59,189 --> 00:15:02,067
Het zijn ook andere soorten tonijn.

206
00:15:02,651 --> 00:15:05,362
Alles ligt hier.
Dit wordt wereldwijd verkocht.

207
00:15:05,446 --> 00:15:09,617
Dit is een miljardenindustrie
die wordt bedreigd door overbevissing.

208
00:15:09,700 --> 00:15:11,702
Natuurlijk krijgen dolfijnen de schuld.

209
00:15:11,785 --> 00:15:13,621
Dolfijnen doden met het excuus…

210
00:15:13,704 --> 00:15:16,790
…dat ze te veel vis zouden eten
was een leugen.

211
00:15:16,874 --> 00:15:21,170
In werkelijkheid gebruikten ze dolfijnen
als zondebok voor overbevissing.

212
00:15:21,253 --> 00:15:26,091
Op die manier kunnen ze mee blijven doen
in de miljardenindustrie van tonijn…

213
00:15:26,175 --> 00:15:29,136
…en ontdoen
van ecologische verantwoordelijkheid.

214
00:15:29,219 --> 00:15:33,265
Ik hoorde dat één van de grootste
tonijnbedrijven van Mitsubishi was…

215
00:15:33,349 --> 00:15:36,769
…die 40% van de bedreigde blauwvintonijn
in handen hebben.

216
00:15:36,852 --> 00:15:41,315
Ze zijn in Japan gevestigd,
dus we verrasten ze bij hun hoofdkantoor.

217
00:15:42,441 --> 00:15:47,988
Mogen we een interview houden over
waarom jullie bedreigde dieren uitroeien…

218
00:15:48,072 --> 00:15:50,157
…en de link met dolfijnen doden?

219
00:15:50,240 --> 00:15:53,786
Ons bedrijf heeft geweigerd, dus…

220
00:15:53,869 --> 00:15:55,663
Uw bedrijf weigert interviews?

221
00:15:55,746 --> 00:15:56,997
Ja, alle interviews.

222
00:15:57,581 --> 00:16:00,834
We moesten onze camera's uitzetten
en direct vertrekken.

223
00:16:02,127 --> 00:16:07,716
Weer in de haven zag ik dat tonijn niet
de enige dure soort was die ze vingen.

224
00:16:11,595 --> 00:16:13,847
Er lagen overal haaien…

225
00:16:14,556 --> 00:16:16,850
…waarvan de vinnen werden afgesneden.

226
00:16:20,229 --> 00:16:21,480
Zet de camera uit.

227
00:16:22,690 --> 00:16:25,067
Uit.

228
00:16:25,859 --> 00:16:28,445
Camera uit.
-Waarom mag ik niet filmen?

229
00:16:30,155 --> 00:16:35,869
De haaienvinnenindustrie is
een miljardenindustrie waarbij vaak…

230
00:16:35,953 --> 00:16:40,082
…veel criminaliteit is gemoeid
en die als de maffia wordt gerund.

231
00:16:40,165 --> 00:16:42,960
Ze willen geen rondneuzende mensen
met camera's…

232
00:16:43,043 --> 00:16:47,214
…omdat ze niet willen dat
al hun louche zaken aan het licht komen.

233
00:16:47,297 --> 00:16:50,217
Dus overal worden haaien gedood
voor hun vinnen.

234
00:16:50,300 --> 00:16:54,680
Die vinnen gaan naar Azië,
met name China, voor haaienvinnensoep…

235
00:16:54,763 --> 00:16:56,390
…wat een statussymbool is.

236
00:16:56,473 --> 00:17:00,019
Het heeft geen voedingsvoordelen,
heeft weinig smaak…

237
00:17:00,102 --> 00:17:02,855
…en kan meer dan 100 dollar
per kom kosten.

238
00:17:03,480 --> 00:17:07,901
Toen ik zoveel gevinde haaien zag
en de haven uitgezet werd omdat ik filmde…

239
00:17:07,985 --> 00:17:09,403
…wilde ik meer weten.

240
00:17:09,486 --> 00:17:12,948
We hadden alles ontdekt
over de dolfijnenjacht in Taiji…

241
00:17:13,032 --> 00:17:16,118
…dus we volgden 't haaienverhaal
om uit te zoeken…

242
00:17:16,201 --> 00:17:19,121
…welke impact deze industrie
op de oceanen heeft.

243
00:17:22,624 --> 00:17:25,836
Aan de overkant van de oceaan bij Japan
ligt Hong Kong…

244
00:17:25,919 --> 00:17:28,130
…ook wel bekend als Haaienvinnenstad.

245
00:17:28,213 --> 00:17:31,091
We belandden
in straten vol met haaienvinnen…

246
00:17:31,175 --> 00:17:34,970
…en grote ladingen die overal
van vrachtwagens werden geladen.

247
00:17:36,221 --> 00:17:40,934
We wilden de vinnen van dichtbij filmen,
maar kregen dezelfde reactie als eerder.

248
00:17:41,852 --> 00:17:42,978
Weg. Nee.

249
00:17:45,939 --> 00:17:47,066
Mag ik niet filmen?

250
00:17:49,276 --> 00:17:53,155
Ga je me slaan met een stoel?
Oké, we gaan al.

251
00:17:55,074 --> 00:17:56,241
Geen foto's?
-Nee.

252
00:17:56,325 --> 00:17:58,368
Waarom film je?

253
00:17:58,452 --> 00:17:59,953
Waarom maak je foto's?

254
00:18:00,037 --> 00:18:02,664
Je hebt geen toestemming.
Verwijder de foto.

255
00:18:02,748 --> 00:18:03,874
Eerst verwijderen.

256
00:18:06,794 --> 00:18:10,047
Filmen in Haaienvinnenstad
was lastiger dan we dachten.

257
00:18:10,130 --> 00:18:14,134
Dus om de vinnen van dichtbij te filmen
kochten we geheime camera's.

258
00:18:15,135 --> 00:18:21,767
UNDERCOVERCAMERA

259
00:18:28,398 --> 00:18:30,317
Ik was vroeger bang voor haaien.

260
00:18:31,110 --> 00:18:34,738
Mensen moeten niet bang zijn
voor haaien in de oceaan.

261
00:18:35,280 --> 00:18:37,991
Ze moeten bang zijn
om geen haaien te hebben.

262
00:18:38,075 --> 00:18:40,202
De haaien houden de oceanen gezond.

263
00:18:40,285 --> 00:18:43,247
Ze houden de visstand
en de ecosystemen gezond.

264
00:18:43,330 --> 00:18:46,542
Ze houden koraalriffen levend.
Zonder haaien…

265
00:18:46,625 --> 00:18:50,838
…als alle haaien gevind worden,
verandert de oceaan in een moeras.

266
00:18:50,921 --> 00:18:53,423
En wie sterft er daarna uit? Wij.

267
00:18:53,507 --> 00:18:57,010
Mensen zien mij als de laatste
die haaien zou verdedigen.

268
00:18:57,094 --> 00:19:00,722
Ik ben aangevallen door een haai
na 12 jaar in het leger.

269
00:19:00,806 --> 00:19:05,269
Ik was op training in de haven van Sydney
toen een stierhaai me aanviel.

270
00:19:05,352 --> 00:19:07,187
Maar kennis verdrijft angst.

271
00:19:07,271 --> 00:19:09,982
Genoodzaakt leerde ik over haaien…

272
00:19:10,065 --> 00:19:14,236
…door tien jaar lang te werken
met het filmen van haaien.

273
00:19:14,778 --> 00:19:18,907
Het bleek dat haaien even belangrijk waren
als dolfijnen en walvissen…

274
00:19:18,991 --> 00:19:20,909
…om de oceanen levend te houden.

275
00:19:22,494 --> 00:19:27,541
Maar voor het eerst werden haaien
met uitsterven bedreigd door ons.

276
00:19:28,417 --> 00:19:31,503
Net als bij de blauwvintonijn
storten de haaienpopulaties in…

277
00:19:31,587 --> 00:19:35,716
…en verliezen soorten als voshaaien,
stierhaaien en hamerhaaien…

278
00:19:35,799 --> 00:19:40,721
…80 tot 99 procent van hun populaties
in de laatste paar decennia.

279
00:19:40,804 --> 00:19:44,474
En met hen stierven andere,
onwaarschijnlijke, soorten uit.

280
00:19:44,975 --> 00:19:47,853
In de periode dat we zeevogels observeren…

281
00:19:47,936 --> 00:19:49,521
…sinds ongeveer 1950…

282
00:19:50,022 --> 00:19:53,692
…is het aantal zeevogels
met zo'n 70% afgenomen.

283
00:19:53,775 --> 00:19:56,653
En als je kijkt naar hoe ze eten,
snap je waarom.

284
00:19:56,737 --> 00:19:59,948
Ze duiken omlaag naar de zee…

285
00:20:00,032 --> 00:20:02,534
…en plukken visjes van het oppervlak.

286
00:20:02,618 --> 00:20:06,038
Waar zeevogels het goed doen
is waar roofvissen…

287
00:20:06,121 --> 00:20:10,167
…scholen met aasvisjes naar boven jagen,
waar de sterns ze pakken.

288
00:20:10,250 --> 00:20:12,211
Als je te veel roofdieren vangt…

289
00:20:12,294 --> 00:20:16,965
…jagen ze niet langer scholen omhoog,
dus hebben de vogels geen eten.

290
00:20:17,049 --> 00:20:20,385
Dus het verlies van vis
in de oceanen brengt ons…

291
00:20:20,969 --> 00:20:25,682
…in directe concurrentie met walvissen,
dolfijnen en zeevogels voor hun prooi…

292
00:20:25,766 --> 00:20:29,019
…waardoor hun populaties nog meer afnemen.

293
00:20:29,686 --> 00:20:33,774
Haaien zijn toproofdieren.
Ze staan aan de top van de voedselketen.

294
00:20:33,857 --> 00:20:35,692
Ze zijn wat ik niveau één noem.

295
00:20:36,401 --> 00:20:37,819
Ze eten niveau twee.

296
00:20:37,903 --> 00:20:40,239
De zieken en zwakken van niveau twee.

297
00:20:40,322 --> 00:20:44,701
Maar als je niveau één weghaalt,
wordt het aantal van niveau twee te groot.

298
00:20:44,785 --> 00:20:46,703
En niveau twee een niveau drie.

299
00:20:46,787 --> 00:20:50,582
Dus hun aantal wordt te groot,
en dan roeien ze hun voedsel uit.

300
00:20:50,666 --> 00:20:53,752
Dat is niveau drie.
Dan heeft niveau twee geen eten.

301
00:20:53,835 --> 00:20:56,129
Dus niveau twee sterft uit.

302
00:20:56,213 --> 00:21:00,509
En dat werkt in de hele voedselketen door,
tot aan de kleinste organismen.

303
00:21:00,592 --> 00:21:03,845
Dus als je het hebt over haaien redden
en hun grote rol…

304
00:21:03,929 --> 00:21:06,223
…ook al houden mensen er niet van…

305
00:21:06,306 --> 00:21:08,642
…dat is hoe cruciaal ze zijn
voor de oceaan.

306
00:21:08,725 --> 00:21:13,355
Wereldwijd doden haaien gemiddeld
ongeveer tien mensen per jaar.

307
00:21:13,438 --> 00:21:15,232
Ter vergelijking…

308
00:21:15,315 --> 00:21:20,487
…wij doden 11.000
tot 30.000 haaien per uur.

309
00:21:20,570 --> 00:21:24,491
Het gekke is dat bijna de helft daarvan
wordt gedood…

310
00:21:24,574 --> 00:21:27,494
…als bijvangst
van commerciële vissersvloten.

311
00:21:27,577 --> 00:21:30,789
Ze worden als afval teruggegooid
in de oceaan.

312
00:21:30,872 --> 00:21:35,585
Bijvangst zijn alle andere gevangen dieren
bij het vangen van een doelsoort.

313
00:21:35,669 --> 00:21:39,798
Ik was geschokt toen ik hoorde
dat jaarlijks 50 miljoen haaien…

314
00:21:39,881 --> 00:21:44,177
…zo gevangen worden in netten,
zij aan zij met onze favoriete vis.

315
00:21:45,721 --> 00:21:48,932
Naar schatting wordt 40%
van al het gevangen zeeleven…

316
00:21:49,016 --> 00:21:51,727
…meteen weer overboord gegooid
als bijvangst.

317
00:21:51,810 --> 00:21:54,855
De meesten sterven al
voordat ze het water raken.

318
00:21:56,315 --> 00:21:59,776
Dus het stoppen van haaienvinnensoep
is het halve verhaal.

319
00:21:59,860 --> 00:22:03,238
Het probleem is dat vis eten
net zo slecht is…

320
00:22:03,322 --> 00:22:06,158
…of zelfs slechter
dan de haaienvinnenindustrie.

321
00:22:06,241 --> 00:22:09,995
Want de haaienvinnenindustrie
bestaat alleen in Azië.

322
00:22:10,078 --> 00:22:13,373
Maar iedereen op aarde eet vis.

323
00:22:13,457 --> 00:22:15,000
Ik noem bijvangst…

324
00:22:15,083 --> 00:22:18,670
…de onzichtbare slachtoffers
van de visserij.

325
00:22:18,754 --> 00:22:21,423
De visserij noemt bijvangst 'per ongeluk'…

326
00:22:21,506 --> 00:22:24,259
…maar er is niets per ongeluk aan.

327
00:22:24,343 --> 00:22:27,637
Het wordt meegenomen
in de economie van het vissen.

328
00:22:27,721 --> 00:22:31,350
In de visserijen waar er meer bekend is
over de bijvangst…

329
00:22:31,433 --> 00:22:33,727
…kunnen de aantallen alarmerend zijn.

330
00:22:33,810 --> 00:22:35,771
Om een voorbeeld te geven…

331
00:22:35,854 --> 00:22:42,319
…in IJsland ving één visserij
in één maand 269 bruinvissen…

332
00:22:42,402 --> 00:22:45,572
…zo'n 900 zeehonden
van vier verschillende soorten…

333
00:22:45,655 --> 00:22:47,949
…en 5.000 zeevogels.

334
00:22:48,033 --> 00:22:51,953
En dat is maar één kleine visserij
in één klein deel van IJsland.

335
00:22:52,037 --> 00:22:56,958
Over alle oceanen genomen
is de hoeveelheid bijvangst enorm.

336
00:22:57,918 --> 00:23:01,546
Wat het erger maakte
was dat deze verwoestende visserij…

337
00:23:01,630 --> 00:23:05,509
…al jarenlang werd bekroond
voor zijn duurzame visserij…

338
00:23:05,592 --> 00:23:08,762
…met het keurmerk dat ik vertrouwde
als ik vis kocht.

339
00:23:08,845 --> 00:23:10,472
Het blauwe MSC-keurmerk.

340
00:23:11,139 --> 00:23:14,810
Ik nam contact op met de instelling
die de keurmerken uitgeeft…

341
00:23:14,893 --> 00:23:16,478
…maar kreeg geen reactie.

342
00:23:17,104 --> 00:23:21,525
Ondertussen ontdekte ik dat er
al ruim honderd visserijvoorschriften…

343
00:23:21,608 --> 00:23:24,027
…voor 't verminderen van bijvangst waren.

344
00:23:24,111 --> 00:23:29,199
Het probleem was dat,
met 4,5 miljoen commerciële vissersboten…

345
00:23:29,282 --> 00:23:32,411
…overheden het handhaven daarvan
al hadden opgegeven.

346
00:23:33,120 --> 00:23:38,417
Maar blijkbaar was er één organisatie
die deze leegte in de handhaving opvulde.

347
00:23:39,000 --> 00:23:42,671
Een vrijwilligersgroep die
de wereld rondvaren richting gevaar…

348
00:23:42,754 --> 00:23:46,466
…om het zeeleven te beschermen
en oceaancriminelen op te sporen.

349
00:23:47,050 --> 00:23:49,177
De beschermingsgroep Sea Shepherd…

350
00:23:49,261 --> 00:23:52,806
…die 13 walvisvaarders en
vissersschepen hebben doen zinken…

351
00:23:52,889 --> 00:23:56,643
…en er nog vijf geramd hebben,
zonder iemand pijn te doen.

352
00:23:58,353 --> 00:24:02,065
Door de industrie die de oceaan vernielt
van dichtbij te zien…

353
00:24:02,149 --> 00:24:04,943
…hebben ze schokkende ontdekkingen gedaan.

354
00:24:05,026 --> 00:24:08,071
Een van de recente ontdekkingen
van de Sea Shepherd…

355
00:24:08,155 --> 00:24:13,994
…is dat aan de Franse kust elk jaar
10.000 dolfijnen sterven als bijvangst.

356
00:24:14,077 --> 00:24:17,664
Dat is tien keer zoveel
als er in Taiji worden gedood…

357
00:24:17,747 --> 00:24:18,999
…en niemand wist het.

358
00:24:19,082 --> 00:24:22,085
Dit gebeurt al zeker 30 jaar…

359
00:24:22,169 --> 00:24:26,423
…omdat de Franse regering effectief is
in het verbergen van het probleem.

360
00:24:26,506 --> 00:24:30,135
Mensen houden van dolfijnen,
en de meesten weten niet dat…

361
00:24:30,218 --> 00:24:35,223
…als ze vis eten, ze de dolfijnenpopulatie
in Frankrijk een doodvonnis opleggen.

362
00:24:41,271 --> 00:24:43,815
Wat de meeste mensen zich niet realiseren…

363
00:24:43,899 --> 00:24:48,320
…is dat de visserij de grootste bedreiging
voor walvissen en dolfijnen is.

364
00:24:48,403 --> 00:24:51,615
Elk jaar sterven
ruim 300.000 walvissen en dolfijnen…

365
00:24:51,698 --> 00:24:54,201
…als bijvangst
van de industriële visserij.

366
00:24:54,743 --> 00:24:58,497
Hoe zit het met duurzaamheidslabels,
zoals Dolphin Safe-tonijn?

367
00:24:58,580 --> 00:25:02,250
Degenen die zo veel tijd doorbrengen
op zee als ik doe…

368
00:25:02,792 --> 00:25:06,630
…weten dat keurmerken vaak verdoezelen
wat er echt gebeurt op zee.

369
00:25:07,130 --> 00:25:11,551
We hebben tonijnschepen betrapt
die 45 dolfijnen hadden afgeslacht…

370
00:25:11,635 --> 00:25:13,094
…voor acht tonijnen.

371
00:25:13,178 --> 00:25:18,642
En die vissersboot werkte
voor Dolphin Safe-tonijn.

372
00:25:20,393 --> 00:25:24,648
Ik had al schokkende dingen ontdekt,
maar dit was gewoon ongelofelijk.

373
00:25:25,232 --> 00:25:27,359
Ik kon de aantallen niet verifiëren…

374
00:25:27,442 --> 00:25:30,612
…en was sceptisch over Sea Shepherds claim
tegen de organisatie.

375
00:25:30,695 --> 00:25:34,616
Om erachter te komen ging ik
naar de organisatie achter het label.

376
00:25:34,699 --> 00:25:36,326
Het Earth Island Institute.

377
00:25:36,409 --> 00:25:39,412
Wat is het maximum aantal dolfijnen
dat mag sterven…

378
00:25:39,496 --> 00:25:41,957
…voordat het niet meer Dolphin Safe is?

379
00:25:42,040 --> 00:25:43,667
Nul. Eén.

380
00:25:45,085 --> 00:25:48,380
Eén dolfijn en je ligt eruit.

381
00:25:48,964 --> 00:25:52,175
Kun je garanderen
dat elk blik dolfijnveilig is?

382
00:25:52,259 --> 00:25:54,344
Nee. Dat kan niemand.

383
00:25:54,427 --> 00:25:57,764
Hoe weet je wat ze doen
als ze op zee zijn?

384
00:25:58,515 --> 00:26:02,644
We hebben waarnemers aan boord.
Die kunnen omgekocht worden.

385
00:26:02,727 --> 00:26:06,356
Wacht. Zijn de waarnemers vaak op zee?

386
00:26:06,439 --> 00:26:07,983
Niet op regelmatige basis.

387
00:26:08,900 --> 00:26:12,571
Er is niemand die ziet
of je dolfijnen dood of niet.

388
00:26:12,654 --> 00:26:14,739
Hoe weet je of 't dolfijnveilig is?

389
00:26:14,823 --> 00:26:19,202
Zeker omdat ze je betalen
om je Dolphin Safe-keurmerk te gebruiken.

390
00:26:19,286 --> 00:26:22,163
Ze geloven de kapitein op zijn woord.

391
00:26:22,247 --> 00:26:25,166
En die zegt,
'Ik heb geen dolfijnen gedood.'

392
00:26:25,250 --> 00:26:28,545
'Oké, hier is je keurmerk.
Dat kost je dan blablabla'

393
00:26:28,628 --> 00:26:31,298
Dus als ik het goed begrijp…

394
00:26:31,381 --> 00:26:34,884
…zijn de waarnemers er zelden
en kunnen ze omgekocht worden.

395
00:26:34,968 --> 00:26:37,887
Hoe garandeer je dan
dat Dolphin Safe-tonijn dolfijnveilig is?

396
00:26:37,971 --> 00:26:42,142
Dat klopt in de zin
dat dat is hoe het systeem werkt.

397
00:26:42,225 --> 00:26:45,437
Wat moeten mensen dan doen
om dolfijnen te beschermen?

398
00:26:45,520 --> 00:26:47,772
Wij zeggen: koop Dolphin Safe-tonijn.

399
00:26:47,856 --> 00:26:51,443
Tonijn die volgens Earth Island Institute
dolfijnveilig is.

400
00:26:51,526 --> 00:26:54,029
Maar 't is niet
gegarandeerd dolfijnveilig.

401
00:26:54,112 --> 00:26:56,031
Niets kan dat garanderen.

402
00:26:56,906 --> 00:27:00,744
Als 't niet gegarandeerd dolfijnveilig is,
waarom heet het dan zo?

403
00:27:00,827 --> 00:27:05,707
We kunnen het vrijwel garanderen.
-Maar je zei dat het niet gegarandeerd is.

404
00:27:05,790 --> 00:27:08,585
Het is niet gegarandeerd
op dezelfde manier dat…

405
00:27:09,419 --> 00:27:12,047
…de wereld soms een moeilijke plek is.

406
00:27:15,425 --> 00:27:16,718
Belangenconflict.

407
00:27:16,801 --> 00:27:20,180
Ik denk dat 't een belangenconflict is.
Ik vind 't fraude.

408
00:27:20,263 --> 00:27:23,642
Ik werkte voor hen,
en daar ben ik mee gestopt.

409
00:27:23,725 --> 00:27:25,852
Ik verdiende ruim $100.000 per jaar.

410
00:27:25,935 --> 00:27:28,772
Gratis levensverzekering.
Dat kan ik nooit kopen.

411
00:27:28,855 --> 00:27:31,483
Daarvan ben ik weggelopen
vanwege hun neppe…

412
00:27:32,609 --> 00:27:35,820
…keurmerk.
Daar wil ik niet aan verbonden zijn.

413
00:27:35,904 --> 00:27:38,114
Ik kon m'n oren niet geloven.

414
00:27:38,198 --> 00:27:40,617
Het internationaal erkende keurmerk…

415
00:27:40,700 --> 00:27:44,287
…was een verzinsel,
want het garandeert niks.

416
00:27:44,371 --> 00:27:47,999
Op dit punt vroeg ik me af
wat er nog meer verhuld wordt.

417
00:27:48,083 --> 00:27:51,711
Zelfs de groepen die het hebben
over plastic in de zee…

418
00:27:51,795 --> 00:27:55,173
…zijn erg terughoudend over
wat veel van dat plastic is.

419
00:27:55,256 --> 00:27:58,134
Het zijn visnetten en vistuig.

420
00:27:58,218 --> 00:28:00,845
We horen over plasticsoep
in de Grote Oceaan…

421
00:28:00,929 --> 00:28:04,224
…en zeggen, 'Vreselijk.
Al onze wattenstaafjes en tassen…

422
00:28:04,307 --> 00:28:07,644
…drijven rond in de plasticsoep
in de Grote Oceaan.'

423
00:28:07,727 --> 00:28:10,063
46% daarvan zijn visnetten.

424
00:28:10,146 --> 00:28:13,149
Afgedankte visnetten,
die veel gevaarlijker zijn…

425
00:28:13,233 --> 00:28:15,944
…voor het zeeleven
dan onze plastic rietjes.

426
00:28:16,027 --> 00:28:18,029
Want ze zijn gemaakt om te doden.

427
00:28:18,530 --> 00:28:23,368
Dit is zo overduidelijk,
waarom praten we hier niet over?

428
00:28:23,451 --> 00:28:28,081
Waarom hebben zelfs plastic-campagnes
het niet over de visserij?

429
00:28:30,208 --> 00:28:32,168
Hoe had ik dit nog nooit gehoord?

430
00:28:32,252 --> 00:28:35,255
Vissersboten gooien enorm veel
touwen en lijnen weg.

431
00:28:35,338 --> 00:28:37,298
Dit was een groot probleem.

432
00:28:37,382 --> 00:28:41,428
Zelfs op de meest afgelegen plekken
worden overspoeld met visgerei.

433
00:28:42,512 --> 00:28:45,014
Zoals op Henderson in de Grote Oceaan…

434
00:28:46,474 --> 00:28:48,935
…en Spitsbergen boven de poolcirkel.

435
00:28:49,853 --> 00:28:53,231
Als ik goed kijk
naar de aangespoelde walvissen in het VK…

436
00:28:53,314 --> 00:28:57,736
…waar mijn reis begon, zie ik dat
het meeste afval in hun magen visgerei is.

437
00:28:59,112 --> 00:29:02,657
Dat was de walvis in de kamer
waar niemand het over had.

438
00:29:03,867 --> 00:29:05,827
Ik ontdekte dat de beugvisserij…

439
00:29:05,910 --> 00:29:12,417
…elke dag genoeg vislijnen uitzet
om 500 keer rond de aarde te gaan.

440
00:29:14,419 --> 00:29:18,506
Er is geen visserij die zich bewust richt
op zeeschildpadden…

441
00:29:18,590 --> 00:29:23,219
…zijn zes van de zeven soorten
zeeschildpadden kwetsbaar of bedreigd.

442
00:29:23,303 --> 00:29:28,391
Niet door klimaatverandering
of oceaanvervuiling of plastic in de zee…

443
00:29:28,475 --> 00:29:32,187
…maar door de visserij.
Maar niemand wil hierover praten.

444
00:29:32,979 --> 00:29:35,982
Als dit klopte,
hoe had ik er dan nooit van gehoord?

445
00:29:36,065 --> 00:29:39,402
Alle krantenkoppen die ik had gezien
gingen over rietjes.

446
00:29:39,486 --> 00:29:41,696
Dus ik dook de onderzoeken in.

447
00:29:41,780 --> 00:29:47,243
Een wereldwijde studie schatte dat plastic
1.000 zeeschildpadden per jaar doodt.

448
00:29:47,327 --> 00:29:50,121
Maar in de Verenigde Staten alleen…

449
00:29:50,205 --> 00:29:57,128
…worden er elk jaar 250.000 schildpadden
gevangen, verwond of gedood door vissers.

450
00:29:57,796 --> 00:30:00,965
Als één schildpad
met 'n rietje in z'n neus viraal ging…

451
00:30:01,049 --> 00:30:03,468
…waarom was dit dan geen groot nieuws?

452
00:30:03,968 --> 00:30:06,930
Ik bekeek de websites
van maritieme organisaties…

453
00:30:07,013 --> 00:30:11,601
…die plasticvervuiling aanpakken,
vond ik pagina's vol aanmoedigingen…

454
00:30:11,684 --> 00:30:15,146
…om te stoppen met het gebruik
van theezakjes tot kauwgom.

455
00:30:15,230 --> 00:30:18,775
Maar nergens stond
wat je kunt doen aan visgerei…

456
00:30:18,858 --> 00:30:20,860
…als het al genoemd werd.

457
00:30:20,944 --> 00:30:24,322
In plaats daarvan
leken plastic rietjes 99% uit te maken…

458
00:30:24,405 --> 00:30:27,742
…van waar ze het over hadden,
wat nog schokkender werd…

459
00:30:27,826 --> 00:30:32,914
…toen ik ontdekte dat plastic rietjes
verantwoordelijk zijn voor 0,03%…

460
00:30:32,997 --> 00:30:35,083
…van het plastic in de oceaan.

461
00:30:35,667 --> 00:30:39,295
Dit is alsof je de houtkap
in 't Amazoneregenwoud wil stoppen…

462
00:30:39,379 --> 00:30:43,258
…door tandenstokers te boycotten.
Een druppel op een hete plaat.

463
00:30:43,341 --> 00:30:45,343
Als vistuig zo'n probleem was…

464
00:30:45,426 --> 00:30:48,179
…wilde ik weten
waarom mijn favoriete plastic-organisatie…

465
00:30:48,263 --> 00:30:49,389
…er niets over zei.

466
00:30:49,472 --> 00:30:52,350
Wat is,
volgens de Plastic Pollution Coalition…

467
00:30:52,433 --> 00:30:55,645
…de belangrijkste bron van plastic
in de plasticsoep?

468
00:30:55,728 --> 00:30:56,813
Microplastics.

469
00:30:57,564 --> 00:31:00,733
In de plasticsoep
vind ik vooral microplastic.

470
00:31:00,817 --> 00:31:04,988
Het laatste onderzoek laat zien
dat 46% van de plasticsoep bestaat…

471
00:31:05,071 --> 00:31:06,739
…uit alleen al visnetten…

472
00:31:06,823 --> 00:31:10,159
…en de rest van het afval
grotendeels uit ander visgerei.

473
00:31:10,243 --> 00:31:12,579
Is dat dan niet het grootste deel?

474
00:31:12,662 --> 00:31:17,417
Nee, ik denk niet dat het grootste deel
van het plastic in de pot visnetten zijn.

475
00:31:18,042 --> 00:31:19,919
Het is een mix van dingen.

476
00:31:20,003 --> 00:31:25,717
Het grootste deel betekent meer dan 50%,
en visgerelateerd afval is meer dan 50%.

477
00:31:25,800 --> 00:31:27,969
Is het dan niet het grootste deel?

478
00:31:28,052 --> 00:31:29,512
Ja. Als dat…

479
00:31:29,596 --> 00:31:31,848
Als het rond de 50% is, is dat…

480
00:31:33,224 --> 00:31:34,559
Ja, plastic visnetten.

481
00:31:34,642 --> 00:31:38,771
Er is geen enkel item
dat een vergelijkbaar aandeel heeft.

482
00:31:39,439 --> 00:31:44,861
Maar het overweldigende is
dat het plastic visnetten zijn.

483
00:31:44,944 --> 00:31:48,573
Is er iets wat mensen kunnen doen
tegen het visnetafval?

484
00:31:50,158 --> 00:31:52,577
Eén ding dat je kunt doen…

485
00:31:52,660 --> 00:31:57,582
…is stoppen of minderen met vis eten…

486
00:31:57,665 --> 00:32:00,627
…zodat die populaties terug kunnen komen.

487
00:32:00,710 --> 00:32:05,506
Dat elimineert ook het materiaal
dat gebruikt wordt om die vis te vangen.

488
00:32:05,590 --> 00:32:09,385
Waarom staat deze belangrijke boodschap
niet op jullie website?

489
00:32:09,469 --> 00:32:12,138
Dat weet ik niet. Ik maak de website niet.

490
00:32:12,221 --> 00:32:14,474
Dat kun je aan Dianna vragen.

491
00:32:14,557 --> 00:32:18,770
Zij is de oprichter, zij heeft de…
Zij kan je betere antwoorden geven.

492
00:32:20,438 --> 00:32:25,485
Jackie zei dat het probleem van visnetten
in de oceaan aan te pakken is…

493
00:32:25,568 --> 00:32:27,445
…door geen vis te eten.

494
00:32:27,528 --> 00:32:31,324
Ik vroeg me af waarom die boodschap
niet op jullie website staat.

495
00:32:32,116 --> 00:32:34,535
Een boodschap om minder vis te eten?

496
00:32:35,286 --> 00:32:39,207
Dat is niet waar ik me op focus.
Ik snap je wel.

497
00:32:39,290 --> 00:32:43,252
Ik heb geen tijd, we hebben een evenement.
Wil je de camera uitdoen?

498
00:32:44,337 --> 00:32:48,466
Ik wil me daar niet op concentreren.
Ik heb er geen mening over.

499
00:32:49,175 --> 00:32:53,471
Ik had het over wat mensen kunnen doen
tegen visnetafval in de oceaan…

500
00:32:53,554 --> 00:32:56,349
…en Jackie zei stoppen
of minderen met vis eten.

501
00:32:56,432 --> 00:32:59,143
Ik vroeg…
-Ze zei niet, 'Stoppen met vis eten'.

502
00:32:59,227 --> 00:33:00,144
Jawel.
-Niet.

503
00:33:00,728 --> 00:33:05,608
…is stoppen of minderen met vis eten.

504
00:33:05,692 --> 00:33:08,695
Jawel. Ze…
-Ze zei niet, 'stoppen met vis eten'.

505
00:33:08,778 --> 00:33:10,738
Ik wist niet wat hier speelde.

506
00:33:10,822 --> 00:33:14,575
Waarom riep zo'n simpele vraag
zoveel verzet op?

507
00:33:14,659 --> 00:33:18,371
Mijn enige optie was het geld te volgen,
dus dat deed ik.

508
00:33:19,205 --> 00:33:21,541
En ja hoor, daar had je het.

509
00:33:23,543 --> 00:33:26,045
Natuurlijk zeggen ze niks over visnetten.

510
00:33:26,129 --> 00:33:28,006
De Plastic Pollution Coalition…

511
00:33:28,089 --> 00:33:31,467
…is dezelfde organisatie
als het Earth Island Institute.

512
00:33:31,551 --> 00:33:34,512
De mensen die
achter het Dolphin Safe-label zaten…

513
00:33:34,595 --> 00:33:37,557
…en met de visserij werken
om meer vis te verkopen.

514
00:33:37,640 --> 00:33:41,936
Daarom praten ze niet over
de hoofdoorzaak van plasticvervuiling.

515
00:33:43,396 --> 00:33:47,525
Het is terecht om te zeggen
dat we minder plastic moeten gebruiken.

516
00:33:47,608 --> 00:33:53,072
Maar zelfs als er geen gram plastic meer
in de oceaan beland…

517
00:33:53,156 --> 00:33:54,949
…vanaf dit moment…

518
00:33:55,033 --> 00:33:58,244
…dan slopen we nog steeds die ecosystemen.

519
00:33:58,327 --> 00:34:01,873
Want veruit het grootste probleem
is de commerciële visserij.

520
00:34:01,956 --> 00:34:05,835
Het is niet alleen veel schadelijker
dan plasticvervuiling…

521
00:34:05,918 --> 00:34:09,130
…maar ook meer dan olievervuiling
van olierampen.

522
00:34:09,714 --> 00:34:12,633
De Deepwater Horizon-ramp
in de Golf van Mexico…

523
00:34:12,717 --> 00:34:14,177
…was de grootste ooit.

524
00:34:14,260 --> 00:34:19,307
Maandenlang stroomden er
grote hoeveelheden olie de zee in.

525
00:34:19,390 --> 00:34:23,102
Iedereen was ontzet
over alle dode dieren op de stranden…

526
00:34:23,186 --> 00:34:24,771
…toen de olie aanspoelde.

527
00:34:24,854 --> 00:34:31,319
Maar de visindustrie in de Golf van Mexico
doodt per dag meer dieren…

528
00:34:31,402 --> 00:34:34,322
…dan die olieramp in maanden deed.

529
00:34:34,405 --> 00:34:37,533
Grote gebieden werden afgesloten
voor de visserij…

530
00:34:37,617 --> 00:34:40,411
…vanwege de mogelijke olievervuiling.

531
00:34:40,495 --> 00:34:44,665
Het zeeleven had zelfs baat
bij de Deepwater Horizon-olieramp…

532
00:34:44,749 --> 00:34:47,001
…omdat de visserij werd onderbroken.

533
00:34:48,002 --> 00:34:51,297
Ik kan me niet indenken
dat en visser op zijn bootje…

534
00:34:51,380 --> 00:34:53,216
…zoveel schade veroorzaakt.
-Ja.

535
00:34:53,299 --> 00:34:54,425
Hoe zit dat?

536
00:34:54,967 --> 00:35:00,473
Van jongs af aan krijgen we
een beeld van de visserij ingeprent.

537
00:35:00,556 --> 00:35:04,102
Een rood bootje dat puffend
over een glinsterende zee vaart…

538
00:35:04,185 --> 00:35:08,648
…met Kapitein Iglo aan het roer
met zijn witte baard en blauwe ogen…

539
00:35:08,731 --> 00:35:10,024
…en zijn vissersmuts.

540
00:35:10,108 --> 00:35:14,070
Maar in het echt is het een moordmachine.

541
00:35:14,153 --> 00:35:19,242
Dit is een zeer effectieve,
technologische machine.

542
00:35:19,325 --> 00:35:23,830
Het zijn enorm krachtige boten,
enorme vissersschepen…

543
00:35:23,955 --> 00:35:30,670
…die als doel hebben om de dieren
onderaan de voedselketen op te vegen.

544
00:35:31,170 --> 00:35:32,088
De vissen.

545
00:35:33,131 --> 00:35:36,425
Ik had eindelijk het idee
dat ik op het goede spoor zat.

546
00:35:36,509 --> 00:35:38,302
Maar het frustreerde me…

547
00:35:38,386 --> 00:35:42,098
…dat de aandacht van de media
op plastic en fossiele brandstof…

548
00:35:42,181 --> 00:35:45,309
…afleidde van een industrie
waar we niks over horen…

549
00:35:45,393 --> 00:35:47,812
…wiens impact op de zee veel groter is.

550
00:35:47,895 --> 00:35:52,441
Toen ik dieper groef ontdekte ik
dat dit ook voor koraalriffen gold.

551
00:35:52,525 --> 00:35:56,612
Wetenschappers voorspellen dat
90% van de riffen voor 2050 verdwijnen…

552
00:35:56,696 --> 00:35:59,949
…en het enige verhaal over waarom
is klimaatverandering.

553
00:36:00,449 --> 00:36:04,871
Maar sprak erover dat vissen nodig zijn
om koraal in leven te houden.

554
00:36:06,873 --> 00:36:08,833
De ecosystemen op koraalriffen…

555
00:36:08,916 --> 00:36:11,043
…zijn gebaseerd op recycling.

556
00:36:11,127 --> 00:36:14,463
Wat die dieren uitscheiden
is voedsel voor het koraal.

557
00:36:14,547 --> 00:36:18,926
Als vissers die vis dan vangen,
leiden niet alleen de vissen eronder…

558
00:36:19,010 --> 00:36:23,222
…maar de producten die de vis uitscheidt
zijn voedsel voor het koraal…

559
00:36:23,306 --> 00:36:27,435
…en de voedingsstoffen die nodig zijn
om ze te vervangen gaan verloren.

560
00:36:27,518 --> 00:36:31,022
De visserij is 'n grote bedreiging
voor koraalriffen overal.

561
00:36:31,856 --> 00:36:35,943
Van het Midden-Oosten tot de Caraïben,
waar 90% van de grote vissen…

562
00:36:36,027 --> 00:36:39,238
…die daar millennia lang floreerden
nu is verdwenen.

563
00:36:40,281 --> 00:36:44,869
Onze oceanen stonden op een keerpunt
en ik had definitieve antwoorden nodig.

564
00:36:44,952 --> 00:36:49,332
Ik wilde milieubeschermers spreken
die al hun leven lang de zee beschermen…

565
00:36:49,415 --> 00:36:54,295
…te beginnen met een levende legende
en een van mijn helden.

566
00:36:54,378 --> 00:36:56,339
Ik ben Sylvia Earle, oceanograaf…

567
00:36:56,422 --> 00:36:59,050
…ontdekkingsreiziger
bij National Geographic…

568
00:36:59,133 --> 00:37:03,971
…oprichter van Mission Blue
en Deep Ocean Exploration and Research.

569
00:37:04,055 --> 00:37:06,390
Door de jaren heen zag ik verandering.

570
00:37:06,474 --> 00:37:11,896
Ik was getuige van het grootste tijdperk
van het ontdekken van de oceaan.

571
00:37:11,979 --> 00:37:14,941
Maar tegelijk ook de tijd
van het grootste verlies.

572
00:37:15,024 --> 00:37:18,694
Sinds het midden van de 20e eeuw
zijn mensen erin geslaagd…

573
00:37:18,778 --> 00:37:22,949
…om enorme hoeveelheden dieren
uit de oceaan te halen.

574
00:37:23,032 --> 00:37:25,993
Er wordt geschat dat er
halverwege de 21e eeuw…

575
00:37:26,077 --> 00:37:29,330
…als we zoveel vis blijven vangen als nu…

576
00:37:29,413 --> 00:37:33,834
…geen commerciële visserij meer is
omdat er niet genoeg vis meer is.

577
00:37:33,918 --> 00:37:38,923
In de jaren 1830 ving een vissersboot
midden op de Noordzee…

578
00:37:39,006 --> 00:37:41,759
…één of twee ton heilbot per dag.

579
00:37:41,842 --> 00:37:47,765
Nu vangt de hele vissersvloot daar
ongeveer twee ton heilbot per jaar.

580
00:37:47,848 --> 00:37:52,645
Dus de heilbot komt
ruim duizend keer zo weinig voor als toen.

581
00:37:52,728 --> 00:37:55,064
We voeren oorlog met de oceanen.

582
00:37:55,147 --> 00:37:58,109
En als we deze oorlog winnen,
verliezen we alles.

583
00:37:58,192 --> 00:38:01,737
De mens kan niet overleven
op deze planeet met een dode zee.

584
00:38:01,821 --> 00:38:06,701
De totale industrialisatie van de visserij
is het probleem hier.

585
00:38:06,784 --> 00:38:09,328
We vernietigen alles met grote snelheid.

586
00:38:10,329 --> 00:38:15,167
De commerciële visvangst was in essentie
stroperij op grote schaal…

587
00:38:15,251 --> 00:38:19,422
…waarbij tot 2,7 biljoen vissen
per jaar worden gevangen…

588
00:38:19,505 --> 00:38:23,134
…of tot vijf miljoen per minuut.

589
00:38:24,802 --> 00:38:29,098
Geen enkele industrie op aarde
doodt zoveel dieren als deze handel.

590
00:38:29,181 --> 00:38:32,226
Laat staan wilde soorten
die we amper begrijpen.

591
00:38:32,310 --> 00:38:37,189
Hierdoor zijn sommige vispopulaties
bijna uitgestorven.

592
00:38:37,273 --> 00:38:42,820
Maar het meest schokkend was de schatting
van een voorname visserij-expert…

593
00:38:42,903 --> 00:38:45,323
…dat als de visserij zo doorgaat als nu…

594
00:38:45,406 --> 00:38:50,119
…de oceanen zo goed als leeg zijn
in het jaar 2048.

595
00:38:53,998 --> 00:38:57,084
Hoe meer ik ontdekte,
hoe meer dit feit me aangreep.

596
00:38:57,585 --> 00:39:01,839
Ik begon net te begrijpen hoe
alle soorten met elkaar verbonden waren…

597
00:39:01,922 --> 00:39:07,428
…en welke rol ze spelen in het behouden
van de chemie van de oceaan en atmosfeer.

598
00:39:07,511 --> 00:39:09,722
Het klinkt onmogelijk…

599
00:39:09,805 --> 00:39:14,894
…maar de kracht van dieren
die op en neer bewegen door de waterlagen…

600
00:39:14,977 --> 00:39:21,025
…is wat betreft mengen
net zo groot als alle wind, golven…

601
00:39:21,108 --> 00:39:24,403
…getijden en stromingen in de zee samen.

602
00:39:24,487 --> 00:39:27,656
Dat heeft een enorme impact…

603
00:39:27,740 --> 00:39:32,244
…op de fysica,
de chemie en de biologie van de zeeën.

604
00:39:32,787 --> 00:39:34,288
Al dat kolken van de zee…

605
00:39:34,372 --> 00:39:37,833
…kan een manier zijn waarop de oceanen
warmte uit de atmosfeer absorberen.

606
00:39:37,917 --> 00:39:40,169
Als dieren door de waterlagen zwemmen…

607
00:39:40,252 --> 00:39:45,299
…zorgt dat warm oppervlaktewater mengt
met het koude water eronder.

608
00:39:45,383 --> 00:39:47,301
Er is meer onderzoek nodig…

609
00:39:47,385 --> 00:39:50,846
…maar het uitdunnen van zeeleven
kan dit proces verstoren…

610
00:39:50,930 --> 00:39:53,432
…en bijdragen aan opwarming van zeewater.

611
00:39:53,516 --> 00:39:56,060
Conclusie: de oceanen en het leven erin…

612
00:39:56,143 --> 00:39:59,146
…spelen een grotere rol in het klimaat
dan gedacht.

613
00:39:59,772 --> 00:40:04,610
En het blijkt dat het leven in de oceanen
cruciaal is…

614
00:40:04,693 --> 00:40:07,530
…om koolstof vast te houden
en te voorkomen…

615
00:40:07,613 --> 00:40:09,990
…dat het vrijkomt in de atmosfeer.

616
00:40:10,074 --> 00:40:15,746
We weten dat bomen laten staan of planten
goed is voor de koolstofverhouding…

617
00:40:15,830 --> 00:40:19,458
…maar niets is belangrijker
dan het behoud van de integriteit…

618
00:40:19,542 --> 00:40:20,960
…van oceaansystemen.

619
00:40:21,043 --> 00:40:24,088
Die grote dieren, en zelfs de kleintjes…

620
00:40:24,588 --> 00:40:25,798
…nemen koolstof op.

621
00:40:25,881 --> 00:40:29,176
Ze leggen koolstof vast
als ze naar de bodem zinken.

622
00:40:29,260 --> 00:40:32,096
De oceaan is
de grootste koolstofopslag op aarde.

623
00:40:34,098 --> 00:40:39,103
Als je klimaatverandering wilt aanpakken
moet je allereerst de oceaan beschermen.

624
00:40:39,186 --> 00:40:42,022
De oplossing is simpel. Laat hem met rust.

625
00:40:42,106 --> 00:40:44,442
Ik vergelijk het met een ruimteschip.

626
00:40:44,525 --> 00:40:47,236
De aarde is een ruimteschip
dat de Melkweg rondreist.

627
00:40:47,319 --> 00:40:49,572
Eén rondje duurt 250 miljoen jaar.

628
00:40:49,655 --> 00:40:52,491
Elk ruimteschip heeft een leefsysteem…

629
00:40:52,575 --> 00:40:56,745
…dat ons voorziet van voedsel en zuurstof
en het klimaat regelt.

630
00:40:56,829 --> 00:41:00,374
Dat systeem wordt gerund
door een bemanning aardbewoners.

631
00:41:00,458 --> 00:41:05,629
Je kunt maar zoveel bemanningsleden doden
voordat de apparatuur het begeeft.

632
00:41:05,713 --> 00:41:08,382
Dat is wat er gebeurt,
we doden de bemanning.

633
00:41:15,556 --> 00:41:21,687
Ik ontdekte dat waterplanten tot de
belangrijkste bemanningsleden hoorden.

634
00:41:22,229 --> 00:41:26,734
Per hectare leggen deze kustplanten
tot 20 keer zoveel koolstof vast…

635
00:41:26,817 --> 00:41:28,235
…dan bossen op het land.

636
00:41:28,319 --> 00:41:32,781
Sterker nog, 93% van alle CO2 op aarde
is vastgelegd in de oceaan…

637
00:41:32,865 --> 00:41:35,910
…met behulp van waterplanten,
algen en koraal.

638
00:41:35,993 --> 00:41:38,579
Het verlies van 1% van dit ecosysteem…

639
00:41:38,662 --> 00:41:42,875
…staat gelijk aan de uitlaatgassen
van 97 miljoen auto's.

640
00:41:43,417 --> 00:41:46,962
Door door te gaan
met het winnen van vis uit de oceanen…

641
00:41:47,046 --> 00:41:48,964
…ontbos je eigenlijk de oceanen.

642
00:41:49,048 --> 00:41:53,636
Niet alleen door de vis weg te halen,
maar omdat de manieren van weghalen…

643
00:41:53,719 --> 00:41:56,639
…leefgebieden en ecosystemen verwoesten.

644
00:41:56,722 --> 00:41:59,975
Daar is het nog erger,
want uit het oog, uit het hart.

645
00:42:00,059 --> 00:42:03,854
Sleepnetten waren veruit
de meest verwoestende vorm van vissen.

646
00:42:03,938 --> 00:42:07,775
De grootste sleepnetten zijn zo groot
dat er kathedralen inpassen…

647
00:42:07,858 --> 00:42:10,236
…of tot wel 13 jumbojets.

648
00:42:10,319 --> 00:42:15,199
De netten slepen gewichten over de bodem
die de ooit bruisende bodem beschadigen…

649
00:42:15,282 --> 00:42:17,952
…en niets achterlaten
dan een dorre woestenij.

650
00:42:18,035 --> 00:42:21,830
Dit was hetzelfde
als Amazoneregenwoud bulldozeren…

651
00:42:21,914 --> 00:42:24,291
…maar het was veel erger.

652
00:42:24,375 --> 00:42:28,837
Elk jaar gaat er
zo'n 25 miljoen hectare bos verloren.

653
00:42:28,921 --> 00:42:32,675
Dat komt neer
op 27 voetbalvelden per minuut.

654
00:42:32,758 --> 00:42:39,014
Maar de trawlvisserij vernietigt elk jaar
naar schatting 3,9 miljard hectare.

655
00:42:39,807 --> 00:42:46,313
Dat komt neer
op zo'n 4.316 voetbalvelden per minuut.

656
00:42:46,397 --> 00:42:50,651
Over een jaar gezien komt dat neer
op het vernielen van 't landoppervlak…

657
00:42:50,734 --> 00:42:53,571
…van Groenland, Noorwegen,
Zweden, Finland…

658
00:42:53,654 --> 00:42:57,157
…Denemarken, het VK, Duitsland,
Frankrijk, Spanje…

659
00:42:57,241 --> 00:43:03,539
…Portugal, Italië, Turkije, Iran,
Thailand en Australië samen.

660
00:43:04,456 --> 00:43:08,586
Waarom zitten de grote milieugroepen
hier niet bovenop?

661
00:43:08,669 --> 00:43:09,920
Het is zo duidelijk.

662
00:43:10,004 --> 00:43:11,672
Dit roept om aandacht.

663
00:43:11,755 --> 00:43:17,303
Het is de visindustrie die de vis
en de rest van het zeeleven vernietigt.

664
00:43:17,386 --> 00:43:20,306
Hoeveel duidelijker moet het zijn?

665
00:43:20,389 --> 00:43:23,100
En toch blijven ze grotendeels stil.

666
00:43:23,183 --> 00:43:25,477
Ze spreken zich er niet tegen uit.

667
00:43:25,561 --> 00:43:31,650
Ze houden zich bewust niet bezig
met het belangrijkste probleem.

668
00:43:31,734 --> 00:43:36,488
Veel onderzoekers denken dat
30% van de oceanen beschermd moet zijn.

669
00:43:36,572 --> 00:43:41,076
Maar in werkelijkheid is nu
5% van het zeegebied beschermd.

670
00:43:41,160 --> 00:43:45,998
Dat is misleidend want in 90%
van die gebieden mag nog gevist worden.

671
00:43:46,081 --> 00:43:49,877
Dus eigenlijk wordt minder dan 1%
van de oceanen gereguleerd.

672
00:43:49,960 --> 00:43:53,297
Regeringen hebben het vaak
over zeereservaten.

673
00:43:53,380 --> 00:43:56,425
Een van de ministers
werd in een interview gevraagd…

674
00:43:56,508 --> 00:44:01,055
…'Wat is de aanvullende bescherming
die dit beschermd gebied krijgt?

675
00:44:01,138 --> 00:44:03,265
Wordt het beschermd tegen visserij?'

676
00:44:03,349 --> 00:44:04,266
'Nee.'

677
00:44:04,350 --> 00:44:07,102
'Wordt het beschermd tegen oliewinning?'
'Nee.'

678
00:44:07,186 --> 00:44:09,271
'Waartegen wordt 't dan beschermd?'

679
00:44:09,355 --> 00:44:12,983
'We gaan het kajakken meer beperken.'

680
00:44:13,067 --> 00:44:15,027
Serieus? Kajakken?

681
00:44:15,110 --> 00:44:17,821
Was dat het enige wat ze kon bedenken?

682
00:44:17,905 --> 00:44:19,823
Het is schandalig.

683
00:44:20,449 --> 00:44:23,911
Met vrijwel geen zeereservaten
waar vissen verboden was…

684
00:44:23,994 --> 00:44:26,830
…en vispopulaties die
op instorten stonden…

685
00:44:26,914 --> 00:44:31,085
…begon ik me af te vragen
of duurzame vis wel bestaat.

686
00:44:31,960 --> 00:44:36,548
Ik heb lang gezocht, serieus,
naar een voorbeeld…

687
00:44:36,632 --> 00:44:41,512
…van waar grootschalige vangst
van wilde dieren duurzaam is.

688
00:44:43,931 --> 00:44:47,267
Het bestaat gewoon niet.

689
00:44:47,810 --> 00:44:51,355
Je kunt moeilijk zeggen,
'In sommige gebieden is vissen oké…

690
00:44:51,438 --> 00:44:52,648
…in andere niet.'

691
00:44:52,731 --> 00:44:55,192
Want wie trekt die grens?

692
00:44:55,275 --> 00:44:59,488
Hoe kun je weten
of een vis illegaal gevangen is…

693
00:44:59,571 --> 00:45:04,159
…of dat hij duurzaam gevangen is?

694
00:45:04,243 --> 00:45:06,662
Zoiets bestaat niet. Het is onmogelijk.

695
00:45:06,745 --> 00:45:08,831
Duurzame visserij bestaat niet.

696
00:45:08,914 --> 00:45:10,749
Daar is niet genoeg vis voor.

697
00:45:10,833 --> 00:45:12,459
Alles is nu duurzaam.

698
00:45:12,543 --> 00:45:14,878
Maar dat is het niet, het is marketing.

699
00:45:14,962 --> 00:45:19,842
Dus je bent het niet eens met organisaties
die aanraden om duurzame vis te eten…

700
00:45:19,925 --> 00:45:21,343
…om de oceaan te redden?

701
00:45:21,427 --> 00:45:23,303
Nee, volledig mee oneens.

702
00:45:23,387 --> 00:45:27,891
Wat ze proberen te doen
is de meerderheid aanspreken.

703
00:45:27,975 --> 00:45:30,018
Ze willen de steun van viseters.

704
00:45:30,102 --> 00:45:34,022
Dat was het probleem
toen ik directeur was van Sierra Club.

705
00:45:34,106 --> 00:45:38,360
Ze wilden zich niet uitspreken
tegen jagen en vissen, of vlees eten.

706
00:45:38,444 --> 00:45:42,281
Want ze waren bang dat ze
de steun van hun leden zouden verliezen.

707
00:45:42,364 --> 00:45:46,952
Veel groepen willen het probleem
niet oplossen, ze willen het uitbuiten.

708
00:45:47,536 --> 00:45:50,873
Er zijn veel groepen,
klimaatverandering, bescherming…

709
00:45:50,956 --> 00:45:53,917
Het is een handel.
Een handel in goed gevoel.

710
00:45:54,001 --> 00:45:58,380
Ik bekeek de website van Oceana,
's werelds grootste zeeconservatiegroep…

711
00:45:58,464 --> 00:46:02,634
…maar er werd niets gezegd
over minderen of stoppen met vis eten.

712
00:46:02,718 --> 00:46:08,557
In plaats daarvan zeggen ze dat vis eten
een goede manier is om vis te redden.

713
00:46:08,640 --> 00:46:11,351
Oceana was voorstander
van duurzame visserij.

714
00:46:11,435 --> 00:46:14,396
Dus ik sprak met ze af
om uitleg te vragen.

715
00:46:14,480 --> 00:46:17,733
Wat is duurzame visserij echt?
Wie definieert het?

716
00:46:17,816 --> 00:46:19,985
Dat is een goede vraag.

717
00:46:20,527 --> 00:46:23,739
Duurzaamheid is als zodanig
niet gedefinieerd.

718
00:46:23,822 --> 00:46:29,077
Er is geen alomvattende definitie
van duurzaamheid voor de visserij.

719
00:46:29,161 --> 00:46:32,790
Is het niet verwarrend om te zeggen,
'Eet duurzame vis'…

720
00:46:32,873 --> 00:46:34,792
…als er geen definitie voor is?

721
00:46:35,459 --> 00:46:36,293
Absoluut.

722
00:46:36,376 --> 00:46:41,173
Nee, de consument kan nu niet beoordelen
welke vis duurzaam is en welke niet.

723
00:46:42,049 --> 00:46:43,383
Er zijn veel adviezen…

724
00:46:43,467 --> 00:46:47,095
…maar de consument kan nu
geen geïnformeerde beslissing maken.

725
00:46:47,179 --> 00:46:51,099
Dus als niemand weet wat het betekent,
is het dan niet effectiever…

726
00:46:51,183 --> 00:46:54,228
…om te zeggen,
'Minder of stop met 't eten van vis.'

727
00:46:54,311 --> 00:46:56,355
Is dat niet beter voor de oceaan?

728
00:46:58,065 --> 00:46:59,066
Dat is…

729
00:46:59,608 --> 00:47:04,571
Die vraag is moeilijk te beantwoorden
met zo'n diepe reflectie…

730
00:47:04,655 --> 00:47:06,907
…met zo weinig tijd om na te denken.

731
00:47:08,033 --> 00:47:11,954
Daarin hebben we geen standpunt.
Die vraag hebben we nooit gesteld.

732
00:47:12,037 --> 00:47:16,333
Het kan gewoon op de website staan.
'Het beste om te doen voor de oceaan…

733
00:47:16,416 --> 00:47:18,961
…is minder vis eten.' Zoiets.

734
00:47:20,379 --> 00:47:24,174
Ik vertrok met minder vertrouwen
in de groep dan toen ik aankwam.

735
00:47:24,258 --> 00:47:27,302
Ik was teleurgesteld dat ze
geen antwoord hadden op de vraag…

736
00:47:27,386 --> 00:47:28,720
…over duurzame vis.

737
00:47:28,804 --> 00:47:32,182
Misschien kon de regering
mijn vragen beantwoorden.

738
00:47:32,266 --> 00:47:36,144
Dat was immers het tweede punt
op de website van Oceana.

739
00:47:36,228 --> 00:47:39,606
Ik ging direct naar de top
en regelde een afspraak…

740
00:47:39,690 --> 00:47:42,150
…met de Eurocommissaris van Visserij…

741
00:47:42,234 --> 00:47:45,237
…die pas wetten aannam
die wegwerpplastic verbieden.

742
00:47:45,320 --> 00:47:48,323
Wat is de definitie van duurzame visserij?

743
00:47:48,407 --> 00:47:51,285
Stel dat je geld op de bank hebt staan.

744
00:47:51,368 --> 00:47:55,706
Je hebt kapitaal. Je zet €100 op de bank.

745
00:47:55,789 --> 00:48:00,252
Die €100, het kapitaal,
levert je rente op.

746
00:48:00,335 --> 00:48:06,633
Zolang je de rente opneemt en uitgeeft
zonder dat je aan het kapitaal komt…

747
00:48:06,717 --> 00:48:09,261
…dan is dat duurzaamheid.

748
00:48:09,344 --> 00:48:12,681
Zodra je ook
het kapitaal begint op te nemen…

749
00:48:12,764 --> 00:48:15,976
…kom je in een niet-duurzame cyclus.

750
00:48:16,059 --> 00:48:20,230
Volgens die vergelijking
staan de oceanen niet alleen in 't rood…

751
00:48:20,314 --> 00:48:21,982
…ze zitten in een depressie.

752
00:48:22,065 --> 00:48:24,651
Moeten we niet stoppen met uitgeven
wat we niet hebben?

753
00:48:24,735 --> 00:48:28,447
We kunnen natuurlijk niet doorslaan
de andere kant op en zeggen…

754
00:48:28,530 --> 00:48:31,700
…'De enige oplossing is
om helemaal geen vis te eten.'

755
00:48:31,783 --> 00:48:33,952
Dat kunnen we niet doen.

756
00:48:34,036 --> 00:48:36,663
Maar uw regering neemt
extreme maatregelen…

757
00:48:36,747 --> 00:48:41,376
…om wegwerpplastic te verbieden,
terwijl visserij veel meer schade brengt.

758
00:48:41,460 --> 00:48:44,546
Waarom wordt de visserij
speciaal behandeld?

759
00:48:44,630 --> 00:48:47,966
Voor mij is het idee niet
om te stoppen met vissen.

760
00:48:48,050 --> 00:48:54,348
Het idee is om meer duurzaam te vissen.

761
00:48:54,890 --> 00:48:58,727
Meer duurzame visserij
betekende meer van iets wat niet werkt…

762
00:48:58,810 --> 00:49:00,479
…en niet te definiëren is.

763
00:49:00,562 --> 00:49:05,943
Ik vroeg me af hoe 't zonder definitie zat
met de groepen achter duurzaamheidslabels…

764
00:49:06,026 --> 00:49:09,029
…zoals de MSC,
die nog steeds niet reageren.

765
00:49:09,112 --> 00:49:11,198
De Marine Stewardship Council?

766
00:49:11,281 --> 00:49:12,532
Ja.
-O, God.

767
00:49:13,158 --> 00:49:16,828
Mij op het onderwerp
van de Marine Stewardship Council brengen.

768
00:49:19,998 --> 00:49:21,625
Hoeveel wil ik zeggen?

769
00:49:21,708 --> 00:49:26,630
Ze hebben bepaalde visserijen
die enorme hoeveelheden bijvangst hebben.

770
00:49:26,713 --> 00:49:31,802
Dat wordt genegeerd omdat de vangst
op zichzelf 'duurzaam' wordt genoemd.

771
00:49:31,885 --> 00:49:34,179
Maar dat is niet wat de klant zoekt.

772
00:49:34,262 --> 00:49:38,600
Ze willen weten dat er geen zeezoogdieren
en vogels worden gedood…

773
00:49:38,684 --> 00:49:41,061
…om die vis op hun bord te krijgen.

774
00:49:41,144 --> 00:49:45,190
Het keurmerk op het blikje
is soms niks waard.

775
00:49:45,273 --> 00:49:51,697
Ze laten het op papier lijken
alsof het eten van duurzame zalm…

776
00:49:51,780 --> 00:49:54,282
…beter is
dan het doden van blauwvintonijn.

777
00:49:54,366 --> 00:49:57,077
Dat rechtvaardigt het voor de consument.

778
00:49:57,160 --> 00:50:02,249
Dat is alsof je zegt dat een ijsbeer doden
duurzamer is dan een panda doden.

779
00:50:02,332 --> 00:50:06,086
Maar in werkelijkheid
is geen van beide duurzaam of juist.

780
00:50:06,169 --> 00:50:10,340
Denk je dat het mogelijk is
om een interview te doen met de MSC?

781
00:50:10,924 --> 00:50:12,592
Dat gaat niet lukken.

782
00:50:13,135 --> 00:50:16,555
Er is nu niemand op kantoor.
Er zijn allerlei congressen.

783
00:50:16,638 --> 00:50:20,267
Na meerdere keren te zijn afgewezen
via de telefoon…

784
00:50:20,350 --> 00:50:22,686
…besloten we naar hun kantoor te gaan.

785
00:50:22,769 --> 00:50:24,312
Hoi, ik ben Ali.

786
00:50:24,396 --> 00:50:27,524
Ik probeer al maanden
een interview te regelen.

787
00:50:27,607 --> 00:50:30,110
Ik heb wat vragen over duurzame visserij.

788
00:50:30,193 --> 00:50:32,612
Is er iemand die ik kort kan spreken?

789
00:50:33,155 --> 00:50:36,783
We moesten wachten terwijl zij
iemand voor ons zochten.

790
00:50:36,867 --> 00:50:41,288
Maar na een half uur van angstige blikken
bij het personeel moesten we gaan.

791
00:50:43,457 --> 00:50:46,209
Ik ben afgewimpeld door de MSC.

792
00:50:46,293 --> 00:50:51,798
De grootste organisatie voor duurzame vis
wil niet met me praten over duurzame vis.

793
00:50:53,633 --> 00:50:56,970
Het enige wat ik kon doen
was het geldspoor volgen.

794
00:50:57,054 --> 00:51:00,474
Het duurde niet lang
voordat ik een belangenconflict vond.

795
00:51:00,557 --> 00:51:03,894
Eén van de oprichters van de MSC
was Unilever…

796
00:51:03,977 --> 00:51:06,188
…die destijds veel vis verkochten.

797
00:51:06,271 --> 00:51:10,317
En hoewel talloze visserijen
duidelijk uitgeput en schadelijk waren…

798
00:51:10,400 --> 00:51:14,780
…waren er de laatste 20 jaar maar 'n paar
die geen keurmerk hadden gekregen.

799
00:51:14,863 --> 00:51:21,036
Maar het meest schokkende was dat 80%
van het inkomen van bijna £30 miljoen…

800
00:51:21,119 --> 00:51:24,081
…kwam van het uitgeven
van hun logo op vis.

801
00:51:24,164 --> 00:51:27,542
Dus hoe meer labels ze uitdeelden,
hoe meer ze verdienden.

802
00:51:27,626 --> 00:51:31,963
Dus ik vertrouw die keurmerken nooit meer.

803
00:51:32,047 --> 00:51:36,426
Sterker nog, andere pogingen
om de industrie te reguleren faalden ook.

804
00:51:36,510 --> 00:51:40,889
Overheidswaarnemers die visactiviteit
op schepen moeten waarnemen…

805
00:51:40,972 --> 00:51:45,393
…werden vermoord op zee.
Overboord gegooid, zoals Keith Davis.

806
00:51:45,477 --> 00:51:48,021
Een 41-jarige Amerikaanse waarnemer…

807
00:51:48,105 --> 00:51:50,941
…die recent vermist raakte
voor de kust van Peru…

808
00:51:51,024 --> 00:51:52,526
…en nooit meer is gezien.

809
00:51:52,609 --> 00:51:57,197
In Papoea-Nieuw-Guinea verdwenen er
18 waarnemers in slechts vijf jaar.

810
00:51:57,280 --> 00:52:03,870
En in de Filipijnen kreeg waarnemer
Gerlie Alpajora in 2015 doodsbedreigingen…

811
00:52:03,954 --> 00:52:07,582
…van de familie van een visser
die was gearresteerd voor illegaal vissen.

812
00:52:07,666 --> 00:52:10,544
Kort daarna kwamen gewapende mannen
haar huis in…

813
00:52:10,627 --> 00:52:14,047
…en werd ze in koelen bloede
door haar hoofd geschoten…

814
00:52:14,131 --> 00:52:16,633
…voor de ogen van haar twee zoontjes.

815
00:52:17,884 --> 00:52:19,344
Misdaad in de visserij…

816
00:52:19,427 --> 00:52:23,932
…moet bekeken worden in de context
van internationale georganiseerde misdaad.

817
00:52:24,015 --> 00:52:27,018
De syndicaten
die achter illegale visserij zitten…

818
00:52:27,102 --> 00:52:30,897
…zijn de criminele groepen die ook
achter drugssmokkel zitten…

819
00:52:30,981 --> 00:52:33,191
…en mensenhandel en andere misdaden.

820
00:52:33,275 --> 00:52:37,571
Als je hun zaken in de weg staat,
riskeer je je leven.

821
00:52:37,654 --> 00:52:43,160
En vergis je niet in hoever overheden gaan
om te voorkomen dat je blootlegt…

822
00:52:43,285 --> 00:52:46,913
…welke economische activiteiten op zee
zij subsidiëren.

823
00:52:47,664 --> 00:52:50,750
Een subsidie is belastinggeld
dat naar een industrie gaat…

824
00:52:50,834 --> 00:52:54,045
…om de prijs van een product
kunstmatig laag te houden.

825
00:52:54,129 --> 00:52:59,926
Steeds meer landen geven meer geld uit
dan de waarde van de vis die binnenkomt.

826
00:53:00,010 --> 00:53:03,930
Dus als je geen vis eet
houd je de visserij nog steeds in stand…

827
00:53:04,014 --> 00:53:06,433
…want je betaalt ervoor met je belasting.

828
00:53:06,516 --> 00:53:11,646
Als je erover nadenkt is het schokkend
dat we de visserij subsidiëren…

829
00:53:11,730 --> 00:53:15,025
…met ongeveer 35 miljard dollar.

830
00:53:15,108 --> 00:53:18,612
Dat is evenveel geld
als wat er volgens de Verenigde Naties…

831
00:53:18,695 --> 00:53:21,072
…nodig is om wereldhonger te bestrijden.

832
00:53:22,449 --> 00:53:26,453
Subsidies werden ooit ingesteld
om voedselzekerheid te garanderen.

833
00:53:26,536 --> 00:53:30,373
Maar ironisch genoeg zijn ze nu
de oorzaak van voedselonzekerheid…

834
00:53:30,457 --> 00:53:32,459
…in veel ontwikkelingslanden.

835
00:53:32,542 --> 00:53:35,545
De visserij van de Europese Unie
in West-Afrika…

836
00:53:35,629 --> 00:53:38,924
…wordt gedreven door Europese subsidies.

837
00:53:39,007 --> 00:53:43,762
Dat betekent dat lokale handel niet op kan
tegen de economische macht…

838
00:53:43,845 --> 00:53:45,347
…van de Europese Unie.

839
00:53:45,430 --> 00:53:47,599
Het is gewoon een voortzetting…

840
00:53:47,682 --> 00:53:51,186
…van de geschiedenis
van het plunderen van Afrika.

841
00:53:52,520 --> 00:53:56,191
Deze intensieve visoperaties
roeide niet alleen de vis uit.

842
00:53:56,274 --> 00:53:58,818
Ze hielpen ook economieën om zeep.

843
00:53:58,902 --> 00:54:03,782
In de Verenigde Staten is één op de drie
geïmporteerde wilde vissen…

844
00:54:03,865 --> 00:54:06,826
…illegaal gevangen,
en dus illegaal verkocht.

845
00:54:07,369 --> 00:54:12,207
Gestolen, vaak van landen in nood
waar nu om vis wordt gevochten.

846
00:54:12,290 --> 00:54:17,254
Een van de oorzaken van de
wereldwijd beruchte piraterij in Somalië…

847
00:54:17,337 --> 00:54:19,214
…was de illegale visserij.

848
00:54:19,798 --> 00:54:23,093
Ze werkten ooit als vissers
om hun gezinnen te voeden.

849
00:54:23,176 --> 00:54:25,220
Maar toen de burgeroorlog uitbrak…

850
00:54:25,303 --> 00:54:29,557
…vielen buitenlandse vissersboten,
de echte piraten van tegenwoordig…

851
00:54:29,641 --> 00:54:32,143
…hun wateren binnen en vingen alle vis.

852
00:54:32,227 --> 00:54:36,481
Ze haalden het voedsel
uit de mond van de Somalische vissers…

853
00:54:36,564 --> 00:54:39,276
…die daardoor
op ander werk over moesten gaan.

854
00:54:39,359 --> 00:54:43,530
De plundering van de Afrikaanse kust
vond in het hele continent plaats.

855
00:54:44,114 --> 00:54:46,783
Sea Shepherd was
op een missie om dit te stoppen.

856
00:54:46,866 --> 00:54:50,829
Ze werkten samen met overheden
om illegale vissers op te sporen…

857
00:54:50,912 --> 00:54:52,747
…in landen als Liberia.

858
00:54:57,127 --> 00:55:00,213
Ondanks negatieve reisadviezen
voor deze regio…

859
00:55:00,297 --> 00:55:04,509
…gingen we mee met Sea Shepherd
om deze frontlinie van dichtbij te zien.

860
00:55:05,969 --> 00:55:08,430
Het zijn vooral internationale vloten…

861
00:55:08,513 --> 00:55:12,767
…uit landen waar de voorraad
al uitgeput is.

862
00:55:12,851 --> 00:55:16,646
Ze gaan er steeds verder op uit
om dat te compenseren.

863
00:55:16,730 --> 00:55:21,443
En ze gebruiken steeds betere technologie
om hun vangst te vergroten.

864
00:55:21,526 --> 00:55:25,322
Internationale vloten komen hier
om illegaal te vissen.

865
00:55:25,405 --> 00:55:29,576
Wat ze vangen is enorm veel waard,
dus het is net een goudkoorts.

866
00:55:29,659 --> 00:55:34,414
Onze kustwateren waren tot voor kort
voor iedereen zomaar te benutten…

867
00:55:34,497 --> 00:55:37,917
…tot we besloten er iets aan te doen
en het te controleren.

868
00:55:38,001 --> 00:55:42,630
Voor ons als militairen zijn we hierbij
in de hoogste staat van paraatheid.

869
00:55:42,714 --> 00:55:44,716
We weten dat er piraterij is.

870
00:55:44,799 --> 00:55:46,926
Dus het is een gevaarlijke operatie.

871
00:55:48,261 --> 00:55:53,475
LIBERIAANSE WATEREN - 173 KM VAN DE KUST
ZOEKTOCHT NAAR ILLEGALE VISSERIJ

872
00:55:54,184 --> 00:55:58,355
Bij aankomst werd het duidelijk
waarom de oceaan rond West-Afrika…

873
00:55:58,438 --> 00:56:00,398
…het waard was om te beschermen.

874
00:56:03,151 --> 00:56:06,696
Dit was één van de laatste bolwerken
van leven in de oceanen.

875
00:56:09,032 --> 00:56:12,619
Het wemelde er
van de zeldzame en prachtige dieren.

876
00:56:16,164 --> 00:56:17,999
Talloze soorten trokken…

877
00:56:18,083 --> 00:56:21,211
…de Atlantische Oceaan over
om hier te komen.

878
00:56:21,920 --> 00:56:27,592
Een toevluchtsoord om te paren en eten,
harmonieuzer dan ik ooit gezien had.

879
00:56:28,676 --> 00:56:30,553
Maar er was nog een soort…

880
00:56:30,637 --> 00:56:34,140
…die met een hele andere reden
naar deze wateren trok.

881
00:56:36,601 --> 00:56:38,686
Al snel zagen we hoe Sea Shepherd…

882
00:56:38,770 --> 00:56:41,856
…en de kustwacht vissersboten
opspoorden en enterden.

883
00:56:56,079 --> 00:57:01,376
Soorten die ik nooit had gezien stierven
in netten voordat ik ze kon waarderen.

884
00:57:02,710 --> 00:57:06,589
Benedendeks ging het verder.
Daar werd duidelijk dat deze schepen…

885
00:57:06,673 --> 00:57:08,967
…meer op drijvende slachthuizen leken.

886
00:57:10,385 --> 00:57:13,012
Dit is het ruim van één ringzegenvaartuig.

887
00:57:13,555 --> 00:57:17,183
Dit is het topje van de ijsberg.
Dit is zo diep als 't schip.

888
00:57:17,267 --> 00:57:19,060
Misschien wel honderdduizenden vissen.

889
00:57:19,144 --> 00:57:23,106
Er was een militaire operatie voor nodig
op dit schip op te komen…

890
00:57:23,189 --> 00:57:27,694
…en niemand weet of ze duurzaam vissen.
Ze kunnen dit verkopen als duurzaam.

891
00:57:27,777 --> 00:57:32,365
Dus ik weet niet hoe je wetten
voor duurzame visserij kunt handhaven…

892
00:57:32,449 --> 00:57:34,576
…met al die boten zo ver op zee.

893
00:57:36,077 --> 00:57:37,954
Ik weet niet hoe dat kan.

894
00:57:40,457 --> 00:57:43,751
LIBERIAANSE WATEREN
3:30

895
00:57:45,044 --> 00:57:49,048
's Nachts, in het donker,
gedijt de illegale visserij.

896
00:57:49,132 --> 00:57:53,928
Schepen varen ongezien de wateren
van andere landen in en stelen de vis.

897
00:57:54,012 --> 00:57:57,891
Maar dat was ook het moment
waarop Sea Shepherd aan het werk ging.

898
00:57:57,974 --> 00:58:01,269
We gaan het schip enteren.
Het moet zo snel mogelijk.

899
00:58:01,352 --> 00:58:02,479
Begrepen.

900
00:58:02,562 --> 00:58:05,982
Sea Shepherd heeft net een boot gespot
aan de horizon.

901
00:58:06,065 --> 00:58:08,902
De radar ziet 'm.
Kunnen illegale vissers zijn.

902
00:58:08,985 --> 00:58:10,528
Daar komen we zo achter.

903
00:58:54,405 --> 00:58:56,574
Het schip was een Chinese trawler.

904
00:58:57,116 --> 00:59:00,828
In het ruim lagen grote hoeveelheden
illegaal gevangen vis.

905
00:59:00,912 --> 00:59:03,623
Het schip werd aangehouden
en kreeg een boete.

906
00:59:03,706 --> 00:59:05,250
Het was maar één zege…

907
00:59:05,333 --> 00:59:08,294
…maar het was een signaal
naar andere schepen…

908
00:59:08,378 --> 00:59:11,339
…dat hun illegale acties
nu echte gevolgen hadden.

909
00:59:12,131 --> 00:59:15,843
Na zonsopgang, terwijl het schip
klaargemaakt werd…

910
00:59:15,927 --> 00:59:19,305
…om meegenomen te worden,
zag ik mannen naar het schip roeien.

911
00:59:20,265 --> 00:59:23,101
Ik herinnerde me de waarschuwing
voor piraterij.

912
00:59:23,184 --> 00:59:25,311
Maar deze mannen leken geen piraten.

913
00:59:25,812 --> 00:59:29,315
Waarom waagden ze hun leven
in open water in 'n kleine kano?

914
00:59:30,066 --> 00:59:32,151
Ineens zag ik dit.

915
00:59:34,112 --> 00:59:35,280
Ze hadden honger.

916
00:59:38,491 --> 00:59:42,328
De mensen langs de kust wonen daar al
sinds mensenheugenis.

917
00:59:42,912 --> 00:59:44,831
Dat is hun manier van leven.

918
00:59:44,914 --> 00:59:49,085
Maar als we industriële visserij toestaan
om in hun gebied te komen…

919
00:59:49,168 --> 00:59:51,963
…hebben ze geen kans meer
op een goede vangst.

920
00:59:52,046 --> 00:59:55,008
Als hij niets kan vangen omdat…

921
00:59:55,091 --> 00:59:59,971
…'n commercieel schip alles gevangen heeft
dan moet hij verder de zee op.

922
01:00:00,054 --> 01:00:03,516
Ze hebben geen reddingsvesten.
Het is gevaarlijk.

923
01:00:03,600 --> 01:00:06,436
Als je uit je boot of kano valt,
is 't afgelopen.

924
01:00:07,478 --> 01:00:11,232
Vissers op zee hebben
een van de gevaarlijkste banen op aarde.

925
01:00:11,316 --> 01:00:12,317
Ter vergelijking…

926
01:00:12,400 --> 01:00:18,698
…bij de oorlog in Irak kwamen
in 15 jaar 4.500 Amerikaanse soldaten om.

927
01:00:18,781 --> 01:00:24,787
Maar in diezelfde tijd stierven er
360.000 vissers bij hun werk…

928
01:00:24,871 --> 01:00:29,042
…volgens de schatting dat er elk jaar
24.000 vissers omkomen.

929
01:00:29,125 --> 01:00:33,338
En West-Afrikaanse kanovissers
hebben één van de hoogste sterftecijfers…

930
01:00:33,421 --> 01:00:35,506
…van alle visserijen op aarde.

931
01:00:36,591 --> 01:00:40,887
Enorme veel mensen zijn afhankelijk
van de vis die nu bijna verdwenen is.

932
01:00:40,970 --> 01:00:44,098
Dat leidt tot veel honger,
niet alleen aan de kust…

933
01:00:44,182 --> 01:00:47,101
…maar tot 1.600 kilometer landinwaarts.

934
01:00:47,185 --> 01:00:51,773
Dus wat doen mensen in plaats van vissen?
Ze gaan jagen op het land.

935
01:00:51,856 --> 01:00:57,362
Dat heeft niet alleen rampzalige gevolgen
voor landdieren…

936
01:00:57,445 --> 01:01:00,823
…maar het heeft ook
een grote impact op mensenlevens.

937
01:01:00,907 --> 01:01:02,867
Wat het is de handel in bushmeat…

938
01:01:02,950 --> 01:01:06,454
…die verantwoordelijk is
voor de ebola-epidemieën.

939
01:01:06,537 --> 01:01:09,666
Het staat zelfs
in de wetenschappelijke literatuur.

940
01:01:09,749 --> 01:01:13,002
De diefstal van de visstand verergert…

941
01:01:13,086 --> 01:01:16,923
…of veroorzaakt ebola-uitbraken
in West-Afrika.

942
01:01:19,217 --> 01:01:21,427
Toen onze reis in Liberia eindigde…

943
01:01:21,511 --> 01:01:24,514
…vroeg ik me af of er
een andere vismethode was…

944
01:01:24,597 --> 01:01:27,850
…die een oplossing kon zijn
voor zowel de ecologische…

945
01:01:27,934 --> 01:01:30,687
…als de menselijke gevolgen
van deze industrie.

946
01:01:30,770 --> 01:01:34,440
En ik zag een sprankje hoop
in de vorm van visteelt.

947
01:01:34,941 --> 01:01:38,069
Een industrie met 'n reputatie
als ecologische manier…

948
01:01:38,152 --> 01:01:41,864
…om de wereld te voeden
zonder de problemen van wilde visvangst.

949
01:01:42,448 --> 01:01:46,327
Zonder bijvangst, illegale visserij,
schade aan de zeebodem…

950
01:01:46,411 --> 01:01:50,081
…het doden van bedreigde soorten
of gevaarlijke omstandigheden…

951
01:01:50,164 --> 01:01:51,958
…was dit precies wat ik zocht.

952
01:01:52,041 --> 01:01:56,796
Veel mensen trekken de conclusie
dat duurzame vis van visteelt komt…

953
01:01:56,879 --> 01:02:00,591
…en niet van de visserij op zee,
maar dat klopt niet.

954
01:02:00,675 --> 01:02:03,678
Er zijn zoveel problemen met de visteelt.

955
01:02:04,303 --> 01:02:08,933
Vervuiling, ziekte, en de vraag,
'Wat krijgen die vissen te eten?'

956
01:02:09,016 --> 01:02:10,184
Wat kregen te eten?

957
01:02:10,268 --> 01:02:13,604
Volgens de industrie is er
voor één kilo gekweekte zalm…

958
01:02:13,688 --> 01:02:16,441
…maar 1,2 kilo voer nodig.

959
01:02:16,524 --> 01:02:20,403
Maar toen ik verder keek
ontdekte ik dat het voer bewerkt is…

960
01:02:20,486 --> 01:02:23,865
…en wordt gemaakt
van gedroogd vismeel en visolie.

961
01:02:23,948 --> 01:02:26,993
Om dat te produceren
is enorm veel vis nodig.

962
01:02:27,076 --> 01:02:29,620
Dus in werkelijkheid zit er veel meer vis…

963
01:02:29,704 --> 01:02:32,790
…in het voer van de teler
dan dat er ooit uitkomt.

964
01:02:33,374 --> 01:02:36,461
Dus de visteelt was gewoon
vermomde wilde visvangst.

965
01:02:37,086 --> 01:02:42,467
En wat dit nog schokkender maakte
was de schaal waarop vis al wordt geteeld.

966
01:02:42,550 --> 01:02:45,595
Tegenwoordig komt zo'n 50%
van de vis op aarde…

967
01:02:45,678 --> 01:02:47,805
…van kwekerijen als deze.

968
01:02:48,389 --> 01:02:53,060
Enorme kooien in de oceaan
met daarin tienduizenden vissen.

969
01:02:55,104 --> 01:02:59,358
We besloten Liberia te verlaten
en naar Schotland te gaan…

970
01:02:59,442 --> 01:03:02,195
…één van de grootste producenten van zalm.

971
01:03:02,278 --> 01:03:04,947
De grote bedrijven wilden ons niet
te woord staan…

972
01:03:05,031 --> 01:03:08,242
…dus we spraken af
met klokkenluiders uit de industrie.

973
01:03:08,743 --> 01:03:11,329
Zalmkwekers hebben veel macht
in Schotland.

974
01:03:11,412 --> 01:03:14,332
En we hebben het over miljardenbedrijven…

975
01:03:14,415 --> 01:03:17,668
…met de middelen
om het verhaal te domineren…

976
01:03:17,752 --> 01:03:22,715
…en te zorgen dat alleen de informatie
waar zij blij mee zijn naar buiten komt.

977
01:03:22,799 --> 01:03:27,261
Dus om de problemen vast te leggen
ging ik naar één van de kwekerijen.

978
01:03:27,345 --> 01:03:32,517
Daar filmde ik de ergste plagen
van zeeluizen die ooit zijn gefilmd.

979
01:03:33,559 --> 01:03:37,772
Corin kon beelden schieten
van zalmen die levend werden opgegeten…

980
01:03:37,855 --> 01:03:40,358
…door een plaag van zeeluizen.

981
01:03:40,441 --> 01:03:43,736
Iets wat veel voorkomt bij visteelt
over de hele wereld.

982
01:03:44,195 --> 01:03:46,656
Het was triest dat deze prachtige soort…

983
01:03:46,739 --> 01:03:50,117
…die zich had ontwikkeld
om hele oceanen te doorkruisen…

984
01:03:50,201 --> 01:03:53,496
…en rivieren op te zwemmen
naar dezelfde broedplaats…

985
01:03:53,579 --> 01:03:57,959
…waar ze geboren waren,
rond moesten zwemmen door hun eigen afval.

986
01:03:58,960 --> 01:04:04,006
Er wordt geschat dat elke zalmkwekerij
in Schotland net zoveel afval produceert…

987
01:04:04,090 --> 01:04:06,425
…als een dorp van 10 tot 20.000 mensen.

988
01:04:06,509 --> 01:04:10,972
Samen genomen produceert
de Schotse zalmindustrie naar schatting…

989
01:04:11,055 --> 01:04:14,851
…elk jaar net zoveel afval
als de hele populatie van Schotland.

990
01:04:19,730 --> 01:04:23,109
Nu wilde ik
activist Don Staniford ontmoeten…

991
01:04:23,192 --> 01:04:27,905
…die al jaren undercover ging
om de realiteit van visteelt te onthullen.

992
01:04:27,989 --> 01:04:30,032
Wij gingen met hem mee undercover.

993
01:04:32,201 --> 01:04:35,705
We zijn bij Marine Harvest Salmon Farm,
en het is walgelijk.

994
01:04:35,788 --> 01:04:38,374
Dit is de stank van Schotse zalm.

995
01:04:38,457 --> 01:04:41,544
Hier sterven de zalmen van de kwekerijen.

996
01:04:41,627 --> 01:04:45,965
Zo'n 50% van de zalm sterft
voor hij je bord kan bereiken.

997
01:04:46,048 --> 01:04:48,050
En dit is de berg des doods.

998
01:04:48,134 --> 01:04:51,262
Dit is een symptoom
van zalmteelt op fabrieksschaal.

999
01:04:51,345 --> 01:04:54,849
Deze vissen sterven door bloedarmoede,
luizenplagen…

1000
01:04:54,932 --> 01:04:59,270
…infectieziektes, chlamydia, hartziekte.
Dit is dierenmishandeling.

1001
01:04:59,353 --> 01:05:02,315
Dit is geen wondermiddel
tegen het voedselprobleem.

1002
01:05:02,398 --> 01:05:06,527
Zalmteelt is een verspilling van middelen.
Biologische onzin.

1003
01:05:07,528 --> 01:05:09,155
De stank was afschuwelijk.

1004
01:05:09,238 --> 01:05:13,117
Dit waren niet de oranje en roze zalmen
die ik in de reclames zag.

1005
01:05:13,743 --> 01:05:18,706
Gekweekte zalm zou grijs zijn
zonder de kleurstoffen in het voer.

1006
01:05:18,789 --> 01:05:23,044
Het gaat zo ver dat zalmkwekers
kunnen kiezen van een kleurenkaart.

1007
01:05:23,127 --> 01:05:24,921
Net als wanneer je verf koopt.

1008
01:05:25,004 --> 01:05:28,382
Je kunt kiezen hoe roze
de zalm die je produceert wordt.

1009
01:05:28,466 --> 01:05:30,217
Ik kan er niet over oordelen…

1010
01:05:30,301 --> 01:05:33,930
…maar het lijkt erop dat mensen
vis eten die roze geverfd is.

1011
01:05:35,806 --> 01:05:38,517
Dit was het echte monster
in de Schotse lochs.

1012
01:05:38,601 --> 01:05:42,438
Maar de impact van het kweken van zeeleven
stopt niet bij vis.

1013
01:05:43,022 --> 01:05:46,817
Een van 's werelds belangrijkste biotopen
is mangrovebos.

1014
01:05:46,901 --> 01:05:50,780
Mangrovebossen zijn
essentiële stormbarrières.

1015
01:05:50,863 --> 01:05:55,368
Ze beschermen gemeenschappen
tegen stormvloeden of zelfs tsunami's.

1016
01:05:55,451 --> 01:06:01,999
Toch is 38% van het mangrovebos op aarde
vernietigd door garnalenkwekerijen.

1017
01:06:02,083 --> 01:06:06,253
Maar het garnalenvoer heeft
de grootste humanitaire impact…

1018
01:06:06,337 --> 01:06:08,756
…want dat is afhankelijk van slavernij.

1019
01:06:08,839 --> 01:06:11,258
We horen veel over bloeddiamanten.

1020
01:06:11,342 --> 01:06:13,094
Dit zijn bloedgarnalen.

1021
01:06:15,012 --> 01:06:18,432
Deze luchtopnames laten een visser
in Zuidoost-Azië zien…

1022
01:06:18,516 --> 01:06:22,645
…die een boodschap schrijft aan de drone
uit het zicht van de kapitein.

1023
01:06:22,728 --> 01:06:26,524
KOM ALSJEBLIEFT

1024
01:06:26,607 --> 01:06:30,152
Slavernij op zee is een enorm probleem.

1025
01:06:30,236 --> 01:06:33,739
Het is moeilijk
om precieze aantallen te geven…

1026
01:06:33,823 --> 01:06:36,867
…juist omdat het onder de radar gebeurt.

1027
01:06:36,951 --> 01:06:42,373
De mensen die dit misbruik aansturen
willen natuurlijk niet ontdekt worden.

1028
01:06:42,456 --> 01:06:44,834
In dat opzicht wijs ik naar Thailand.

1029
01:06:44,917 --> 01:06:51,048
Er zijn nu zo'n 51.000 boten die vissen
in Thaise wateren onder de Thaise vlag.

1030
01:06:51,132 --> 01:06:55,094
Ze moesten steeds goedkopere
manieren van vissen vinden…

1031
01:06:55,177 --> 01:06:56,804
…om minder vis te vangen.

1032
01:06:56,887 --> 01:07:00,349
Daar begint de inherente kwetsbaarheid.

1033
01:07:00,433 --> 01:07:03,561
De meeste van deze boten
zouden verlies draaien…

1034
01:07:03,644 --> 01:07:05,730
…zonder deze gratis arbeiders.

1035
01:07:08,315 --> 01:07:11,360
Toen ik mijn reis begon
wist ik niet dat ik hier uit zou komen.

1036
01:07:11,444 --> 01:07:14,405
Ik kan niet geloven
dat de visserij zo corrupt is.

1037
01:07:14,488 --> 01:07:17,158
Online vond ik tegenstrijdige informatie.

1038
01:07:17,241 --> 01:07:19,744
Dus ik wilde het de industrie zelf vragen…

1039
01:07:19,827 --> 01:07:23,664
…op een visserijbeurs die
alleen toegankelijk was voor insiders.

1040
01:07:23,748 --> 01:07:27,710
We maakten visitekaartjes
voor een nep bedrijf om binnen te komen…

1041
01:07:27,793 --> 01:07:29,795
…wat nog werkte ook.

1042
01:07:29,879 --> 01:07:34,341
We filmden stiekem mijn ontmoeting
met een vertegenwoordiger van Thaise vis.

1043
01:07:34,425 --> 01:07:35,843
Ik deed wat onderzoek…

1044
01:07:35,926 --> 01:07:36,761
Onderzoek?

1045
01:07:36,844 --> 01:07:41,057
Ja. En ik ontdekte
dat veel Thaise garnalen…

1046
01:07:41,140 --> 01:07:43,934
…met slavenarbeid gekweekt worden.
Ontvoeringen…

1047
01:07:44,685 --> 01:07:46,270
Klopt dat niet?
-Nee.

1048
01:07:47,021 --> 01:07:48,522
Dus ze liegen?
-Ja.

1049
01:07:49,106 --> 01:07:51,233
Dus er is geen slavernij?
-Nee.

1050
01:07:51,859 --> 01:07:55,237
Waarom zeggen ze dat dan?
-Geen idee.

1051
01:07:56,614 --> 01:07:59,200
Ja, het is…
-Het zijn zaken, hè?

1052
01:07:59,283 --> 01:08:01,118
Ja, zeker. Het zijn zaken.

1053
01:08:01,702 --> 01:08:06,415
Ik was het zat dat alle bedrijven en ngo's
de waarheid verborgen met bluewashing.

1054
01:08:06,499 --> 01:08:08,834
Maar ik wist niet wat ik moest denken.

1055
01:08:08,918 --> 01:08:13,380
De enige manier om zeker te weten
of visslavernij nog steeds bestond…

1056
01:08:13,464 --> 01:08:16,300
…was door zelf
met deze visslaven te spreken.

1057
01:08:16,383 --> 01:08:20,471
Moet ik me druk maken om mijn veiligheid
bij het maken van deze film?

1058
01:08:21,222 --> 01:08:27,061
Er zijn serieuze veiligheidszorgen.
Negeer ze op eigen risico.

1059
01:08:27,144 --> 01:08:29,688
Je ziet dat er mensen worden vermoord.

1060
01:08:29,772 --> 01:08:32,650
Dus sommige betrokkenen zijn moordenaars.

1061
01:08:32,733 --> 01:08:35,111
Je kunt vermoord worden…

1062
01:08:35,194 --> 01:08:38,405
…als je op het verkeerde moment
op de verkeerde plek bent.

1063
01:08:38,489 --> 01:08:44,036
Je kunt slachtoffer worden
van oneerlijke rechtsbehandeling.

1064
01:08:44,120 --> 01:08:45,788
Slachtoffer van corruptie.

1065
01:08:45,871 --> 01:08:51,377
Dus je moet extreem voorzichtig zijn
en de veiligheidsmaatregelen die je neemt…

1066
01:08:51,460 --> 01:08:54,755
…kunnen het verschil betekenen
tussen leven en dood.

1067
01:09:02,388 --> 01:09:03,931
We kwamen aan in Bangkok…

1068
01:09:04,014 --> 01:09:07,101
…met het adres van een opvang
voor ontsnapte slaven.

1069
01:09:07,184 --> 01:09:09,645
We wisten dat we,
door deze interviews te filmen…

1070
01:09:09,728 --> 01:09:12,648
…en de criminele activiteiten hier
te onthullen…

1071
01:09:12,731 --> 01:09:15,192
…onszelf en anderen in gevaar brachten.

1072
01:09:15,276 --> 01:09:16,360
THAISE VERTALER

1073
01:09:16,443 --> 01:09:20,573
Film mijn gezicht niet.
Ze kunnen me doden omdat ik jullie help.

1074
01:09:21,115 --> 01:09:25,327
We konden alleen maar hopen dat we
de antwoorden kregen die we zochten.

1075
01:09:25,411 --> 01:09:29,665
GEHEIME LOCATIE
ZUIDEN VAN THAILAND

1076
01:09:31,375 --> 01:09:35,379
Kun je beginnen met vertellen
hoe lang je op de schepen hebt gezeten?

1077
01:09:35,880 --> 01:09:38,340
Tien jaar, twee maanden en twee dagen.

1078
01:09:40,968 --> 01:09:45,806
Ik zal heel eerlijk zijn, ik was bang.

1079
01:09:45,890 --> 01:09:51,729
Niemand kon van het schip af,
we werden altijd bewaakt.

1080
01:09:52,354 --> 01:09:56,400
Ik was zes jaar op zee.

1081
01:09:57,234 --> 01:10:02,406
Ik was zo depressief dat ik drie keer
heb geprobeerd zelfmoord te plegen.

1082
01:10:02,990 --> 01:10:06,452
Toen ik de kapitein aan land ontmoette,
dronken we samen.

1083
01:10:06,535 --> 01:10:09,330
Maar eenmaal op het schip en op zee…

1084
01:10:09,413 --> 01:10:11,832
…sloeg de kapitein helemaal om.

1085
01:10:11,916 --> 01:10:14,752
Hij veranderde,
deed alsof we elkaar niet kenden.

1086
01:10:14,835 --> 01:10:17,838
Hij pestte en misbruikte me
alsof hij me niet kende.

1087
01:10:17,922 --> 01:10:21,675
Hij gooide kokend water over ons heen
als we ziek en moe waren.

1088
01:10:21,759 --> 01:10:25,930
Hij sloeg ons met een ijzeren stang
als hij niet blij was.

1089
01:10:26,013 --> 01:10:29,350
Hij bedreigde ons met een pistool.

1090
01:10:31,101 --> 01:10:34,355
Op het schip waar ik op zat…

1091
01:10:34,438 --> 01:10:38,776
…bewaarden ze soms dode mensen
in de vriezer na ze vermoord te hebben.

1092
01:10:39,860 --> 01:10:42,988
Op mijn schip vielen jongens in zee
en verdronken ze.

1093
01:10:47,368 --> 01:10:51,080
Ik zag hun dode lichamen dagen later
in het water drijven.

1094
01:10:51,622 --> 01:10:53,791
Ik had medelijden met hun ouders.

1095
01:10:53,874 --> 01:10:55,918
Ze zouden nooit horen
dat hun zoon dood was.

1096
01:10:56,460 --> 01:11:01,048
Als schepen midden op zee zijn
en er doen zich problemen voor…

1097
01:11:02,091 --> 01:11:05,886
…dan kunnen ze je overboord gooien.

1098
01:11:05,970 --> 01:11:09,932
Ze kunnen tegen de autoriteiten
gewoon zeggen…

1099
01:11:10,015 --> 01:11:13,560
…dat je ziek was en in zee gevallen bent.

1100
01:11:14,770 --> 01:11:18,315
Mensen zien niet hoe wij vis vangen.

1101
01:11:18,399 --> 01:11:20,859
Ze geven alleen om de consumptie.

1102
01:11:20,943 --> 01:11:26,740
Veel van de vis die wij vandaag eten
wordt gevangen door slaven.

1103
01:11:26,824 --> 01:11:29,410
Met dwangarbeid.

1104
01:11:29,493 --> 01:11:33,497
Ik zou graag zien dat iedereen stopt
met het steunen daarvan…

1105
01:11:33,580 --> 01:11:35,708
…als dat mogelijk is.

1106
01:11:36,792 --> 01:11:41,463
Kun je ons meenemen naar de slavenschepen,
of is het te gevaarlijk om te filmen?

1107
01:11:43,090 --> 01:11:50,055
Het is gevaarlijk om de schepen te filmen
en deze documentaire te maken.

1108
01:11:50,848 --> 01:11:53,517
Als je bang bent om te sterven,
ga dan naar huis.

1109
01:11:56,687 --> 01:12:01,358
Op dat moment hoorden we buiten beeld
dat we het interview moesten stoppen.

1110
01:12:01,442 --> 01:12:02,943
De politie was onderweg.

1111
01:12:03,027 --> 01:12:06,113
Iemand had gemeld dat we filmden
zonder vergunning.

1112
01:12:06,196 --> 01:12:08,240
We moesten daar direct weg.

1113
01:12:24,840 --> 01:12:26,925
Het was triest om te vertrekken…

1114
01:12:27,009 --> 01:12:31,638
…wetend dat jongemannen zoals ik vastzaten
op boten en nooit naar huis konden.

1115
01:12:31,722 --> 01:12:35,351
Maar na onze veiligheid te riskeren
voelde ik me machteloos.

1116
01:12:35,434 --> 01:12:38,854
Vooral omdat de autoriteiten hielpen
om het te verdoezelen.

1117
01:12:42,316 --> 01:12:47,488
ENGELAND
VERENIGD KONINKRIJK

1118
01:12:47,571 --> 01:12:50,115
Thuis raakte ik wekenlang geen camera aan.

1119
01:12:50,949 --> 01:12:54,912
De ernst van alles viel me zwaar,
en ik was overweldigd.

1120
01:12:55,621 --> 01:12:59,124
Maar maanden eerder hadden we
een reis geboekt naar de Faeröer…

1121
01:12:59,208 --> 01:13:03,045
…een archipel in de Atlantische Oceaan
waar 'n oude vorm van walvisjacht bestond.

1122
01:13:03,128 --> 01:13:07,174
Destijds dacht ik nog dat de walvisjacht
de grootste bedreiging was.

1123
01:13:07,257 --> 01:13:11,637
Maar na ingrijpendere zaken en
mensenrechtenschending gezien te hebben…

1124
01:13:11,720 --> 01:13:13,847
…leek het een stap achteruit.

1125
01:13:13,931 --> 01:13:17,059
Maar deze vorm van walvisjacht,
de zogenaamde Grind…

1126
01:13:17,142 --> 01:13:21,105
…had was in de media gekomen
als duurzame vorm van walvisjacht.

1127
01:13:21,188 --> 01:13:24,525
Men zegt dat deze soort niet bedreigd is
en dat de jacht…

1128
01:13:24,608 --> 01:13:26,819
…geen schade aan het milieu brengt.

1129
01:13:26,902 --> 01:13:30,322
Walvissen waren de reden
waarom ik deze reis begon…

1130
01:13:30,406 --> 01:13:33,409
…en ik was sceptisch
over hoe duurzaam het kon zijn.

1131
01:13:33,492 --> 01:13:37,287
Dus we besloten één laatste reis
naar de Faeröer te maken…

1132
01:13:37,371 --> 01:13:41,125
…in de hoop deze jacht te zien
en een walvisjager te spreken.

1133
01:13:41,750 --> 01:13:46,088
Sommige jaren vindt er maar
een paar keer per jaar een jacht plaats.

1134
01:13:46,672 --> 01:13:48,674
Andere jaren helemaal niet.

1135
01:13:49,466 --> 01:13:52,344
We wachtten tien dagen
op nieuws over een jacht…

1136
01:13:52,428 --> 01:13:54,888
…totdat we eindelijk gebeld werden.

1137
01:14:00,185 --> 01:14:01,687
Is er een Grind? Hoe ver?

1138
01:14:03,689 --> 01:14:04,523
Oké.

1139
01:14:05,816 --> 01:14:07,985
Hvannasund? Kun je dat spellen?

1140
01:14:08,068 --> 01:14:10,571
H-V… ja.

1141
01:14:10,654 --> 01:14:11,947
S-U-N-D.

1142
01:14:12,906 --> 01:14:15,742
Ja, ik weet waar het is. Tot straks.

1143
01:14:34,136 --> 01:14:37,473
HVANNASUND
FAERÖER-EILANDEN

1144
01:16:01,181 --> 01:16:06,520
ZWANGERE WALVIS

1145
01:17:47,162 --> 01:17:52,376
In de chaos van alles wat er gebeurde
begreep ik eindelijk wat duurzaamheid was.

1146
01:17:52,876 --> 01:17:56,588
Het betekende dat iets
voor altijd door kon blijven gaan…

1147
01:17:57,339 --> 01:18:00,175
…ongeacht hoeveel leed het veroorzaakte.

1148
01:18:00,258 --> 01:18:03,970
In werkelijkheid was de Grind
zo duurzaam als het maar kan.

1149
01:18:04,054 --> 01:18:06,473
Maar ik vroeg me af of duurzaamheid…

1150
01:18:06,556 --> 01:18:09,601
…het juiste doel was
voor het omgaan met de oceaan.

1151
01:18:13,146 --> 01:18:15,857
Ik denk niet
dat ik een slecht persoon ben.

1152
01:18:15,941 --> 01:18:20,237
Als iemand zegt,
'Je bent slecht omdat je walvissen doodt.'

1153
01:18:21,905 --> 01:18:24,449
Ik dood liever één walvis
dan 2.000 kippen.

1154
01:18:24,533 --> 01:18:27,035
Dat is ongeveer
dezelfde hoeveelheid vlees.

1155
01:18:28,120 --> 01:18:32,708
Dus als de wereld 2.000 levens wil nemen
en wij nemen er één, graag gedaan.

1156
01:18:33,208 --> 01:18:39,047
Op dat moment denk ik dat ik
een beter mens ben dan veel anderen.

1157
01:18:39,131 --> 01:18:44,594
Mensen die denken:
we hebben gisteren zalm gegeten.

1158
01:18:44,678 --> 01:18:45,512
Ja?

1159
01:18:46,012 --> 01:18:51,017
Vier mensen,
dus dat zijn twee of drie dode zalmen.

1160
01:18:51,601 --> 01:18:55,689
Voel je je echt goed
als je twee zalmen hebt gedood…

1161
01:18:56,231 --> 01:18:57,357
…voor het eten?

1162
01:18:58,608 --> 01:19:03,739
Ik kan het volgen als mensen zeggen,
'Als je wil eten, dood dan niks.'

1163
01:19:04,281 --> 01:19:07,492
Als je alleen groente en fruit
en dat soort dingen eet.

1164
01:19:08,034 --> 01:19:09,202
Dat volg ik nog.

1165
01:19:09,286 --> 01:19:13,081
Maar ik volg het niet als mensen zeggen…

1166
01:19:13,999 --> 01:19:19,129
…'Je mag geen grienden doden,'
terwijl zij andere dieren doden of opeten.

1167
01:19:19,212 --> 01:19:24,801
Voor mij zijn een vis,
een kip en een walvis evenveel waard.

1168
01:19:24,885 --> 01:19:26,261
Ze hebben één leven.

1169
01:19:27,095 --> 01:19:31,433
En sommigen zeggen dat het niet nodig is
om ze te eten, maar…

1170
01:19:32,225 --> 01:19:33,477
…dat is wat wij doen.

1171
01:19:40,358 --> 01:19:44,196
Ik was het niet overal met hem over eens,
maar hij had een punt.

1172
01:19:44,279 --> 01:19:49,576
Ik keek alleen naar vis en ander zeeleven
qua duurzaamheid en ecologische impact.

1173
01:19:49,659 --> 01:19:52,704
Maar ik dacht niet
aan de levens van de dieren…

1174
01:19:52,788 --> 01:19:54,206
…en of ze gevoel hadden.

1175
01:19:55,499 --> 01:19:59,669
Ik vind het opmerkelijk
dat die vraag gesteld wordt.

1176
01:19:59,753 --> 01:20:01,880
'Voelen vissen pijn?'

1177
01:20:03,256 --> 01:20:07,052
Als wetenschapper is dat logisch.

1178
01:20:07,135 --> 01:20:09,137
Vissen hebben een zenuwstelsel.

1179
01:20:09,221 --> 01:20:13,266
Ze hebben de basiselementen
die alle gewervelde dieren hebben.

1180
01:20:13,350 --> 01:20:17,646
Ze hebben het vermogen om te voelen
op een niveau…

1181
01:20:17,729 --> 01:20:19,856
…waarvan wij dat niet kunnen.

1182
01:20:19,940 --> 01:20:22,400
Wij voelen pijn, we voelen aanraking.

1183
01:20:22,484 --> 01:20:25,862
Maar vissen hebben een laterale lijn
op hun zij…

1184
01:20:25,946 --> 01:20:29,658
…die de kleinste beweging in het water
waar kan nemen.

1185
01:20:29,741 --> 01:20:32,369
Daarom zie je duizend vissen
bewegen als één.

1186
01:20:32,452 --> 01:20:36,039
Mensen die zeggen dat het niet uitmaakt
wat je doet, want ze voelen niks…

1187
01:20:36,122 --> 01:20:40,043
…of dat hun bewustzijn
pijn niet kan waarnemen…

1188
01:20:40,126 --> 01:20:45,465
…of dat ze geen gevaar voelen aankomen,
die hebben vissen nooit echt bekeken.

1189
01:20:45,549 --> 01:20:49,970
Ik denk dat het een rechtvaardiging is
om lafhartige dingen te doen…

1190
01:20:50,053 --> 01:20:51,721
…met onschuldige wezens.

1191
01:20:52,681 --> 01:20:56,810
Dat is de enige verklaring
die ik kan bedenken om vissen…

1192
01:20:56,893 --> 01:20:59,187
…zo barbaars te behandelen.

1193
01:20:59,771 --> 01:21:01,356
Dus je eet geen vis?

1194
01:21:01,439 --> 01:21:04,526
Ik eet nu geen vis meer. Geen enkel dier.

1195
01:21:05,527 --> 01:21:07,821
Een wetenschappelijk panel van de EU

1196
01:21:07,904 --> 01:21:11,491
…concludeerde
dat vissen wel pijn en angst voelen.

1197
01:21:11,992 --> 01:21:14,077
Net als dolfijnen en walvissen…

1198
01:21:14,160 --> 01:21:16,329
…kunnen vissen
complexe sociale levens hebben…

1199
01:21:16,413 --> 01:21:19,791
…en samenwerken met andere soorten
om voedsel te vinden.

1200
01:21:19,875 --> 01:21:25,213
Onderzoek wees uit dat vissen beschikken
over intelligentie en bewustzijn.

1201
01:21:25,297 --> 01:21:29,843
Vissen en zelfs schaaldieren
lijken meer op ons dan ooit gedacht.

1202
01:21:29,926 --> 01:21:33,638
Vissen hebben waarschijnlijk
al onze zintuigen uitgevonden.

1203
01:21:33,722 --> 01:21:35,265
Ze bestaan al heel lang.

1204
01:21:35,348 --> 01:21:40,395
Dus ze hebben een uitstekend zicht,
gehoor, tastzin, reukzin en smaak.

1205
01:21:40,478 --> 01:21:45,901
Ze hebben de juiste pijnreceptoren
voor fysieke, chemische en hittepijn.

1206
01:21:45,984 --> 01:21:47,819
Dezelfde drie soorten als wij.

1207
01:21:48,528 --> 01:21:51,656
En er is ook bewijs dat vissen
nieuwsgierigheid tonen…

1208
01:21:51,740 --> 01:21:55,035
…of misschien bezorgdheid of angst,
als ze andere vissen…

1209
01:21:55,118 --> 01:21:59,164
…uit hun aquarium gehaald en
in stukken gehakt zien worden.

1210
01:21:59,247 --> 01:22:04,502
Het kunnen familieleden zijn
of gewoon individuen die ze mogen.

1211
01:22:04,586 --> 01:22:08,798
Er is steeds meer bekend over
hoe dieren democratisch besluiten nemen.

1212
01:22:08,882 --> 01:22:12,552
Haringen hebben
een vreemde manier van communiceren.

1213
01:22:12,636 --> 01:22:14,387
Ze communiceren met scheten.

1214
01:22:14,471 --> 01:22:17,641
Dus als 60% van de school een scheet laat…

1215
01:22:17,724 --> 01:22:20,602
…betekent het dat ze daar weg moeten.
Niet gek.

1216
01:22:20,685 --> 01:22:23,813
Maar ze gebruiken dat
als middel om te communiceren.

1217
01:22:25,565 --> 01:22:27,651
Ik kan niet serieus blijven.

1218
01:22:29,277 --> 01:22:30,528
Dat was hilarisch…

1219
01:22:30,612 --> 01:22:33,990
…maar ik had geleerd dat vis hoort
bij een gezond voeding.

1220
01:22:34,074 --> 01:22:35,450
Ik had nog meer vragen.

1221
01:22:35,533 --> 01:22:38,703
Wat mis ik als ik geen vis meer eet?

1222
01:22:39,537 --> 01:22:43,124
Wat je mist als je stop
met het eten van vis…

1223
01:22:43,208 --> 01:22:45,710
…dat zijn alle giftige zware metalen.

1224
01:22:45,794 --> 01:22:46,795
Kwik, toch?

1225
01:22:46,878 --> 01:22:50,340
Je vermindert je inname
van dioxinen en pcb's…

1226
01:22:50,423 --> 01:22:52,801
…en andere organische vervuilers.

1227
01:22:52,884 --> 01:22:54,844
De voedselketen in het water…

1228
01:22:54,928 --> 01:22:59,099
…is de meest geconcentreerde bron
van industriële vervuiling.

1229
01:22:59,182 --> 01:23:00,725
Het idee van schone vis?

1230
01:23:00,809 --> 01:23:03,770
Er is alleen vuile vis en vuilere vis.

1231
01:23:03,853 --> 01:23:09,234
Als je kijkt naar de belangrijkste bron
van dioxine, zware metalen, pcb…

1232
01:23:09,317 --> 01:23:13,655
…hexachloorbenzeen, kunststoffen,
brandvertragende chemicaliën…

1233
01:23:13,738 --> 01:23:17,325
Noem een industriële afvalstof
en het zit vooral in vis.

1234
01:23:17,409 --> 01:23:22,122
Nogmaals, omdat de afvalstoffen
daar uiteindelijk eindigen.

1235
01:23:22,205 --> 01:23:25,250
Kwik is een giftige stof voor het lichaam.

1236
01:23:25,333 --> 01:23:28,878
Stel dat kwik van de industrie
de lucht of 't water vervuild.

1237
01:23:28,962 --> 01:23:32,549
Kleine bacteriën en plankton
nemen die kwik op.

1238
01:23:32,632 --> 01:23:34,968
Andere kleine dieren eten hen op.

1239
01:23:35,051 --> 01:23:38,388
Grotere vissen eten de kleine vissen op,
enzovoorts.

1240
01:23:38,471 --> 01:23:41,516
Dit heet bioaccumulatie.

1241
01:23:41,599 --> 01:23:45,103
Dus er zit meer in vis
dan alleen omega 3-verzuren.

1242
01:23:45,186 --> 01:23:50,025
Die vervuilingsstoffen wegen vaak op
tegen de voordelen van de voedingsstoffen.

1243
01:23:50,108 --> 01:23:55,530
Veel mensen denken dat vis
de best bron van omega 3-vetzuren is.

1244
01:23:56,114 --> 01:23:59,909
Maar mensen weten niet
dat vissen geen omega 3-vetzuren maken.

1245
01:23:59,993 --> 01:24:03,288
Het zijn de algen
die de omega 3-vetzuren maken…

1246
01:24:03,371 --> 01:24:05,999
…en de vissen eten de algen op.

1247
01:24:06,082 --> 01:24:10,045
En de DHA uit de algen belandt dan
in het vlees van de vis.

1248
01:24:10,128 --> 01:24:15,842
Daarvoor doden wij de vis en persen we
de visolie uit het vlees voor de omega 3.

1249
01:24:15,925 --> 01:24:18,470
Maar het was al die tijd al algenolie.

1250
01:24:18,553 --> 01:24:22,515
Dus waarom eten we dan niet de algen
als we die voordelen willen?

1251
01:24:22,599 --> 01:24:26,436
Waarom de tussenpersoon erbij halen
als je de bron op kunt eten?

1252
01:24:26,519 --> 01:24:29,606
New Wave Foods begon
om visconsumptie te ontregelen…

1253
01:24:29,689 --> 01:24:32,901
…niet de oceaan, door zeevruchten te maken
van waterplanten.

1254
01:24:32,984 --> 01:24:36,112
Je mist de smaak niet, die is er.
Het is heerlijk.

1255
01:24:36,196 --> 01:24:42,535
Je mist wel de cholesterol, de pcb's,
de kwik, de zware antibiotica.

1256
01:24:42,619 --> 01:24:45,955
Je krijgt wat je wil van zeevruchten,
zonder de nadelen.

1257
01:24:46,039 --> 01:24:50,794
Plantaardige oplossingen zijn
één van de beste opties voor de toekomst.

1258
01:24:50,877 --> 01:24:56,382
Traditionele veeteelt met koeien en kippen
heeft een grote impact op de oceaan.

1259
01:24:56,466 --> 01:25:01,137
Het afvalwater daarvan creëert dode zones.
Visserij en visteelt ook.

1260
01:25:01,221 --> 01:25:04,933
Als we alternatieven vinden
die net zo lekker en gezond zijn…

1261
01:25:05,016 --> 01:25:08,061
…maar beter voor het milieu,
waarom zouden we dat niet doen?

1262
01:25:08,645 --> 01:25:10,647
Mijn reis had me ver gebracht.

1263
01:25:10,730 --> 01:25:13,525
En ondanks dat ik
enorme verwoesting had gezien…

1264
01:25:13,608 --> 01:25:16,528
…had ik meer bewondering
voor de oceaan dan ooit.

1265
01:25:17,028 --> 01:25:19,197
Wat ik had geleerd had me gesterkt…

1266
01:25:19,280 --> 01:25:21,908
…en ik wilde het graag
in praktijk brengen.

1267
01:25:21,991 --> 01:25:24,410
Ik verzamel nog steeds afval op stranden…

1268
01:25:24,494 --> 01:25:27,622
…en werk aan een project
om onderzoek te blijven doen…

1269
01:25:27,705 --> 01:25:30,041
…en te rapporteren over milieukwesties.

1270
01:25:30,125 --> 01:25:35,630
Met zoveel plantaardige alternatieven
voor elke zeevrucht die ik kon bedenken…

1271
01:25:35,713 --> 01:25:37,090
PLANTAARDIGE 'FISH' & CHIPS

1272
01:25:37,173 --> 01:25:42,887
…besefte ik dat het beste
wat ik elke dag kon doen om de oceaan…

1273
01:25:42,971 --> 01:25:47,308
…en het zeeleven te beschermen was
dat ik ze gewoon niet opeet.

1274
01:25:48,518 --> 01:25:50,895
Als we meer beschermen en minder vissen…

1275
01:25:50,979 --> 01:25:54,649
…en die balans
en gezonde ecosystemen herstellen…

1276
01:25:54,732 --> 01:25:57,986
…is er een grote kans
dat ze door deze zware tijd komen.

1277
01:25:58,069 --> 01:26:01,531
Er is echte hoop,
want maritieme ecosystemen…

1278
01:26:01,614 --> 01:26:04,534
…veren enorm snel terug,
als ze de kans krijgen.

1279
01:26:05,118 --> 01:26:07,287
Je zou riffen terug zien komen.

1280
01:26:07,370 --> 01:26:11,624
Je zou geweldige scholen vissen
terug zien komen.

1281
01:26:11,708 --> 01:26:14,586
Je zou walvissen terug zien komen
naar onze kust.

1282
01:26:14,669 --> 01:26:17,046
Dit ligt binnen handbereik.

1283
01:26:17,130 --> 01:26:18,506
We kunnen dit.

1284
01:26:18,590 --> 01:26:23,928
De vooruitzichten voor herstel van de zee,
het herwilderen, zijn enorm spannend…

1285
01:26:24,012 --> 01:26:27,765
…maar het kan alleen gebeuren
als grote delen van de zee…

1286
01:26:28,349 --> 01:26:30,935
…gesloten worden
voor commerciële visserij.

1287
01:26:31,019 --> 01:26:34,147
Zolang overheden niet bereid zijn
actie te ondernemen…

1288
01:26:34,230 --> 01:26:37,442
…en zolang de industrie in feite
ongereguleerd is…

1289
01:26:37,525 --> 01:26:41,696
…is het enige ethische wat we kunnen doen
stoppen met het eten van vis.

1290
01:26:41,779 --> 01:26:47,327
Het is niet te laat
als we nu onze kans grijpen…

1291
01:26:47,911 --> 01:26:49,913
…op een thuis in dit universum.

1292
01:26:49,996 --> 01:26:53,374
We moeten respecteren wat we hebben,
beschermen wat er is…

1293
01:26:53,458 --> 01:26:55,335
…en niets laten ontsnappen.

1294
01:26:55,919 --> 01:26:58,755
De meeste positieve en negatieve dingen…

1295
01:26:58,838 --> 01:27:02,842
…die de menselijke beschaving veranderen
beginnen met iemand.

1296
01:27:03,509 --> 01:27:04,677
Eén iemand.

1297
01:27:05,511 --> 01:27:08,097
Niemand kan alles doen.

1298
01:27:08,181 --> 01:27:11,893
Maar iedereen kan iets doen.

1299
01:27:12,435 --> 01:27:16,773
En soms maken grote ideeën
een groot verschil.

1300
01:27:16,856 --> 01:27:18,816
Dat is wat we kunnen doen.

1301
01:27:18,900 --> 01:27:21,569
Dat is wat jij nu kunt doen.

1302
01:27:22,028 --> 01:27:24,489
Kijk in de spiegel, denk erover na.

1303
01:27:24,572 --> 01:27:25,531
Ga ervoor.

1304
01:29:13,765 --> 01:29:18,770
Ondertiteld door: Sander van Arnhem