Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
W starciu z rekinem nie masz żadnych szans.
To maszyna stworzona do pożerania.
Potwory te zdominowały morza już 350 milionów lat temu.
To zwierzę jak żadne inne.
Jego siła i agresja jest niewyobrażalna.
Starożytni Indianie używali kłów rekina jako grotów strzał.
...ludojad wciąż na wolności.
Wiem, jak wygląda rekin z bliska.
Do roboty, bo wybuchnie panika.
Rekin zawsze zwycięża.
Piżama.
Koszula na zmianę.
Mogę wyruszać na Fidżi.
Dla żarłaczy założę różowy skafander.
Kiedyś poproszono mnie, abym tego nie robiła,
ponieważ byłam zbyt widoczna i przyciągałam rekiny.
Myślałam, że właśnie o to chodziło.
Cieszę się, bo zobaczę wielu przyjaciół.
Nie widzieliśmy się już ponad rok.
Zazwyczaj wychodząc z wody, umieram wręcz z radości.
Kocham to całym sercem.
Mogę wydawać się niepoważna,
ale ja po prostu uwielbiam nurkować.
Kocham widok wielkich żarłaczy szczerzących zęby tuż przede mną.
Jak z twoim łowiectwem z włócznią?
Jestem w tym całkiem dobra, jak na dziewczynę.
Gdy zanurkowałam,
podpłynął rekin i pogonił mnie z wody.
To ekscytujące.
Nie mają rąk.
Czują nosem, a niekiedy zębami.
Val ma małego guza na brodzie. Twierdzi, że to od zębów rekina.
Wciąż go czuję. Jest bardzo bolesny.
Dziękuję za przybycie.
Od wielu lat twierdzisz, że rekiny to przyjazne stworzenia.
Cóż, wciąż tak uważam.
OKO W OKO Z REKINEM
Naprawdę porównujesz rekiny do psów?
Tak, to zwierzę jak każde inne.
Gdy je poznasz i zrozumiesz,
zmieniasz wobec niego nastawienie.
Psy bywają różne, i tak samo rekiny.
OSTROŻNIE - NUREK POD WODĄ
Niebezpieczne psy prawdopodobnie gryzą i zabijają częściej
niż niebezpieczne rekiny.
Niewiele wiemy o naszych oceanach.
Valerie jest jedną z pionierek.
Jej imię, bez wątpienia, kojarzy się z rekinami...
NUREK, SYN JACQUES'A
...ale robiła też inne rzeczy.
Większość z nas było zaniepokojonych i niezwykle ostrożnych,
natrafiając na grupę rekinów.
BIOLOG MORSKI
Ale nie Valerie. Ona uważała, że będziemy się dobrze bawić.
Stawiano odważne tezy na temat rekinów i ich agresywności.
Valerie była wtedy jedyną osobą, która uważała,
że rekiny są całkiem przyjazne, a nie niebezpieczne.
Długo przed kimkolwiek innym.
Gdy pierwszy raz otworzyłam oczy pod wodą,
miałam 14 lat...
i zobaczyłam wodorosty.
To było niesamowite.
Wiły się tam i z powrotem.
Musiałam zobaczyć więcej.
Schodziłam pod wodę...
ze świata, który wszyscy znamy...
do zupełnie innego.
Innego, obcego świata.
Nie byłam jego częścią. Po prostu zwiedzałam.
To był początek wszystkiego.
Mój ojciec miał wrzody żołądka, a ryby mu nie szkodziły.
Zaczęłam łowić ryby, aby przypodobać się rodzicom.
Byłam w tym naprawdę dobra.
W latach 50. było tyle ryb, że sami uczyliśmy się łowić.
Uczyliśmy się, jak tropić ryby pod wodą.
Pierwszym rekinem, jakiego zobaczyłam, był tawrosz piaskowy.
Byłam przerażona. Spodziewałam się ataku.
Wypłynęliśmy bez szwanku. Wiedziałam, że to mordercy.
Letnim zmartwieniem Brytyjczyków jest pogoda, Australijczyków – rekiny.
Nikt nie chce zostać pogryzionym przez potwora.
W latach 50. i 60. było takie powiedzenie:
„Dobry rekin to martwy rekin”.
PREZESKA SHARK SAVERS - WILDAID
To wszystko.
Rybacy codziennie poławiają rekiny w zatoce.
Wtedy nie wiedzieliśmy tyle co dziś.
Natura była postrzegana jako coś mrocznego i złego.
Łowiectwo z włócznią stresowało mnie, lecz każda wyprawa była przygodą.
Krokiem w nieznane.
Za każdym razem uczyłam się czegoś nowego.
Poznawałam swoją ofiarę.
W końcu dołączyłam do klubu. Byłam podekscytowana.
Było mnóstwo klubów w Sydney.
Łowiectwo z włócznią było sportem dla twardzieli.
W pierwszych damskich zawodach udział wzięło jedynie siedem kobiet.
Mężczyzn zaś 700. Było ich naprawdę wielu.
Proszę bardzo.
W latach 50. nurkowanie zdominowali mężczyźni.
Rozmawiałam z Valerie, jak wyglądało
bycie kobietą w kulturze typowo męskiej.
By zaistnieć, musiała być silniejsza i sprytniejsza,
po prostu lepsza od innych.
Była skuteczna. Niegdyś nazywano ją Zabójczynią.
Co ciekawe, większość ekologów i konserwatorów zaczynało od łowiectwa.
To właśnie oni mieli prawdziwe doświadczenie.
Valerie odpowiada za bezpieczeństwo chłopca.
Pokaże, jak postępować z niebezpiecznymi rekinami.
Ten niebezpieczny osobnik jest największym
zabitym przez kobietę rekinem na świecie.
Zabiłam tylko jednego rekina.
Żałuję tego. Wtedy nikt nie powiedział mi, że robię coś złego.
Jedynie mnie chwalili.
Zabiłam wiele ryb.
Wtedy uważano, że skoro w oceanach jest tyle życia,
można brać garściami bez żadnych konsekwencji.
Valerie Heighes przygotowuje się nie tylko do nurkowania,
lecz do ewentualnej obrony przed niebezpieczeństwem
czyhającym pod powierzchnią wody.
Zapewne każda matka chce, by jej córka wyszła za mąż i miała dzieci.
To nie tak, że nie chciałam dzieci.
Od życia chciałam czego innego.
Chciałam, by było wyjątkowe.
Gdy miałam 12 lat, zdiagnozowano u mnie polio.
Miałam porażenie dziecięce.
Nie mogłam wyjść do domu, dopóki nie zaczęłam chodzić.
Nienawidziłam tego miejsca.
Wysyłano mi książki. Prawdziwe klasyki.
Lornę Doone, Wyspę skarbów, Przygody Tomka Sawyera i Przygody Hucka.
Kochałam je i czytałam na okrągło.
Przygody Hucka przeczytałam tyle razy, że poczułam zew przygody.
Postanowiłam, że wrócę do domu.
Walczyłam każdego dnia.
Po dziewięciu tygodniach zaczęłam chodzić. Odebrała mnie mama.
Mówili, że nie dam rady.
Jestem wdzięczna, że nie sparaliżowało mnie do końca życia.
Książki pozwoliły mi dostrzec możliwości naszej planety.
Nie wiedziałam jak do nich dotrzeć, ale wiedziałam, że istnieją.
Nikogo nie bawi ciężka harówka w kuchni,
a na pewno nie syrenkę Valerie Heighes.
Kto chce zdjęcie zrobione przez syrenę,
proszę ustawić się w kolejce.
Gdy Valerie pojawia się ze swoim aparatem,
wszyscy przystojniacy chcą przed nią pozować.
Klub organizował wyprawy.
Na jednej z nich był Ron. Kojarzyłam go, bo też uprawiał łowiectwo.
Był inny niż wszyscy.
Miał na koncie cztery tytuły australijskie i tytuł mistrza świata.
Był najlepszy.
Szukałem przygody w podwodnym świecie.
GŁOS RONA TAYLORA, MISTRZA ŁOWIECTWA Z WŁÓCZNIĄ I FILMOWCA
Na łowy zabierałem swoją 16-milimetrową kamerę.
Po prostu eksperymentowałem.
Zwykł pytać, czy dla niego zapozuję.
Niezwykle mi schlebiał. Zawsze się zgadzałam.
Dokładnie pamiętam pierwszy raz, gdy uchwyciłem Valerie pod wodą.
Bardzo mnie zainteresowała. Była niezwykle atrakcyjna.
Dobrze się bawiłam, flirtowałam.
Sama szyłam sobie bikini.
Pewnego dnia Ron obiecał kupić mi strój kąpielowy.
Był żółty.
Interesował ją świat podwodny tak samo jak mnie.
Była niepokorna. Nie była mięczakiem.
Później postanowiliśmy wziąć ślub.
Byłam mistrzynią kobiet w łowiectwie, zaś Ron mistrzem świata.
Byliśmy na topie.
Odkryliśmy, że łowienie ryb harpunem przyciąga rekiny.
Wówczas nurkowie ciągnęli za sobą cztery lub pięć ryb.
Teraz wiemy, że aby przyciągnąć rekiny...
MISTRZ ŁOWIECTWA Z WŁÓCZNIĄ
...potrzebujemy rybiej krwi.
Innymi słowy, potrzebujemy przynęty na rekina.
Wiadomość o ataku rekina na Rodneya przeraziła nas. Był naszym przyjacielem!
Miałem 495 szwów na klatce piersiowej i 94 na dłoni.
Każde ścięgno, poza jednym, było zerwane.
Musieli mi je przyszyć.
Liczysz na powrót do nurkowania?
Kiedyś na pewno wejdę do wody, ale na razie nie wiem.
Wiedziałam, że pogryzł go rekin biały.
Ekscytowała nas możliwość uchwycenia tej bestii na filmie.
Rodney wpadł na pomysł wyprawy na rekiny białe.
Pragnęłam popłynąć z nim, ale nie mogłam.
Właściciel łodzi i kapitan nie chcieli kobiety na pokładzie.
Rodney załatwił wyprawę z Alfem Deanem.
Alf Dean ustanowił rekord w poławianiu rekinów białych.
Ludzie fotografowali wtedy różne rekiny.
Lecz nikt nie uchwycił...
REDAKTOR NACZELNY DIVE MAGAZINE
...żywych rekinów ludojadów.
Nigdy nie widziałem go w filmach dokumentalnych.
Dostrzegłem więc potencjał.
Po kilku dniach zarzuciliśmy kotwicę w zatoce Memory Cove.
Alf polował już tam na rekiny.
Zaczął upuszczać więc tran do wody.
Gdy rano wstaliśmy, żarłacze już tam były.
Gdy zobaczyłem je po raz pierwszy, włosy stanęły mi dęba.
To naprawdę duże rekiny.
Święta makrelo! Wygląda naprawdę groźnie.
Ron siedział na tylnej schodni i nagrywał materiał...
Wtem zobaczył łodzie podwodne z zębami.
Te zwierzęta robiły wrażenie.
Uchwyciłem coś wyjątkowego.
Są wyjątkowymi bestiami, zupełnie jak lwy.
Niestety, po wszystkim zaczęli je mordować.
Alf uznał za swój obowiązek,
aby złowić tyle rekinów, ile tylko zdoła.
Ostatecznie na łodzi mieliśmy pięć ogromnych rekinów białych.
Wtedy po raz pierwszy zdałem sobie sprawę,
że te niesamowite i potężne stworzenia
po prostu zostały zabite i stracone na zawsze.
Uważałam, że to smutne.
Zmieniło to moje postrzeganie świata i łowiectwa z włócznią.
Po tym Ron stwierdził, że zabijanie ryb go przygnębia.
Postanowił już tego nie robić.
Porzuciliśmy harpuny i nie braliśmy już udziałów w zawodach.
Od tamtego momentu jedynie je fotografowaliśmy.
To objawienie zmieniło ich podejścia.
Przekonało ich doświadczenie.
Zobaczyli to na własne oczy.
BADACZKA ŻYCIA MORSKIEGO
Podziwiam to.
Sprzedawaliśmy coraz więcej materiałów do telewizji.
Nie kupowali byle jakich filmów...
Pragnęli takich z niebezpiecznymi zwierzętami.
Pragnęli dramaturgii.
A jeśli pomiędzy stworzeniami pływałam ja,
to nawet lepiej.
Valerie schodziła pod wodę, podnosiła zwierzęta, bawiła się z nimi...
BIOLOG MORSKI
Coś niesamowitego.
Ta piękna Australijka robiła różne zwariowane rzeczy.
Rzeczy, które się innym nie śniły.
Ron często dawał mi niebezpieczne zadania.
Wiedział, że lubię próbować nowych rzeczy.
Czy to w kuchni...
czy wśród rekinów.
Nie nazwałabym siebie dziewczyną Bonda.
Robiłam to po prostu dla pieniędzy.
Ron kupował coraz to nowszy sprzęt filmowy.
Sam tworzył obudowy. Był geniuszem.
To najmądrzejszy człowiek, jakiego znałam.
Robiliśmy, co tylko mogliśmy, aby żyć z naszego hobby.
Mam karmić małe rybki, czy zachować pokarm dla dużych pstrągów?
Tu nie ma zbyt wielu małych ryb.
Poszukamy żółtych muszli w koralowinie.
W latach 60. niewielu filmowców pracowało pod wodą.
W Niemczech był to Hans Hass.
W Stanach Zjednoczonych Stan Waterman.
Cousteau na południu Francji.
Jacques'a Cousteau widzieliśmy w telewizji.
Miał dużo pieniędzy od francuskiego rządu,
a także dużą ekipę do pomocy.
My nie mieliśmy nic.
Od kapitana Jacques'a zapożyczyliśmy pewien element,
nawiązując do jego czerwonej czapki.
Moim znakiem rozpoznawczym była czerwona wstążka we włosach.
Taylorowie robili swoje.
Eksplorowali podwodny świat na własną rękę.
Tylko Ron i Valerie.
To była złota epoka poznawania morskiego świata.
W tamtych latach niewiele wiedzieliśmy o rekinach.
Możesz je obserwować z łódki, ile tylko chcesz,
możesz studiować budowę jego ciała,
przewidywać jego zachowania i być wielkim naukowcem.
Lecz wciąż nie widziałeś go w akcji.
Pierwszy rekin biały, jakiego zobaczyłam, był niczym pociąg wyłaniający się z mgły.
Był zdumiewający.
OSTROŻNIE - NUREK POD WODĄ
Już nigdy nie przepuściłam okazji, by odwiedzić rekiny.
Bardzo mnie ekscytowały, a nasza mała blaszana łódka
zapewniała nam wolność na oceanie.
Cały świat był nasz.
Szukaliśmy coraz to nowszych miejsc, w których żyły rekiny.
Od pewnego rybaka dowiedzieliśmy się o atolu Marion Reef na Morzu Koralowym.
Twierdził, że żyje tam wiele rekinów.
Zarzuciliśmy przynętę i okazało się, że mamy co filmować.
Zaprzyjaźniliśmy się z nimi.
Wróciliśmy tam rok później i zanim zarzuciliśmy kotwicę,
rekiny podpłynęły do naszej łódeczki.
Rozpoznały jej dźwięk.
Wiedziały, że dostaną jedzenie, a my pojęliśmy, że rekiny się uczą.
Bardzo szybko uczą się prostych sztuczek.
Wiedziałam, jak uchwycić dobry kadr. Byłam fotografem.
Znalazłam piękny różowy koralowiec i wiedziałam, kiedy zajdzie słońce.
Zaczęłam wymachiwać jedzeniem tuż przed koralowcem.
Białopłetwy przypłynął od razu, więc pacnęłam go w nos
i zabrałam jedzenie.
W końcu podpłynął do koralowca, a ja dałam mu kawałek.
Powtórzyłam to dwa razy i wiedział, że jeśli przypłynie do koralowca,
dostanie niewielki kawałek ryby.
Udało się.
Zdjęcie wyszło dokładnie tak, jak zaplanowałam.
Uczą się szybciej niż psy.
Miała odwagę obcować z gatunkami,
o których nie wiedzieliśmy zbyt wiele. Miała więź z naturą...
NUREK, SYN JACQUES'A
...a swoimi przygodami i doświadczeniami dzieliła się z publiką.
Pomogła każdemu, nurkom również.
Pokazała nam, jak się zachowywać.
Gdy my trzymaliśmy się z dala od rekinów, ona wręcz przeciwnie.
Jako jedyna zbliżyła się do nich, śledziła i fascynowała się
nie tylko ich wyglądem, ale i zachowaniem.
Wtedy dostaliśmy ogromną szansę.
Blue Water, White Death to film
wyśniony przez Amerykanina Petera Gimbela.
Był zafascynowany rekinami.
Chciał nakręcić film fabularny.
Peter widział dwa dokumenty Rona.
Wiedział, że potrafi pracować z rekinami.
Poszukujemy zwierzęcia, które uważane jest
za najgroźniejszego drapieżcę na świecie.
NIEBEZPIECZEŃSTWO. KĄPIEL ZABRONIONA.
Peter Gimbel wybrał nas, aby zagwarantować
umiejętność pracy z tymi bestiami.
Zapewnił Ronowi i mnie przygodę życia.
Wyruszyliśmy z Południowej Afryki i podążyliśmy śladem łowców wielorybów.
Powiedziano nam, że ogromne rekiny białe
żywią się upolowanymi wielorybami.
Jak daleko znajdują się inne statki?
Około...
Jako fotograf podwodny uważałem to za wspaniałą przygodę.
PIONIER KINEMATOGRAFII PODWODNEJ
Wyprawa zabrała nas na Morze Indyjskie w poszukiwaniu rekinów białych.
Myślę, że losy Petera, Rona, moje i Valerie,
splotły się wokół rekinów i ich charyzmy.
Blue Water, White Death to pierwszy film tego typu.
I to jeszcze z piękną blondynką pośród samych mężczyzn...
ZAWODOWA FOTOGRAFKA, PRZYJACIÓŁKA
Najpierw użyjesz tego cylindra.
Wyłączam ten, a włączam
-ten... -Tak.
Zdobyła miejsce na łodzi.
Mam obie.
-Która kamera kręci? -Ta tutaj.
Rekin pod dziobem!
Jest i kolejny.
Jest kolejny! Pod wodą są cztery.
Cztery rekiny. Teraz zgubiłem jednego.
To jak liczenie kurczaków.
Z taką ilością jedzenia spodziewamy się rekina białego...
GŁOS PETERA GIMBELA, FILMOWCA
...ale nie nadpływa.
Z głębin napłynęły inne rekiny.
Nie widzieliśmy dna, nie było tam lądu.
Nigdy wcześniej nie natknęliśmy się na żarłacze białopłetwe...
Ten gatunek rekina jest odpowiedzialny za więcej ludzkich śmierci
niż wszystkie inne razem wzięte.
Wejście pod wodę i opuszczenie klatki...
pośród tych wszystkich rekinów, wydawało się szokujące,
ale pomyśleliśmy, że jakoś nam się uda.
Kiedy zdecydowaliśmy się wyjść z klatki,
pomyślałam: „Umrzemy”.
Nie zawahałam się ani na sekundę.
Carcharhinus longimanus
to gatunek, który pożre 200 osób po katastrofie statku. Żerują w grupach.
Zauważyliśmy, że zanim ugryzą martwego wieloryba,
zazwyczaj uderzają go dwa czy trzy razy.
Pomyśleliśmy, że nas również uderzą, zanim nas pożrą,
a jeśli odpowiemy im tym samym, zdobędziemy miejsce w stadzie.
Operatorzy mieli ogromne metalowe klatki.
Ja miałam pałkę.
Wstąpiliśmy do innego świata.
Świata, który istniał już 20 milionów lat temu.
Zaakceptowano nas jako inne morskie stworzenia...
dopiero gdy wywalczyliśmy miejsce w grupie.
Wielu uważało...
BADACZKA ŻYCIA MORSKIEGO
...ich za nieroztropnych.
Koniec końców przedstawili dowód,
że jeśli robimy swoje, rekiny robią swoje. Chodzi o wzajemny szacunek.
Nie uwierzyłbyś!
Było fantastycznie! Tyle się wydarzyło!
Uderzyły wieloryba, krew była wszędzie...
Stan i Peter byli daleko, całkowicie otoczeni przez rekiny...
Tuzin rekinów celujących prosto w nich.
Peter trzymał palec na kamerze i po prostu kręcił się wkoło,
tylko to mógł zrobić.
Oczywiście, że byli podnieceni, gdy wynurzyli się z wody.
W końcu nie wiedzieli...
TWÓRCA PODMORSKICH FILMÓW
...że to przeżyją.
Wtedy nie nurkowano z rekinami.
Na zdjęciach uwieczniono setkę potężnych żarłaczy białopłetwych.
Dziś nie mogłoby się to wydarzyć. Nie ma już tylu rekinów.
Zdjęcia te stanowią zapis historyczny
tego, co niegdyś było. To niezwykle cenne.
Wciąż szukaliśmy rekina białego.
Przepraszam, ale nie zaakceptuję tych przewidywań.
Wciąż uważam, że możemy tu zwabić rekina białego.
Ron i ja próbowaliśmy przekonać go, gdzie płynąć. Byliśmy w złym miejscu.
Witaj, kochanie. Chodź tu.
Ostatecznie się nas posłuchał. Wyruszyliśmy na południe Australii.
Nadchodzi! Jest tutaj! Rekin biały!
-Musi mieć z 3,5 metra. -O tak.
To rekin biały!
Publika uwielbia niebezpieczeństwo.
Mówiłam, że tu będzie. Wiedziałam.
A także piękne kobiety.
VALERIE MAY TAYLOR, NUREK
Gotowy przepis na udany film dokumentalny.
POLOWANIE NA REKINA BIAŁEGO
Rozerwij!
W POSZUKIWANIU WIELKIEGO REKINA
Nie zdawałam sobie sprawy...
POŚCIG ZA REKINEM-ZABÓJCĄ
...ze skali filmu.
REKINY!
Już nadchodzi... Jest przy samej klatce!
Gimbel musi być zachwycony.
POSZUKIWANIE REKINA BIAŁEGO
TO EKSPERCI I ATRAKCYJNI, SYMPATYCZNI LUDZIE
Film był genialnym posunięciem.
PIONIER WYPRAW NURKOWYCH
Valerie była pierwszą sławną kobietą
wyruszającą na niebezpieczne wyprawy. Byłem jej fanem.
Właź do środka, Ron! Głuptas.
Dlaczego wyszedł z klatki?
-Gdzie on jest? -Tam.
Siedzi na klatce.
Pochodzę z małej wioski w Walii, a nasz miejscowy policjant
zbierał w dzieciństwie jej plakaty.
Była znana na całym świecie!
Wchodź do klatki, Valerie.
Valerie w Blue Water, White Death była dla mnie objawieniem.
Była silna.
Każdy nurek widział Blue Water, White Death...
Między innymi Peter Benchley.
Valerie i Ron byli jego idolami.
Wiedział, że rekiny stają się gorącym tematem.
Peter miał pomysł na powieść o rybach...
WDOWA PO PETERZE BENCHLEYU
Powiedziałam mu wtedy: „To chyba się nie uda”.
Universal Pictures dostarczyło nam Szczęki autorstwa Petera Benchleya.
SZCZĘKI
Dostaliśmy jej kopię i list z zapytaniem:
„Czy byłby z tego dobry film fabularny?”.
Przeczytaliśmy ją, a Ron odpisał: „Tak”.
Pomocy!
To nie był wypadek z łodzią, ani Kuba Rozpruwacz.
Zrobił to rekin.
Szczęki to nasz pierwszy hollywoodzki kontrakt.
Ron chciał wypaść jak najlepiej. Wiedział, że to ważny krok.
Postanowiono, że reżyserem zostanie Steven Spielberg.
Powiedział, byśmy najpierw nakręcili materiał z rekinem białym.
WITAMY W PORT LINCOLN
Bardzo często schodziliśmy pod wodę, próbując nakłonić rekiny do występu.
Byłem dumny, że proszą mnie o zorganizowanie tak wielkiej wyprawy...
KOORDYNATOR POSZUKIWAŃ REKINÓW
...wciąż byłem młody i cieszyłem się.
Rekin w Szczękach Petera miał 3,5 metra.
Spielberg postanowił, że jego rekin będzie miał 7,5 metra.
To wywołało wiele dyskusji pomiędzy Universalem a Ronem.
Steven Spielberg był bardzo młody.
Był to drugi film w jego karierze. Wyglądał jak nastolatek.
Powiedziałem: „Steven, mamy problem”.
„Nasze rekiny mają około 4 metrów”.
Uznał więc, że zmniejszymy klatkę i wyślemy małego człowieka.
Wszystko było pomniejszone, tak by rekiny wydawały się większe.
Skippy to łódź do poławiania uchowców.
Ta mała łódka zastępowała łódź ze Szczęk.
Potrzebujemy większej łodzi.
Zatrudnili niskorosłego mężczyznę Carla Rizzo.
Był niski, lecz o dobrych proporcjach.
Często zastępował dzieci w scenach jazdy konnej.
Pewnego razu podszedł do mnie i zapytał:
„Gdy wpompują mi tlen, mam go wciągnąć czy sam poleci?”.
Od razu wiedziałem, że nie miał pojęcia o nurkowaniu.
„SZCZĘKI” TAŚMA 1B KAMERA C
Był uczulony na słońce i słoną wodę,
a w szczególności na rekiny.
Bardzo przestraszył się, gdy zobaczył pierwszego białego.
Widząc monstrum pływające obok łodzi, powiedział:
„Mogłem wynegocjować lepszą stawkę”.
Jak zbliży się do klatki,
-strzelę mu w paszczę... -Ten rekin ją rozerwie!
Masz lepsze rozwiązanie?
Pilnowałem go z mojej małej łódeczki
i opuszczałem go na kabestanie.
Carla zmroziło, gdy zobaczył pływające wokół niego rekiny białe.
Reżyser krzyczał: „Wyciągajcie Carla. On tonie!”.
Wyciągnąłem go na powierzchnię, pytając co się stało.
Maska wypełniła mu się wodą.
Jego niechęć ocaliła mu życie.
Byłem jakieś dziesięć metrów pod wodą. Kręciłem, patrząc w górę.
Obok pływał rekin, a ja zastanawiałem się, gdzie jest Carl.
Rodney miał go wyciągnąć i opuścić w klatce.
Rekin zbliżył się, uderzył w klatkę
i zaklinował łeb o uzdę.
Wciągnij go!
Wzięłam 16-milimetrową kamerę i to nagrałam.
Gdy kręciliśmy australijskie sceny z rekinami białymi...
REŻYSER FILMU "SZCZĘKI"
...jeden z nich wskoczył na łódkę z klatką.
Usłyszałam przeraźliwe pęknięcie.
Oderwał kawałek pokładu w miejscu kabestanu.
Ucieka!
Widziałam, jak Rodney wciągnął Carla.
Rekin złapał klatkę w zęby z siłą 8 ton na centymetr kwadratowy
i odpłynął razem z nią.
Wszystko się załamało i zawaliło tuż przede mną.
Rekin wydostał się i odpłynął. Dał niezłe przedstawienie.
Scena była tak dobra, że dodali ją do scenariusza.
Jak je do tego nakłoniliście?
Czy rekiny robiły to na zawołanie?
-Nie zdradzajmy sekretów. -Nie.
Musieliśmy je szkolić przez co najmniej trzy tygodnie.
SZCZĘKI
Szczęki z 1975 roku są uważane za pierwszy superhit Hollywood.
Widziałeś Szczęki?
A kto ich nie widział?
Opowieść o morderczym rekinie białym.
Kompletnie nie spodziewaliśmy się...
TO TRZEBA ZOBACZYĆ!
...że film stanie się tak popularny.
WIDOK Z OCZU REKINA
Kolejka liczyła 12 rzędów
-na szerokości całej ulicy. -To prawda.
-To wspaniale. -Tak.
Ron i Valerie Taylor!
Był świetnie wykonany.
Nie spodziewaliśmy się takiej reakcji.
Myśleliśmy, że będzie to raczej film klasy B,
którego nie obejrzy prawie nikt.
Zarobił więcej niż jakikolwiek inny film w historii kina.
STRASZNIEJSZY OD EGZORCYSTY
W kinie aż podskoczyłem ze strachu. Widownia była przerażona.
Niektórzy widzą urojone rekiny, gdy tylko wchodzą do wody.
Ludzie ciągle pytają nas, czy to tutaj kręcono Szczęki.
Nie chcę umrzeć młodo.
NIE ZBLIŻAJ SIĘ DO WODY
Nie zliczę ile razy słyszałem:
„Nurkujesz w oceanie?
PIONIER WYPRAW NURKOWYCH
Przecież pełno tam rekinów!”.
Gdy obejrzałem Szczęki, byłem zdruzgotany.
NUREK, SYN JACQUES'A
Wiedziałem, że ludzie będą bać się oceanu.
Szczęki to fikcja.
Nie tylko Ron i ja, ale i Universal,
Richard Zanuck i David Brown byliśmy zdumieni, że ludzie to kupili.
Rekin!
To zadziwiające. Nowojorczycy nie bali się przecież King Konga.
To chyba podświadomy strach bycia zjedzonym żywcem.
Uśmiechnij się, skur...
Szczęki cofnęły nas w czasie.
Niestety ludzie zaczęli masowo wybijać rekiny.
TŁOK NA ZAWODACH W ŁOWIENIU REKINÓW
Byliśmy wściekli.
Co za bestia! Jak z filmu!
Valerie i Ron Taylor, świetni australijscy filmowcy i nurkowie,
zadzwonili do mnie, mówiąc: „Ludzie organizują mordercze wycieczki,
by dowieść swojej męskości”.
AUTOR KSIĄŻKI "SZCZĘKI"
„Mordują rekiny bez opamiętania. Boimy się zagrożenia niektórych gatunków”.
Peter Benchley przyznał, że nie napisałby książki,
gdyby wiedział, co z niej wyniknie.
Ci, którzy widzieli Szczęki, boją się rekinów.
Czy mają ku temu powody?
Powinniśmy być ostrożni,
ale przecież nie boimy się samochodów.
Universal zabrało Rona i mnie na tournée po Ameryce.
W wywiadach tłumaczyliśmy, że rekiny nie są takie jak w Szczękach.
Nie wszystkie rekiny są niebezpieczne.
Twierdzicie, że nie są groźne, lecz nakręciliście już dwa filmy,
które przedstawiają je jako bardzo groźne.
Jak to wytłumaczycie?
Jesteśmy krytykowani za przedstawianie rekinów jako agresywnych ludojadów.
Szczęki to film fikcyjny, lecz na tyle realistyczny,
że ludzie uwierzyli w agresję rekinów.
Ludzie nie powinni obawiać się ani plaż, ani rekinów.
Prędzej potkną się i złamią nogę w drodze na plażę,
niż zostaną zaatakowani przez rekina.
Ron i Valerie Taylor, dziękujemy wam. Wrócimy po reklamach.
Wytnij szczęki, wyciągnij kły, powieś je na złotym łańcuchu
i idź na seans Szczęk. Wszyscy pomyślą, że jesteś debeściak.
Jeśli pływak zachowa spokój w obliczu rekina,
rekin najprawdopodobniej zignoruje go i odpłynie.
Jeśli zacznie panikować, może zostać pogryziony.
Co się stanie po ugryzieniu?
Większość z nich odpuści. One badają zębami.
Mamy świeżo wyciągnięte kły rekina.
Skończyły nam się kły rekinów.
Maszyna do zabijania.
Baseny ogrodowe bywają bardziej niebezpieczne.
Moglibyśmy sprzedać więcej.
Bardzo się ich boję.
Nie słuchali mnie. Mieli to gdzieś.
Rzeź trwała w najlepsze.
Tak. Już sobie lecisz?
A ty? Co u ciebie?
Szczęki zepsuły rekinom reputację.
W oceanach mamy ponad 400 gatunków rekinów.
Może pięć czy sześć z nich
jest potencjalnie niebezpiecznych.
Większość jest niegroźna, tak jak tawrosz piaskowy.
Tawrosz piaskowy wygląda jak krwiożercze zwierzę.
Tylko dlatego, że ma wystające zęby...
REDAKTOR NACZELNY DIVE MAGAZINE
...ludzie chcą go zamordować.
Na wybrzeżu Florydy zostały kompletnie zgładzone.
Podobny los mógł je spotkać w Australii.
Były wybijane, więc zaczęłam pisać listy.
Błagałam polityków o pomoc.
Pragnęłam ochrony dla tawroszy piaskowych.
Jako harpunnik zabiłam jednego tawrosza...
Teraz chciałam ocalić je wszystkie.
Potrzebowałam je ocalić.
Kiedy wpadnę na pomysł, nie odpuszczam.
Nic nie działa tak, jak dobry podwodny film
ukazujący ich nieszkodliwość.
Wypisywałam kolejne listy.
Podziałało. Są teraz prawnie chronione.
To pierwszy rekin pod ochroną na świecie.
Valerie pokazała nam drogę.
Ogromna część ochrony przyrody zaczęła się
od ochrony tych małych tawroszy piaskowych.
Valerie próbowała szerzyć wiedzę,
tak by zwiększyć środowisko miłośników rekinów.
Kiedyś uwiecznili, jak rekin
zaplątał się w drut, a oni go oswobodzili.
Gdy widzisz rekina walczącego o życie, pragniesz mu pomóc.
Wyciąganie rekina za ogon to coś, czego byśmy się obawiali.
Oni się nie obawiali. Ryzyko odłożyli na bok.
Instynktownie pomogli zwierzęciu.
Było to niebezpieczne.
Ale ten rekin wiedział, co robimy.
Ani śladu agresji. Niezapomniany moment.
Uciekł do morza, a pięć miesięcy później został schwytany przez rybaka.
Ochrona? Nie ma czegoś takiego jak ochrona ludojadów,
ponieważ ludzie wiedzą, że to tylko zabójcy.
Rekiny białe mają poważne kłopoty.
To duże zwierzęta, które żyją długo i rozmnażają się powoli.
Mam teczkę pełną listów, w których proszę
o ochronę rekinów białych, zanim będzie za późno.
Wiesz, co robią?
Wmawiają te bzdury rządowi.
Mówią, że to gatunek zagrożony.
Powinni siedzieć.
Jedyny rekin, z jakim pracował,
swoją drogą z bezpiecznej odległości własnej łódki,
to rekin, który walczy o przetrwanie.
Rekin, którego łapie, próbuje uciekać.
Pragnie przeżyć. Też próbowalibyśmy uciekać
i walczyć o życie, gdyby to nas złapano.
To prawdziwy koszmar.
Na samo słowo „rekin” włos jeży się na głowie.
Rekiny białe nie mają sobie równych.
Antyekolodzy nazywają je „bożą pomyłką”.
To ściek bzdur.
Żyją tu już 20 milionów lat. To nie mogła być pomyłka.
Grasują całą dobę...
Wątpię, by rekin pływał z zamysłem
upolowania i zjedzenia właśnie człowieka.
One tak nie myślą.
To wielki problem.
Ron i ja postanowiliśmy udowodnić,
że rekiny nie polują na ludzi.
Pancerny strój obmyśliłem w 1967 roku, gdy zobaczyłem
nurka w rękawicach rzeźniczych.
Ron postanowił wykorzystać nas jako przynęty.
Biolog morski Jeremiah Sullivan
przyleciał z Ameryki, by do nas dołączyć.
Byłem wtedy młodym studentem.
Jako biolog morski studiowałem układy nerwowe rekinów.
Kombinezon na rekiny pozwolił nam...
BIOLOG MORSKI
...robić nowe rzeczy i poszerzać wiedzę.
Wszystkie czynności niosą za sobą ryzyko.
Nawet kubek herbaty może cię sparzyć.
Gdyby tylko ugryzł mnie zamiast ryby,
sprawdzilibyśmy możliwości ochronne kombinezonu.
Test teorii Rona i Valerie był niebezpieczny,
ponieważ odbywał się pod wodą...
BADACZKA ŻYCIA MORSKIEGO
...w wodzie zaś były żarłoczne rekiny.
Ron i Valerie chcieli pokazać, że jest inaczej.
Użyli siebie jako przynęty. Dosłownie.
Musieli je jakoś zachęcić.
Wtedy wciąż nie wiedzieliśmy, jaki jest nacisk szczęki rekina.
Tylko spekulowaliśmy. Teraz mogliśmy się przekonać.
Według opinii naukowej, uścisk szczęk rekina jest bardzo mocny.
Eugenie Clark, ekspertka od rekinów białych,
uważała, że kolczuga odbije się na moich kościach.
Rekiny nie mają mocy miażdżenia.
To przesąd.
Dowiedzieliśmy się, jak gryzą.
Polegają na krawędzi tnącej zębów.
Próbowały przeciąć metal, lecz bez skutku.
Nic im to nie dało. Kolczuga potwierdziła teorię.
Redaktor National Geographic, chcąc wykorzystać tę historię,
wysłał ją do amerykańskich ekspertów,
którzy uznali teorię za bujdę.
Wtedy pokazaliśmy redaktorom nasz film.
To eksperci byli w błędzie.
TWARDY ORZECH DLA REKINÓW
Redaktorzy dali ekspertom kopniaka.
Kolczugi są produkowane już od 40 lat.
Przemysł nurkowania z rekinami osiąga wartość miliarda dolarów rocznie.
Częściowo zbudowany jest na informacjach
zebranych przy użyciu pancerzy,
którymi się niegdyś bawiliśmy.
Żarłacze błękitne miały dobre życie. Widywaliśmy je codziennie.
To miłe rekiny. Te, którym pozwalałam się gryźć, już nie żyją.
Zabito je dla płetw.
Nie zasługiwały na śmierć.
Na rekiny jest duży popyt.
Ludzie odcinają płetwy rekinom w ogromnych ilościach.
Nie można wciąż brać bez oddania czegoś w zamian.
Przez ostatnie 20 lat wzrost klasy średniej w Chinach...
PREZESKA SHARK SAVERS - WILDAID
...i wzrost konsumpcji zupy z płetw rekina
powodował ubój 100 milionów rekinów rocznie.
Rekiny są częścią ekosystemu, a my go zaburzyliśmy.
To potworne, że zabijamy piękne dzikie zwierzę dla jego płetwy.
Tak jak zabijamy słonia dla jego kłów, czy tygrysa dla jego skóry.
Możemy spodziewać się rybaków łowiących rekiny dla ich płetw,
ponieważ chińscy kupcy słono za nie płacą.
Zwykłam wspinać się na łodzie i robić zdjęcia odciętym płetwom.
Gdy rekiny będą na wyginięciu,
te fotografie posłużą za dowód, co się z nimi stało.
Wszędzie zdjęcia rekinów.
Zostało około dziesięć procent rekinów.
Świadomość tego zwiększa troskę.
To niesamowite stworzenia. Każdy z nich jest inny.
Spójrz na to.
Każdy z nich zasługuje na szacunek.
To jedno ze starszych zdjęć, które lubię.
Musimy przestawić myślenie.
Spójrz na jego uśmiech.
Jedynym sposobem na zatrzymanie wyginięcia
jest utworzenie morskich rezerwatów z zakazem łowienia.
Niegdyś mogliśmy zagwarantować spotkanie rekinów białych
w okolicach Port Lincoln w Australii.
Witajcie, rekinki!
U góry.
To inny! To na pewno Maria!
Widać same płetwy.
Już patrzę. To na pewno Maria.
Gdyby mogła, ocaliłaby cały świat.
Chodź, skarbie.
Rekin...
A zwłaszcza Australię. W końcu to wielka część jej życia.
-Witajcie. -Szybko! Wraca tu.
Szybko. Wraca tutaj.
Valerie przykułaby się do klatki...
ZAWODOWA FOTOGRAFKA, PRZYJACIÓŁKA
...gdyby ktoś chciał zabić rekina białego bez powodu.
Po to, by dowieść, że rekin nie stanowi zagrożenia.
Chciałam pokazać, że mają różne osobowości.
Nigdy nie widziałam, aby ktoś karmił rekina białego z ręki.
Obok pływały trzy rekiny, w tym jeden uroczy.
Temu grzecznemu chciałam dać rybę.
Mój bratanek bał się tak bardzo, że trzymał mnie za koszulę.
Nic by to przecież nie dało.
Gdyby złapał mnie rekin, w ręce miałby tylko skrawek koszuli.
Nie mówcie mi, że nie mają charakterów. Oczywiście, że mają.
Potrzebujemy takich ludzi jak Valerie.
Poprosiła rząd o ochronę tego regionu.
Szczęśliwie, udało się.
Nazwano go Rezerwatem Morskim Rona i Valerie Taylorów.
Cóż za ironia, że miejsce, w którym kręcono Szczęki,
jest teraz terenem chroniącym rekiny białe.
Po pierwszym filmie z rekinami Ron stwierdził:
„Zrobiliśmy film o rekinach, teraz zrobimy coś innego”.
Wciąż je nagrywaliśmy.
Nie zarobilibyśmy tyle, kręcąc filmy o motylach.
Cóż za motyl musiałby to być.
Nasze małżeństwo było przygodą.
Ron lubił mnie filmować.
Lubił ze mną nurkować.
To nie tylko kwestia miłości. Można kochać wiele rzeczy.
Miłość ma różne oblicza.
WIEK I PODSTĘP ZWYCIĘŻY NAD MŁODOŚCIĄ I TALENTEM
Nie czuł się najlepiej, więc poszedł do lekarza.
Lekarz stwierdził, że to ostra białaczka szpikowa.
Powiedział, że nieuleczalna.
Szykuję się na nocne nurkowanie. Lubię nurkować nocą.
Można zobaczyć ciekawe stworzenia,
których nie widać za dnia.
Powodzenia! Odkryjcie, ile się da!
Pa!
Valerie nigdy nie okazuje strachu.
Wiedziała, że on umrze. Nie chciała się z tym zmierzyć.
Nie sądziłam, że kiedykolwiek umrze.
Patrzyłam na tego przystojniaka i myślałam: „Nie może umrzeć”.
Dla mnie był bardzo przystojny.
Ron Taylor wraz z żoną Valerie porzucili łowiectwo, by zostać sławnymi
działaczami na rzecz ochrony morza.
Taylor zmarł dziś w prywatnym szpitalu
nieopodal swojego domu w Sydney.
Bardzo za nim tęsknię. Był dla mnie wszystkim.
Najbardziej tęsknię za przytulaniem w łóżku.
Idę do łóżka, a jego tam nie ma.
Gdy czuję się samotnie, biorę poduszkę
i kładę ją po lewej stronie.
VITI LEVU, FIDŻI
Ostatni raz nurkowaliśmy razem na Fidżi z żarłaczami tępogłowymi.
To było wyjątkowe.
-Witaj. -Bula.
-Bula.
Wiem doskonale, że czasem jest jej ciężko
nurkować tam, gdzie robili to wspólnie.
Pamiętam, jak mówiła, że nigdy tam nie wróci.
PRODUCENTKA FILMÓW O NURKOWANIU, PRZYJACIÓŁKA
Zbyt wiele wspomnień.
Działalność Rona i Valerie była kluczowa
w historii ochrony środowiska.
Bardzo zaangażowali się w życie środowisk lokalnych.
W wyniku nadmiernych połowów rafa była martwa. Nie było w niej ryb.
Dzięki dokarmianiu rekinów stała się jedynym miejscem,
w którym spotkać można od 80 do 100 żarłaczy tępogłowych.
-Ben! -Cześć!
-Jak się masz? -Dobrze.
Witaj w domu.
-Dziękuję. -To ja dziękuję.
BIOLOG MORSKI, PARTNER W NURKOWANIU
Jak podróż?
-Dobrze. Zaopiekujesz się mną? -Tak.
To nie będzie łatwe.
-Dlaczego? -Bo jestem stara.
-Nie. -Obolała.
A ja młody.
To mi się podoba.
Widzę, że jesteś bardzo silny.
Bardzo dziękuję.
Wzięłaś blady kombinezon, prawda?
Mam różowy, ale...
uszkodziłam bark.
Nie mogę go założyć.
-Szkoda. -Pójdę się przygotować.
Moje biedne, stare palce.
Skup się.
Auć. Już dobrze.
Każde nurkowanie może okazać się niezwykłą przygodą.
Będą myśleć, że jesteś szaleńcem.
Wielu ludzi chciałoby nurkować, ale strach im nie pozwala.
Zawsze jest szansa, że rekin popełni błąd.
Byłby to zwykły błąd.
Dzień dobry, Valerie!
-Czołem! -Dzień dobry!
-Michael! -Tak.
Och, kochaniutki!
-Jak tam? -Tęskniłam!
Wioska, do której należy rafa, chroni rekiny.
Strzeże ich jak skarbu, bo tym właśnie są.
Wioska nie tylko się wzbogaciła, ale zapewniła pracę wielu mieszkańcom.
Zobaczymy żarłacze nadpływające stąd,
a tu damy im tuńczyka.
To nasza ulubiona część.
Włóż delikatnie.
Wybacz, kochana.
Proszę bardzo. Już jesteś zapięta.
Tak.
Nie wierzę, że jestem gotowa.
Dobrze. Możesz iść.
Dziękuję.
-Ktoś mnie wyciągnie? -Są tu trzej duzi Fidżijczycy!
-Podoba mi się to! -Okej.
Mam dużo powietrza.
-Zeskoczę. -Tutaj.
Natura stworzyła idealne zwierzę.
To cudo nigdy nie wyginęło.
Ocalało przez tyle lat.
Świat podwodny jest cudowny.
To wspaniałe doświadczenie, którego wielu nie zrozumie,
ponieważ boją się zagrożenia, którego tam nie ma.
Będę nurkować, choćbym jeździła już na wózku.
Tam nie ma grawitacji. Tam mogę latać.
-Witajcie. -Cześć.
To wspaniały rejon.
Z pewnością.
Bardzo bogaty. Piękne koralowce.
Mam nadzieję, że nagrali, jak wpadł we mnie rekin.
Widziałeś, jak na mnie wpadł?
Tak. Niezły widok.
-Na pewno niechcący. -Tak.
To tylko ogon.
One chyba cię już poznają.
-Tak. -Byłaś blisko.
Zawsze przypływają.
Czuję, że znam je już od dawna.
Nikt nie może robić wszystkiego, a Valerie zrobiła już naprawdę dużo.
Mamy powody do nadziei.
Wystarczy, że zapytamy samych siebie:
„Skoro ona zrobiła tyle, dlaczego ja nie?”.
Cóż... Zdrowie rekinów!
Z PODZIĘKOWANIAMI DLA VALERIE MAY TAYLOR
Podziękowania dla rodzin Heighes i Taylor
za pomoc w realizacji filmu.
Valerie działała też na rzecz ochrony granika kartoflanego,
Wielkiej Rafy Koralowej i uchatki karłowatej.
Dziękujemy gospodarzom terenów, na których kręciliśmy film.
Składamy hołd starszyźnie,
Aborygenom i mieszkańcom Cieśniny Torresa.
Oglądając ten film legalnie, zapewniasz pracę tysiącom osób,
w tym dystrybutorom i ekipie filmowej.
Napisy: Paulina Psujka