Downloaded from YTS.MX
USC başvurumun sonucunu öğrenmek üzereyim.
Official YIFY movies site: YTS.MX
Giremezsem sorun değil. Reddedilen çok öğrenci gördüm.
Sayfadayım. "Durum güncellendi." diyor.
-"Yeni güncelleme." -Tıkladım.
Güncellemeye tıklıyorum.
Burası hayallerimin okulu.
Reddedileceğimi biliyorum.
Tıkladım. Aman Tanrım.
Aman Tanrım.
İnanmıyorum, kabul edildim!
Aman Tanrım!
Yaşasın!
Haberler inanılmaz.
Biraz konuşalım.
Üniversiteye giriş skandalı haberleri gündeme bomba gibi düştü.
Bugüne kadarki en büyük üniversiteye giriş sahtekârlığında
detaylar çarpıcı.
Şu an herkesin dilinde yalnızca bu var. İnsanların bam teline bastılar.
Emlak patronları, bir doktor, bir avukat ve bir sürü CEO
suçlamalarla karşı karşıya.
FBI operasyonunun ismi Varsity Blues.
Varsity Blues Operasyonu.
-Skandaldan beri nasılsın? -Üzgün müsünüz?
Bu dolandırıcılığın mimarı Rick Singer on milyonlarca dolar topladı.
Çocuklarını yıldız sporcu gibi göstermesi için aileler büyük paralar ödedi.
-Rick Singer. -Rick Singer.
Rick Singer.
Operasyonun beyni o.
Ülke şu anda bu haberle çalkalanıyor.
NETFLIX ORİJİNAL BELGESELİ
Para benim vakfıma bağış olarak yatacak.
Ha, vakfına mı? Okula değil mi?
Evet, böylece çocukların haberi olmuyor.
Belli bir tutar yatırmak gerekiyor.
Hangi okulu istediğine göre bu tutar değişiyor.
300 veya 500 bin civarı okullar
hangileri acaba?
Georgetown, Boston College, Georgia Tech,
USC, UCLA, Berkeley, bu tarz okullar işte.
Anladım. Fena değilmiş.
Kızım iyi bir öğrenci değil. Sınav sonuçları çok kötü.
O akıllı bir kız. Ne olduğunu anlayacak.
Zaten bir işler karıştırdığımı düşünüyor.
-Ya ailede Harvard mezunu varsa? -Fark etmez.
-Bir kıymeti yok mu? -Kıymeti yok çünkü…
İlla bir fakülteye bağış gerekiyor galiba?
Cornell mezunuyum.
Oraya 750 bin verdim bile.
Açık konuşacağım.
Senin o 750 bin, devede kulak.
Cornell'e 50 milyon veren biliyorum.
Çeki nereye ve nasıl göndereceğimi belirtir misin?
Tabii. Vergiden düşmeni sağlayacak makbuzu da göndeririz.
-Güzel. -Ya okula alınmazlarsa?
Hiç merak etme. Bu işi olmuş bil.
İkizlere özel indirim var mı?
NEWPORT BEACH, KALİFORNİYA 15 EKİM 2018
John, nasılsın?
Selam Rick. Bu aralar epey meşgulsün galiba.
Evet, erken başvuru dönemi.
Bu filmdeki konuşmalar gerçektir.
Fiyat stratejin ve ekonomik modelin hakkında konuşmak istiyorum.
Şey…
Baskı yapmak istemiyorum ama faydası olur diye düşünüyorum.
Yo, tabii.
Canlandırmalar ABD hükûmetinin yayınladığı kayıtlara dayanmaktadır.
Daha öz olmaları için bazı konuşmalar kısaltıdı veya birleştirildi.
Doğrudan çalıştığım okullar var, önce gelen oturur prensibi işliyor.
O yüzden okulunu seç.
Mesela Harvard,
Princeton veya Georgetown gibi okulların ederi ne?
Harvard'daki yan kapımı kullanmak istersen bedeli 1,2 milyon.
Tanrım.
Ama arka kapıyı kullanmak istersen Harvard 45 milyon dolar istiyor.
-Tanrım. -Stanford 50 milyon dolar.
-Vay. -İşin uçuk tarafı,
bu paraları veren var.
Genelde San Francisco ve New York'tan.
John, işler çok uçuk bir hâl aldı.
Bu yıl 730'dan fazla yan kapı girişi yapacağım.
Vay canına. Kaç okulla böyle çalışıyorsun?
İlk 20 veya 50 okulla mı yoksa…
Yıllar içinde çok telefon dinledim.
Dinlediğini bilmeyen insanların
neler dediğini duysanız inanmazsınız.
ROBERT FISHER ESKİ SAVCI
Biliyorum. Çılgınlık.
LOS ANGELES, KALİFORNİYA
Sonra onu USC'ye sokmanı, kanser tedavisi bulmanı ve bir de
Orta Doğu'ya barış getirmeni istiyorum.
Olur, yaparım.
Ama önce kocanı postala ki seninle daha iyi
davransın.
Bu imkânsız.
Hükûmet Rick'in telefonunu dinlemeye aldı. Haberi yoktu.
Pek çok insanla konuşmaları dinlendi.
Çalışan anneler hep şöyle diyor, "Nasıl hepsine yetişiyorsun?"
Gerçek şu ki, yetişemezsin.
50 kişiyi birden suçlayan federal davalar pek olmaz.
ACT'den 34 almaya çalışıyoruz.
Tamam.
Bunu Mark halledecek. 33 de olabilir.
-34 veya 35 de olabilir. -Tamam.
Bir el yazısı örneği lazım.
-Tamam. -Bir de imza örneği.
-Daha yakın olsun diye. -Evet.
Rick Singer, Varsity Blues Operasyonu'nun
baş planlayıcısı olan bağımsız danışmandı.
Mahkeme kayıtlarına göre her şey 2011'de başladı.
Singer'ın hayatını ve kariyerini…
DANIEL GOLDEN YAZAR | "THE PRICE OF ADMISSION"
…bizzat inceledim. Daha ufak çapta da olsa, bu işlere on yıllar önce başlamış.
SACRAMENTO, KALİFORNİYA 1998
Bence Rick ilk başlarda bu işi hakkını vererek yapmaya çalıştı.
MARGIE AMOTT EĞİTİM DANIŞMANI
İlk birkaç sene bu işlerin uzmanı olarak görülüyordu.
Şehirde bu tarz işlerden anlayan tek kişi oydu.
Üniversiteye giriş konusunda bilgi isteyenler Rick'e giderdi.
İnsanlar onunla çalışmaya can atıyordu.
Etkileniyorlardı. "Vay, formülü biliyor.
PATRICIA FELS ÜNİVERSİTE DANIŞMANI
Oyunu çözmüş." diyorlardı.
Varlıklı bir ailenin son sınıf öğrencisi çocuğuysan
ve 500 kişilik bir okulda çok az özel ilgi görüyorsan
ailen de denkleme para ile müdahale eder.
AKIL BELLO SINAVA HAZIRLIK UZMANI
Bu süreçte sana bireysel olarak yardım edecek birini bulur.
Bağımsız üniversite danışmanı konsepti böyle doğdu.
Ailem, "Üniversiteye giriş sürecinde sana yol gösterecek
ve hedeflediğin okulları netleştirmeni…
ALEXANDRA BIERING RICK SINGER'IN ESKİ MÜŞTERİSİ
…sağlayacak bağımsız bir üniversite danışmanı tutacağız.
Başvurularını yapana dek hayatında olacak." dedi.
Çok başarılı öğrencilere de danışmanlık yapıp
normal bir danışmanın verdiği hizmetleri sunup
kompozisyonlarında ve referanslarında
onlara yardım ederek kabul almalarını kolaylaştırdığını düşünüyorum.
Herkes ona giderdi. Eskiden çok fazla kaynak yoktu.
LENORA LEE RICK SINGER'IN ESKİ MÜŞTERİSİ
Future Stars adında bir şirketi vardı. Hizmetlerini kullanan arkadaşlarım vardı.
Yapman gereken şeylerden biriydi.
Yapmazsan pişman olup endişelenirdin,
"İstediğim yere girdim mi? Ondan yardım alsam girer miydim?"
Basketbol sahasından gelmiş gibi giyinirdi hep.
Ona göre, gençlerin üniversiteye girmesine bir koç gibi yardım ediyordu,
bu yüzden de bir koç gibi giyiniyordu.
Sürekli eşofman giyerdi,
saçı da keşiş saçı gibiydi.
Karizmatik değildi.
Pek gülümsemezdi. Epey ciddiydi.
Soğuk bir iş adamı gibiydi.
Pek muhabbet etmezdi, sıcak biri değildi.
Bazı insanlar içten içe çok gergin oldukları
izlenimi verirler. O da öyleydi.
"Anladım." de.
İMAJIN SENİN ELİNDE
Rick hep yeni müşteri arardı.
Hep Borders'da, golf kulüplerinde sunum yapardı.
Sunumlarının içeriğini biliyordum,
hepsi boş vaat ve yalan doluydu.
Duyduğum hikâyeler onun karanlık işler çevirdiğini
düşünmeme sebep oldu.
Bir dümen çeviriyor gibiydi.
Bir tanıdığım, Rick'in ona şöyle bir teklifle geldiğini söyledi,
"Belli bir meblağ karşılığında
seni bu okula sokabilirim."
İlk zamanlarda bile
Rick Singer işin kolayına kaçmaya başlamıştı.
Onu Sacramento'dan tanıyanlardan duyduğum kadarıyla
öğrencilerin başvurularında bilgileri abartıyor veya çarpıtıyormuş.
Mesela pozitif ayrımcılıktan faydalansınlar diye ırk hanesine
beyaz yerine Latin kökenli veya Afrikalı Amerikalı yazıyormuş.
Hiç çekinmezmiş.
SİYAHİ VEYA AFRİKALI AMERİKALI
Rick Singer'dan şüphelendiğim için hakkında bir dosya tuttum.
Web sitesindeki bilgileri arşivledim.
"Singer Group, ABD'deki en başarılı hayat koçluğu
ve danışmanlık şirketlerinden biri oldu.
Bir yıl içerisinde Singapur, Bangkok, Filipinler, Çin,
Japonya ve Kore'de hizmet vermeye başladık."
Singer öz geçmişi konusunda sürekli yalan söylerdi.
Bir dönem Starbucks'ın yönetim kurulunda olduğunu dahi iddia etmiş.
İnsanlar ona inandıkça bol keseden atmaya başlamış.
15 HAZİRAN 2018
Henüz davanın ön aşamasındayız.
Hakkındaki her iki iddianame de son derece detaylıydı.
-Çok sayıda kanıt… -Alo.
Wall Street'ten Gordon Gekko ile mi görüşüyorum?
Hayır, Gordon Caplan. Nasılsın?
Takılıyorum Gordon. Nasılsın?
İyiyim.
Kurumsal ticaret avukatı Gordon Caplan,
Willkie Farr ve Gallagher hukuk bürosunun ortağı.
ABD vergi sisteminin iki temel bileşeni vardır,
bu da bunu kısmen cazip kılar.
Eşim ne tür bir iş yaptığınızdan bahsetti.
Biraz daha detay verebilir misin?
Tabii. Biz kimiz, anlatayım.
Ben 290 milyon dolarlık bir şirketin sahibiyim,
yurt içinde binlerce, yurt dışında da 280 çalışanımız var.
ABD'nin en zengin ailelerinin çocuklarının üniversiteye girmesini sağlıyoruz.
Her NBA ve NFL takımının sahibi bizim müşterimiz.
Herkes bize geliyor.
Bu aileler garanti istiyor.
Boş işlerle uğraşmıyorlar.
İcraat görmek istiyorlar. Belli okullara girmek istiyorlar.
Benim tabirimle 761 "yan kapı" yaptım.
"Ön kapı" okula kendi başına girmen.
"Arka kapı" okula bağış yapman, ki bu yan kapının on katı.
Yan kapı geliştirme sebebim,
arka kapının bir garantisi olmaması.
Tek yaptıkları başvuruna ikinci kez göz atmak.
Benimle çalışan aileler garanti istiyor.
YAZILI İFADE 11 MART 2019
Ben FBI'da özel ajanım.
Kurumsal dolandırıcılık, menkul kıymetler dolandırıcılığı
ve rüşvet gibi ekonomik suçların soruşturulduğu bir ekipteyim.
Bu yazılı ifadede yer alan bilgilerin kaynağı
dâhil olduğum soruşturmadır.
Merhaba, adım Rick Singer. The Key'in kurucusuyum.
Rick Singer, kâr amaçlı kurduğu The Key adlı şirketle
üniversiteye hazırlık ve danışmanlık hizmetleri sunuyordu.
Aynı zamanda federal vergiden muaf,
kâr amacı gütmeyen The Key Worldwide Foundation adlı vakfı da kurdu.
Rick Singer ailelere "yan kapı" tabir ettiği yöntemle çocuklarını okula
sokabileceğini söylüyordu.
Aileler Singer'ın vakfına bağış yapıyordu,
böylelikle bunların rüşvet olduğu gizleniyordu.
Takriben 2011 ila 2018 arasında, takım koçları
ve üniversite yetkililerine rüşvet olarak verilmek üzere
aileler Singer'a yaklaşık 25 milyon dolar ödedi.
Burası Amerika. Paran var mı?
Varsa her çocuğun giremeyeceği yerlere girebilirsin.
Dolayısıyla pek şaşırmadım.
Son 30, 40 yıl içinde
yüksek eğitim giderek bir emtiaya dönüştü.
JON REIDER - ESKİ STANFORD ÖĞRENCİ ALIM YETKİLİSİ
Satın alınan bir ürüne.
Amaç eğitim almak yerine diploma sahibi olmaya dönüştü.
Statü göstergesine dönüştü.
BARBARA KALMUS BAĞIMSIZ EĞİTİM DANIŞMANI
Çocuğun elit bir kuruma girince statün artıyor.
Tek mesele hava atmak.
Sektördeki klasik espri şudur, "Üniversiteye aileler başvurur."
PERRY KALMUS BAĞIMSIZ EĞİTİM DANIŞMANI
"Çocuklar sadece başvuru araçlarıdır."
Birinci sınıfsan geçmiş olsun
çünkü sabah akşam kafanı "üniversite, üniversite" diye
ütüleyecekler.
"Notların çok iyi olmalı."
"Olmazsa başarısız hissedeceksin. Berbatsın."
Anne babaysanız ve Harvard'a gitmediyseniz
bu, Harvard'a gitme fırsatınız. Kendi kafanızda yani.
Ivy League okulları genelde
ülkenin "en iyi" okulları olarak görülür.
Ama bu farkı yaratan neredeyse hiçbir zaman
okulun akademik kalitesi değildir.
U.S. News 80'lerde üniversiteleri sıralamaya başladı,
bunu da tek bir kritere göre yaptı, prestij.
O kadar.
Prestij Fransızca kökenli bir kelimedir.
Fransızcadaki anlamı, insanların fark etmediği şeydir.
Hile demek.
Üniversitedeki prestij de bu işte.
Hayal ürünü. Bir yanılsama. Ama insanlar yine de inanıyor.
Üniversiteye girmeyi zorlaştıran tek sebep nüfus artışı değil,
üniversiteler girişi kendileri zorlaştırıyor.
Kâğıt üstünde ne kadar seçici olurlarsa sıralamada o kadar yükseliyorlar.
Okulların yaptıkları her şeyin amacı sıralamada yükselmek.
Tehlikeli bir oyun.
Pek çok insana göre üniversiteye giriş,
"Pozitif ayrımcılık haricinde liyakat esaslıdır."
Bence bu süreçte çok farklı tercihler devreye giriyor.
Tamam, bazıları tamamen liyakat esasıyla giriyor
ama bazıları da yalnızca zengin ve beyaz oldukları için giriyor.
Örneğin yelken, eskrim, binicilik gibi
belirli sporları yapan öğrenciler.
Çoğu çocuk bunları deneme fırsatı bile bulamaz.
Diğer bir örnek de üniversiteye yüklü bir bağış yapmak.
Bu, bağış toplama ofisinin dikkatini çekiyor,
onlar da adayın kabul edilmesi için tavsiyede bulunuyor.
Jared Kushner, New Jersey'li çok zengin bir müteahhidin
oğluydu.
Jared üniversiteye başvurduğunda
babası Harvard'a 2,5 milyon dolar bağışta bulundu
ve Jared okula kabul edildi,
oysa oldukça ortalama bir öğrenciydi.
Lisede ileri düzey dersleri pek almamıştı.
Pek çok üniversite kabul edileceğinizi garantilemez,
ki bu oldukça ilginçtir.
Üç milyon dolarlık çek yazsan bile başvurun reddedilebilir.
On, 20 milyon arası bir çek yazmayınca
bence dikkate bile almıyorlar.
Singer'ın istediği meblağ bugün çocuğunuzun okula girmesini
garanti edecek türden bir meblağ değildi.
Bu aileler Singer'a 300, 400, 500 bin dolar ödedi.
Singer'ın sattığı ve ailelerin aldığı şey
temelde kelepir fiyata üniversiteye giriş garantisiydi.
Onu futbolcu yapacağım.
Bacakları güçlüdür, belki gerçekten olur.
-Belli mi olur. -Tabii, kesinlikle.
Ona ilham verebilirsin.
Belki onu bir baltaya sap edersin. Harika olur.
Tabii.
-Bill McGlashan, hoş geldin. -Hoş bulduk.
TPG Growth pek tanınan bir firma değil.
Firma, özel sermaye devi TPG Capital'ın dört milyar dolarlık büyüme kolu.
İş ne kadar başarılı olursa o kadar büyük etki yaratırsınız.
Sürdürülebilir, büyütülebilir kapitalizmin dürüst faydalarını görürsünüz.
Geçen sene bir öğrenciyi uzun atıcı yaptım.
Harika.
Çocuk 65 kilo. Uzun atıcı.
Oğlunun spor yaparken
çekilmiş resimleri lazım, gönderebilirsen sevinirim,
yüzünü futbolcu resmine fotoşoplayacağım.
Tamam, elimdeki resimlere bir göz atayım.
Dünyanın düzeni ne tuhaf bir hâl aldı. İnanılmaz.
Devin Sloane, Kaliforniyalı bir iş adamı, üst düzey yönetici.
Ne mutlu bize ki sizi tanıdık,
birlikte güldük, eğlendik, kahkaha attık.
Geçen sene bir çocuğu su topçu yaptım.
Babası resmi gönderdi, çocuk suyun çok üstündeydi.
Kimse o kadar yükselemez.
Evet.
Babasına ne olduğunu sordum,
"Ayağı havuz tabanına basıyordu." dedi.
Dedim ki, "Hayır, yahu, öyle olmaz."
Aynen. Yüzmek gerekiyor. Tabii.
-Aynen. -Şimdi…
Bir sorum var yalnız. Oğlum… Bilecek mi?
Ne yaptığımızı ona çaktırmadan halletmek mümkün mü?
Şöyle bir şey diyebilirsin, spor takımlarında
ona yardım edecek arkadaşlarımız var.
Çünkü oğlun sporcu.
Bunu ona diyemem çünkü o sporcu olmadığını biliyor.
Bileceği şey şu, ondan aldığım bu resimlerle
ona yardım edeceğim, tamam mı?
Buna itiraz etmez,
onun için kulis yapıyorsun, bağlantılarınla yardımcı oluyorsun.
-Sorun olmaz. -Bir açıklama yapmana gerek yok.
Bill McGlashan bunları yapıyor mu?
Bana hile yok deyip çocuğuna yardım mı ediyor?
-Kendimi suçlu hissediyorum. -Şey…
Ondan başka çıkarların olduğu için mi ona yardım ediyorsun?
Hayır. Öyle bir şey yok. Bunun onunla…
Ama çocuğu bilmiyordu.
ACT'de ona yardım ettiğini bilmiyordu.
-Öyle istedi. -Bill McGlashan mı?
Oğlunun bilmesini istemedi.
-Tamam. -Peki.
-Anlaşılan açık konuşmamış. -Benimle mi?
Seninle ve oğluyla.
Böyle istedi.
Dostun Agustin var ya?
Agustin Huneeus, evet.
Çok soru soruyor, oğlunla uyguladığınız yöntemi kurcalıyor.
Bana geldi ama yanaşmadım…
Konuşmaya yanaşmadım.
Bana da çok soru sordu.
O da kızına yardım etmeni istiyor,
ben de dedim ki, "Kendi kararını kendin vermelisin,
Rick'le konuş ve onunla bir yol bul."
Güzel. Çok zorluyor. "Ne yaptıklarını illa bana söyle." diyor.
Ben de "Onların durumu kendilerine has, Bill'in bağlantıları var.
Bunu Bill'le konuşmalısın, benimle değil." dedim.
Denedi zaten.
Bilgin olsun, başka bir aileyle de
senin yan kapı yaklaşımını konuşmuş ve bana
"Sence bu doğru mu?" diye sordu, ben de
"Agustin, bunu herkesle konuşma.
Rick'in yaptığı şey duruma özel." dedim.
Bunları başkalarıyla konuşması beni rahatsız etti.
Katılıyorum. Evet. Ve…
Beni endişelendiren de bu.
Ona şöyle dedim, "Çok rekabetçi bir ortamdasın.
Yaptığın şeyleri kendine saklamalısın. Yoksa başın ağrır.
Kimi tanırsan tanı, fark etmez."
Doğru, hiç ketum değil.
Bu yüzden onunla detaylara girmek istemedim.
-İyi yapmışsın. -Evet.
Rick Singer içinizi rahatlatıyordu.
NAOMI FRY YAZAR | THE NEW YORKER
Sizin gibi başka insanların da aynı şeyleri yaşadığını söylüyordu.
"Bunlarla binlerce kez uğraştım." diyordu.
Rick bir terapist veya hayat koçu gibiydi,
tek farkı yaptığı iş suç teşkil ediyordu.
Bence Rick doğuştan satıcıydı.
Tatlı dilli ve diplomatikti,
baskıcı değildi, vakti vardı.
JUSTIN PAPERNY CEZAEVİ DANIŞMANI
O kişi okula o gün girmeyecekti.
Sınav ertesi gün değildi. Vakit vardı.
İyi bir satış elemanı gibi süreci çok iyi yönetiyordu.
Çocuklar için en iyi spor hangisi?
En iyisi kürek takımı mı olur? Bir şey fark eder mi?
Benim için fark etmez.
Yaşadığınız yerden ötürü onu yelkenci yaparım.
Massachusetts'li iş adamı John Wilson.
Özel yatırım şirketi var.
Çocuklarını elit okullara sokmak için
bir milyon dolardan fazla ödemekle suçlanıyor.
Aynı mı? Her spor olur mu? Sporu yapmaya gerek yok, değil mi?
Doğru.
Peki ya okula alınmazlarsa?
Hiç merak etme. Bu işi olmuş bil.
Tamam. Güzel.
Banka bilgilerini ve hesap numarasını
bir, iki güne gönderirim.
Tamam.
Bu arada, önümüzdeki temmuzu takviminde işaretle,
Paris'e gelmek istiyorsan yani.
-19 Temmuz'da büyük bir doğum günü var. -Tamam.
-Versailles'ı tuttum. -Aman Tanrım!
Delisin.
Biliyorum. Takım elbiseli bir parti olacak, kesin gelmelisin.
Rick Singer'la ilgili en ilginç şeylerden biri,
doğru düzgün tanınmadığı ve çok başarılı bir geçmişi olmadığı hâlde
sosyetik çevrelere dâhil olmayı başararak
bu işten çok büyük paralar kazanmasıdır.
Tahminimce Rick Singer'ın mutsuz bir çocukluğu oldu.
Anne babası o küçükken ayrılmış.
Zeki bir çocuktu. Ağzının iyi laf yaptığını da söyleyebiliriz.
Çocukluk döneminden sonra birkaç üniversiteye gitti.
Sonrasında koç oldu.
Ama bir koç için fazla dengesizdi, özellikle de lise düzeyinde.
Bir şeyler ters gittiğinde sporcularına bağırırdı.
Liselerin Bobby Knight'ı gibiydi.
Sacramento State, sezonu 4 galibiyet ve 24 mağlubiyetle kapatınca
Singer'la birlikte tüm teknik ekip kovuldu.
Bu noktada Singer
"Belki de basketbol koçluğu bana göre değildir.
Kariyer değiştirmeliyim." dedi.
Bağımsız üniversite danışmanlığı sektörünü fark edince de
Sacramento'daki ilk bağımsız danışman oldu.
Geçmişi onu bu skandala hazırladı desek yeridir.
Düşünsenize, üniversitede basketbol koçu olarak
sporcu alımlarının nasıl gerçekleştiğini birinci elden gördü
ve bu bilgiyi yıllar sonra kullanarak
koçlara rüşvet verdi ve çocukları sahte sporcu olarak takımlara aldırttı.
Sporcu alım sürecinin iç yüzünü biliyordu.
-Selam John. Nasılsın? -Selam Rick. İyiyim.
27 EKİM 2018
Arabistan'da yağmur fırtınasına yakalandım.
-Arabistan mı? -Evet, Dubai'deyim.
Orada öyle fırtınalar olduğunu bilmezdim.
Sorma. Çok tuhaf. Son durumlar nedir?
Stanford yelkencilik koçuna, takımı için 160 bin dolar verdim.
Muhabbet esnasında dedim ki,
"Baksana, umarım bu 160 sayesinde seneye
takımında bir yer ayırırsın."
"Bana bir kontenjan sözü verebilir misin?" O da tamam, dedi.
-Bu yetti mi yani? -Hayır.
-Tabii ki hepsi bu değil. -Peki.
Mağazada pazarlık yapmıyoruz neticede.
-Evet. -Bu kontenjanın önceliği sende.
İstersen John Vandemoer'a bir çek yazarım.
Senin 500 bininle o yeri kızlarından birine ayırtabilirim.
John Vandemoer Doğu Yakası'nda başarılı bir…
BILLY WITZ GAZETECİ | THE NEW YORK TIMES
…yelken hocasıyken Stanford onu kadrosuna çekti.
Adım John Vandemoer.
Stanford Üniversitesi yelken takımının başantrenörüyüm…
Son derece iyi ve dürüst bir adama benziyordu.
Bu işe bulaştığını öğrendiğinde
onu tanıyan çok insan şaşırdı.
SF1, çekim sekiz, sessiz klaket.
JOHN VANDEMOER ESKİ STANFORD YELKEN KOÇU
-Ses iyi mi? -Ses net. Sorun yok. Teşekkürler.
Tamam.
Tüm bunlar olmadan önce hiç bu hâle düşebileceğin
aklına gelmiş miydi?
Asla. Çok ağır geldi. Henüz tam hazmedemedim.
Ama hayatımın geri kalanını etkileyecek.
STANFORD ÜNİVERSİTESİ STANFORD, KALİFORNİYA
Rick Singer'la ilk görüşmem telefonda oldu.
Bir gün beni aradı,
kendini tanıttı, takımlara sporcu bulduğunu söyledi
ve daha ufak çaplı sporlarla ilgilendiğini söyledi.
Söyledikleri ilgimi çekti ve onunla buluşmayı kabul ettim.
İlginçtir, Stanford'a vardığında beni aramasını veya mesaj atmasını
bekliyordum.
Stanford'da güvenlik çok sıkıdır.
Her yerden, her kapıdan manyetik kartla geçilir.
Ama o birden ofisimde belirdi.
Çok şaşırdım ama Stanford'da
benden kıdemlilerle bağlantısı olduğunu anladım.
Rick Singer, Kaliforniyalı plaj evsizleri gibi giyinir.
Parmak arası terlik, tişört, şort.
Konuşması kolay bir insandı. Güzel sohbetlerimiz oldu.
Etkileyiciydi, beni kendine çekiyordu.
Konuşmalarımız takımlara sporcu alımıyla sınırlıydı.
Stanford'da takımlara
belli bir kontenjan verilir.
Görüşmemizin sonunda bana Molly Zhao isimli bir genç hanımdan bahsetti.
Herkese merhaba. Artık 17 yaşındayım. Liseden yeni mezun oldum.
Rick, kızın Stanford'a gitmeye can attığını söyledi.
Ama ben sporcu alımlarımı bitirmiştim.
Kız için bir yerim yoktu, bunu da Rick'e söyledim.
Benimle hemen irtibata geçti ve şöyle dedi,
"Başka bir yol bulabilir misin?
Ailesi çok zengin.
Bir milyon dolar bağışta bulunabilirler."
Spor direktörüm bunu Stanford'ın yapabileceğini
ama bir milyon doların öğrenci alımına etkisi olmayacağını söyledi.
Konu orada kapandı. Bir süre Rick'ten haber almadım.
Bir sonraki ağustos
Rick ansızın beni arayıp şöyle dedi, "Haberler harika.
Molly kabul gördü, ailesi çok mutlu. Her şey için sağ ol."
Ben de "Harika. Onun adına sevindim.
Stanford'a girmek büyük bir başarı. Ama ben bir şey yapmadım." dedim.
O da "Ailesi çok sevinçli, programına 500 bin bağışlamak istiyorlar." dedi.
"Hiçbir şey yapmadığım için 500 bin bağışlamak istiyorlarsa
bence harika." dedim.
John'ın Molly Zhao'yu Stanford'a sokacak bir şey yaptığına dair bir delil yok.
Rick Singer niye Molly Zhao adına 500 bin dolar bağışta bulundu?
Bunun cevabını yalnızca Rick biliyor.
Bu, Stanford yelken programına girişin
peşinatı olabilir.
Çeki gönderdi. Kampüsteki posta kutuma geldi,
ben de spor direktörüme gidip
500 bin dolarlık bağış aldığımı söyledim.
Direktörüm sevindi. Bir şey yapmadığımı,
beklenmedik bir bağış olduğunu anlattım.
Sanırım bu en iyi bağış türü.
O sırada baş spor direktörümüz geldi.
Tebrik etti, bağışa sevindi.
"Rick Singer aracılığıyla geldi." diye açıklamaya başladım.
Bana baktı ve sözümü keserek, "Rick'i tanıyorum." dedi.
Burada gördüğümüz olay, okul yetkililerinin
para akışını sürdürmek istemesi.
Nasıl geldiğini sorgulamak istemiyorlar.
Bence Stanford'da vaziyet bu.
Yelken gibi bir spor için
100, 200, 500 bin dolar gibi bağışların
dikkat çekmemesi ve sorgulanmaması tuhaf.
Görünüşe göre Singer, marjların daha düşük olduğu,
pek takip edilmeyen sporları hedef almıştı.
Bakacağı yerleri biliyordu.
LONDRA
Stanford'a iki, Yale'e iki öğrencim var.
Önce hangileri olacak onu çözmeye çalışıyorum.
Anladım.
Fark etmez. Her ikisi için de yerim olabilir.
-Sahiden mi? -Olabilir.
Yale futbol antrenörü Rudy Meredith 860 bin dolardan fazla rüşvet aldı.
Ivy League ortamında hem sporunuzu geliştirin
hem de Yale diploması alın.
Bana isimleri ver. Ne yapabileceğime bir bakayım.
Yeni bir spor direktörüm var, mesele bu.
Bir yolunu bulacağım.
Bir saniye. Şurası…
Şu anda Londra'dayım ve kayboldum.
Anlıyorum. Sorun değil.
Şu lanet olası tek yön caddelerden nefret ediyorum.
Haklısın. Bir de yolun solundasın. Aman dikkat et.
Sorma. Şimdi, şey, iki üçteyim.
Peki dört beş nerede?
Nerede lan bu?
Yine ana caddeye döndüm.
Var ya, iyi ki Amerika'da yaşıyorum.
İsveç de fena değildir.
O zaman kendime güzel bir İsveçli hatun bulmalıyım.
Peki. Bir daha İsveç'e gittiğimde bir bakayım.
Ne aradığını söyle, elimden geleni yaparım.
Şu kadarını söyleyeyim,
benim yaşımda, doğru insanı bulmak zor.
En zoru bu.
Rick'le bir çöpçatanlık sitesini ilk kullandığımda tanıştım.
Daha önce hiç böyle bir sayfa kullanmamıştım.
PATRICIA LOGAN ARKADAŞI | İŞ ORTAĞI
O zaman 53 yaşındaydım
ve "Peki, deneyeyim." dedim.
Birbirimizi o sayfada bulduk, mesajlaştık
ve oradan devam ettik.
Tanıştığımızda kim olduğunu internette aradım mı? Elbette. Hemen.
"Vay canına…" dedim.
Yani web sayfasındaki videonun düşük kalitesi hariç,
çok enteresan bir iş yaptığını düşündüm.
Key metodum oğlunuzun veya kızınızın potansiyelini ortaya çıkarır
ve onları hayatta başarılı olma yoluna sokar.
Onun iş bitirici olduğunu,
iyi bir dava uğruna çabaladığını düşündüm.
Akşam yemeği için buluştuk. İlginçti,
geçmişimizi konuştuk,
ikimiz de aynı yaşta çalışmaya başlamışız.
O da ben de 12 yaşındayken.
Ben gazete dağıtırdım,
o da büyük çocuklara alkol aldırırmış,
sonra onlardan aldığı alkolü daha pahalıya başka çocuklara satarmış.
Dedim ki, "Ben gazete dağıtırdım,
sen de çocuklara alkol satarmışsın. Ne hoş."
O da "Çok marifetliydim." dedi.
Bu esprisine güldük. Karizmatikti.
İlginçti. Zekiydi.
Hızlı bir randevu oldu. "Memnun oldum. Harika. İyi geceler.
Senden hoşlandım. Vakit bulduğumda yine çıkalım."
Ben de öyle hissediyorum
-Ciddi miydi? -Son derece ciddiydi.
Bir keresinde ona emoji gönderdim, Bitmoji, "Selam." dedim.
BASTIRIN DELİ KIZ
Cevabı, "Delisin. Okulu bırakma." oldu. Biraz şapşalcaydı.
Ailesi onu güldürdüğümü söyledi.
HAKSIZLIK- GÜLDÜRDÜN
Daha çok gülmeliydi.
Takılmak için…
…çok zamanı olmuyordu.
Çok yoğun bir şekilde koçluk yapıyordu. Evden eve koşturuyordu.
Singer'ın bir diğer özelliği hiç durmadan çalışmasıydı.
Eski bir asistanından öğrendiğim kadarıyla geceyi otelde geçirmezmiş.
Uçakta geçirirmiş.
Günün her saati asistanlarına mesaj atarmış,
onlara yapacak iş verirmiş.
Son derece motive biriydi.
Anladığım kadarıyla ülkenin dört bir yanında müşterileri vardı.
Geçmiş mesajlarına bakıyorum, hep farklı yerlerde,
"Dallas'tayım. Fort Lauderdale'deyim. New York'tayım. Kaliforniya'ya döndüm."
Hatta koçluk yaparken bir minibüste yaşadığı oldu.
Büyük Mercedes türü minibüslerden.
Onda yatıp kalkmak kolayına geliyordu.
Rick'in sabah dörtte kalkmak gibi bir alışkanlığı vardı,
ağırlık kaldırma, yüzme, bisiklet, koşu gibi sporlar yapardı.
Energizer Tavşanı gibi adamdı.
Hayatımda bu kadar enerjisi olan birini daha görmedim,
sürekli koşturuyordu.
Anladığım kadarıyla günde üç saat uyuyordu.
Bundan da memnundu.
Davranışlarına baktığımda fark ettim ki
sakladığı çok şey vardı.
Gizli bir hayatı vardı.
İnsanlarla yakınlık kuramamasına şaşmamalı.
-Rick? -Selam.
-Müsait misin? -Evet. Buyur.
Harika.
Adım Agustin Huneeus.
Çardaklardan birinde oturuyoruz
ve Napa, Quintessa'da güzel bir gün geçiriyoruz.
Hadi, tadım yapalım.
Su polosu sürecinin nasıl ilerleyeceğini tekrar açıklar mısın?
Ekonomisini, zamanlamasını ve nasıl işlediğini konuşmuştuk.
Kısaca anlatmıştın ama detaylarına hâkim olmak istiyorum.
Tamam.
Şu anda kızının sporcu profilini oluşturuyorum.
Su topu profili olacak.
Onun notlarını ve profilini
USC'nin spor yetkilisine götüreceğim.
Futbol dâhil her spor ondan geçiyor.
Adım Donna Heinel, baş spor direktörüyüm.
Benim…
Donna Heinel işine son derece düşkün bir amirdi,
çok titizdi.
Singer'dan ayda 20 bin dolar alıyordu.
Okulda iki haftada bir, perşembeleri,
alt komisyon toplantıları olur.
Öğrenci alım dekanı ve iki yardımcısı sporcuları inceler.
Bir hafta su topu, diğer hafta futbol olabilir.
Veya basketbol.
Sezonun neresinde olduklarına göre bu değişir.
Heinel öğrenci alım ile
spor bölümlerinin arasındaki bekçiye dönüştü.
Öğrencilerin takımlara seçilmesi
okula girişi adeta garantiliyordu.
USC'deki bazı sahte sporcuların fark edilmemesi çok zor.
1,65 boyunda basketçi var.
Lisede amigoluk yapan öğrenci lakros oyuncusu gibi gösterilmiş.
Lisede su topu oynamamış su topu oyuncusu var.
Bunların hiç sorgulanmaması şaşırtıcı.
Sorgulandığı nadir durumlarda da
Heinel öğrenci alım departmanının endişelerini gideriyordu.
Kızın komiteye sunulacak, komite "tamam" derse
Donna bana her şeyin yolunda olduğunu söyler.
Kısacası, daha başvuru yapmadan okula kabul edilir.
Bu noktada 200 bin dolarlık çeki vakfa gönderirsin.
Sonra Jovan beni arayıp paranın nasıl bölüşüleceğini söyler.
"JOVAN" KİM?
Kızımın o takımda oynayamayacağını biliyorsun.
Merak etme, o benim adamım,
kızını takıma oynasın diye almıyor.
JOVAN VAVIC YILIN KOÇU
Rick Singer'la iş birliği yapan dört USC çalışanı vardı.
Bunlardan birisi su topu koçu Jovan Vavic'ti.
Vavic üniversite su topunda açık ara en başarılı koçtur.
Vavic, iki öğrencinin USC'ye su topu oyuncusu olarak alınmasına
yardım etmek karşılığında 250 bin dolar rüşvet almakla suçlanıyor.
Takımımızdaki en hızlı yüzücü olacak, 50 metreyi 20 saniyede yüzüyor.
Hızlı yüzücülerim 22 saniyede yüzüyor, bu çocuk uçuyor.
Donna Heinel onları ek kontenjan listesine ekliyor,
ki bu olağan bir şey.
İdmana gelmiyorlar, bu da normal.
Singer'ın suistimal ettiği şeylerden biri şuydu,
spor ve öğrenci alım bölümleri takımlara aldıkları öğrencinin
nasıl bir sporcu olduğu konusunda
koçların sözüne inanıyordu.
Bu işin elimizde patlama tehlikesi var mı?
24 yıldır olmadı.
Onu biliyorum ama şartlar değişiyor.
Ya bir haber çıksa
ve su topu takımının 250 bin dolara okula giriş imkânı sattığını yazsa?
Sorun olmaz çünkü kızın su topu oyuncusu.
Ama değil.
Çok korkuyorum.
Bak hadi. Ne çıkarsa çıksın, bir şey olmaz.
-Yüzleşmelisin. -Yüzleşmelisin. Evet.
-Bir şey olmayacak. İnan bana. -Erteleme vermişler.
Erteleme mi?
Başvuru sayfanızda bir güncelleme oluyor,
tıkladığınızda cevap mektubu açılıyor.
"Okulumuza gösterdiğiniz büyük ilgi için teşekkür ederiz. Maalesef…"
"…Stanford'a başvurunuzu reddetmek durumundayız."
San Diego veya UCLA'e giremeyeceğim.
Bok gibi hissediyorum.
Salya sümük ağladım. Çok kızdım.
Çok gözyaşı döktüm, duvarı yumrukladım, küfür ettim.
Odamdan çıkmadım. Bir hafta ağladım.
Reddedildim.
STANFORD ÜNİVERSİTESİ 27 MART 2020
Bir değişim, bir ilerleme gördüm.
Bence öğrenciler üniversite konusunda daha takıntılı.
PRISCILLA SANDS OKUL MÜDİRESİ | MARLBOROUGH
Çoğu bu stresin altında eziliyor, bunu görebiliyorsunuz.
Kendilerini kaybediyorlar.
"Ya böyle olursa? Ya şöyle olursa?"
"Şu kelimeyi kullandım diye beni beğenmezlerse?"
Bu mevzu yüzünden akıl sağlıklarını yitiriyorlar.
Başvurduğum bütün üniversitelerden ret aldım.
Çok kötü bir duygu çünkü sorunu kendinizde arıyorsunuz.
Bizim çocuklarımız üniversiteye başvurduğunda nereye gidecekler?
O devirde kimse okula giremeyecek.
Aklım almıyor. USC'nin kabul oranı yüzde üç daha düştü.
Şu anda %12'de, ki bu…
Üniversite okumak isteyenlerin çoğu okul bulabilir.
Sorun şu ki,
çok fazla öğrenci aynı okullarda okumak istiyor.
Hedefim Ivy League'di. O okullara girmek istiyordum.
Giremediğimde tek kelimeyle yıkıldım.
Seçmeli ileri biyoloji aldım, ileri çevre bilimi aldım. Ben…
Bunlara zerre ilgim yok.
Sırf başvurumu güçlendirsin diye aldım ama ona bile yaramadı.
Ülke çapında liselerde vaziyet bu.
Kaç tane ileri düzey ders alabilirsin?
Bir fen dersi daha alabilmek için orkestrayı bırakıyorsun.
Çocuklar üzerinde çok baskı var.
Okul 15 adet ileri düzey seçmeli ders verirken bir tane alırsan
en iyi 50 okula girmeyi unut.
Eve gidip yalnızca ödev yapan tipler var.
Bu şekilde hayatlarını heba ettiklerini görmek üzücü.
Bence sosyal medyanın da etkisi var
çünkü bir öğrenci kabul edildiğinde sosyal medyaya yansıtıyor,
bu da giremeyenler için bir darbe daha oluyor.
Resmen bok gibi hissediyorum.
Kabul edilen herkesin sonuna kadar hak ettiğini biliyorum.
Sahte kirpiklerimi gerçek kirpiklerimle birlikte kıvırmayı seviyorum.
Olivia Jade son derece başarılı bir YouTube fenomeni.
Onu izleyen milyonlarca abonesi vardı. Aboneleri videolarda
sabah kalkmasını, dişlerini fırçalamasını, makyaj yapmasını,
kıyafet seçmesini seyrederdi. Bir çeşit günlük gibiydi.
Ama tabii ürün yerleştirme yapabilmek gibi bir artısı vardı.
Princess Polly ile kendi koleksiyonumu yarattım.
Sephora Collection'la
birlikte oluşturduğum far paletini duyuracağım.
Olivia Jade, aktris Lori Loughlin'in
ve moda tasarımcısı Mossimo Giannulli'nin kızı.
İddialara göre her iki kızları Olivia Jade ve Bella'ya kürek cihazında
poz verdirip bu resimleri Rick Singer'a göndererek
USC'ye dümenci olarak alınmalarını sağladılar.
Olivia Jade'le aynı lisede okudum.
Olivia Jade'in ablasının son sınıflarla resmini duvarda gördüm
ve "USC'ye girdiğin için tebrikler." yazıyordu.
Sonra Olivia'nın da USC'ye girdiğini duydum.
Çok şaşırmıştım. USC'ye girmek son derece zor.
Yani biri değil iki kardeş birden girdi.
-Okula gidiyorum. -Güle güle Olivia. İyi günler.
-Heyecanlı olduğunu biliyorum. -İyi olmayacak.
Okulu seven küçük çocuklar izlemesin bu videonu.
Aman, neyse.
Olivia Jade'in
lise son sınıf olarak ilk gün videosu var
ve epey canı sıkkın.
Sadece bir derse girdim ve ölümcül.
Her derslik çok sıcak.
Eve gitmek istiyorum.
Sonra eve dönünce "Hiç bu kadar mutlu olmamıştım." diyor.
Eve döndüğüm için hiç bu kadar mutlu olmamıştım.
Üstüne de hâline şükür edercesine bir yorumda bulunuyor.
Eğitim alabildiğimiz için şanslı olduğumuzu
ve iyi bir eğitim ya da herhangi bir eğitim alabilmenin
kolay olmadığını unutmayalım.
Dolayısıyla ne kadar nefret etsem de…
Hâlâ nefret ediyorum ama eğitim alabildiğim için minnettarım.
Ama nefret ediyorum.
Aslında Olivia Jade son sınıftayken
liseyi bırakmayı düşünüyordu.
Anneme okulu bırakmak istediğimi söyledim. "Hayatta olmaz." dedi.
Bitirmeye zorladı, sonra da babam üniversiteye yolladı.
İkisi de gitmemi istedi çünkü onlar gitmemiş…
-Ama iyi iş çıkardılar. -Aynen.
-Başarılılar. -Evet.
-Onlar… -İkiyüzlü.
Üniversitenin ona verebilecekleri konusunda
çok ilgili görünmüyordu.
Niye olsun ki? Hâlihazırda yaptığı işte çok başarılıydı.
Her şey harika gidiyordu.
Tamam Jim…
Kasım 2017'de,
Donna Heinel, Olivia Jade'in sporcu profilini USC alt komisyonuna sundu
ve üniversiteye şartlı kabulünü onayladılar.
İki hafta içinde
Rick Singer, Olivia'nın ailesine bir e-posta yazarak
USC'ye kabul edileceğini
ama marta kadar bunu dillendirmemelerini söyledi.
MARYMOUNT LİSESİ LOS ANGELES, KALİFORNİYA
Olivia'nın okulundaki rehber öğretmen durumdan şüphelendi
çünkü kardeşlerin kürek sporu yaptığını düşünmüyordu.
Devletin verdiği bilgiye göre, Olivia Jade ve ailesi
üniversiteye girme planlarını
rehber öğretmenin bozmaması için ne yapmaları gerektiğini konuştu.
Olivia Jade USC'yi ilk tercihi olarak yazmayı önerdi
ama Lori, "O zaman o pislik kurcalayabilir." dedi.
Muhtemelen rehber öğretmeni kastetti.
Mossimo da "Siktirsin." dedi ve onu "meraklı it" olarak tanımladı.
Olivia'nın rehberi bir USC öğrenci alım yetkilisini arayınca
işler gün yüzüne çıkmaya başladı.
OLIVIA JADE'İN DANIŞMANININ HAZIRLADIĞI RAPOR
USC ile olağan danışmanlık görüşmemi yaptım ve başvuru sahiplerini konuştuk.
Sıra Olivia'ya gelince
USC yetkilisi onun kürek takımına aday olduğunu söyledi.
Ben de Olivia'nın kürek yaptığını bilmediğimi söyledim.
Video blog yoğunluğunu göz önüne alarak,
bu sporu yaptığını düşünmediğimi belirttim.
Bir şekilde Mossimo rehberin USC'ye söylediklerini öğrenmiş
ve konuşmak için okula gitmiş.
Resepsiyondan telefon geldi.
Bay Giannulli beni görmek için gelmiş.
Odama gelip oturduğunda
USC'ye kızları hakkında ne söylediğimi
ve niye önlerindeki fırsatlara çomak sokmaya çalıştığımı sordu.
Ses tonu beni son derece tedirgin etti.
Yaşananlar USC'de Donna Heinel'ın kulağına gitti
ve Rick Singer'a dikkat etmesi gerektiğini belirten bir mesaj bıraktı.
Selam Rick, dinle, bir konuyu halletmemiz lazım,
yani… Ailelerin sinirlenip
okulda olay çıkarmasını istemiyorum, tamam mı?
Çocuklara okulda soru sorarlarsa
gerektiği gibi cevap versinler ve ilgilendikleri sporlar için
ek kontenjan adayı olduklarını belirtsinler.
Buraya geldiklerinde seçmelere katılacaklarını
ve takıma girmeyi umduklarını söylesinler.
Böyle olması için gereken yapılsın.
Kimsenin okuluna gidip
rehberlere bağırmasını istemiyorum. Yoksa her şey biter.
Skandal beni şaşırttı
çünkü açık bir kanunsuzluğu gözler önüne seriyordu.
Çocukları sporcu olmadıkları hâlde koçlar onları kadroya alsın diye
aileler rüşvet veriyordu.
Neden bir üniversite hocası rüşvet karşılığı birini alarak
işini ve itibarını tehlikeye atar ki?
Bağış toplamak işimin önemli bir parçasıydı.
Yelken gibi küçük sporların yanında
futbol ve basketbolun topladığı bağışlar çok uçuk.
Okul yelken programından para kazanmıyor.
Öğrenciler için harika ama program hep eksi bakiyede.
Aradaki farkı ya bağışlarla kapatıyoruz
ya da maaş, ekipman, seyahat giderleri okulun cebinden çıkıyor.
Hayalim işimin yalnızca koçluk olması.
Bağış toplamada berbattım. Yapmayı sevdiğim bir iş değil.
Mecburiyetten yapılan bir şeydi.
Hayatta kalmak hep bir mücadeleydi.
Aralık 2018'de tüm teknik direktörler üst yönetimle toplantı yapacaktı.
Bu büyük bir toplantıydı.
11 yılda baş spor direktörüyle sadece birkaç kez görüştüm.
Spor direktörünün odasındaydım, içeride altı kişi vardı.
Birkaç hafta önce ulusal şampiyonluğu kazanmıştık.
Direktör bu konuda hiçbir şey dememişti.
Tebrik etmedi, bizi aramadı.
Toplantıda da tebrik etmedi.
Yaptığı tek şey TV izlemekti.
Duvarda dört, beş ekran vardı
ve basketbol izliyordu.
Bana bakıp soru sorduğu tek an
bağışlarla ilgiliydi.
"Bağış toplama konusunda iyi iş çıkarıyorsun.
Devam et. Çok faydası oluyor."
Sonra TV izlemeye devam etti. Tüm toplantıda tek dediği buydu.
-Rick Singer'ı tanıyan biriydi. -Evet. Tanıdığını söyledi.
Rick bir öğrenciye bakmam için çok ısrar etti.
İkinci bir yardımcı koça ihtiyacım olduğunu biliyordu
ve o pozisyon için fon bulmakta zorlanıyordum,
o da dedi ki "Vakfım aracılığıyla
programına 110 bin dolar bağışlamak isterim,
böylece o pozisyon için bir, iki senelik fonun olur.
Bağlayıcı bir bağış değil.
İlişkimiz devam etsin, sana göstermek istediklerimi
göstermeye devam ederim."
Ben de "Harika. Çok iyi olur." dedim.
Bence bu John için kaygan bir zemindi,
bir sabah uyanıp şöyle demedi,
"İyisi mi, ben bugün bir organize suç şebekesine katılayım."
Ama devletin kanıtlaması gereken tek şey şu,
hak etmediğin bir para aldın mı ve karşılığında
parayı verene bir şey verdin mi?
Stanford koçu davasındaki en büyük faktör
paranın kendi cebine girmemesi.
Aldığı paralar Stanford yelkencilik programına katkı sağladı.
Rick Singer insanları manipüle etmekte ustaydı.
Çalıştığı insanların zayıflıklarını
tespit etmesini sağlayan bir önsezisi vardı.
Felicity Huffman davasından anladığım kadarıyla
Felicity'ye şöyle demiş,
"Kızının notları bu okula girmeye yetmez."
Meğer bu doğru değilmiş.
Kızı normal yolla zaten girermiş.
Bu zayıf noktaları iyi tespit etmiş.
Felicity kafasında kurmaya başlar.
"Yeterince iyi bir anne miyim? Kariyerime fazla mı odaklandım?"
"Kızın iyi bir okula gitmesin mi?"
İşte bu zayıflıkları suistimal etti.
Hayır, notları USC'ye girmesine yeterli değil.
-Gerçekten mi? -Tabii, kesinlikle.
İnanmıyorum. Vay canına. Tamam.
Bu yöntemi uygulamazsak şansı ne kadar?
-Sıfır. -Giremez mi?
Sıfır. Hiç şansı yok.
Her iyi pazarlamacı gibi en iyi yaptığı şey
fayda satmaktı. Çok basit.
"Kızının Harvard'a girmesini ister misin?" "Evet."
"Harika. Kızın Harvard'a girsin istiyorsan bunu yap.
Gerçek şu ki kızının notları pek iyi değil.
İki yıldır ona ders veriyorum.
Çocuğun kapasitesi belli. Harvard kumaşı yok
ama yine de Harvard'a gitsin istiyorsan, başka bir yol var.
Yolumuz şu. Sınava onun yerine başkası girecek."
"Nasıl yani?"
"15 bin dolara sınava girecek biri var."
Bunu yapan başkası yok.
Bu iş için gerekli sınav skorunu alırım,
bunu dünyada benden başka yapan yok.
Çocuğunun ruhu bile duymayacak. Zannedecek ki…
Kendisini çok zeki sanacak, şansı yaver gitti diye düşünecek
ve elinde bir not olacak.
Bundan iyisi olamaz.
-İşe yarıyor mu? -Her seferinde.
Bahsettiğimiz meblağ ne?
Sınav ücreti 75 bin.
ACT veya SAT'de istediğin skoru almak 75 bin.
Amerika'da elit bir üniversiteye girmek istiyorsan
en yüksek puanı 36 olan ACT'de
34, 35, 36 bandında değilsen
veya SAT'de 1500 ve üzeri değilsen
muhtemelen pek şansın yok.
SAT SINAVI
Yıllarca SAT bir beceri sınavı olarak sunuldu ve pazarlandı.
Sınavda yüksek not almanın en belirleyici faktörü
aile gelir düzeyi.
The College Board ve ACT yıllardır bunu kabul ediyor.
Gizli bir bilgi değil bu.
ABD üniversitelerinin öğrenci alımından ben sorumlu olsam
standart testleri yasaklardım.
Tüm bu zengin sınava hazırlık şirketleri
başka bir iş bulmak zorunda kalırdı.
Çocuğunuzu Princeton Review'ün 1500+ kursuna yazdırın.
Ezber bozan bir kurs.
Sınava hazırlık bir sektör, bunu unutmamak lazım.
Her vaatleri pazarlamaya dayalı.
Sınav skorunuzun en az 150 puan artacağını garanti ediyoruz.
"Sınav skorunuzu 500 puan arttıracağız." gibi
iddialarla gelen insanlar var.
Buna bin dolar yatırmaya değer.
Ama bin dolar yatırabilmek için ihtiyaç duymadığınız bin dolarınız olmalı.
Tüm standart testler
otomatik olarak avantajlı insanlara avantaj verir.
Varlıklı insanların çoğu benim gibi insanlara ulaşıyor,
Amerika'nın %85'inin bu uzmanlık seviyesine erişimi yok.
Özel bir üniversite danışmanı
size saati en az
200 ila 300 dolara mal olur, ki o da kaliteli bir danışman değildir.
Üst bantta ise saat ücreti 500 dolardan 1500 dolara kadar çıkabilir,
ki bu da oldukça yüklü bir meblağ.
-Selam. -Merhaba baba.
Skandalla birlikte durum mercek altına alındığında görülen şu:
Son derece zengin aileler
SAT'de başarılı olmak için her türlü avantaja sahip olmalarına,
en yüksek yüzdedeki demografik grupta
yer almalarına ve istedikleri gibi hazırlık yapabilmelerine rağmen
hile yaptılar.
Sanırım bunu eşine söylemiştim, ilk yapmamız gereken şey
kızına öğrenme zorluğu testi yaptırmak.
Bunu ister benim adamımla yap ister başka istediğin biriyle,
bunu yapan kişinin ona birkaç günlük ek süre kazandırması lazım.
SAT ve ACT süreli sınavlardır.
Belli kısıtlamalar dâhilinde verilir.
Öğrenme engelleri olanlar için bazı kolaylıklar sağlanır.
Bunlardan faydalanabilmek için
belli tıbbi raporlar gereklidir.
Rick Singer'ın suistimal ettiği uygulamalardan biri de buydu.
Ayrıca kızına şunu ilet, sınavı yaparken
çok şey yapmasın… Salak olsun.
Normalde olduğu kadar akıllı olmasın.
Amacımız donuk olmak,
normalde olduğu kadar zeki görünmemeli ki
tutarsızlıklar olduğunu gösterelim.
Akademide çocuklara hep ek süre veriyorlar.
-Greenwich Academy'de mi? -Evet.
Ülkenin her yerinde.
Zengin aileler, çocuklarına ek süre aldırabilirlerse
çocukların daha başarılı olacaklarını
fark etti.
Bu çocukların çoğunda bir sorun yok ama ek süre alıyorlar.
Haksız rekabet var.
Haklısın.
Yani bu… Ben…
Açıkçası biraz tuhaf geliyor ama…
Öyle hissettiğini biliyorum.
Ama sınav sonucu gelince elimizde seçenekler olunca
"Tüm çocuklarımla bunu yapalım." diyeceksin.
Peki kaç puan, onu nasıl…
Kaç puan almak istersek onu alacağız.
Yine hatırlatayım, avukat olduğum için genelde işleri
kitabına göre yapmayı severim.
Seninle bunu yaparsak, bir şekilde… Kızım sınava giriyor ama…
Sınava o giriyor, değil mi? Sonra bir sıkıntı çıkma ihtimali var mı?
Sorun çıkmaz, değil mi?
Şimdi, şey…
Bunu daha önce açıkladım.
Biliyorum.
-Kusura bakma, sadece… -Anlıyorum.
-Anlayışın için sağ ol. -Peki.
Süreci açıklayayım.
Los Angeles'a uçup yalandan bir ziyaret yapacaksınız.
Gitmişken bazı okulları gezeceksiniz.
Bir yandan da gözetmen Mark uçakla gelecek
ve sizin gibi cuma akşamı orada olacak.
Cumartesi sabahı saat sekizde okula gideceksiniz.
Kızın sınava girecek.
Gözetmen, Mark olacak.
Sınav salonunda yalnızca kızın ve Mark olacak.
Öğrenme sorunları olan çocuklar
cevaplarını ayrı bir kâğıda yazar, sonra gözetmen bunları
cevap kâğıdına geçirir.
Kızın kâğıdını teslim ettiğinde
sınavı yaptığını düşünecek. Şüphesiz.
Sınavdan çıkıp seni gördüğünde
"Baba, çok zordu." veya "Çok yoruldum." gibi
klasik sınav sonu tepkilerinden birini verecek.
Siz gittikten sonra Mark cevaplara bakacak.
Sonra sınavı kendisi yapıp
kaç puan istiyorsak onu almamızı sağlayacak,
tam kaç istiyorsak…
Son derece yetkin biri.
Kızının bu olanlardan haberi olmayacak.
Sonuçları gördüğünde, "Baba, inanmıyorum, 32 almışım." diyecek.
O, üniversiteye giriş sınavında
onlarca liselinin hile yapmasına yardım eden sınav dâhisi.
Sınav yerlerine uçarak gözetmenlik yapan ve cevapları değiştiren Mark Riddell'di.
ANDY LOCKWOOD ÖZEL ÜNİVERSİTE DANIŞMANI
Kızı büyük bir tenis oyuncusu olan bir müşterim vardı,
kızı yıllar önce onunla çalışmıştı.
Riddell eskiden üniversiteye hazırlık uzmanı olarak IMG Academy'de çalışıyordu.
KELLY MCLAUGHLIN KIDEMLİ MUHABİR | INSIDER
IMG, Bradenton, Florida'da sporcuların gittiği bir okuldu,
Serena ve Venus Williams buradan mezun.
Son derece mütevazı biriydi.
Ama denilene göre ilk çocuğundan sonra daha çok paraya ihtiyacı oldu,
bu yüzden de ek gelir elde etmek için
Rick Singer'ın teklifini kabul etti.
Elinde bir cevap anahtarı yoktu.
ANDREW LELLING ABD SAVCISI
Sınavı kendi yaparak tam not alabilecek kadar zekiydi.
Rick Singer üniversiteye giriş skandalının kilit adamıysa…
RIKKI KLIEMAN HUKUK UZMANI
…Mark Riddell de beyin adamıydı.
En şaşırdığım ve beni en sinir eden şey,
ona sınav dâhisi gibi
tabirlerle hitap etmeleri.
Liseliler için tasarlanmış sınavı yapan bir yetişkinden bahsediyoruz.
Sınava hazırlık sektöründe çalışan işinin erbabı herhangi biri
onun yaptığını yapabilmeli zaten.
Asıl soru şu, bunu yaparlar mı?
Singer operasyonun beyni olduğunu itiraf etti,
Florida'dan Teksas ve Kaliforniya'ya uçup
sınavlara girmesi için Riddell'e test başına 10 bin dolar ödedi.
Yükseköğrenimin her aşaması
diğer insanlara duyulan güven üzerine kurulu.
Ahlaki değerlerinizin bedeli kaç dolar?
En büyük soru bu.
Olay dönüp dolaşıp aynı noktaya geliyor, bu unsurları suistimal etme imkânı
zengin ailelerde var ve görünen o ki,
araç ve niyetleri de var.
Rick, sana bir sorum var.
Ufak kızım ACT'yi birkaç günde yapacak.
Güzel. Birkaç güne yayılmış ek süre. Tamam.
Evet, onu hallettim.
Ama ufak kızım, ablası gibi değil.
Aptal değil.
Ona, sınava Rick'in orada gireceksin desem
bunu sorgular.
Michelle Janavs'in ailesi Hot Pockets'ın yaratıcısı.
Janavs, kızının ACT notunu yükselttirmek ve USC'ye sahte voleybolcu
olarak girmesi için 100 bin dolar ödemekle suçlanıyor.
Bunu çocuklara söylemeden nasıl yapıyorsun?
Çoğu durumda çocukların hiçbiri bilmiyor.
Evet ama nasıl…
Bilmeyeceğini anlıyorum ama nasıl açıklayacağım?
Bir şey söyleme.
Okul için hafta sonu LA'e gideceğiz de.
Bunu geçen sefer yaptık.
Sorun ufak kızım, sınava neden
orada girdiğini soracak.
Sen de sınava orada girmenin
çok daha kolay ve uygun olduğunu söyle.
Kayda geçen diyaloglar içler acısıydı.
Hem bu ses kayıtlarını okuyan çocuklara üzülüyorsunuz
hem de bu kadar açık sözlü olan
anne babalara.
O akıllı bir kız. Ne olduğunu anlayacak.
Diyecek ki…
Zaten bir işler karıştırdığımı düşünüyor, bir de…
Bunu onunla konuşmak istemedim.
Tabii, seni anlıyorum.
Ablasından çok farklı bir çocuk.
Zannetmeli ki gerçekten…
Büyük kızım "Aman, bana ne." modundaydı.
"Çok saçma bir sınav. Girmek istemiyorum."
Ama ufak, 34 almak için gerçekten çalışıyor.
Yani bu aslında ona çok iyi gelir.
Büyük kızım "Bunu kardeşime
söylemeyeceksin, değil mi?" dedi.
Ben de "Hayır." dedim.
Çok tuhaf.
Aile dinamikleri çok tuhaf ama her çocuk farklı işte.
Tabii.
Rick Singer giderek daha lüks bir hayat sürmeye başladı.
Sacramento civarından Newport Beach'e taşındı,
orada güzel bir ev aldı.
Singer bir sürü hayalperest yatırım yaptı.
Restoranlar, bir futbol takımı bunlardan birkaçı.
Para çabuk geldi
ve hayat stili ile yatırımlara çabuk gitti.
Rick beklenmedik şekilde beni aradı, "Görüşmeyeli bir yıl oldu.
Restoran ve emlak sektöründe
epey parlak olduğunu hatırlıyorum.
Koçluk işime yan kol olarak
açmayı düşündüğüm şirketlerim için mükemmel adaysın." dedi.
Kulağa çok hoş geldi.
Rick bizi Los Angeles'ta büyük bir konferansa davet etti,
konferansta kodamanlar olacaktı.
Benim anladığım, onun bu şirketlerini
hayata geçirmek için milyonlar akıtılacaktı.
Bize görevlerimiz verildi,
biz de bu şirketleri kurmak için işe koyulduk.
Çok heyecanlıydı.
Rick bizi havalimanına bırakmayı teklif etti.
Tesla'sına bindik, iş trafiği vardı.
Rick arabaların arasından 140'la geçip gidiyordu.
Hepimiz koltuklarımıza yapıştık.
Neyse ki sonunda havalimanına tek parça ulaştık.
"Seni tekrar görmek güzeldi. Görüşürüz." dedi.
Sarılmak için yanaştığımda beni öptü.
"Bu neydi şimdi?" dedim.
"Görmek istedim." dedi.
"Belki aramızda bir şey olur. Bir akşam çıkarız."
Ben de "Son görüştüğümüz zamanları hatırlıyorum.
Kariyerine ve işine ne kadar zaman harcadığını biliyorum,
geriye kalan azıcık zamanında ne aramalarıma dönersin
ne de iki satır mesaj yazarsın. Yürümez." dedim.
RICK SINGER'IN REALİTE PROGRAMI SEÇMELERİ
Adım Rick Singer. Benim işim çocuklara ve ailelere
üniversiteye giriş sürecinde koçluk yapmak.
Champaign'de, Miami'de ailelerimiz var.
Uçaklarını gönderip beni aldırıyorlar, birkaç saat toplantı yapıyoruz,
sonra istediğim yere tekrar uçakla gönderiyorlar.
Gerçekten harika.
Realite şovla ilgili çektiği videoyu izlediğimde
çok şaşırmıştım.
Bu insanların evinde çalışıyoruz, bu yüzden onları yakından tanıyoruz.
Yatak odalarını, çamaşır odalarını gördüm.
Nasıl yaşadıklarını gördüm. Yani…
Böyle bir şey için kendini bu şekilde ortaya koymasına çok şaşırdım.
Aklım almadı. Normalde hayatı çok özeldi.
Sürekli bağırıyorlar. "Bu benim hayatım!"
"Bu okula gidersen… Bu yanlış okul."
"Bu okula gitmek için 50 bin dolar ödemek istemiyorum." İnanılmaz.
Çok saçma geldi,
özellikle de onun nasıl bir koç olduğuna dair kafamdaki imaja çok tezattı.
Hayatında çok insana yer ayıracak zamanı yoktu.
Yıllarca evliydi, bir oğlu vardı.
Biz tanıştığımızda boşanalı altı, yedi yıl olmuştu.
"Bu koçluk işini en fazla
dört, belki beş yıl yaparım, o kadar." diyordu.
Bilmiyorum. Onu ne mutlu ediyordu bilmiyorum
ya da arzuları neydi bilmiyorum.
Fare tekerleğinde gibiydi,
sürekli onu bir sonuca ulaştıracak şeyin peşinde gibiydi ama ufukta bir son yoktu.
Yalnızca sen ve ben. Uygun mudur? Acaba…
Tabii ki.
Eşimi devreden çıkarıyorum
çünkü bu iş onu geriyor ve ben…
Şey istiyorum… Dolambaçsız bir soru sorayım.
Bu konuda hiç sorun yaşadın mı? Hiç kimsenin başı derde girdi mi?
Kimseyle sorun yaşamadım.
Sence ihtimal var mı?
Bence… Hiç olmadı.
Şunu soruyorum, bu bir şekilde kızıma veya aileme
dönebilir mi?
Bu şey ortaya çıkarsa… Yani…
Ne yaptığınızı bilmek bile istemiyorum.
Ben sadece… Rick, anlatabiliyor muyum?
Tabii, anlıyorum.
Herhangi bir sorun olmayacağına yüzde yüz emin misin?
Bu işi çok uzun zamandır yapıyoruz.
Şöyle sorayım.
Biri bunu yakalarsa ne olur?
Ancak siz bunu başkasına anlatırsanız yakalanırız.
-Ben anlatmam. -O hâlde…
Sadece…
Açıkçası burada derdim işin ahlaki boyutu değil.
Tek derdim…
Kızım bunu yaparken yakalanırsa hayatı kayar.
Ben sadece…
20 küsur yıldır hiçbir şey olmadı.
Bir şey olması için…
-Birinin anlatması lazım. -Evet, kızın birine anlatırsa.
Anlıyorum. Ben… O… Kızım anlatmaz.
Singer yakalanmasına sebep olacak hayati bir hata yapmadı.
Ama alakasız bir dolandırıcılık suçlamasıyla
tutuklanan başka birisi
ceza indirimi almak için bilgi verdi.
Finans müdürü,
"Yale'de bir koç benden rüşvet istedi, belki bilmek istersiniz." dedi.
Rudy Meredith ismindeki bey,
çocukları futbolcu kisvesi altında
Yale'e sokmak için ailelerle çalışıyordu.
Bay Meredith'i araştırıp
suçlamaları yönelttikten sonra ilk sordukları şey
"Söylemek istediğin bir şey var mı?" oluyor, o da "Evet, var.
Sizi Rick Singer adında biriyle tanıştırmak istiyorum,
hapse girmek istemiyorum, onun aleyhinde iş birliği yapabilirim."
Böylece Rudy Meredith birden muhbire dönüştü.
Singer'a karşı iş birliği yaptı.
İNDİN Mİ?
TÜM GÜN LONG WHARF HOTEL'DEYİM
HARVARD'DA SENİ TANIŞTIRABİLECEĞİM BİRİNİ BULDUM
Teşekkürler.
Merhaba Rick.
İçeri buyursana.
Zannedecek ki…
Kendisini çok zeki sanacak, şansı yaver gitti diye düşünecek
ve elinde bir not olacak.
Bundan iyisi olamaz.
-İşe yarıyor mu? -Her seferinde.
FBI AJANININ İFADESİ
Singer soruşturmada iş birliği yapmayı ve sorgulanmayı kabul etti.
Ancak kurduğu düzenin bazı detaylarını paylaşmıyordu
ve yaptıklarının tam sorumluluğunu
almadığı izlenimine kapılmıştım.
Singer kendisinin ve müşterilerinin
spor programlarına yaptığı ödemelerin bağış olduğunu söyledi.
Spor takımlarına sahte sporcu alımı karşılığında
ödeme yapmanın yasalara aykırı olduğunu belirttik.
Ertesi gün, avukatına danıştıktan sonra,
Singer bu düzene karışan diğer şahıslarla yapacağı
telefon konuşmalarını kaydetmeyi kabul etti.
Bu aramalarda Singer'a müşterilerini konuşturma talimatı verildi.
Arama sebebim, şey, vakfım denetleniyor şu anda.
-Of. Çok can sıkıcı. -Şey… Evet.
-Her zamanki gibi kayıtlara bakıyorlar. -Evet.
Atherton'lı Elizabeth ve Manuel Henriquez.
400 bin dolar rüşvet vermekle suçlanıyorlar.
Ödemelerime bakıyorlar.
Sizden gelen büyük meblağları sordular.
Tamam.
-Aslında… -Hayır işlerin için verdiğimiz.
Elbette. Tabii ki ben bir şey demedim.
IRS'e Mark'ın Isabelle yerine sınavı yaptığını veya Gordie'nin…
Tabii. Evet.
GORDIE ERNST GEORGETOWN TENİS KOÇU
Veya Georgetown için Gordie'ye ödeme yaptığımızı, değil mi?
Evet.
Dolayısıyla hikâyemiz aynı olsun istiyorum.
-Tamam. -Sizi ararlarsa diye.
Hikâyen ne peki?
Sizin parayı vakfımıza düşük gelirli ailelerin çocuklarına yardım amaçlı
bağışladığınızı söyleyeceğim.
-Şey… Tabii. -Ve…
-O çocuklar da okula gitmeli. -Kesinlikle.
Tamam.
Singer'ın bu denli iş birliği yapmasına şaşırmadım.
Çocukları okullara sokarak kendini zengin etme fırsatını
kullandığı gibi,
iş birlikçi olma fırsatını da kaçırmadı.
Çocukları okullara sokmak için ne denli hevesliyse
iş birliği yapmaya da o denli hevesliydi.
-Paranın kaydı yok yani, öyle mi? -Paranın kaydı yok.
Tamam.
Isabelle sınava niye Houston'da girdi?
Bunu konuşalım.
Anlatayım. Şöyle ki…
Aslında kimsenin bildiği bir yer yok
çünkü benim kayıtlarımda Isabelle'in yerine sınavı çözmesi için
Mark'a verdiğimiz paranın kaydı yok. Tamam mı?
Ne vakfımızda ne de başka bir yerde.
Bilginiz olsun.
Peki.
O hâlde bana bu konuda bir soru gelirse cevabım şu olacak,
"Houston hakkında yorum yok."
Unutmayın, oraya gitmesinin sebebi özel…
-Anlıyorum. -İhtiyaçları vardı.
İhtiyaç.
Ama yorum yapmayacağım.
Gelen aramalara dikkat etmek lazım.
"Kim olduğunu bilmiyorum,
rastgele gelen aramalara cevap vermeyeceğim."
STANFORD ÜNİVERSİTESİ 6 KASIM 2018
Rick Singer "İlişkimizi sürdürmek istiyorum.
Bir haftaya ararım. 110 bin dolar bağış yapmıştım ya,
onun gibi bir bağış daha yapmayı düşünüyorum." dedi.
Ben de harika dedim. Sözünü tuttu.
Birkaç hafta sonra beni aradı.
Aceleyle ofisten çıkıyordum,
o da bir yandan telefonda anlatıyordu.
Her dediğine evet deyip geçtim.
Şu anda 160 bin bağışlamak istediğini, gerisini de sonra vereceğini söyledi.
İlişkimiz için bir depozito dedi.
Dikkatimi çeken tek kelime "depozito" oldu.
Yine değerlendirmem için
aday getireceğini kastettiğini düşündüm.
Oradan sonrasına da bakacaktık.
Ama Rick o günden sonra bir daha aramadı.
O, son görüşmemizdi.
O konuşmayı FBI ayarlamış.
Anlaşılan bu hayatımın
en acı ve yıkıcı telefon görüşmesiymiş.
Senden onay almak istiyorum,
ileride sende potansiyel bir kontenjanım olacağı konusunda.
Yine geçen seferki gibi gerçekten yelkenci olmayan bir öğrenci olur.
Tamam.
Kız için profil hazırlarım,
internetten bulduğum tüm yelken yarışlarını koyarım,
sonra sana birini getiririm.
-Yine sana bir ödeme yaparız. -Harika.
Sanığın avukatı olarak o kaydı dinlemek nasıldı?
Benim açımdan iyi değildi.
Duruşmada işimi zorlaştırırdı. Kayıtlar…
Ben savcıyken ses kayıtlarını çok kullanırdık.
Mahkemede bu kayıtları çok kullandım.
Jüri bunları dinlemeye bayılır.
İyi delil olurlar. Bunu ona anlattım.
Konuşmayı dinledim. Bence iyi bir kayıttı.
Açıklaması biraz zor olabilir.
Vakfımızın denetlendiğini sana haber vermek istedim.
Evet.
-Çok normal, değil mi? -Evet.
-Vakfım denetime tabi tutuldu. -Tamam.
-Oldukça olağan bir durum. -Hm-hm.
-Vakfım denetime tabi tutuluyor. -Hm-hm.
-Herkese olduğu gibi, değil mi? -Tabii.
Baktıkları şeyler…
Bu klasik bir operasyon değildi.
Enron gibi daha büyük beyaz yakalı davalarında
yönetim kadrosu işin içindedir.
Belki CEO, CFO, COO, suçlananlar burada biter.
Normalde bu tip davalar organize suç kapsamında görülür.
Uyuşturucu şebekesini çökertmek için
işe küçük bir torbacıyı konuşturmakla başlarsınız,
ses kayıtları alarak orta düzey satıcıya ulaşır,
oradan da elebaşını yakalarsınız.
Bu davada ise ilk önce malı satan Rick Singer yakalandı.
Sonra yukarıdan aşağıya gidilerek ürünü alanlara ulaşıldı.
-Vakfıma denetim geldi. -Evet.
-Olağan bir şey, değil mi? -Tamam.
-Çok normal. -Evet.
IRS'e diyeceğim ki,
vakfa verdiğin bağışla biz…
Bir saniye Rick. Bir şey soracağım.
Bunu telefonda konuşmaktansa buluşsak daha iyi olmaz mı?
Nasıl istersen. Bana uyar.
IRS'e diyeceğim tek şey, verdiğin bağış düşük gelirli ailelerin
çocuklarını okutmak için kullanıldı. O kadar.
Evet.
Singer'ın ses kayıtlarını dinleyince
insanlara işledikleri suçları kabul ettirmekte
çok yetenekli olduğunu görüyorsunuz.
Telefonda çok başarılıydı
ama bu yalnızca beyaz yakalılara söker.
Genel olarak beyaz yakalı sanıklar telefonda çekinmeden konuşurlar.
Goldman Sachs'ten tanıdıklarımız seni şiddetle tavsiye etti.
Kocamla her gün yaptığın işin ne kadar harika olduğunu konuşuyoruz.
"Her kuruşuna değdi." diyoruz.
Organize suç çete üyeleriyle konuşsa
muhbirlik yaptığını 30 saniyede anlarlardı.
İkimizin de hikâyesi aynı olsun istiyorum.
50 bin dolarlık bağışı
düşük gelirli çocukların eğitimi için verdiğini söyleyeceğim.
Mark'ın, kızının yerine sınava girdiğini
veya sınava Batı Hollywood'da girdiğini değil.
Sen beni salak mı sanıyorsun?
Hayır, ben… Salak olduğunu ima etmedim. Demek istediğim…
Anladım Rick. Anladım.
Düşük gelirli çocukların
okumasına yardım etmenden etkilendiğimi söyleyeceğim. Anlaşıldı.
Baksana Rick. Ben… Bilmiyorum…
Sen ne yapıyorsan yapıyorsun işte.
Bu konuda pek konuşmak istemiyorum,
özellikle de, hani senin…
Şey hakkında… Senin… İşlerin.
Los Angeles'lı iş adamı Stephen Semprevivo'nun, oğlunun
Georgetown'a sahte bir tenisçi olarak girmesi için 400 bin ödediği söyleniyor.
Tek bildiğim sana vakfın için bağış yaptık
ve senden danışmanlık aldık,
geri kalan işlerin senin işlerin. Yani…
Tabii, anlıyorum.
Ama öte yandan, hepimiz birlikte…
Hayır, buna katılmıyorum.
Oğlunu tenis aracılığıyla okula soktuğumuza da mı?
Hayır. Katılmıyorum. Ben…
Sen ne yaptıysan yaptın, o senin işin, tamam mı?
-Tamam. -Ne yaptıysan yaptın.
Sorumluluk bana ait değil. Sorumluluğu senin…
Kesinlikle. Tüm sorumluluk bende,
tenis aracılığıyla onu ben okula soktum, siz de biliyordunuz.
Tamamen farkındayım, ilişkilerimi kullanarak
oğlunu tenisçi olarak okula sokmamın tüm mesuliyeti bana ait.
Böyle yapacağımıza birlikte karar verdik.
Detayları bilmiyorum
ama bence yaptıklarının sorumluluğunu üstlenmelisin.
Bu konuyu daha fazla konuşmak istemiyorum çünkü…
Bana göre bunlar iki farklı konu.
Biz seninle iş yaptık ve bağış yaptık.
Bağışımız hayır amaçlıydı. Amacı iyiydi.
Ne mutlu, yardım edebildik.
Ama bundan ayrı olarak ricaları yerine getirmen,
bu, tamamen, bence…
Bize yardım ettiğin için müteşekkiriz.
Ama biz seninle şey konusunda çalıştık…
Üniversite şeyleri.
Bunun için de sana ayrıca iyi para verdik.
Bu yüzden… Teşekkür ederiz.
Bence…
Bu yaptığın şeyi başka bir şeye dönüştürmeye çalışıyorsan
bunun bir… Bunun bir parçası olmak istemiyorum.
Bu konuştuğun şey konusunda o kadar paranoyağım ki
telefonda konuşmak istemedim.
Yani düşünüyorum da acaba…
Benim telefonumu dinleyeceklerini hayal edemiyorum
ama acaba seni dinliyor olabilirler mi?
Emlak kralı Bruce Isackson ve eşi Davina
sınavda ve sporcu öğrenci alımında hile yaparak
iki kızlarının UCLA ve USC'ye girmesi için 600 bin dolar ödemiş.
En kötü ihtimalle telefon açıp şöyle derler,
"Bu parayı verdiğini kanıtla…"
-Bir kanıt isterler. -Ama verdin.
Evet. Ama… Düşünüyorum da…
Aman Tanrım. Şöyle düşünüyorsun…
Bu işin köküne inerlerse gazetelere manşet olur mu?
Manşette resmi olacak kişi…
Evet ama ben… Ama… Ya eğer…
İşin köküne inerlerse en çok isteyecekleri şey…
"Çocukların üniversiteye girmesi ne kadar zor.
Perde arkasında neler dönüyor."
Sonra da herkese rezil olacağız.
Tanrım. Şey olur…
Tanrım…
Of…
ŞUBAT 2019
İki ay sonra Noel dönemi
sabah yedi, yedi buçuk gibi kapım çaldı,
iki kadın gelmişti.
Rozetlerini gösterdiler,
IRS'ten ve FBI'dan olduklarını söylediler.
"Mesele nedir? Nasıl yardımcı olabilirim?" dedim.
"Üniversiteye öğrenci alımlarıyla ilgili birkaç sorumuz olacak." dediler.
"Yardımcı olurum." dedim.
FBI ajanı, Rick Singer'la ilgili sorular sormaya başladı.
İlişkimizi anlattım, bana sporcu getirdiğini
ve bağış yaptığını söyledim
ama "Öyle değil. Rüşvet alıyordun." dediler.
Son olarak da
"Stanford konuyu biliyor. Çok kızgınlar." dediler.
Kartvizitlerini verip gittiler.
Hemen yukarı çıkıp yatağımda ağladım.
Neler olduğunu anlamadım.
John Vandemoer bana ulaştı. Avukat arıyordu.
Bir aciliyet hissi vardı.
"Onunla bu hafta buluşmalısın.
48 saat içinde itiraf pazarlığı teklifini kabul edecek mi bilmeliyiz."
Gece yarısı uçağıyla geldi.
Tanışıklığımız yoktu ama yorgun görünüyordu
ve başına gelmek üzere olanlar yüzünden son derece üzgündü.
Dedi ki "Durum vahim. Posta ve havale yoluyla yapılan dolandırıcılık ve vergi
dolandırıcılığı ile suçlanıyorsun.
Her biri için 20 yıl hapis cezasına çarptırabilirsin."
İddiaya göre Rick Singer'ın tezgâhına katıldı,
amaç yelkenci olmayan öğrencilerin
Stanford'a girmesini sağlamaktı.
Karşılığında da Rick ona havale yaptı veya çek yolladı.
Veya elden teslim etti. Bunlar dolandırıcılık suçu kapsamında.
Stanford aleyhimde ifade vermeye hazırdı.
Rick Singer aleyhimde ifade vermeye hazırdı.
Beni destekleyen hiçbir delilim yoktu.
Eşim ve babamla konuştuktan sonra
suçlamayı kabul ederek hayatımın geri kalanında sabıkalı olmanın
mantıklı olduğuna karar verdim.
Suçu kabul ettiğinizde Şartlı Tahliye Dairesi ile görüşmek gerekir.
Onunla görüşüyorlardı.
Ben görüşmemi yaparken haber gündeme düştü.
Bugün sizlere Adalet Bakanlığının bugüne dek açtığı en büyük
üniversiteye giriş sahtekârlığı davasını açıklayacağım.
Ülke çapında 50 şahsa suç duyurusunda bulunduk.
Las Vegas'ta basketbol turnuvasını takip ediyordum,
sabah erken saatte bir editör aradı,
"Ne yapıyorsun? Her ne yapıyorsan bırak ve Los Angeles'a git." dedi.
Son dakika haberi, üniversiteye girişte büyük skandal.
Suçlananlar arasında onlarca aktör, koç ve CEO var.
ABC NEWS 50 KİŞİ DİYOR
Bildirim yağmaya başladı.
MAHKEME ÖNÜNDE 10 KAMERA
Avukatım sürekli telefonuna bakıyordu,
"Olay büyük." dedi.
Lori Loughlin'in de aralarında olduğu 33 ebeveyn suçlandı…
Felicity Huffman, Hollywood Hills'deki evinde tutuklandı.
Silahlarını bile çekmişlerdi.
Zenginlerin evleri basıldı.
FBI!
Bu ailelerin hepsini hapse atacaksın.
Okullar bu fotoşoplara nasıl kandı?
Biraz kafanızı kullanın. Hiç böyle…
Olivia Giannulli sosyal medyada ünlüydü.
Şu anda halkın nefretinin odağı hâline geldi.
Ailesi kızlarını USC'ye sokabilmek için
yarım milyon dolar harcamakla suçlanıyor.
Olivia'yı izlemeye üç yıl önce başladım.
Herhâlde her videosunu seyretmişimdir.
Okula girmek için nasıl böyle hile yapar?
Muhtemelen hayranlarından birinin hakkını nasıl çalar?
Sponsorluklarının çoğunu kaybetti.
Sephora'yla çıkardığı ürün kaldırıldı.
Olivia selam. Nasılsın?
Skandal sonrası nasılsın? Annenle konuşuyor musun?
Tuhaf bir şekilde bu olay onu daha da ünlü yaptı.
Olivia. Seni tekrar dışarıda görmek güzel. Güvenin yerine geldi mi?
Instagram'da yorumlarla saldırıya uğradı.
ŞIMARIK VELET VE SUÇLU AİLESİ
HAPSİ BOYLA
Yorumlara bakıp…
KÜREK SPORUNUN KRALİÇESİ
…"Bunlar trol." diyebilir. Hayır.
Seni trollediğim falan yok. Canım sıkkın. Beni hayal kırıklığına uğrattın.
Bu konuda söylemek istediğim son şey ise…
ABONELİKTEN ÇIK
STANFORD KOÇUNA HAPİS CEZASI YOK
John Vandemoer, üniversiteye giriş skandalının beyni Rick Singer'dan
600 bin dolardan fazla almakla suçlanıyor.
Komşum mesaj attı, "Yazılanları gördün mü?
Kim olduğuna bak." dedi. İnanamadım, Rick Singer'dı.
Yerimde zıplamaya başladım. "İnanamıyorum." dedim.
"Yakaladıklarına inanamıyorum."
Telefonuma gelen mesajları
ve haber bildirimlerini görünce
kriminal bir dava için abartı olduğunu düşündüm.
Dışarı çıktım, kötü fikirmiş.
Kameraları suratıma soktular, soru yağmuruna tutuldum.
Niye suçunu kabul ettin?
Çok fazlaydı.
Hücum ettiler.
Mahkemede telefon yasak.
Çıkınca telefona baktım, Stanford e-posta atmış, kovulmuştum.
Artık gelirim yoktu.
Sağlık sigortamız da. En önemlisi, çocuklarımın kreşi
ve başımızı soktuğumuz ev Stanford kampüsündeydi.
Sözde mağdur ettiğim okul.
Sizi örnek alan eski öğrencilerinize ne diyeceksiniz?
Sosyal medya hesaplarımı kapatmamak gibi bir hata yaptım, herkes nefret kustu.
Telefonuma birkaç ölüm tehdidi geldi.
Yaptığını düşündükleri şeyden ötürü
öfkeli bazı insanlar isimsiz mesajlar gönderdiler.
Bugüne dek gördükleri "en rezil şişko"ymuşum.
Yelkenliye nasıl sığıyormuşum.
Bunu Stanford'a nasıl yaparmışım.
Gebersem de herkes benden kurtulsaymış.
Skandalın patlak verdiği hafta Çinli bir adam arayıp
Harvard'da okumak için on milyon dolar vermek istedi.
"Birader, haberleri görmedin mi?" diyesim geldi. Daha kötü bir zamanda soramazdı.
Haber çıktığında bir toplantıya girmeye hazırlanıyordum
ve bir arkadaşım telefon etti,
"Senin şu üniversiteye girmeye yardımcı olan şirketin sahibinin adı neydi?" dedi.
"Rick Singer. Niye?" dedim.
"Şaka yapıyorsun." dedi. "Hayır, niye ki?" dedim.
"Haberleri aç. Facebook'a veya Instagram'a bak, fark etmez.
Telefonundan bak." dedi.
İnanamadım.
Rick'in, etrafında muhabirlerle birlikte
ağırbaşlı bir şekilde, kimseye bakmadan yürüdüğü bir video var,
görünce kalbime ağrı girdi.
Sonunda içeri girme sırası bana geldi.
Cezam belirlenecekti.
Rick hâlâ içerideydi.
Yolda yan yana geçmemiz gerekiyordu.
Rick tabii gözüme falan bakmadı.
Birbirimizin yanından geçtiğimiz o anı hiç unutmayacağım.
Kalbim güm güm atıyordu.
İki avukatımın arasına oturdum, yargıç geldi
ve "haraç kesmek" suçunu kabul ettim.
Yargıç Zobel, koçun öğrencilerini çok önemsediğini anladı
ve hapse atılmasına gerek görmedi.
Bay Vandemoer bu davalar gurubunda
muhtemelen en az kusuru bulunan sanık.
Ailelerin durumu çok farklı elbet.
Diğer koçlar bunu kendi menfaatleri için yaptı.
Ama o bunu yapmadı.
Yargıç bana altı ay ev hapsi ve iki yıl denetimli serbestlik verdi.
Bir de 10 bin dolar para cezası.
Bence bu John için gerçekten en doğru karardı.
Üstelik hapis yatmadı.
Evinde çocuklarıyla. Kendini geliştiriyor.
Eğitimine geri döndü. Bir işi var.
Onunla konuştuğumda eskiye göre çok daha iyi görünüyor.
Stanford'ın mağduriyet mektubunda
sanırım hâlâ 700 bin dolardan fazla bağışın kendilerinde olduğunu yazmışlar.
Ne ben ne de bürodaki diğer meslektaşlarım
başka hiçbir haraç kesme davasında,
süreç sonunda mağdur tarafın 770 bin dolar
daha çok parası olduğunu gördük.
Rick Singer Sacramento'ya döndü.
Şehirde arabayla dolaşıyor. Hâlâ eşofman giyiyor.
Daha şık değil.
Yerel bir tenis kulübünde günde iki kere yüzüyor.
Slip mayosuyla sudan çıkıyor, yoga yapıyor,
şınav çekiyor, telefonuna bakıyor.
Bazen birkaç telefonu oluyor.
Anladığım kadarıyla insanlara hapse girmeyeceğini söylüyormuş
çünkü yargıcı tanıyorlarmış falan.
Mevzu Rick Singer olunca insan neye inanacağını bilemiyor.
Kendi dediğine inanıyor mu yoksa düpedüz yalan mı belli değil.
Dört suçu kabul etti.
Hapse gideceğine inanmak istiyorum.
Sistem bozuk mu? Herhangi bir konuda yorum yapacak mısın?
Mikrofonlu bir adamın Rick Singer'a
sorular sorduğu bir video var ama Singer hiç oralı olmuyor.
Bundan iyi bir şey çıkar mı Rick?
Soru soranlara karşı hiç istifini bozmuyor.
Hiç pişmanlık duyuyor mu diye merak ediyorsunuz.
Tüm olup bitenler konusunda kapalı kutu gibi.
Keyfin yerinde gibi. Acelen yok.
Gerçekten 700'den fazla aileyle çalıştın mı?
Rick, sistem bozuk mu?
Full House dizisinden Lori Loughlin iki ay,
kocası Mossimo Giannulli da beş ay hapis cezasına çarptırıldı.
Aktris Felicity Huffman 14 gün parmaklıklar ardına gönderildi.
Bu cezalardan veya skandaldan hayırlı bir sonuç çıkmadı.
Verilen para cezaları anlamsız.
Para cezalarını düşünürsek
o paralar düşük gelirli çocukların eğitimine aktarılsa
çok olumlu bir etki yaratabilirdi.
Harika olurdu.
O zaman bu işin hayırlı bir boyutu olurdu.
Suçu ailelere atma taraftarı değilim.
Ben daha çok bu sistemi yaratan üniversiteleri
eleştirme taraftarıyım.
Sistemin bu açıkları
ve varlıklı aileleri tercih etme eğilimleri olmasa
bu yollara kimse başvurmaz.
Bu skandal üniversitelerin yöntemlerini değiştirmeleri için bir sebep değil.
Çünkü üniversiteleri daha da özel ve ayrıcalıklı kılıyor.
Zenginler sırf çocuklarını bu üniversitelerde okutmak için
bu kadar çabalayıp hapse girmeyi göze alıyorsa
son derece değerli olmalılar.
Bu çocuklara illa ilk 25, ilk 10, ilk 5'e gireceksin diye
dayatmada bulunarak ne yapıyoruz?
Çünkü işin sonunda okuduğun okulun
istikbaline dair neredeyse hiç etkisi olmuyor.
ABD'de üç binden fazla okul var. Tercih imkânı sınırsız.
USC'yi boş verin. Başka okula gidin.
Her okulda harika bir eğitim alabilirsiniz.
Bu olayda ailelerin buna inanmadığını görüyoruz.
Çünkü daha büyük okulun prestiji var,
albenisi var, şatafatı var, övünme hakkı var.
Çocukları zaten bolluk içindeyken
neden bu aileler hile yapmayı seçti?
Bir sebebi, belli bir zenginlik seviyesine ulaşınca
güç gösterisi arzusu dizginlenemiyor.
İhtiyacın olmasa da fiyakalı araban, evin olsun istiyorsun.
Diğer bir sorun da
yüksek sosyetede yaratılan atmosfer.
Amerika'da zenginleri hem severiz hem de onlardan nefret ederiz.
Onlardan hem iğreniriz hem de onlara imreniriz.
Bu hikâye zenginlerin nasıl yaşadığını
ve sistemin gerçeklerini görmek açısından harika bir fırsattı.
Dolayısıyla adaletsizlikler deryasında
azıcık da olsa adalet görebilmek güzel bir değişiklik.
GORDON CAPLAN - SUÇLAMAYI KABUL ETTİ CEZA: BİR AY HAPİS
ELIZABETH & MANUEL HENRIQUEZ SUÇLAMAYI KABUL ETTİ
CEZA: 6 VE 7 AY HAPİS
AGUSTIN HUNEEUS - SUÇLAMAYI KABUL ETTİ CEZA: BEŞ AY HAPİS
STEPHEN SEMPREVIVO - SUÇLAMAYI KABUL ETTİ CEZA: DÖRT AY HAPİS
BRUCE ISACKSON SUÇLAMAYI REDDETTİ
MICHELLE JANAVS - SUÇLAMAYI KABUL ETTİ CEZA: BEŞ AY HAPİS
JOHN B. WILSON SUÇLAMAYI REDDETTİ
BILL MCGLASHAN SUÇLAMAYI REDDETTİ
DEVIN SLOANE - SUÇLAMAYI KABUL ETTİ CEZA: DÖRT AY HAPİS
JANE BUCKINGHAM - SUÇLAMAYI KABUL ETTİ CEZA: ÜÇ HAFTA HAPİS
DONNA HEINEL SUÇLAMAYI REDDETTİ
JOVAN VAVIC SUÇLAMAYI REDDETTİ
GORDIE ERNST SUÇLAMAYI REDDETTİ
MARK RIDDELL SUÇLAMAYI KABUL ETTİ
RUDY MEREDITH SUÇLAMAYI KABUL ETTİ
John Vandemoer'ın ev hapsi Aralık 2019'da sona erdi.
Yelken hocalığına bağımsız olarak devam ediyor.
Stanford, Singer'dan gelen 770 bin doları
dışarıdan bir hayır kuruluşunun tavsiyesine uyarak dağıttı.
Üniversite, spor direktörünün Rick Singer'ı tanıdığını
veya soruşturmadan önce kendisinden uygunsuz hediyeler aldığını reddediyor.
Bağışların öğrenci alımını etkilemediğini iddia ediyorlar.
Rick uzun süre bununla yaşayacak.
İş birliği yapmasa şimdiye dek kendisine suçlama yöneltilir
ve hüküm giyerdi.
Şu anda hâlâ serbest.
Bu tezgâha bulaşmış herkes cezalandırılana dek,
iş birliğine devam edecek.
Bu dava yakın zamanda kapanmaz.
Rick Singer yöneltilen tüm suçlamaları kabul etti.
Rick'in üniversitelere açılan "yan kapı"ları artık kapandı.
"Arka kapı"lar ise bedelini ödemeye razı olanlara hâlâ açık.
Alt yazı çevirmeni: Berkcan Navarro