1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

3
00:00:25,150 --> 00:00:28,070
Botswana w południowej Afryce,

4
00:00:28,737 --> 00:00:32,241
siedlisko jednej trzeciej
populacji słoni afrykańskich

5
00:00:32,324 --> 00:00:36,954
i ostatnie miejsce na Ziemi,
gdzie przemierzają ogromne odległości,

6
00:00:37,037 --> 00:00:38,997
jak dawniej wszystkie słonie.

7
00:00:42,835 --> 00:00:46,129
Film dokumentalny od Disneynature, Słonie

8
00:00:46,213 --> 00:00:49,466
opowiada o tych heroicznych wędrówkach.

9
00:00:55,681 --> 00:00:59,810
Za kulisami trwała też
podróż ekipy filmowej,

10
00:00:59,893 --> 00:01:04,189
która podążała za słoniami
przez półtora tysiąca kilometrów,

11
00:01:04,273 --> 00:01:07,150
przemierzając najgroźniejsze
zakątki Afryki.

12
00:01:15,117 --> 00:01:17,452
Będąc w drodze ze słoniami

13
00:01:17,536 --> 00:01:20,706
ekipa obserwowała te niezwykłe zwierzęta

14
00:01:20,789 --> 00:01:23,250
z zupełnie innej perspektywy.

15
00:01:24,293 --> 00:01:25,669
Po co szliśmy za nimi?

16
00:01:25,752 --> 00:01:28,130
Chyba dlatego, że dotąd nie pokazano

17
00:01:28,213 --> 00:01:29,214
Reżyser

18
00:01:29,298 --> 00:01:32,634
niezwykłej migracji,
którą podejmują słonie.

19
00:01:34,094 --> 00:01:37,639
Wyzwania, z którymi zmagają się
po drodze, uwypuklają to,

20
00:01:37,723 --> 00:01:39,975
co najlepsze w tych stworzeniach.

21
00:01:40,058 --> 00:01:42,644
Sama podróż jest zachwycająca.

22
00:01:43,478 --> 00:01:46,648
Cztery czy pięć
sąsiadujących państw, przez które

23
00:01:46,732 --> 00:01:48,984
słonie mogą iść, w niezwykłym regionie

24
00:01:49,067 --> 00:01:51,069
południowej Afryki.

25
00:01:51,153 --> 00:01:53,447
To okazja do zobaczenia części świata,

26
00:01:53,530 --> 00:01:55,324
której wielu nie widziało.

27
00:01:55,407 --> 00:01:56,408
AFRYKA
Kalahari

28
00:01:56,491 --> 00:02:00,913
Jedną trzecią obszaru południowej Afryki
zajmuje ogromna niecka Kalahari.

29
00:02:03,332 --> 00:02:05,125
Pierwszym wyzwaniem ekipy było

30
00:02:05,209 --> 00:02:08,420
odszukanie słoni na tych
rozległych dzikich obszarach.

31
00:02:09,421 --> 00:02:10,422
Góry Angoli - Delta Okawango
Pustynia Kalahari

32
00:02:10,506 --> 00:02:14,301
W jednym niezwykłym miejscu
słonie gromadzą się rokrocznie.

33
00:02:15,719 --> 00:02:20,724
Sezonowe deszcze spływają na pustynię,
tworząc deltę Okawango,

34
00:02:20,807 --> 00:02:21,808
Delta Okawango

35
00:02:21,892 --> 00:02:23,936
gdzie zaczyna się nasza podróż.

36
00:02:32,069 --> 00:02:37,074
Śladami SŁONI

37
00:02:40,661 --> 00:02:44,414
Nasza ekipa nie chciała
wchodzić słoniom w drogę,

38
00:02:44,498 --> 00:02:48,919
więc zwróciła się do twórcy
filmów przyrodniczych Mike'a Holdinga,

39
00:02:49,002 --> 00:02:52,756
który spędził w delcie ponad 20 lat.

40
00:02:53,966 --> 00:02:56,718
Mike odnajdywał i filmował słonie,

41
00:02:56,802 --> 00:03:01,306
a także zajmował się logistyką
tej ogromnej ekspedycji.

42
00:03:10,858 --> 00:03:13,861
To ogromny obszar - 10 000
kilometrów kwadratowych.

43
00:03:13,944 --> 00:03:15,904
Szukanie słoni i innych zwierząt

44
00:03:15,988 --> 00:03:21,994
pośród rozlewisk i wysp jest jak
poszukiwanie igły w stogu siana.

45
00:03:23,203 --> 00:03:25,956
Spędzaliśmy mnóstwo czasu w samolocie,

46
00:03:26,039 --> 00:03:28,625
śledząc napływ wód powodziowych,

47
00:03:28,709 --> 00:03:29,710
Operator filmowy

48
00:03:29,793 --> 00:03:31,003
aby zaobserwować,

49
00:03:31,086 --> 00:03:33,172
gdzie jest ruch i zachodzą zmiany,

50
00:03:33,255 --> 00:03:35,090
i gdzie zwierzęta się gromadzą.

51
00:03:38,260 --> 00:03:40,345
Mógłbym to robić do końca życia.

52
00:03:40,429 --> 00:03:43,140
Loty nad deltą są nieprawdopodobne.

53
00:03:44,641 --> 00:03:46,727
Każdy, kto leciał nad Okawango, powie,

54
00:03:46,810 --> 00:03:48,854
że to najlepszy sposób zwiedzania.

55
00:03:48,937 --> 00:03:51,190
Stąd widać skalę tego obszaru.

56
00:03:51,273 --> 00:03:53,650
Rozległe dzikie tereny, przepiękne

57
00:03:53,734 --> 00:03:55,360
i spektakularne.

58
00:03:59,740 --> 00:04:02,826
Mike musiał najpierw
wybrać lokalizację obozu ekipy,

59
00:04:02,910 --> 00:04:05,704
w pobliżu trasy słoni,

60
00:04:05,787 --> 00:04:07,873
ale w dostępnym miejscu.

61
00:04:09,041 --> 00:04:12,961
Tu nie ma dróg.
Na mapach jest mało informacji.

62
00:04:13,045 --> 00:04:15,756
Samolot bardzo pomaga

63
00:04:15,839 --> 00:04:18,425
znaleźć drogę dla samochodów,

64
00:04:18,509 --> 00:04:20,886
szlaki, rzeki do przekroczenia,

65
00:04:20,969 --> 00:04:22,012
głębokie miejsca.

66
00:04:22,095 --> 00:04:24,515
Można to później wykorzystać na ziemi.

67
00:04:25,682 --> 00:04:27,309
Ale to bardzo zdradzieckie,

68
00:04:27,392 --> 00:04:30,229
bo na drodze dojazdowej jest dużo wody.

69
00:04:30,312 --> 00:04:33,148
Gdy wszyscy z ciężarówek, z konwoju,

70
00:04:33,232 --> 00:04:35,984
będą tu szukać tego obozu,

71
00:04:36,068 --> 00:04:38,612
natkną się na przeszkody i niespodzianki.

72
00:04:41,949 --> 00:04:45,202
Aby dostarczyć ekipę
i pięć ton sprzętu filmowego

73
00:04:45,285 --> 00:04:47,746
do rejonu w głębi delty Okawango

74
00:04:47,829 --> 00:04:51,250
trzeba było użyć specjalnie
zbudowanych środków transportu.

75
00:05:06,390 --> 00:05:10,310
Ekipa nazwała te groźne z wyglądu
pojazdy bagiennymi bestiami.

76
00:05:13,397 --> 00:05:15,148
Zadaniem na pierwszy dzień

77
00:05:15,232 --> 00:05:19,152
było dotarcie w głąb delty
i rozbicie obozu przed zmierzchem.

78
00:05:20,487 --> 00:05:21,488
Przewodnik

79
00:05:21,572 --> 00:05:24,199
Teraz zaczyna się przygoda.

80
00:05:33,500 --> 00:05:35,002
To dolna część delty.

81
00:05:35,085 --> 00:05:36,128
Przewodnik

82
00:05:36,211 --> 00:05:39,882
Dwadzieścia kilometrów od Maun.

83
00:05:44,595 --> 00:05:45,721
Tak. Prosto.

84
00:05:45,804 --> 00:05:49,683
Wkrótce bagienne bestie
przeszły swój chrzest bojowy.

85
00:05:49,766 --> 00:05:52,519
To była pierwsza z pięciu przepraw,

86
00:05:52,603 --> 00:05:54,313
które nas czekają.

87
00:05:54,396 --> 00:05:55,689
Chyba najpłytsza.

88
00:05:58,317 --> 00:06:00,152
Na najgłębszej przeprawie,

89
00:06:00,235 --> 00:06:03,530
jak mówią, woda sięga
do lewarka, wewnątrz wozu.

90
00:06:03,614 --> 00:06:04,615
Przewodnik

91
00:06:04,698 --> 00:06:06,909
Poziom wody byłby gdzieś tutaj.

92
00:06:13,540 --> 00:06:14,917
Mamy sześciokołowy wóz,

93
00:06:15,000 --> 00:06:16,960
który nas tędy przeciągnie.

94
00:06:17,044 --> 00:06:19,421
Przyczepiamy każdy z wozów,

95
00:06:19,505 --> 00:06:21,840
tworząc coś na kształt węża z aut.

96
00:06:23,759 --> 00:06:26,136
Pojazdy będą zgaszone.

97
00:06:26,220 --> 00:06:30,015
Zatkamy rury wydechowe.
Wszystko umieścimy na dachach.

98
00:06:30,098 --> 00:06:31,558
Ciężarówki nas wyciągną.

99
00:06:31,642 --> 00:06:33,185
Co tam się dzieje?

100
00:06:33,268 --> 00:06:34,520
Co się może wydarzyć?

101
00:06:35,979 --> 00:06:37,689
Kiepskie pytanie.

102
00:06:52,120 --> 00:06:53,539
Będziemy pływać.

103
00:06:53,622 --> 00:06:55,374
Wszystko jest pod wodą.

104
00:07:00,420 --> 00:07:03,173
Popisujesz się. Musisz tak jechać?

105
00:07:04,299 --> 00:07:05,467
Hej!

106
00:07:10,430 --> 00:07:12,266
To było przeżycie.

107
00:07:13,851 --> 00:07:16,478
Trzęsę się, ale żyję.

108
00:07:19,982 --> 00:07:23,068
Gdy reszta ekipy jedzie, żeby rozbić obóz,

109
00:07:23,151 --> 00:07:27,906
operator Martyn Colbeck
i przewodnik Presley Mbeha

110
00:07:27,990 --> 00:07:29,783
zostają zatrzymani.

111
00:07:32,452 --> 00:07:36,081
Rodzina słoni pojawia się znikąd.

112
00:07:36,164 --> 00:07:39,459
Są zdenerwowane, ale nie wiadomo dlaczego.

113
00:07:40,252 --> 00:07:41,962
Operator filmowy

114
00:07:42,045 --> 00:07:43,255
To chaos.

115
00:07:46,175 --> 00:07:50,470
Są podniecone. To wspaniałe.

116
00:07:55,017 --> 00:07:57,477
Wtedy wszystko staje się jasne.

117
00:08:00,355 --> 00:08:02,608
Znaleźliśmy noworodka.

118
00:08:02,691 --> 00:08:05,485
Potyka się, z trudem chodzi.

119
00:08:06,195 --> 00:08:09,448
Pewnie przyszedł na świat
ze trzy godziny temu.

120
00:08:11,700 --> 00:08:13,744
Jest bardzo młody.

121
00:08:13,827 --> 00:08:16,330
Niesamowite. Cudowne.

122
00:08:19,416 --> 00:08:21,752
Korzystając z bogatego doświadczenia,

123
00:08:21,835 --> 00:08:24,379
ekipa filmuje, nie niepokojąc słoni.

124
00:08:26,131 --> 00:08:29,301
Mam kłopot, bo na drodze jest duży samiec.

125
00:08:30,135 --> 00:08:32,804
W porządku.

126
00:08:34,515 --> 00:08:38,143
Sęk w tym, że ta trawa jest bardzo wysoka.

127
00:08:38,227 --> 00:08:39,937
Trudno dostrzec maleństwo.

128
00:08:42,940 --> 00:08:45,817
Ten samiec to prawdziwe utrapienie.

129
00:08:47,611 --> 00:08:50,614
Choć samiec wyraźnie drażnił młodą matkę,

130
00:08:50,697 --> 00:08:53,575
chętnie trzymała się ona blisko wozu,

131
00:08:53,659 --> 00:08:56,161
co dobrze rokowało całej sesji filmowej.

132
00:09:00,165 --> 00:09:01,208
W porządku.

133
00:09:02,251 --> 00:09:04,211
Wszyscy są podekscytowani.

134
00:09:05,462 --> 00:09:07,631
Za nami jest reszta rodziny.

135
00:09:08,507 --> 00:09:11,593
Co ciekawe,
ona szuka schronienia za autem.

136
00:09:11,677 --> 00:09:13,804
Próbuje uciec przed tym samcem.

137
00:09:17,182 --> 00:09:18,642
A tam jest maleństwo.

138
00:09:19,351 --> 00:09:21,603
Jakie słodkie, patrzcie.

139
00:09:24,940 --> 00:09:29,903
Widać różowe uszy, ale oczy nie są różowe.

140
00:09:32,698 --> 00:09:34,116
Jakie słodkie.

141
00:09:34,199 --> 00:09:35,909
Widzę pępowinę.

142
00:09:38,036 --> 00:09:39,746
Patrzcie.

143
00:09:40,497 --> 00:09:42,457
Wymarzony początek zdjęć.

144
00:09:42,541 --> 00:09:45,377
Spotkanie ze słoniami
przed dotarciem do obozu.

145
00:09:46,920 --> 00:09:50,465
Rzadka okazja sfilmowania
pierwszych kroków słoniątka.

146
00:09:56,597 --> 00:10:00,684
Reszta ekipy, która jest w drodze,
nie miała tyle szczęścia.

147
00:10:01,185 --> 00:10:05,105
Właśnie utknęły trzy pojazdy.

148
00:10:06,148 --> 00:10:09,026
Pięć minut temu odłączyła
się przyczepa i leży

149
00:10:09,109 --> 00:10:10,110
do góry nogami.

150
00:10:10,194 --> 00:10:11,195
Już!

151
00:10:11,278 --> 00:10:13,447
To trochę irytujące.

152
00:10:14,948 --> 00:10:16,074
Musimy jechać.

153
00:10:16,158 --> 00:10:18,452
Na tym polegają filmy o słoniach.

154
00:10:18,535 --> 00:10:20,120
Szybko! Naprzód!

155
00:10:23,373 --> 00:10:26,460
Po 15 godzinach w drodze

156
00:10:26,543 --> 00:10:29,338
początek konwoju
wreszcie dotarł na wybrany

157
00:10:29,421 --> 00:10:30,923
przez Mike'a obóz.

158
00:10:32,549 --> 00:10:36,970
Na tej odległej wyspie
mieli mieszkać przez sześć tygodni.

159
00:10:37,054 --> 00:10:40,182
Mike dał mi współrzędne tego miejsca,

160
00:10:40,265 --> 00:10:43,352
które upatrzył sobie
z powietrza na obozowisko.

161
00:10:46,980 --> 00:10:48,732
Obóz był już rozbity,

162
00:10:48,815 --> 00:10:51,860
ale filmowanie słoni
opóźniło resztę ekipy.

163
00:10:53,070 --> 00:10:55,113
Czy zdążą przed zapadnięciem nocy?

164
00:10:55,197 --> 00:10:57,032
Powiedz mamie, że ją kocham.

165
00:11:01,578 --> 00:11:04,665
Nie wiemy, co się wydarzy na czele.

166
00:11:04,748 --> 00:11:06,583
Zostało jeszcze 50 kilometrów.

167
00:11:09,670 --> 00:11:14,633
Taki odcinek przemierza się
w delcie w godzinę albo... w dzień.

168
00:11:16,426 --> 00:11:17,719
Nie mogliśmy wyjechać,

169
00:11:17,803 --> 00:11:19,888
więc użyliśmy wyciągarki.

170
00:11:19,972 --> 00:11:21,181
Dobrze.

171
00:11:21,265 --> 00:11:23,934
Gdy zwijaliśmy linę, wypadła śruba.

172
00:11:24,017 --> 00:11:27,020
Widzisz? Mocuje linę.

173
00:11:28,272 --> 00:11:30,649
Musieliśmy to wyjąć

174
00:11:30,732 --> 00:11:32,943
i coś zrobić z metalem.

175
00:11:33,026 --> 00:11:36,905
Na szczęście mam delikatne palce.
Operacja się udała.

176
00:11:38,323 --> 00:11:40,826
Zobaczymy, czy naprawdę.

177
00:11:47,249 --> 00:11:49,251
Nie. To im zajmie cały dzień.

178
00:11:50,210 --> 00:11:51,211
Dobrze.

179
00:11:51,920 --> 00:11:52,921
Jak to wygląda?

180
00:11:55,799 --> 00:11:58,886
Tylna straż wreszcie dociera do obozu,

181
00:11:58,969 --> 00:12:01,054
ale jej zmagania w drodze pokazały

182
00:12:01,138 --> 00:12:03,974
skalę wyzwania, przed którym stoją.

183
00:12:09,563 --> 00:12:13,483
Martyn dociera zmęczony,
ale szczęśliwy po sfilmowaniu słoniątka.

184
00:12:13,567 --> 00:12:17,029
Martwi go to,
jak szybko słonie zniknęły im z oczu.

185
00:12:18,697 --> 00:12:23,202
Ekipa musi znaleźć
sposób lokalizowania zwierząt.

186
00:12:24,912 --> 00:12:29,208
Na szczęście wkrótce przybędzie wsparcie.

187
00:12:33,420 --> 00:12:34,963
Biolog Mike Chase od dekady

188
00:12:35,047 --> 00:12:38,133
zajmuje się liczeniem słoni w Afryce

189
00:12:38,217 --> 00:12:42,221
i mapowaniem tras
ich migracji po Kalahari.

190
00:12:43,430 --> 00:12:44,515
Tak, widzę ją.

191
00:12:44,598 --> 00:12:48,143
Jest przed krzakami kapara wełnianego.
Idzie na południe.

192
00:12:51,063 --> 00:12:53,357
Od pięciu pokoleń mieszkamy w Botswanie.

193
00:12:53,440 --> 00:12:55,067
Zawsze czułem się

194
00:12:55,150 --> 00:12:57,152
Dyrektor/Założyciel
Elephants Without Borders

195
00:12:57,236 --> 00:13:00,322
bardzo związany ze słoniami.

196
00:13:01,073 --> 00:13:04,284
To największe na świecie ssaki lądowe.

197
00:13:05,035 --> 00:13:06,828
Zauroczyły mnie.

198
00:13:06,912 --> 00:13:09,623
Zawsze mnie intrygowały i fascynowały.

199
00:13:12,459 --> 00:13:15,003
Nie tylko w stanie dzikim.

200
00:13:15,087 --> 00:13:19,132
Mike i jego partner Kelly
poświęcili mnóstwo czasu

201
00:13:19,216 --> 00:13:22,094
na ratowanie
i pielęgnowanie młodych słoni,

202
00:13:22,177 --> 00:13:26,473
osieroconych wskutek kłusownictwa
lub konfliktów z ludźmi.

203
00:13:31,687 --> 00:13:35,482
Mają nadzieję, że ci młodzi
ambasadorowie słoni pomogą

204
00:13:35,566 --> 00:13:38,610
miejscowym dzieciom
nawiązać kontakt z przyrodą

205
00:13:38,694 --> 00:13:40,487
i dbać o jej przyszłość.

206
00:13:44,283 --> 00:13:46,952
Ludzie na całym świecie za często myślą,

207
00:13:47,035 --> 00:13:49,246
że mnóstwo ludzi ratuje słonie.

208
00:13:49,329 --> 00:13:50,455
To nieprawda.

209
00:13:50,539 --> 00:13:53,417
Przynależność do garstki osób,

210
00:13:53,500 --> 00:13:56,879
które poświęciły się
zabezpieczaniu przyszłości słoni

211
00:13:56,962 --> 00:13:59,923
sprawia mi ogromną radość.

212
00:14:00,007 --> 00:14:01,550
Poszukajmy słoni.

213
00:14:01,633 --> 00:14:02,843
Lecimy.

214
00:14:03,510 --> 00:14:06,263
Obaj Mike'owie mają pasję
do słoni z Botswany...

215
00:14:06,346 --> 00:14:07,556
-Dobrze.
-Tak.

216
00:14:07,639 --> 00:14:09,641
...i dziś chcą znaleźć stado

217
00:14:09,725 --> 00:14:12,394
znane z pokonywania dużych odległości.

218
00:14:13,478 --> 00:14:18,442
Słonie z Botswany
podejmują się epickich wędrówek.

219
00:14:18,525 --> 00:14:20,819
Wbrew obiegowym opiniom,

220
00:14:20,903 --> 00:14:24,615
nie wszystkie słonie z Botswany
żyją tylko w tym kraju.

221
00:14:24,698 --> 00:14:28,035
Mają możliwość
przekraczania granic państw.

222
00:14:28,118 --> 00:14:29,536
Nie potrzebują paszportów.

223
00:14:29,995 --> 00:14:33,665
Telemetria satelitarna pokazała,

224
00:14:33,749 --> 00:14:38,253
że słonie wędrują z Botswany
przez Namibię do Zambii i Angoli.

225
00:14:38,337 --> 00:14:41,840
To rekordowy areał osobniczy
w świecie fauny.

226
00:14:42,466 --> 00:14:46,512
Mike wierzy,
że dane z satelitów śledzących słonie

227
00:14:46,595 --> 00:14:48,514
pomogą ekipie w filmowaniu.

228
00:14:49,598 --> 00:14:52,100
Jedna z matron z obrożą

229
00:14:52,184 --> 00:14:56,897
ma zwyczaj przychodzić tu w czasie suszy.

230
00:14:56,980 --> 00:15:00,400
Wraz z innymi matronami
zbiera się w duże stado.

231
00:15:00,484 --> 00:15:01,485
Tak.

232
00:15:01,568 --> 00:15:02,986
Spróbujmy ją znaleźć.

233
00:15:03,070 --> 00:15:05,030
Włączyliśmy lokalizator VHF

234
00:15:05,113 --> 00:15:08,075
i spróbujemy namierzyć sygnał jej obroży.

235
00:15:09,785 --> 00:15:11,703
Na razie nic nie słyszę.

236
00:15:12,913 --> 00:15:14,831
Byłoby dobrze ją zobaczyć.

237
00:15:17,960 --> 00:15:18,961
Słyszysz?

238
00:15:19,044 --> 00:15:20,128
Tak.

239
00:15:20,212 --> 00:15:23,173
To na pewno ten sygnał.

240
00:15:23,257 --> 00:15:26,134
Będzie pięknie,
jeśli wychwycimy to skupisko...

241
00:15:26,218 --> 00:15:27,219
Filmuj.

242
00:15:27,302 --> 00:15:30,722
...już na początku zdjęć.
Wytypujemy rodziny,

243
00:15:30,806 --> 00:15:32,808
za którymi będziemy podążać.

244
00:15:32,891 --> 00:15:33,892
Tak.

245
00:15:33,976 --> 00:15:36,854
Byłoby dobrze znaleźć kogoś z tej grupy.

246
00:15:40,023 --> 00:15:41,650
Sygnał jest teraz głośny.

247
00:15:41,733 --> 00:15:42,734
Tak.

248
00:15:46,655 --> 00:15:48,323
Brawo. Jest.

249
00:15:48,407 --> 00:15:49,449
Dobrze.

250
00:15:49,533 --> 00:15:50,826
Ładnie!

251
00:15:50,909 --> 00:15:53,161
To wspaniale.

252
00:15:53,245 --> 00:15:57,124
Zapewne wszystkie te stada
będą jakiś czas razem, prawda?

253
00:15:57,207 --> 00:15:59,877
Na pewno przez miesiąc lub dwa.

254
00:15:59,960 --> 00:16:02,713
Nie będzie łatwo się tu dostać,

255
00:16:02,796 --> 00:16:05,007
ale jakoś podołamy.

256
00:16:06,758 --> 00:16:09,052
Świetnie. To nam pomoże.

257
00:16:11,013 --> 00:16:14,308
To ostatnie miejsce na świecie,

258
00:16:14,391 --> 00:16:16,685
gdzie słonie mogą wciąż wędrować tak,

259
00:16:16,768 --> 00:16:19,229
jak 100, 200 lat temu.

260
00:16:19,313 --> 00:16:21,982
Z prostego powodu. Mają przestrzeń.

261
00:16:22,065 --> 00:16:23,400
Tak.

262
00:16:23,483 --> 00:16:26,904
Prawie 260 tysięcy
kilometrów kwadratowych.

263
00:16:26,987 --> 00:16:29,573
Dlatego tak trudno je znaleźć.

264
00:16:29,656 --> 00:16:31,033
Jasne!

265
00:16:31,116 --> 00:16:34,119
Założyliśmy obroże satelitarne
prawie 300 słoniom

266
00:16:34,203 --> 00:16:36,330
i wszystkie te kropki na mapie

267
00:16:36,413 --> 00:16:39,208
są współrzędnymi GPS
na trasach ich migracji.

268
00:16:39,708 --> 00:16:41,043
Często się zmieniają?

269
00:16:41,543 --> 00:16:43,921
Co godzinę dostajemy współrzędne.

270
00:16:44,004 --> 00:16:45,422
Powiesz, gdzie one są?

271
00:16:45,506 --> 00:16:47,591
-Oczywiście.
-To na co czekamy?

272
00:16:47,674 --> 00:16:48,800
Do dzieła!

273
00:16:48,884 --> 00:16:49,885
Co ja tu robię?

274
00:16:49,968 --> 00:16:51,803
Wystarczy połączenie internetowe...

275
00:16:51,887 --> 00:16:52,888
Dobrze.

276
00:16:52,971 --> 00:16:55,390
-...i podam wam lokalizacje.
-Niezwykłe.

277
00:16:55,474 --> 00:16:56,600
Proszę.

278
00:17:00,771 --> 00:17:04,691
Nasze słonie potrafią przejść
tysiąc kilometrów w miesiąc,

279
00:17:05,567 --> 00:17:08,779
często w terenie
niedostępnym dla pojazdów.

280
00:17:13,492 --> 00:17:14,493
Brawo.

281
00:17:14,576 --> 00:17:17,829
Odległym i trudnym do pokonania.

282
00:17:17,913 --> 00:17:20,541
Gęste piaski, bagna, głębokie rzeki,

283
00:17:21,625 --> 00:17:24,044
gęste zarośla. Bezlitosne.

284
00:17:24,127 --> 00:17:27,756
Słonie podejmują
właśnie takie ryzykowne wędrówki.

285
00:17:27,840 --> 00:17:32,427
Ekipie filmowej nie będzie łatwo
za nimi nadążyć.

286
00:17:35,264 --> 00:17:37,182
Początkowo łódź filmowców

287
00:17:37,266 --> 00:17:39,476
nadążała za słoniami,

288
00:17:39,560 --> 00:17:43,689
ale wkrótce znalazły się poza zasięgiem
konwencjonalnego transportu.

289
00:17:45,482 --> 00:17:47,276
Gdy nasze słonie wędrują,

290
00:17:47,359 --> 00:17:50,279
przemierzają miejsca
nieprzyjazne dla pojazdów.

291
00:17:51,280 --> 00:17:52,489
Tuż nad kamerą.

292
00:17:52,573 --> 00:17:55,742
Niejednokrotnie musimy używać drona

293
00:17:55,826 --> 00:17:57,035
do śledzenia ich.

294
00:17:57,119 --> 00:17:58,537
Jeśli są za daleko,

295
00:17:58,620 --> 00:18:00,372
musimy lecieć śmigłowcem.

296
00:18:00,455 --> 00:18:01,456
Po prostu

297
00:18:01,540 --> 00:18:04,751
próby podążania za nimi
są wyzwaniem technicznym.

298
00:18:17,681 --> 00:18:19,683
Zgłoś się. Zbliżamy się.

299
00:18:23,645 --> 00:18:25,689
Ten lot ujawnił też to,

300
00:18:25,772 --> 00:18:29,526
jak dzikie zwierzęta tworzą kanały delty.

301
00:18:36,658 --> 00:18:39,494
Było ważne,
żeby sfilmować wodny świat słoni

302
00:18:39,578 --> 00:18:41,788
od dołu i z góry,

303
00:18:41,872 --> 00:18:44,541
co wiązało się z wyjątkowym ryzykiem.

304
00:18:47,002 --> 00:18:48,003
Duży krokodyl.

305
00:18:49,922 --> 00:18:51,757
-Krokodyl.
-Tak, duży.

306
00:18:52,716 --> 00:18:54,760
Duży krokodyl na brzegu.

307
00:18:55,260 --> 00:18:57,095
Ma cztery-pięć metrów.

308
00:18:59,097 --> 00:19:01,266
Wytrawny podwodny operator filmowy

309
00:19:01,350 --> 00:19:05,437
Roger Horrocks wie, jak niebezpieczne
jest nurkowanie w tych wodach.

310
00:19:07,231 --> 00:19:10,150
Rokrocznie wąskie kanały są formowane

311
00:19:10,234 --> 00:19:14,947
przez ogromne hipopotamy i słonie,
które mogą być za każdym zakolem.

312
00:19:19,993 --> 00:19:21,537
Gdy Roger jest w wodzie,

313
00:19:21,620 --> 00:19:26,208
zabezpiecza go drugi nurek,
a Mike nadzoruje z łodzi.

314
00:19:35,676 --> 00:19:37,010
Cechą delty jest to,

315
00:19:37,094 --> 00:19:39,471
że pod wodą zaskakuje nas rzeźbą

316
00:19:39,555 --> 00:19:42,015
terenu i strukturą kanałów zrobionych

317
00:19:42,099 --> 00:19:43,433
przez hipopotamy.

318
00:19:43,517 --> 00:19:45,060
No i rośliny...

319
00:19:45,143 --> 00:19:47,020
Zdumiewające struktury.

320
00:19:47,104 --> 00:19:51,775
Imponujące, naturalne,
z obłędną paletą kolorów.

321
00:19:56,989 --> 00:19:59,408
Hipopotamy i słonie są architektami delty

322
00:19:59,491 --> 00:20:00,617
i widać,

323
00:20:00,701 --> 00:20:03,954
jak torują przejścia swoimi ciałami.

324
00:20:05,497 --> 00:20:06,999
Są ogromne.

325
00:20:07,082 --> 00:20:11,003
Można płynąć kanałami
uformowanymi przez hipopotamy.

326
00:20:11,503 --> 00:20:13,839
Mają ogromne obwody.

327
00:20:26,935 --> 00:20:28,061
Szefowie chcą ujęć

328
00:20:28,145 --> 00:20:29,188
Podwodny operator filmowy

329
00:20:29,271 --> 00:20:31,315
wody, która przepływa przez deltę.

330
00:20:31,398 --> 00:20:34,526
W tym celu trzeba płynąć kanałami,

331
00:20:34,610 --> 00:20:36,320
ale nie za łodzią,

332
00:20:36,403 --> 00:20:38,238
bo mąci wodę.

333
00:20:38,322 --> 00:20:40,365
Ale nie wiadomo, co na nas czeka.

334
00:20:40,449 --> 00:20:42,201
Takie nurkowanie

335
00:20:42,284 --> 00:20:45,329
uważam za najbardziej niebezpieczne

336
00:20:45,412 --> 00:20:47,247
z uwagi na to,

337
00:20:47,331 --> 00:20:50,334
że nie wiemy,
co jest za kolejnym zakrętem.

338
00:20:53,170 --> 00:20:54,463
Pięknie.

339
00:20:54,963 --> 00:20:57,549
To straszne. Nic nie widać.

340
00:20:58,133 --> 00:20:59,343
Oryginalnie.

341
00:21:00,844 --> 00:21:03,347
Słyszą łódź, wślizgują się do wody,

342
00:21:03,430 --> 00:21:05,682
a tu nie ma pola manewru.

343
00:21:05,766 --> 00:21:07,768
Miniesz zakole i natkniesz się

344
00:21:07,851 --> 00:21:10,521
na niego, a on cię błyskawicznie ugryzie.

345
00:21:10,604 --> 00:21:12,773
To niedobre dla niego i dla nas.

346
00:21:12,856 --> 00:21:13,857
Nieoptymalne.

347
00:21:52,604 --> 00:21:55,399
Płynąłem przez nieco głębszy staw

348
00:21:55,482 --> 00:21:56,567
tuż za Rogerem

349
00:21:56,650 --> 00:21:59,778
i nagle krokodyl wpłynął pomiędzy nas.

350
00:21:59,862 --> 00:22:01,154
Chwyciłem płetwę Rogera,

351
00:22:01,238 --> 00:22:02,447
Drugi nurek

352
00:22:02,531 --> 00:22:04,533
a on zaczął podążać za krokodylem.

353
00:22:04,616 --> 00:22:07,286
To było świetne,
ale stało się błyskawicznie.

354
00:22:09,663 --> 00:22:13,584
Kiepska widoczność. Jest zdenerwowany.

355
00:22:13,667 --> 00:22:15,169
Nie widzi nas.

356
00:22:15,252 --> 00:22:18,672
Nie będziemy już tu nurkować,
dopóki woda jest mętna.

357
00:22:20,132 --> 00:22:22,676
Nie. Za to powinni płacić podwójnie.

358
00:22:23,302 --> 00:22:24,803
To niebezpieczne.

359
00:22:35,147 --> 00:22:37,900
Filmując słonie dzień po dniu

360
00:22:37,983 --> 00:22:39,902
ekipa zafascynowała się

361
00:22:39,985 --> 00:22:43,363
ich ujmującymi
i ekscentrycznymi zachowaniami.

362
00:22:45,032 --> 00:22:47,784
Każdy ma inny charakter.

363
00:22:47,868 --> 00:22:48,869
Producentka

364
00:22:48,952 --> 00:22:51,413
Przypominają ludzi. Siostry się kłócą,

365
00:22:51,496 --> 00:22:53,457
młodzież piszczy się i walczy

366
00:22:53,540 --> 00:22:55,626
chłopcy się popisują i szarżują.

367
00:22:55,709 --> 00:22:59,296
Można się z nimi utożsamiać.

368
00:23:02,424 --> 00:23:04,384
Mają poczucie humoru.

369
00:23:09,306 --> 00:23:14,228
To dziwne mówić,
że zwierzę dobrze się bawi,

370
00:23:14,311 --> 00:23:16,897
ale jestem przekonany, że tak jest.

371
00:23:20,901 --> 00:23:24,905
Popatrzmy, jak ganiają za guźcami.
I za wyimaginowanymi wrogami.

372
00:23:26,490 --> 00:23:29,701
Wchodzą tyłem w zarośla,
wciągają w zasadzkę...

373
00:23:29,785 --> 00:23:32,412
Mają wspaniałe poczucie humoru.

374
00:23:33,747 --> 00:23:35,374
Zabawnie biegają.

375
00:23:35,457 --> 00:23:37,209
Wszystko im luźno lata.

376
00:23:37,292 --> 00:23:39,503
I trąby, i uszy.

377
00:23:41,338 --> 00:23:45,509
Jestem przekonany,
że słonie mają poczucie humoru.

378
00:23:48,345 --> 00:23:50,347
W jednej z naszych ulubionych scen

379
00:23:50,430 --> 00:23:55,185
słoniątko goni koba liczi i czaple,
biegnąc po wodzie, jak niesforny brzdąc

380
00:23:55,269 --> 00:23:58,105
ganiający zwierzęta w ogródku.

381
00:23:58,188 --> 00:24:01,441
Udało się uchwycić
poszczególne charaktery.

382
00:24:03,068 --> 00:24:05,279
Mam więcej przyjaciół słoni niż ludzi.

383
00:24:05,362 --> 00:24:06,655
Słonie są łagodne,

384
00:24:06,738 --> 00:24:08,782
troskliwe, inteligentne,

385
00:24:08,866 --> 00:24:10,409
bardzo rozrywkowe.

386
00:24:10,492 --> 00:24:12,828
Nie znam zbyt wielu takich ludzi.

387
00:24:12,911 --> 00:24:15,914
Chętniej spędzam czas
ze słoniami niż z ludźmi.

388
00:24:15,998 --> 00:24:18,250
Z wyjątkiem garstki przyjaciół.

389
00:24:24,756 --> 00:24:26,633
Ekipa przeżyła wyjątkowe chwile,

390
00:24:26,717 --> 00:24:30,929
gdy do obozu
zawitali niespodziewani goście.

391
00:24:34,683 --> 00:24:36,894
Obudziło nas potrząsanie palmami.

392
00:24:36,977 --> 00:24:39,479
Dwa samce potrząsały palmami,

393
00:24:39,563 --> 00:24:40,856
zrzucając orzechy.

394
00:24:41,815 --> 00:24:43,609
Zjedliśmy razem śniadanie.

395
00:24:43,692 --> 00:24:45,777
Trochę inna dieta, ale smaczne.

396
00:24:47,237 --> 00:24:49,323
To szok. Wychodzisz na poranną kawę

397
00:24:49,406 --> 00:24:53,452
a dwa słonie potrząsają
palmami przy twoim namiocie.

398
00:24:53,952 --> 00:24:56,163
Są bardzo hałaśliwe.

399
00:24:58,498 --> 00:25:02,419
Spędzą wiele dni na wyspie,
bo jest tu mnóstwo palm orzechowych.

400
00:25:03,170 --> 00:25:06,089
Będziemy mieli sąsiadów. Będzie wspaniale.

401
00:25:11,845 --> 00:25:13,347
Smakuje jak imbir.

402
00:25:13,430 --> 00:25:14,431
Przewodnik

403
00:25:14,515 --> 00:25:15,516
Jadłem to kiedyś.

404
00:25:15,599 --> 00:25:17,935
Po zjedzeniu jednego orzecha

405
00:25:18,894 --> 00:25:21,104
usta stają się bardzo suche.

406
00:25:21,188 --> 00:25:23,398
Teraz zjada coś innego,

407
00:25:23,482 --> 00:25:25,317
albicję,

408
00:25:26,109 --> 00:25:28,111
bo tu już nie ma orzechów.

409
00:25:28,195 --> 00:25:30,822
Jeden samiec zjadł wszystkie orzechy.

410
00:25:30,906 --> 00:25:33,742
Ten ma pecha. Nic nie zostało.

411
00:25:33,825 --> 00:25:38,205
Jestem przewodnikiem od 22 lat

412
00:25:38,288 --> 00:25:41,416
i rozpoznaję zachowania zwierząt.

413
00:25:41,500 --> 00:25:44,211
Ten słoń jest bardzo spokojny.

414
00:25:44,294 --> 00:25:46,588
Dlatego jestem tak blisko niego.

415
00:25:48,090 --> 00:25:50,551
Choć jest włączony generator,

416
00:25:50,634 --> 00:25:52,261
jemu to nie przeszkadza.

417
00:25:52,344 --> 00:25:54,054
Podszedł tak blisko.

418
00:25:54,137 --> 00:25:55,848
Boimy się, że któregoś dnia

419
00:25:55,931 --> 00:25:58,267
może wejść w sam środek obozu

420
00:25:58,350 --> 00:26:00,477
i wtedy się pojawią kłopoty.

421
00:26:00,561 --> 00:26:02,938
Będziemy musieli uciekać.

422
00:26:08,861 --> 00:26:12,322
Kilka dni później
ekipa miała innych gości,

423
00:26:12,406 --> 00:26:14,241
ale nie tak mile widzianych.

424
00:26:22,541 --> 00:26:24,585
Za dnia zobaczyliśmy stado lwów.

425
00:26:24,668 --> 00:26:26,170
To niespotykane.

426
00:26:26,253 --> 00:26:29,173
Trzy lwice i siedem
ośmiomiesięcznych lwiątek.

427
00:26:29,840 --> 00:26:32,885
Prawie natychmiast zaczęły polować.

428
00:26:46,231 --> 00:26:48,317
Obóz jest tutaj.

429
00:26:48,400 --> 00:26:52,821
Zebry i gnu utworzyły zwarty szyk,

430
00:26:52,905 --> 00:26:54,239
ale w pobliżu obozu.

431
00:26:54,823 --> 00:26:59,786
Ta lwica zawzięła się. Ponowiła próbę.

432
00:27:05,709 --> 00:27:08,170
Tym razem biegła w stronę obozu.

433
00:27:10,756 --> 00:27:13,967
Mamy lwy w obozie. Polują.

434
00:27:17,179 --> 00:27:18,847
Dani, słyszysz?

435
00:27:18,931 --> 00:27:20,349
Taj, Pres, słucham.

436
00:27:20,432 --> 00:27:22,267
Jesteś w aucie z Alfredem?

437
00:27:22,351 --> 00:27:24,228
Tak, już wsiedliśmy.

438
00:27:24,311 --> 00:27:26,104
Zwierzęta przebiegły przez obóz.

439
00:27:26,188 --> 00:27:29,399
Nie wiem, gdzie jest lwica. Widzicie ją?

440
00:27:29,483 --> 00:27:31,109
Nie ruszaj się, dobrze?

441
00:27:31,193 --> 00:27:33,028
Wypatruj jej przed samochodem.

442
00:27:33,111 --> 00:27:35,364
Za chwilę się pojawi.

443
00:27:38,867 --> 00:27:42,829
Widziałam impalę. Jest. Tam.

444
00:27:48,627 --> 00:27:50,671
Z wozu miałam ograniczony widok.

445
00:27:50,754 --> 00:27:53,340
Widziałam coś z boku i z przodu.

446
00:27:53,423 --> 00:27:55,092
Tył auta był zasłonięty.

447
00:27:55,175 --> 00:27:56,176
Asystentka

448
00:27:56,260 --> 00:27:57,553
Nic tam nie widziałam.

449
00:27:57,636 --> 00:28:00,013
Czułam się jak w pudełku

450
00:28:00,097 --> 00:28:02,224
i miałam ograniczoną widoczność.

451
00:28:02,307 --> 00:28:04,101
To potęgowało przerażenie.

452
00:28:04,184 --> 00:28:07,187
Mogła być gdzieś za nami,
a ja o tym nie wiedziałam.

453
00:28:07,271 --> 00:28:09,314
Mogła być nawet pod samochodem.

454
00:28:09,398 --> 00:28:12,401
To był obłęd.

455
00:28:13,193 --> 00:28:15,279
Musicie siedzieć w samochodzie.

456
00:28:15,863 --> 00:28:18,448
Przyjęłam. Informuj nas, co się dzieje.

457
00:28:20,033 --> 00:28:21,034
Dobrze.

458
00:28:22,911 --> 00:28:26,748
Ta lwica wciąż jest gdzieś w obozie,

459
00:28:26,832 --> 00:28:29,835
ale nie wiem gdzie.

460
00:28:29,918 --> 00:28:33,046
Zaczekamy i może chłopaki nam powiedzą,

461
00:28:33,130 --> 00:28:36,091
czy ją widzieli, ale na razie wyparowała.

462
00:28:36,925 --> 00:28:38,260
Nie wiemy.

463
00:28:41,263 --> 00:28:42,347
Tam jest jeden.

464
00:28:45,684 --> 00:28:49,980
Tak. Właśnie teraz
wyszła na otwartą przestrzeń.

465
00:28:50,063 --> 00:28:53,150
Widzimy całą dziesiątkę.

466
00:28:54,151 --> 00:28:56,778
Myślę, że jesteście bezpieczni.

467
00:28:56,862 --> 00:28:59,823
Lwy przeszły przez wyspę,

468
00:28:59,907 --> 00:29:03,327
zabiły impalę i teraz ją jedzą.

469
00:29:05,412 --> 00:29:08,624
Dobrze, przyjęłam. Zostajemy tutaj.

470
00:29:09,875 --> 00:29:13,670
Dobrze. Powiem wam, kiedy wyjść.

471
00:29:13,754 --> 00:29:15,547
Może stąd wyjedziecie,

472
00:29:15,631 --> 00:29:17,424
żeby też je zobaczyć.

473
00:29:19,176 --> 00:29:20,552
Bardzo się bałem.

474
00:29:22,930 --> 00:29:24,264
W każdej chwili

475
00:29:24,348 --> 00:29:26,391
przez obóz może przebiec stado lwów.

476
00:29:29,186 --> 00:29:31,855
Dani i Alfred spacerowali sobie w obozie.

477
00:29:31,939 --> 00:29:35,734
Mogli zostać zabici przez lwy.

478
00:29:39,947 --> 00:29:41,990
Trwa pora sucha.

479
00:29:42,074 --> 00:29:46,328
Delta przeradza się
w niebezpieczne i nieprzyjazne miejsce.

480
00:29:46,411 --> 00:29:50,415
Kanały są teraz wypełnione
ruchomymi piaskami i kleistym błotem.

481
00:29:51,875 --> 00:29:53,585
Rokrocznie delta wysycha

482
00:29:53,669 --> 00:29:55,754
i dlatego słonie muszą wędrować.

483
00:29:55,838 --> 00:29:59,049
Każdego roku wodopoje stają się bagnami.

484
00:30:02,511 --> 00:30:04,805
Na tym etapie słonie są zestresowane.

485
00:30:04,888 --> 00:30:07,057
Nie ma jedzenia, a woda wysycha.

486
00:30:07,140 --> 00:30:09,518
Są bardzo drażliwe i zdenerwowane.

487
00:30:10,727 --> 00:30:13,939
Emocjonalnie najtrudniejsze
było filmowanie słonika,

488
00:30:14,022 --> 00:30:15,774
który ugrzązł w błocie.

489
00:30:21,738 --> 00:30:26,326
Jego życie nagle
znalazło się w niebezpieczeństwie.

490
00:30:26,910 --> 00:30:30,622
Słoniątko zupełnie utonęło w błocie.

491
00:30:32,249 --> 00:30:35,627
To niezwykłe. Gdyby robiła to
świeżo upieczona matka,

492
00:30:35,711 --> 00:30:38,338
myślę, że słoniątko by się nie wydostało.

493
00:30:38,422 --> 00:30:41,466
Ale to była bardzo doświadczona matrona.

494
00:30:41,550 --> 00:30:44,386
Zachowała spokój
i dokładnie wiedziała, co robić.

495
00:30:45,012 --> 00:30:46,972
Nie widziałem nic podobnego,

496
00:30:47,055 --> 00:30:49,141
choć od 20 lat filmuję słonie.

497
00:30:49,224 --> 00:30:53,020
Wiedziała, że słoniątko musi oddychać,
więc podniosła mu głowę

498
00:30:53,103 --> 00:30:54,938
ponad poziom błota

499
00:30:55,022 --> 00:30:58,233
i owinęła swoją trąbę wokół jego trąby.

500
00:30:58,317 --> 00:31:01,236
Oczyściła mu trąbę, aby mogło oddychać.

501
00:31:01,320 --> 00:31:02,905
To nadzwyczajne.

502
00:31:04,615 --> 00:31:08,493
Musiała też się zastanowić,
jak wydobyć słoniątko z błota.

503
00:31:11,288 --> 00:31:14,958
Bardzo trudno się to filmowało.
Sytuacja była bardzo poważna.

504
00:31:15,918 --> 00:31:19,421
Byłem przekonany, że maleństwo
nie wydostanie się z bagna.

505
00:31:19,505 --> 00:31:20,714
Naprawdę.

506
00:31:24,218 --> 00:31:28,639
Stawało się coraz słabsze.
Nie od razu wpadła na rozwiązanie.

507
00:31:28,722 --> 00:31:31,558
Myślałem, że stracimy malca.

508
00:31:31,642 --> 00:31:33,852
A ja to filmowałem.

509
00:31:33,936 --> 00:31:35,145
Co robić?

510
00:31:39,107 --> 00:31:42,611
W takich sytuacjach trzeba
się odseparować od wydarzeń.

511
00:31:42,694 --> 00:31:44,863
To by się wydarzyło,

512
00:31:44,947 --> 00:31:47,241
nawet gdyby nas tam nie było.

513
00:31:47,324 --> 00:31:49,993
Nie mamy prawa ingerować.

514
00:31:50,077 --> 00:31:52,454
Musimy być filmowcami dokumentalistami

515
00:31:52,538 --> 00:31:56,542
i rejestrować te niesamowite chwile.
Oczywiście matronie się udało.

516
00:31:56,625 --> 00:32:00,671
Gdybyśmy ingerowali,
moglibyśmy zmienić wynik.

517
00:32:09,930 --> 00:32:11,098
Gdy słonik wyszedł,

518
00:32:11,181 --> 00:32:13,517
był cały pokryty błotem.

519
00:32:13,600 --> 00:32:17,479
Wyglądał, jakby wpadł
do kadzi z czekoladą.

520
00:32:17,563 --> 00:32:19,982
Jak bryłka błota o kształcie słonia.

521
00:32:22,192 --> 00:32:28,949
Nie widziałem, żeby matrona ratowała
słoniątko w tak przemyślany sposób.

522
00:32:31,118 --> 00:32:35,664
Wkrótce matrona znów pokazała,
że gra pierwsze skrzypce.

523
00:32:38,667 --> 00:32:41,461
Następnego dnia wszystkie zniknęły.

524
00:32:41,545 --> 00:32:44,590
Wiemy od Mike'a,
który filmował, i od innych osób,

525
00:32:44,673 --> 00:32:47,176
że wszystkie zniknęły jednego dnia.

526
00:32:48,177 --> 00:32:51,263
Opuściły tę okolicę, co znaczy,

527
00:32:51,346 --> 00:32:56,435
że wszystkie te rodziny
działały w sposób skoordynowany.

528
00:32:56,518 --> 00:32:58,478
Ktoś podjął taką decyzję.

529
00:32:58,562 --> 00:33:01,440
Jedna z matron
albo kilka z nich dostrzegło,

530
00:33:01,523 --> 00:33:03,942
że woda gwałtownie wysycha

531
00:33:04,026 --> 00:33:05,903
i muszą się przenieść dalej.

532
00:33:05,986 --> 00:33:08,822
Dla słoniowej rodziny
to bardzo ważna decyzja.

533
00:33:14,161 --> 00:33:17,080
W trakcie zdjęć do tego filmu
wielkim wyzwaniem

534
00:33:17,164 --> 00:33:20,667
było zrozumienie, jak myśli słoń.

535
00:33:24,755 --> 00:33:29,051
Stare powiedzenie o pamięci słonia
jest trafione w punkt.

536
00:33:29,134 --> 00:33:31,887
Mają trasy wyryte w głowach.

537
00:33:31,970 --> 00:33:33,555
Wiedzą, dokąd idą.

538
00:33:33,639 --> 00:33:36,975
Przekazują sobie te dane od setek lat.

539
00:33:42,231 --> 00:33:44,066
Gdy już odgadniemy plany zwierząt,

540
00:33:44,149 --> 00:33:46,527
za którymi podążamy,

541
00:33:46,610 --> 00:33:49,238
wtedy wszystko się klei
i działa jak należy.

542
00:33:49,321 --> 00:33:53,116
Słonie to wielkie wyzwanie.

543
00:33:53,200 --> 00:33:56,912
Dotąd nie pracowałem
z bardziej oryginalnymi zwierzętami.

544
00:33:56,995 --> 00:34:01,750
Robią tyle rzeczy, które rozpoznajemy.

545
00:34:01,834 --> 00:34:05,045
Są czułe wobec swoich młodych,

546
00:34:05,128 --> 00:34:06,797
w niebywałym stopniu.

547
00:34:06,880 --> 00:34:09,508
Mają bujne życie towarzyskie.

548
00:34:09,591 --> 00:34:12,344
Z pozoru nas przypominają,
a jednak się różnią

549
00:34:12,427 --> 00:34:16,932
Podczas zdjęć do tego filmu
nie raz się zdarzyło,

550
00:34:17,015 --> 00:34:21,353
że nasz dar przewidywania
całkowicie nas zawodził.

551
00:34:23,063 --> 00:34:25,941
Do tej pory ekipa była w stanie

552
00:34:26,024 --> 00:34:27,776
jedynie podążać za słoniami.

553
00:34:30,320 --> 00:34:34,992
Nadszedł czas na wykorzystanie
myślenia perspektywicznego.

554
00:34:35,075 --> 00:34:37,244
Przymocowali kamerę stabilizowaną,

555
00:34:37,327 --> 00:34:42,082
używaną do zdjęć lotniczych,
do maski wozu.

556
00:34:42,165 --> 00:34:45,294
Mogli filmować słonie w ruchu

557
00:34:45,377 --> 00:34:47,880
i zawsze być na bieżąco.

558
00:34:47,963 --> 00:34:50,883
Ten sprzęt zaprojektowano
z myślą o śmigłowcach.

559
00:34:50,966 --> 00:34:54,386
Przymocowaliśmy go
na pojazdach, tuż nad ziemią,

560
00:34:54,469 --> 00:34:57,055
uzyskując nieporuszone zdjęcia.

561
00:34:59,725 --> 00:35:00,726
Operator filmowy

562
00:35:00,809 --> 00:35:02,269
Gdy jedziemy, nie widać,

563
00:35:02,352 --> 00:35:04,563
ale później obraz jest płynny,

564
00:35:04,646 --> 00:35:07,608
gdyż kamera jest połączona z żyroskopem.

565
00:35:07,691 --> 00:35:10,819
Zdjęcia są stabilne, choć wóz podskakuje.

566
00:35:13,071 --> 00:35:17,743
To fascynujący i nowy
sposób opowiadania historii.

567
00:35:17,826 --> 00:35:19,578
O to właśnie chodzi.

568
00:35:20,871 --> 00:35:21,872
Operator filmowy

569
00:35:21,955 --> 00:35:23,248
Latami filmowałem słonie

570
00:35:23,332 --> 00:35:26,001
długimi obiektywami na statywie,
w różnych warunkach.

571
00:35:26,084 --> 00:35:29,213
Gdy słonie szły,
miałem dwie okazje zdjęciowe.

572
00:35:29,296 --> 00:35:32,007
Gdy podchodziły do mnie i gdy odchodziły.

573
00:35:32,841 --> 00:35:35,385
Ten sprzęt daje nieograniczone możliwości,

574
00:35:35,469 --> 00:35:39,556
o ile trzymamy się zwierząt.
Ponieważ opowiadamy

575
00:35:39,640 --> 00:35:43,101
o ich wielkiej wędrówce przez pustynię,

576
00:35:43,185 --> 00:35:44,978
jest to nieprawdopodobne,

577
00:35:45,062 --> 00:35:47,940
bo możemy iść razem ze słoniami.

578
00:35:48,524 --> 00:35:52,569
Ponieważ tak robimy,
opowieść ta zaciekawia widzów,

579
00:35:52,653 --> 00:35:57,032
którzy ją czują lepiej, niż gdyby
słonie tylko przechodziły przed kamerą.

580
00:35:58,867 --> 00:36:02,287
Gdy ekipa zrobiła postępy
z nowym sprzętem,

581
00:36:02,371 --> 00:36:05,123
słonie zaczęły pokonywać
większe odległości

582
00:36:05,207 --> 00:36:07,876
i Mike musiał je gonić samolotem.

583
00:36:10,003 --> 00:36:14,299
Po opuszczeniu delty stada pokonują
nawet 50 kilometrów dziennie,

584
00:36:14,383 --> 00:36:18,428
by jak najszybciej dotrzeć
do skraju spalonej słońcem pustyni.

585
00:36:21,390 --> 00:36:25,143
W minionych dniach
nie widzieliśmy prawie żadnych słoni.

586
00:36:25,227 --> 00:36:29,439
Ostatnio widziano, że kierują się
w stronę obszaru, który nas niepokoi.

587
00:36:30,816 --> 00:36:34,403
Opuszczają tereny suche
i kierują się w stronę domostw.

588
00:36:34,486 --> 00:36:38,282
To nie jest dobre dla stad słoni.

589
00:36:38,365 --> 00:36:41,702
Spotkam się z badaczami życia słoni,

590
00:36:41,785 --> 00:36:44,246
którzy mieszkają w tej okolicy

591
00:36:44,329 --> 00:36:47,207
i którzy obserwują ich migracje.

592
00:36:47,291 --> 00:36:50,544
Być może oni będą umieli stwierdzić,

593
00:36:50,627 --> 00:36:54,715
czy grupy słoni będą
się przemieszczać na ten teren.

594
00:37:06,101 --> 00:37:09,271
Mike spotkał się ze znajomymi,
Grahamem i Anną,

595
00:37:09,354 --> 00:37:12,774
którzy zmienili nasze
myślenie o migracjach słoni,

596
00:37:12,858 --> 00:37:15,194
mieszkając wśród nich.

597
00:37:18,071 --> 00:37:21,158
Ich dom rodzinny stoi w delcie, w miejscu,

598
00:37:21,241 --> 00:37:23,452
gdzie dawniej słonie wędrowały swobodnie.

599
00:37:23,535 --> 00:37:26,455
Teraz mieszka tu
i uprawia ziemię mnóstwo ludzi.

600
00:37:26,538 --> 00:37:29,124
Chodź tu! Cześć.

601
00:37:31,335 --> 00:37:33,879
Niełatwo wychowywać dzieci w buszu,

602
00:37:33,962 --> 00:37:36,465
ale to wielka przygoda, dla nas, rodziców,

603
00:37:36,548 --> 00:37:38,967
i dla dziewczynek.

604
00:37:40,260 --> 00:37:43,347
Osiedliśmy w tych stronach,

605
00:37:43,430 --> 00:37:44,848
gdyż jest to miejsce,

606
00:37:44,932 --> 00:37:47,935
gdzie na jednego człowieka
przypada jeden słoń.

607
00:37:48,936 --> 00:37:49,937
Dyrektorka The EcoExist Project

608
00:37:50,020 --> 00:37:52,606
Jest mnóstwo przypadków
konfliktów i rywalizacji

609
00:37:52,689 --> 00:37:55,984
pomiędzy ludźmi i słoniami
o zasoby i przestrzeń.

610
00:37:57,402 --> 00:38:00,572
Żeby dobrze zrozumieć,
jak się przedstawia sytuacja,

611
00:38:00,656 --> 00:38:03,116
jak się mieszka ze słoniami,

612
00:38:03,200 --> 00:38:05,118
pojmie się to w pełni, tylko gdy

613
00:38:05,202 --> 00:38:06,203
Dyrektor The EcoExist Project

614
00:38:06,286 --> 00:38:07,663
mieszka się na stałe

615
00:38:07,746 --> 00:38:11,291
pośród 15-20 tysięcy słoni.

616
00:38:12,376 --> 00:38:15,295
To nasz kawałek ziemi.

617
00:38:15,379 --> 00:38:18,841
Kochamy słonie,
ale gdy się sprowadziliśmy,

618
00:38:18,924 --> 00:38:21,593
nagle zaczęły przewracać drzewa

619
00:38:21,677 --> 00:38:25,764
i wyciągać rurociągi. „Chwileczkę!”.

620
00:38:25,848 --> 00:38:28,392
To inna historia.

621
00:38:28,475 --> 00:38:31,144
Mieszkanie z pięciotonowym roślinożercą,

622
00:38:31,228 --> 00:38:33,897
który zjada wszystko wokół ciebie,
to jedno.

623
00:38:33,981 --> 00:38:38,026
Mieszkanie z 15 tysiącami słoni
to gigantyczne wyzwanie.

624
00:38:38,610 --> 00:38:41,071
Słonie często przebywają w tym miejscu.

625
00:38:41,154 --> 00:38:42,155
Tak.

626
00:38:42,239 --> 00:38:45,075
Tutaj. A to jest ich główny korytarz.

627
00:38:45,158 --> 00:38:47,578
To jest drugi i trzeci.

628
00:38:47,661 --> 00:38:50,080
-A my jesteśmy tu?
-Tak.

629
00:38:50,163 --> 00:38:52,207
Pokażecie, którędy będą szły,

630
00:38:52,291 --> 00:38:54,459
a rozstawimy tam kamery i zobaczymy.

631
00:38:54,751 --> 00:38:56,003
Tak.

632
00:38:56,086 --> 00:38:59,715
Skoro przechodzą tędy,
jednym z trzech głównych szlaków,

633
00:39:00,299 --> 00:39:02,092
tam trzeba się rozglądać.

634
00:39:04,219 --> 00:39:08,265
Tworzące mozaikę pola uprawne
i osady ludzkie

635
00:39:08,348 --> 00:39:10,767
wdzierają się w głąb delty Okawango.

636
00:39:14,021 --> 00:39:19,067
Przerywają one prastare szlaki,
którymi od pokoleń wędrują słonie.

637
00:39:20,027 --> 00:39:23,113
Zrobiliśmy mapę wszystkich szlaków
i monitorujemy je.

638
00:39:23,197 --> 00:39:27,075
Trzynaście z nich było wykorzystywanych
częściej niż pozostałe.

639
00:39:27,159 --> 00:39:31,413
Ta trzynastka tworzy obecne korytarze.

640
00:39:31,496 --> 00:39:33,415
To te, które wskazałam.

641
00:39:33,498 --> 00:39:34,625
Tak.

642
00:39:34,708 --> 00:39:37,753
Korytarz składa się ze szlaku głównego

643
00:39:37,836 --> 00:39:40,506
i kilometrowych buforów z obu jego stron.

644
00:39:40,589 --> 00:39:43,300
To znaczy, że obecnie władze

645
00:39:43,383 --> 00:39:47,513
nie asygnują już pól wewnątrz korytarzy.

646
00:39:49,348 --> 00:39:52,768
Korytarze pozostaną wolne,
aby w przyszłości,

647
00:39:52,851 --> 00:39:55,020
gdy liczba ludzi i słoni wzrośnie,

648
00:39:55,103 --> 00:39:57,481
słonie będą miały którędy wędrować,

649
00:39:57,564 --> 00:40:00,526
a ludzie będą mogli uprawiać ziemię

650
00:40:00,609 --> 00:40:01,610
i karmić rodziny.

651
00:40:04,988 --> 00:40:07,115
Korytarze to ostatnia nadzieja słoni.

652
00:40:07,991 --> 00:40:10,953
Są niezwykle ważnymi szlakami,
którymi te zwierzęta

653
00:40:11,036 --> 00:40:13,247
docierają do pożywienia i wody.

654
00:40:13,330 --> 00:40:14,331
Brak korytarzy

655
00:40:14,414 --> 00:40:15,415
Dyrektor/założyciel
Elephants Without Borders

656
00:40:15,499 --> 00:40:16,917
skazuje słonie

657
00:40:17,000 --> 00:40:20,546
na zamieszkiwanie bardzo małych,
zamkniętych siedlisk,

658
00:40:20,629 --> 00:40:24,341
a korytarze dają im
wolność przemierzania Afryki.

659
00:40:27,886 --> 00:40:29,221
Potrzebują miejsca.

660
00:40:29,304 --> 00:40:33,976
Największe ssaki lądowe muszą wędrować.

661
00:40:35,394 --> 00:40:38,063
Wizyta w lokalnym korytarzu potwierdza,

662
00:40:38,146 --> 00:40:43,026
że marzenie Anny i Grahama o bezpiecznych
przejściach dla słoni spełniło się.

663
00:40:43,110 --> 00:40:46,113
Tak liczne stada przechodzą zwykle w nocy.

664
00:40:46,196 --> 00:40:49,783
Za dnia rzadko widuje się
tak wiele słoni w tym miejscu.

665
00:40:49,867 --> 00:40:51,451
Niesamowite.

666
00:40:53,829 --> 00:40:57,875
Spokojny korytarz stał się
tłocznym słoniowym szlakiem.

667
00:41:06,216 --> 00:41:07,593
Teraz są setki.

668
00:41:07,676 --> 00:41:08,677
Zobacz!

669
00:41:21,607 --> 00:41:22,983
Jak dużo! Brak mi słów.

670
00:41:23,066 --> 00:41:24,610
Ale zatrzęsienie.

671
00:41:28,238 --> 00:41:29,323
To one.

672
00:41:33,660 --> 00:41:35,078
Niezwykłe!

673
00:41:35,162 --> 00:41:36,163
Tak.

674
00:41:37,956 --> 00:41:38,957
Korytarz słoni

675
00:41:39,041 --> 00:41:43,212
Korytarze sprawią, że ludzie będą
kiedyś żyli w zgodzie ze słoniami,

676
00:41:43,295 --> 00:41:47,132
które będą mogły swobodnie
wędrować w dzień i w nocy.

677
00:41:52,846 --> 00:41:54,556
-Duże stado.
-Tak.

678
00:41:54,640 --> 00:41:56,892
Mike i Graham przeglądają nagrania.

679
00:41:56,975 --> 00:42:00,771
Z przyjemnością stwierdzają,
że stada, za którymi podążają,

680
00:42:00,854 --> 00:42:03,023
również przeszły tej nocy.

681
00:42:03,774 --> 00:42:04,858
To też duże stado.

682
00:42:04,942 --> 00:42:06,944
Teraz wiemy, że tędy przeszły,

683
00:42:07,027 --> 00:42:08,278
choć je zgubiliśmy.

684
00:42:08,362 --> 00:42:09,696
Teraz ruszymy szlakiem.

685
00:42:09,780 --> 00:42:11,406
I znajdziecie je.

686
00:42:11,490 --> 00:42:12,616
Tak.

687
00:42:12,699 --> 00:42:14,243
I będziemy z nimi.

688
00:42:14,326 --> 00:42:15,744
Wspaniale, stary.

689
00:42:15,827 --> 00:42:16,828
Super.

690
00:42:20,832 --> 00:42:24,336
Mike leci w kierunku
granicy Botswany z Zimbabwe.

691
00:42:24,419 --> 00:42:30,175
Ogromna sieć szlaków łączy
ostatnie z pozostałych wodopojów.

692
00:42:30,259 --> 00:42:31,677
Są decydujące

693
00:42:31,760 --> 00:42:34,429
na ostatnim etapie wędrówki słoni.

694
00:42:34,513 --> 00:42:39,977
To bardzo ważny szlak słoni,
a pustynia wygląda smętnie.

695
00:42:42,104 --> 00:42:45,858
Obserwowaliśmy jak stada,
matrona, słoniątka, z trudem wędrują

696
00:42:45,941 --> 00:42:48,277
przez suchą, gorącą pustynię,

697
00:42:48,360 --> 00:42:51,697
nie mając pewności,
czy droga, którą wybrały

698
00:42:51,780 --> 00:42:54,658
doprowadzi ich do następnego i wodopoju.

699
00:42:54,741 --> 00:42:56,952
Muszą pić co kilka dni.

700
00:42:57,035 --> 00:42:58,954
To niebywałe ryzyko.

701
00:42:59,037 --> 00:43:00,998
Dobrze, że mają w głowach tę mapę

702
00:43:01,081 --> 00:43:02,875
i tę prastarą wiedzę,

703
00:43:02,958 --> 00:43:05,127
która pozwala im przekraczać pustynię.

704
00:43:10,132 --> 00:43:11,133
W porze suchej,

705
00:43:11,216 --> 00:43:13,969
gdy próbowaliśmy filmować słonie w upale,

706
00:43:14,052 --> 00:43:17,431
musieliśmy na nie czekać
przy małych wodopojach.

707
00:43:17,514 --> 00:43:21,018
Nasze ekipy były rozsiane po okolicy.

708
00:43:21,101 --> 00:43:25,606
Obserwacje Mike'a i dane z satelitów

709
00:43:25,689 --> 00:43:27,482
wiodły nas do celu.

710
00:43:32,362 --> 00:43:35,157
Gdy filmowaliśmy słonie
w czasie ich wędrówki,

711
00:43:35,240 --> 00:43:37,701
z wielu powodów uświadomiłem sobie,

712
00:43:37,784 --> 00:43:42,164
jak bardzo są wrażliwe,
inteligentne i emocjonalne.

713
00:43:42,247 --> 00:43:46,376
Zwłaszcza po scenie,
którą filmowałem z Martynem.

714
00:43:46,460 --> 00:43:48,879
Słonie natknęły się na kości

715
00:43:48,962 --> 00:43:52,633
martwego zwierzęcia.
Być może krewnego. Nie wiemy.

716
00:44:06,730 --> 00:44:09,316
To było nadzwyczajne i wzruszające,

717
00:44:09,399 --> 00:44:11,902
ponieważ nastrój słoni

718
00:44:11,985 --> 00:44:16,490
nagle całkowicie się zmienił.

719
00:44:17,699 --> 00:44:19,826
Stały się bardzo ciche

720
00:44:19,910 --> 00:44:23,914
i delikatnie dotykały
najważniejsze części szkieletu.

721
00:44:24,623 --> 00:44:31,463
Najczęściej czaszki, ciosów,
dolnej szczęki i miednicy.

722
00:44:39,888 --> 00:44:44,309
Nie reagują podobnie
na kości innych zwierząt,

723
00:44:44,393 --> 00:44:48,313
zatem wiedzą, że są to szczątki słonia.

724
00:44:50,899 --> 00:44:55,529
To zdumiewające widowisko.

725
00:45:02,244 --> 00:45:05,873
Słonie natknęły się
na kości innego słonia.

726
00:45:05,956 --> 00:45:09,543
Delikatnie je dotykały i obwąchiwały.

727
00:45:09,626 --> 00:45:12,504
Jakby chciały sprawdzić, kto to był

728
00:45:12,588 --> 00:45:16,300
i w jaki sposób zakończył życie.
Ta żałoba,

729
00:45:16,383 --> 00:45:22,973
szacunek, który okazują sobie nawzajem,
i troska, są rzeczywiście piękne.

730
00:45:23,056 --> 00:45:25,601
To coś niezwykłego.

731
00:45:28,979 --> 00:45:32,399
Słonie podnosiły kości

732
00:45:32,482 --> 00:45:34,151
i przekazywały je sobie.

733
00:45:34,234 --> 00:45:37,279
Obśliniały je, żeby lepiej
posmakować i powąchać.

734
00:45:37,362 --> 00:45:39,948
Poświęciły 10 lub 15 minut

735
00:45:40,032 --> 00:45:42,409
najwyraźniej na wspominanie

736
00:45:42,492 --> 00:45:47,664
tej istoty. Kto wie?
Było to bardzo wzruszające.

737
00:45:50,542 --> 00:45:53,003
Te kości obrazują to,

738
00:45:53,086 --> 00:45:56,089
że od decyzji podejmowanych przez matrony

739
00:45:56,173 --> 00:45:59,176
we wszystkich klanach słoni

740
00:45:59,259 --> 00:46:02,596
zależy przetrwanie całej rodziny.

741
00:46:02,679 --> 00:46:04,389
Nie mogą się mylić.

742
00:46:07,726 --> 00:46:08,769
Wodospady Wiktorii - rewir lwów
Delta Okawango - wodopoje

743
00:46:08,852 --> 00:46:11,939
Słonie kończą 800-kilometrową wędrówkę,

744
00:46:12,022 --> 00:46:15,776
docierając na brzeg jednej
z największych rzek w Afryce.

745
00:46:18,654 --> 00:46:21,990
Zambezi to dla słoni raj.

746
00:46:22,074 --> 00:46:25,786
Na ustronnych wyspach jest
mnóstwo pokarmu i świeżej wody,

747
00:46:25,869 --> 00:46:28,789
które im wystarczą
do życia przez kilka miesięcy.

748
00:46:29,540 --> 00:46:34,378
Ekipa jest w świetnym miejscu
do filmowania pierwszych przybywających,

749
00:46:34,461 --> 00:46:39,341
blisko widowiskowego i nadzwyczajnego
punktu orientacyjnego

750
00:46:39,424 --> 00:46:41,093
na szlaku słoni.

751
00:46:43,846 --> 00:46:48,100
Wodospady Wiktorii to największa
na świecie kurtyna spadającej wody.

752
00:46:50,602 --> 00:46:55,399
Do wąwozu wpada ponad siedem
i pół miliona litrów wody na sekundę,

753
00:46:56,441 --> 00:47:00,445
tworząc „Mosi-oa-Tunya”,
„Mgłę, która grzmi”.

754
00:47:03,240 --> 00:47:07,661
By ukazać ich ogromną skalę,
wodospady trzeba filmować z powietrza.

755
00:47:08,412 --> 00:47:10,122
Choć ekipa miała najnowszego,

756
00:47:10,205 --> 00:47:14,793
najnowocześniejszego drona,
było to stresujące dla jej członków.

757
00:47:16,295 --> 00:47:19,882
Próbujemy zarejestrować szalone ujęcie.

758
00:47:19,965 --> 00:47:24,386
Chcemy opuścić drona przy Cataract Island

759
00:47:24,469 --> 00:47:27,764
zawrócić tam,
gdzie tak pięknie zmienia się światło

760
00:47:27,848 --> 00:47:30,976
i wrócić tak, aby w szerokim ujęciu

761
00:47:31,059 --> 00:47:32,686
pokazać cały wodospad.

762
00:47:33,478 --> 00:47:35,939
Sęk w tym, że mgła wodna
osiada na obiektywie.

763
00:47:36,690 --> 00:47:39,401
Widać, że to obłęd.

764
00:47:39,484 --> 00:47:41,403
Mnóstwo rozpylonej wody.

765
00:47:41,486 --> 00:47:44,323
Spadają tu tysiące ton wody na sekundę,

766
00:47:44,406 --> 00:47:46,241
a my lecimy nad nią dronem.

767
00:47:46,867 --> 00:47:48,827
Ależ głupota!

768
00:47:58,629 --> 00:48:01,548
Jestem pewien,
że Russell świetnie pilotuje drona.

769
00:48:01,632 --> 00:48:03,050
Po prostu musi.

770
00:48:03,133 --> 00:48:04,176
Ładnie.

771
00:48:04,259 --> 00:48:06,178
Tu chyba mamy lepsze światło.

772
00:48:08,555 --> 00:48:10,098
Mogę sobie tylko wyobrazić,

773
00:48:10,182 --> 00:48:12,684
ile tam jest prądów
wstępujących i zstępujących.

774
00:48:12,768 --> 00:48:16,522
Każdy z nich może wessać
drona do wąwozu, gdzie się rozbije.

775
00:48:19,441 --> 00:48:20,984
Dalej.

776
00:48:22,110 --> 00:48:23,111
Ładnie.

777
00:48:23,779 --> 00:48:24,780
Dobrze.

778
00:48:30,244 --> 00:48:31,245
Zawróćmy go.

779
00:48:31,328 --> 00:48:33,330
Tak, to nasza scena.

780
00:48:33,413 --> 00:48:34,581
Dobrze.

781
00:48:45,592 --> 00:48:49,263
Sęk w tym, że latamy nowym,
bardzo drogim dronem

782
00:48:49,346 --> 00:48:52,558
nad Wodospadami Wiktorii. Jest cały mokry.

783
00:48:52,641 --> 00:48:55,435
Chyba dlatego zachowuje się nieprawidłowo.

784
00:48:57,437 --> 00:48:58,856
Gdy jest nad wodospadem,

785
00:48:58,939 --> 00:49:01,692
rozpylona woda osiada na wirnikach

786
00:49:01,775 --> 00:49:04,444
i na elektronice. Wtedy tracimy panowanie.

787
00:49:17,040 --> 00:49:20,544
Latanie nad takimi
wodospadami jest stresujące.

788
00:49:21,253 --> 00:49:25,966
Wyzwaniem jest duża ilość
rozpylonej wody z wodospadu.

789
00:49:26,049 --> 00:49:28,135
Kamera i dron są mokre.

790
00:49:28,218 --> 00:49:31,680
Jest silny wiatr,
prądy skierowane do góry i do dołu.

791
00:49:31,763 --> 00:49:33,640
Wiatr jest tu szalony.

792
00:49:33,724 --> 00:49:35,517
Nigdy nie wiadomo, co się stanie.

793
00:49:37,186 --> 00:49:38,228
Pilot drona

794
00:49:38,312 --> 00:49:41,231
To najtrudniejsze zdjęcia.
Wszyscy to potwierdzą.

795
00:49:42,900 --> 00:49:44,443
Powtórzmy to samo.

796
00:49:44,526 --> 00:49:46,570
Bardzo dobrze.

797
00:49:49,406 --> 00:49:50,991
Tak jest. Ładnie.

798
00:49:52,117 --> 00:49:54,036
Pięknie. Nad wodospadem.

799
00:49:55,120 --> 00:49:56,371
Świetnie, Russ.

800
00:50:00,876 --> 00:50:02,169
-Wracaj.
-Ląduj.

801
00:50:02,252 --> 00:50:03,795
Niech wraca.

802
00:50:12,179 --> 00:50:13,514
Brawo, panowie.

803
00:50:13,597 --> 00:50:15,766
Ostatnie ujęcia były niesamowite.

804
00:50:16,266 --> 00:50:20,354
Cieszę, że jest już na ziemi. Bardzo!

805
00:50:21,188 --> 00:50:23,857
Biedny Russel. Ależ stresujący dzień.

806
00:50:23,941 --> 00:50:25,192
Powiedzieliśmy,

807
00:50:25,275 --> 00:50:28,529
żeby wzniósł nad Wodospady Wiktorii
sprzęt wart 80 000 $

808
00:50:28,612 --> 00:50:30,155
i go nie rozbił.

809
00:50:30,239 --> 00:50:31,823
Na szczęście nie rozbił.

810
00:50:31,907 --> 00:50:33,700
Ostatnia ujęcia były obłędne.

811
00:50:33,784 --> 00:50:38,288
Cudowne pomarańczowe światło i
przepaść przyprawiająca o zawrót głowy.

812
00:50:38,372 --> 00:50:39,790
Tak, to było coś.

813
00:50:39,873 --> 00:50:42,459
Wodospady Wiktorii wyglądały niezwykle.

814
00:50:47,923 --> 00:50:51,134
Dwa miesiące później woda opadła.

815
00:50:51,218 --> 00:50:54,680
Dla słoni nadszedł czas
powrotu do delty Okawango.

816
00:50:54,763 --> 00:50:59,601
Nasza ekipa znów ruszyła ich śladami.

817
00:51:08,277 --> 00:51:10,404
Filmowcy znów byli w drodze.

818
00:51:12,239 --> 00:51:16,952
Oddalali się od Zambezi.
Następnym przystankiem był Hwange,

819
00:51:17,035 --> 00:51:19,663
największy park narodowy w Zimbabwe.

820
00:51:20,664 --> 00:51:25,586
Tutaj stada unikały skwaru dnia,
wędrując w nocy.

821
00:51:28,172 --> 00:51:31,592
Ekipa wiedziała,
że zmierzają prosto na terytorium lwów.

822
00:51:46,023 --> 00:51:48,108
Rok temu pojawiły się kamery,

823
00:51:48,192 --> 00:51:51,737
dzięki którym można filmować
w ciemnościach i to w kolorze.

824
00:51:53,238 --> 00:51:56,617
Godziny filmowania tymi
kamerami są ściśle określone,

825
00:51:56,700 --> 00:51:58,076
więc mieliśmy nadzieję,

826
00:51:58,160 --> 00:51:59,161
Operator filmowy

827
00:51:59,244 --> 00:52:02,039
że zaobserwujemy te zachowania
w świetle księżyca.

828
00:52:12,382 --> 00:52:15,135
Przewodnicy rzadko miewają sposobność

829
00:52:15,219 --> 00:52:18,472
zobaczyć interakcje drapieżników w nocy.

830
00:52:18,555 --> 00:52:21,016
To rzadka okazja, żeby podziwiać coś,

831
00:52:21,099 --> 00:52:25,938
czego doświadczamy tak nieczęsto.

832
00:52:26,021 --> 00:52:30,150
Cieszyliśmy się i baliśmy,
nie wiedząc, czego się spodziewać.

833
00:52:31,443 --> 00:52:35,781
Kamery noktowizyjne pokazały,
jak słabo słonie widzą w nocy.

834
00:52:46,917 --> 00:52:49,211
Zdarzyło mi się, że młode lwy

835
00:52:49,294 --> 00:52:51,880
zainteresowały się samochodem,

836
00:52:51,964 --> 00:52:55,050
ale nie w takim stopniu jak ta młodzież.

837
00:53:12,651 --> 00:53:13,652
Hej!

838
00:53:14,319 --> 00:53:17,155
Najważniejsze to zawsze zachowywać spokój.

839
00:53:17,239 --> 00:53:22,411
Koledzy włączyli latarkę
i lwy natychmiast się wycofały.

840
00:53:23,662 --> 00:53:25,038
Negatywne wzmocnienie.

841
00:53:26,164 --> 00:53:27,457
To właśnie one...

842
00:53:31,128 --> 00:53:35,007
Gdy odkryły, że nie ma z nami żartów,

843
00:53:35,090 --> 00:53:38,594
zaakceptowały nas tak,
jakbyśmy należeli do ich stada.

844
00:53:42,431 --> 00:53:45,309
Gdy wstała i podeszła do kamery,

845
00:53:45,392 --> 00:53:48,061
ta zaczęła łapać jej obraz.

846
00:53:48,145 --> 00:53:50,856
Próbowałem ustawić ostrość,
gdy się zbliżyła.

847
00:53:50,939 --> 00:53:54,109
Minimalna odległość
to chyba 80 centymetrów.

848
00:53:55,861 --> 00:53:58,280
To blisko. Jest noc, a wóz nie ma drzwi.

849
00:54:02,367 --> 00:54:03,994
To świetne koty.

850
00:54:06,079 --> 00:54:07,164
Dopóki nie gryzą.

851
00:54:10,709 --> 00:54:14,713
Noc po nocy Gavin i Clinton obserwują lwy,

852
00:54:14,796 --> 00:54:18,800
które wydają się w ogóle
niezainteresowane słoniami.

853
00:54:20,511 --> 00:54:23,096
Wszyscy mówią, że to właśnie lwy

854
00:54:23,180 --> 00:54:25,933
są niezwykle aktywne. No to patrzcie.

855
00:54:27,434 --> 00:54:29,478
Jeden obrócił się dwa razy.

856
00:54:40,739 --> 00:54:44,034
Na razie jest bardzo cicho.

857
00:54:47,829 --> 00:54:51,041
Chwilowo lwy nie zagrażają słoniom,

858
00:54:51,124 --> 00:54:55,337
ale te stare kości dowodzą,
że nie zawsze tak jest.

859
00:54:58,715 --> 00:55:03,595
Filmowanie nocą tym się różni
od filmowania za dnia,

860
00:55:03,679 --> 00:55:09,226
że nocą drapieżniki są mniej
zaniepokojone naszą obecnością.

861
00:55:09,309 --> 00:55:12,938
Więc trzeba być czujnym.

862
00:55:13,730 --> 00:55:16,817
Poza tym robimy to noc w noc.

863
00:55:16,900 --> 00:55:17,901
Przewodnik

864
00:55:17,985 --> 00:55:19,945
Organizm odczuwa zmęczenie.

865
00:55:20,612 --> 00:55:23,574
Pracujemy po nocach
i próbujemy spać w dzień.

866
00:55:24,741 --> 00:55:26,076
Nie jest lekko.

867
00:55:31,915 --> 00:55:35,794
Gdy pracuje się w nocy,
koniecznie trzeba zachowywać czujność.

868
00:55:35,878 --> 00:55:39,965
To dobrze, że wszyscy trzej

869
00:55:40,048 --> 00:55:41,800
wypatrujemy i nasłuchujemy

870
00:55:41,884 --> 00:55:45,304
podejrzanych odgłosów i drapieżników.

871
00:55:45,387 --> 00:55:46,847
Czy to...

872
00:55:47,848 --> 00:55:49,308
Czy to nie lew?

873
00:55:52,477 --> 00:55:54,521
To brzmi jak pomruk lwa.

874
00:55:55,731 --> 00:55:57,274
Być może.

875
00:56:03,697 --> 00:56:07,826
Miałem nadzieję,
że przewodnik będzie czuwał,

876
00:56:07,910 --> 00:56:11,705
ale trudy nocy przeważyły.

877
00:56:37,648 --> 00:56:40,943
Rozmawialiśmy o tym,
że musimy zachować czujność,

878
00:56:41,026 --> 00:56:43,904
a ja zasnąłem na tylnym siedzeniu

879
00:56:43,987 --> 00:56:47,157
i ryczałem przez sen jak lew.

880
00:56:56,542 --> 00:56:59,461
Choć ekipa wypatrywała lwów,

881
00:56:59,545 --> 00:57:01,797
gdy się biwakuje w sercu Afryki,

882
00:57:01,880 --> 00:57:05,759
zawsze dzieli się
przestrzeń z dzikimi zwierzętami.

883
00:57:12,808 --> 00:57:14,977
Czy się o tym wie, czy nie.

884
00:57:22,359 --> 00:57:25,487
Mieliście kiedyś wrażenie,
że jesteście obserwowani?

885
00:57:43,088 --> 00:57:47,134
Przez kilka nocy
lwów już nie było w tej okolicy.

886
00:57:49,636 --> 00:57:51,555
Wróciły w czasie pełni.

887
00:57:52,431 --> 00:57:54,433
Z pustymi żołądkami.

888
00:58:00,856 --> 00:58:03,066
Długo czekałem na powrót lwów.

889
00:58:04,276 --> 00:58:06,695
Wreszcie, po czterech dniach

890
00:58:07,529 --> 00:58:10,073
wróciło do nas stado lwów.

891
00:58:24,671 --> 00:58:25,881
Samica wstaje.

892
00:58:31,803 --> 00:58:33,514
Ruszyła.

893
00:58:38,519 --> 00:58:39,978
Druga wstała.

894
00:58:43,690 --> 00:58:44,900
To jest to.

895
00:58:50,447 --> 00:58:52,574
Ma go. Wskoczyła na niego.

896
00:58:55,786 --> 00:58:56,787
Ruchy.

897
00:58:56,870 --> 00:59:00,582
Wszystko to sfilmował
operator filmu zakulisowego,

898
00:59:00,666 --> 00:59:04,628
odważnie rejestrujący
z otwartej skrzyni wozu.

899
00:59:06,213 --> 00:59:07,214
Dobrze.

900
00:59:11,635 --> 00:59:14,513
Chciałem wszystko sfilmować,
również reakcję Gavina,

901
00:59:14,596 --> 00:59:17,516
Clintona i wszystko to, co tam się działo.

902
00:59:17,599 --> 00:59:19,017
Ale siedziałem w skrzyni.

903
00:59:19,101 --> 00:59:20,102
Operator filmu zakulisowego

904
00:59:20,185 --> 00:59:22,104
Roiło się od żądnych krwi lwów.

905
00:59:22,187 --> 00:59:25,148
Słonica była bardzo zdenerwowana.

906
00:59:25,232 --> 00:59:27,609
Broniła młodego, biegła prosto na wóz.

907
00:59:33,824 --> 00:59:35,909
Biegnie w twoją stronę.

908
00:59:41,832 --> 00:59:43,458
To było mocne.

909
00:59:47,754 --> 00:59:50,841
Gdy zobaczyłem,
że ta lwica biegnie w stronę słonia,

910
00:59:51,633 --> 00:59:55,012
pomyślałem sobie: „Nie zabijaj”.

911
00:59:55,095 --> 00:59:58,515
Odetchnąłem, gdy matka zdołała je odgonić.

912
00:59:58,599 --> 01:00:01,852
Tylko dobra matka potrafi
odegnać osiem lwów,

913
01:00:01,935 --> 01:00:04,479
osiem głodnych lwów, bez niczyjej pomocy.

914
01:00:18,327 --> 01:00:21,747
Następnego dnia ekipa
wróciła na miejsce ataku.

915
01:00:22,331 --> 01:00:25,167
Zgodnie z oczekiwaniami,
lwy wciąż tam były,

916
01:00:25,959 --> 01:00:29,880
ale, co zaskakujące,
słonie też przebywały w pobliżu.

917
01:00:33,091 --> 01:00:36,011
Nim pokonaliśmy zakole,
usłyszałem różne odgłosy.

918
01:00:36,094 --> 01:00:37,971
To był zamęt.

919
01:00:38,055 --> 01:00:39,848
Słonie były zrozpaczone.

920
01:00:43,435 --> 01:00:45,187
Nie wiedzieliśmy, co się dzieje.

921
01:00:49,608 --> 01:00:52,236
Zobaczyliśmy, że wszystkie
patrzą w jeden punkt.

922
01:00:53,362 --> 01:00:56,073
Na ziemię w miejscu, gdzie leżała matrona.

923
01:00:58,033 --> 01:01:01,078
Tliła się w niej ostatnia iskierka życia.

924
01:01:03,163 --> 01:01:04,748
Rodzina musiała wiedzieć,

925
01:01:04,831 --> 01:01:06,708
że wkrótce straci przywódczynię.

926
01:01:07,334 --> 01:01:10,420
I całą wiedzę, którą ona dysponuje.

927
01:01:12,256 --> 01:01:16,635
Nie ulega wątpliwości,

928
01:01:16,718 --> 01:01:21,348
że przetrwanie całej rodziny słoni
zależy od babć i matron.

929
01:01:21,431 --> 01:01:25,936
To najstarsze i najmądrzejsze
przywódczynie w grupie.

930
01:01:28,355 --> 01:01:31,900
Czasem popełniają błędy
i w czasie wędrówki ktoś ginie,

931
01:01:31,984 --> 01:01:34,444
ale przeważnie te zwierzęta są obłędne.

932
01:01:34,528 --> 01:01:36,780
Wiedzą, dokąd i kiedy iść.

933
01:01:39,283 --> 01:01:42,578
Najbardziej mnie intrygują
relacje między nimi.

934
01:01:43,370 --> 01:01:45,497
Im więcej spędza się z nimi czasu,

935
01:01:45,581 --> 01:01:48,834
tym lepiej poznaje się te więzi.

936
01:01:48,917 --> 01:01:53,672
Zaczyna się rozumieć,
co się dzieje pomiędzy krewnymi.

937
01:01:54,631 --> 01:01:57,134
Co łączy poszczególne osobniki

938
01:01:57,217 --> 01:02:02,598
i jakie się rodzą między nimi emocje.

939
01:02:07,477 --> 01:02:09,855
Nasz film opowiada o wędrówkach.

940
01:02:09,938 --> 01:02:14,276
O wędrówce wody
z Angoli do delty Okawango.

941
01:02:14,359 --> 01:02:17,905
O wędrówce naszych stad słoni.

942
01:02:17,988 --> 01:02:22,910
Ale moją ulubioną wędrówką jest ta,
którą podejmuje samica,

943
01:02:22,993 --> 01:02:28,081
która na początku filmu
jest drugą najstarszą w stadzie.

944
01:02:32,127 --> 01:02:34,046
Ale gdy matrona umiera,

945
01:02:34,129 --> 01:02:38,759
stado zwraca się do niej,
aby pomogła mu wrócić do domu.

946
01:02:39,259 --> 01:02:42,930
Musi znaleźć w sobie siłę
i wykorzystać wiedzę,

947
01:02:43,013 --> 01:02:45,724
wszystko to,
czego się nauczyła od matrony,

948
01:02:45,807 --> 01:02:48,435
aby ocalić stado
i zaprowadzić je do delty.

949
01:02:59,947 --> 01:03:02,449
Po stracie jednej z głównych bohaterek,

950
01:03:02,533 --> 01:03:06,370
Marka i resztę ekipy spotkał kolejny pech.

951
01:03:10,707 --> 01:03:13,460
Pora deszczowa ma
zacząć się za dwa miesiące.

952
01:03:20,217 --> 01:03:23,470
Ogarniają mnie więc obawy.

953
01:03:23,554 --> 01:03:27,182
Skończyło się to tak,

954
01:03:27,266 --> 01:03:31,520
że zdołaliśmy wieczorem sfilmować
wspaniały zachód słońca

955
01:03:31,603 --> 01:03:33,564
i słonie, wędrujące na tle burzy.

956
01:03:33,647 --> 01:03:36,984
To była nasza iskierka nadziei.

957
01:03:40,362 --> 01:03:43,282
Gdy rozpętała się burza,
ekipa była w pogotowiu,

958
01:03:43,365 --> 01:03:46,368
a lwy zwietrzyły okazję.

959
01:03:47,202 --> 01:03:51,206
To moja ulubiona noc tej sesji filmowej.

960
01:03:51,290 --> 01:03:54,209
Przypomina Halloween.
Jest bardzo nastrojowa.

961
01:03:54,293 --> 01:03:57,504
Byliśmy ze słoniami i nagle,
ni z tego, ni z owego

962
01:03:57,588 --> 01:04:02,259
zaczęła się burza. Wciąż trwa.
Niebo pociemniało.

963
01:04:02,342 --> 01:04:07,097
Apokaliptyczna scena, wiry piaskowe.

964
01:04:07,181 --> 01:04:09,725
Dostrzegliśmy lwy,
nim słonie je zobaczyły.

965
01:04:10,851 --> 01:04:14,146
Ominęły nas, idąc przez
wiry piasku i ustawiły się

966
01:04:14,229 --> 01:04:17,357
naprzeciwko słoni,
które wtedy je spostrzegły.

967
01:04:20,903 --> 01:04:23,822
Nie byliśmy pewni,
czy to lwy rzucą się na słonie,

968
01:04:23,906 --> 01:04:25,657
czy słonie na lwy.

969
01:04:32,289 --> 01:04:34,124
Słonie ruszyły na nie,

970
01:04:35,542 --> 01:04:37,628
a lwy się wycofały.

971
01:04:39,379 --> 01:04:42,841
Spojrzałem i... Były na wyciągnięcie ręki.

972
01:04:42,925 --> 01:04:46,303
Na szczęście były
całkowicie skupione na słoniach.

973
01:04:48,889 --> 01:04:51,475
Bardzo surowe i rzeczywiste.

974
01:04:51,558 --> 01:04:54,895
Zupełnie jak w Halloween.

975
01:04:58,023 --> 01:05:00,984
W Zimbabwe dopiero zaczęły się deszcze,

976
01:05:01,068 --> 01:05:05,155
ale już od dawna trwały w górach Angoli,

977
01:05:05,239 --> 01:05:07,908
u źródeł rzeki Okawango.

978
01:05:21,672 --> 01:05:25,676
Po kilku miesiącach wody powodzi
powracają do Botswany

979
01:05:25,759 --> 01:05:27,594
i napełniają deltę.

980
01:05:27,678 --> 01:05:31,932
Fala powodziowa pokonuje
ponad półtora kilometra dziennie.

981
01:05:32,015 --> 01:05:35,185
Ekipa musi się śpieszyć, by ją wyprzedzić.

982
01:05:35,269 --> 01:05:38,438
Zauważyliśmy to miejsce z samolotu.

983
01:05:38,522 --> 01:05:41,316
Gdyby się udało
tam ustawić nasz żuraw

984
01:05:41,400 --> 01:05:42,401
Operator filmowy

985
01:05:42,484 --> 01:05:43,986
i uchwycić to,

986
01:05:44,069 --> 01:05:46,989
jak napływa woda, jak przybiera.
To by było coś.

987
01:05:47,698 --> 01:05:49,199
W porządku.

988
01:05:49,283 --> 01:05:52,578
Wyzwaniem jest szybko zachodzące słońce.

989
01:05:52,661 --> 01:05:55,664
Zamierzaliśmy to sfilmować jutro rano,

990
01:05:55,747 --> 01:05:58,750
ale woda napływa z wielką prędkością.

991
01:05:58,834 --> 01:06:02,546
Jeśli będziemy zwlekać, przepłynie tędy.

992
01:06:02,629 --> 01:06:06,300
Gorączkowo próbujemy ją sfilmować.

993
01:06:06,383 --> 01:06:08,468
Za kilka minut zajdzie słońce.

994
01:06:08,552 --> 01:06:10,679
-Gotowy?
-Tak.

995
01:06:11,972 --> 01:06:13,724
Gotów!

996
01:06:13,807 --> 01:06:16,226
Nie wiemy, czy woda napłynie powoli,

997
01:06:16,310 --> 01:06:17,311
Drugi reżyser

998
01:06:17,394 --> 01:06:19,771
czy nieco szybciej.

999
01:06:19,855 --> 01:06:22,733
Przed zmrokiem mamy tylko jedną szansę.

1000
01:06:23,400 --> 01:06:24,902
Tom, do przodu, proszę.

1001
01:06:27,279 --> 01:06:28,822
Dalej, dalej.

1002
01:06:28,906 --> 01:06:30,699
Bardzo szybko.

1003
01:06:30,782 --> 01:06:32,201
Dobrze.

1004
01:06:37,039 --> 01:06:38,290
Dalej.

1005
01:06:41,168 --> 01:06:43,003
To woda płynąca do Okawango.

1006
01:06:43,086 --> 01:06:44,421
Niesamowite!

1007
01:06:44,505 --> 01:06:45,964
Przybyła aż z Angoli.

1008
01:06:46,048 --> 01:06:48,884
Jesteśmy przy samym czole fali.

1009
01:06:48,967 --> 01:06:50,552
Sfilmowaliśmy ją.

1010
01:06:50,636 --> 01:06:53,222
Przez pustynię napływa mnóstwo wody.

1011
01:06:53,305 --> 01:06:55,098
Udało się to sfilmować.

1012
01:06:55,182 --> 01:06:57,518
To było stresujące, mogło się nie udać,

1013
01:06:57,601 --> 01:06:58,685
ale było wspaniale.

1014
01:06:58,769 --> 01:07:00,687
Po trzech latach prób

1015
01:07:00,771 --> 01:07:04,441
sfilmowaliśmy nadejście powodzi.
To niebywałe.

1016
01:07:05,526 --> 01:07:07,277
To nasi statyści.

1017
01:07:08,612 --> 01:07:09,655
Teraz jesteśmy

1018
01:07:09,738 --> 01:07:11,907
przy zagrodzie bydła w delcie Okawango.

1019
01:07:11,990 --> 01:07:13,617
To tereny hodowlane.

1020
01:07:13,700 --> 01:07:16,828
Krowy piją tę wodę każdego roku.

1021
01:07:16,912 --> 01:07:18,747
Rolnicy są od niej zależni.

1022
01:07:19,540 --> 01:07:21,083
Gdy tylko napłynęła,

1023
01:07:21,166 --> 01:07:23,919
bydło przyszło się napić.

1024
01:07:24,002 --> 01:07:25,629
Niesamowity widok.

1025
01:07:25,712 --> 01:07:30,217
Nie było łatwo, ale wreszcie się udało.

1026
01:07:32,594 --> 01:07:35,097
Powódź w delcie Okawango

1027
01:07:35,180 --> 01:07:41,728
należy do najbardziej niezwykłych
i irytujących zjawisk na świecie.

1028
01:07:41,812 --> 01:07:44,356
W tych stronach

1029
01:07:44,439 --> 01:07:46,525
jest mnóstwo ekspertów,

1030
01:07:46,608 --> 01:07:49,403
którzy mówią,
kiedy dokładnie nadciągnie powódź.

1031
01:07:49,486 --> 01:07:52,823
Zapewniam, że dosłownie wszyscy się mylą.

1032
01:07:55,951 --> 01:07:59,413
Powódź jest zawsze
wyczekiwana z niecierpliwością.

1033
01:07:59,496 --> 01:08:00,497
Ona jest

1034
01:08:00,581 --> 01:08:02,624
jak powracający stary przyjaciel.

1035
01:08:04,001 --> 01:08:09,047
W kilka tygodni obszar półpustynny
zmienia się w Eden.

1036
01:08:09,131 --> 01:08:12,968
Nagle wszędzie jest bujna zieleń
i okolica tętni życiem.

1037
01:08:13,051 --> 01:08:14,511
Nadciąga powódź.

1038
01:08:14,595 --> 01:08:16,847
Mark i Jonathan wsiadają do samolotu,

1039
01:08:16,930 --> 01:08:21,351
żeby sfilmować magiczny widok
powrotu życia do delty.

1040
01:08:21,435 --> 01:08:24,229
Z góry widać przeróżne, niezwykłe kolory.

1041
01:08:24,313 --> 01:08:27,566
Zieleń, szafir i żółty piasek.

1042
01:08:27,649 --> 01:08:29,276
To niesamowite.

1043
01:08:29,359 --> 01:08:31,737
Przelatujesz kilometr

1044
01:08:31,820 --> 01:08:34,156
i wszystko się zmienia.

1045
01:08:39,786 --> 01:08:42,623
Filmowanie z powietrza ma wielką zaletę.

1046
01:08:42,706 --> 01:08:44,958
Widać pełną perspektywę.

1047
01:08:45,042 --> 01:08:48,712
Z ziemi widać tylko mały wycinek zdarzeń.

1048
01:08:48,795 --> 01:08:51,131
Gdy wzbijamy się wysoko,

1049
01:08:51,215 --> 01:08:55,052
widzimy na przykład, jak powódź
wije się przez krajobraz.

1050
01:08:55,135 --> 01:08:57,888
I zwierzęta, które do niej ciągną.

1051
01:08:57,971 --> 01:09:01,183
Można wtedy lepiej zrozumieć
cały ten proces.

1052
01:09:18,534 --> 01:09:21,119
Na ziemi druga ekipa filmowa

1053
01:09:21,203 --> 01:09:26,124
rejestruje ostatni etap
bohaterskiej wędrówki słoni.

1054
01:09:26,208 --> 01:09:28,836
Tym, co rzeczywiście się sprawdziło,

1055
01:09:28,919 --> 01:09:32,923
jest nasz naziemny
układ do stabilizacji kamer,

1056
01:09:33,006 --> 01:09:36,635
dzięki któremu
filmowaliśmy słonie w ruchu.

1057
01:09:36,718 --> 01:09:40,722
Na przykład dziś,
gdy podróżowaliśmy wzdłuż stada,

1058
01:09:40,806 --> 01:09:42,850
jedno ze słoniątek zostało w tyle.

1059
01:09:42,933 --> 01:09:45,769
Śliniło się, było w okropnym stanie.

1060
01:09:52,025 --> 01:09:55,779
Matka ciągle wracała, żeby je pogonić

1061
01:09:55,863 --> 01:09:59,157
i czuwać nad nim w tej sytuacji.

1062
01:09:59,241 --> 01:10:02,327
To naprawdę czuć,
że wędrujemy razem z nimi.

1063
01:10:18,552 --> 01:10:20,637
Jest im ciężko. Tracą formę.

1064
01:10:20,721 --> 01:10:23,098
Są spragnione, zgrzane, głodne.

1065
01:10:23,182 --> 01:10:25,642
Jedzenia jest mało. To ciężki czas.

1066
01:11:04,014 --> 01:11:05,599
W trakcie sesji filmowej

1067
01:11:05,682 --> 01:11:08,393
ekipa uzmysłowiła sobie, że te słonie

1068
01:11:08,477 --> 01:11:12,022
potrafią sprostać epickim
wędrówkom przez Kalahari

1069
01:11:12,105 --> 01:11:14,816
tylko dzięki sile więzi rodzinnych.

1070
01:11:17,903 --> 01:11:20,447
Dopiero gdy zostają one zerwane

1071
01:11:20,531 --> 01:11:23,867
poprzez ataki rolników lub kłusowników,

1072
01:11:23,951 --> 01:11:25,953
słoniątka się gubią lub są porzucane.

1073
01:11:27,955 --> 01:11:31,083
Mike Chase postanowił temu zapobiec.

1074
01:11:32,876 --> 01:11:36,505
Każdy słoń się liczy. Jeśli mogę pomóc

1075
01:11:36,588 --> 01:11:38,173
Dyrektor/założyciel
Elephants Without Borders

1076
01:11:38,257 --> 01:11:40,843
słoniowi osieroconemu z winy ludzi,

1077
01:11:40,926 --> 01:11:44,096
wtedy jestem zobowiązany zareagować.

1078
01:11:47,015 --> 01:11:48,392
Szczęściarze trafiają

1079
01:11:48,475 --> 01:11:51,562
do schroniska dla słoni w Botswanie.

1080
01:11:54,231 --> 01:11:56,233
Od pięciu lat Mike i Kelly

1081
01:11:56,316 --> 01:11:58,944
nauczyli się zastępować rodziców

1082
01:11:59,027 --> 01:12:01,530
jednym z największych na świecie szkrabów.

1083
01:12:02,155 --> 01:12:04,157
Wszystkie sieroty, te słoniki,

1084
01:12:04,241 --> 01:12:07,035
są bardzo uczuciowymi zwierzętami.

1085
01:12:07,119 --> 01:12:09,496
Gdy zostaną oddzielone od rodziny,

1086
01:12:09,580 --> 01:12:12,416
mają wiele silnych potrzeb,

1087
01:12:12,499 --> 01:12:16,170
są bardzo niesamodzielne i bezbronne.

1088
01:12:16,253 --> 01:12:20,549
Jeśli się je zostawi
choćby na kilka minut, denerwują się,

1089
01:12:20,632 --> 01:12:22,634
a stres może zabić młodego słonia.

1090
01:12:23,385 --> 01:12:25,262
Gdy tu przybywają,

1091
01:12:25,345 --> 01:12:27,681
spędzamy z nimi cały czas,

1092
01:12:27,764 --> 01:12:28,765
każą minutę.

1093
01:12:28,849 --> 01:12:30,267
Dyrektor Elephants Without Borders

1094
01:12:30,350 --> 01:12:32,519
Ktoś z nimi śpi, ktoś je przytula.

1095
01:12:32,603 --> 01:12:35,063
Bardzo ważny jest kontakt fizyczny.

1096
01:12:35,147 --> 01:12:37,858
Słonie często się dotykają.

1097
01:12:37,941 --> 01:12:43,113
Muszą odczuwać więź, miłość i troskę.

1098
01:12:48,827 --> 01:12:50,996
Najlepiej, gdy są razem,

1099
01:12:51,079 --> 01:12:53,165
bo sieroty pocieszają się nawzajem.

1100
01:12:53,832 --> 01:12:55,959
Nie są same, mają rodzinę.

1101
01:12:56,043 --> 01:13:00,172
Nawiązują relacje, bawią się,
uczą się od siebie nawzajem.

1102
01:13:00,255 --> 01:13:03,342
My im w tym tylko pomagamy.

1103
01:13:03,425 --> 01:13:07,304
Proszę, użyj trąby.

1104
01:13:07,387 --> 01:13:08,680
Zobacz...

1105
01:13:08,764 --> 01:13:11,767
Słonie są osierocane
lub porzucane z winy kłusowników,

1106
01:13:11,850 --> 01:13:15,145
wskutek konfliktów z ludźmi,
są zabijane z zemsty.

1107
01:13:15,229 --> 01:13:19,358
Młode słonie nie mają przyszłości.

1108
01:13:19,441 --> 01:13:21,527
Porzucone w buszu zginęłyby.

1109
01:13:23,695 --> 01:13:26,406
Niestety w Botswanie niewielu miejscowych

1110
01:13:26,490 --> 01:13:29,785
doświadcza wspaniałości słoni.

1111
01:13:30,536 --> 01:13:33,580
Możliwość dotykania, współodczuwania

1112
01:13:33,664 --> 01:13:35,541
i zrozumienie ich walki o życie

1113
01:13:35,624 --> 01:13:39,962
to podstawa, żeby zapewnić
przyszłość nie tylko słoniom,

1114
01:13:40,045 --> 01:13:41,588
ale i całej przyrodzie.

1115
01:13:44,633 --> 01:13:47,594
Wykorzystując słoniątka z azylu
jako ambasadorów,

1116
01:13:47,678 --> 01:13:52,891
którzy propagują kulturę
i etos ochrony przyrody,

1117
01:13:52,975 --> 01:13:56,812
mamy nadzieję zaszczepić
te wartości wśród lokalnej młodzieży.

1118
01:14:01,733 --> 01:14:04,611
Dzieło Mike'a i Kelly'ego trwa do dziś.

1119
01:14:04,695 --> 01:14:06,280
Przyjmują sieroty,

1120
01:14:06,363 --> 01:14:09,575
zapewniając pogodniejszą przyszłość
słoniom z Botswany.

1121
01:14:14,621 --> 01:14:18,834
W delcie Okawango ekipa
jest już gotowa, żeby sfilmować

1122
01:14:18,917 --> 01:14:21,587
powrót słoni do ich pełnego wody domu.

1123
01:14:22,671 --> 01:14:25,048
Po roku w drodze wracają do miejsca,

1124
01:14:25,132 --> 01:14:28,427
gdzie zaczęto je filmować.

1125
01:14:28,510 --> 01:14:29,511
Idą!

1126
01:14:29,595 --> 01:14:33,557
Wszyscy kibicują zwłaszcza jednej postaci.

1127
01:14:33,640 --> 01:14:36,143
Boże. Chaos!

1128
01:14:37,394 --> 01:14:41,940
Chlapią i przedzierają się przez wodę.

1129
01:14:42,441 --> 01:14:45,652
Nowa matrona bezpiecznie
przywiodła stado do domu.

1130
01:14:45,736 --> 01:14:47,613
Nawet noworodka.

1131
01:14:47,696 --> 01:14:49,531
Ekipa jest szczęśliwa.

1132
01:14:49,615 --> 01:14:52,075
Przepiękne chwile.

1133
01:14:52,159 --> 01:14:55,120
Cudowne. Boże!

1134
01:15:04,671 --> 01:15:05,839
Niesamowite.

1135
01:15:08,342 --> 01:15:10,219
To opowieść o wędrówce słoni,

1136
01:15:10,302 --> 01:15:12,679
ale to była i moja wędrówka.

1137
01:15:12,763 --> 01:15:14,056
Niesamowita.

1138
01:15:14,139 --> 01:15:17,309
Przeżyłem wspaniałe chwile ze słoniami.

1139
01:15:17,935 --> 01:15:21,688
Walczyły o wodę, rodziły się młode,

1140
01:15:21,772 --> 01:15:24,566
widzieliśmy śmierć matrony

1141
01:15:24,650 --> 01:15:28,028
i nauczyłem się
chyba więcej, niż się spodziewałem,

1142
01:15:28,111 --> 01:15:31,490
o zachowaniu słoni i ich wędrówkach.

1143
01:15:31,573 --> 01:15:35,744
Wszystko w trakcie
tej magicznej sesji filmowej.

1144
01:15:38,413 --> 01:15:42,084
Dzieci uwielbiają słonie,
ludzie je kochają

1145
01:15:42,167 --> 01:15:44,795
i jeśli sprawimy, że zdadzą sobie sprawę,

1146
01:15:44,878 --> 01:15:47,464
doznają olśnienia tak, jak ja 30 lat temu,

1147
01:15:47,548 --> 01:15:50,467
że te zwierzęta są wyjątkowe
i nadzwyczajne,

1148
01:15:50,551 --> 01:15:54,221
że trzeba je chronić
dla naszych dzieci i wnuków,

1149
01:15:54,304 --> 01:15:55,681
uznam to za sukces.

1150
01:15:55,764 --> 01:15:58,433
Mam nadzieję, że to się uda.

1151
01:16:04,231 --> 01:16:07,776
Ostatnimi czasy wszystkie
wieści o słoniach były mroczne.

1152
01:16:07,860 --> 01:16:10,988
Mówiło się o kłusownictwie,
o handlu kością słoniową.

1153
01:16:11,071 --> 01:16:14,825
A my chcieliśmy zwrócić uwagę
na same słonie, istoty, które mają

1154
01:16:14,908 --> 01:16:18,078
emocjonalną i społeczną inteligencję.

1155
01:16:18,161 --> 01:16:19,788
Zasługują na szacunek.

1156
01:16:21,498 --> 01:16:24,835
Ponadto musimy ocalić ich niezwykły dom,

1157
01:16:24,918 --> 01:16:29,047
w którym wciąż jeszcze żyją tak,
jak zawsze żyły słonie,

1158
01:16:29,131 --> 01:16:32,968
jeśli tylko wystarczy nam wytrwałości.

1159
01:16:36,430 --> 01:16:41,560
Nieustannie oddani ratowaniu zwierząt
Mike Holding i Mike Chase

1160
01:16:41,643 --> 01:16:45,397
zamierzają przemierzyć
samolotem Botswanę i nie tylko,

1161
01:16:45,480 --> 01:16:48,066
aby przeprowadzić kolejny spis słoni.

1162
01:16:48,150 --> 01:16:50,152
SPIS SŁONI, BOTSWANA, 2018

1163
01:16:52,029 --> 01:16:54,364
Dzięki liczeniu słoni monitorują

1164
01:16:54,448 --> 01:16:58,285
długoterminowe tendencje zmian
w populacji słoni afrykańskich.

1165
01:16:58,368 --> 01:17:03,498
Poprzez swoją pracę pomagają
chronić ten niezwykły gatunek

1166
01:17:04,291 --> 01:17:07,503
w jednym z najtrudniejszych
okresów w jego dziejach.

1167
01:17:08,545 --> 01:17:10,380
Sporo tu słoni.

1168
01:17:11,798 --> 01:17:15,427
Trochę się boję mówić
Markowi o tych słoniach,

1169
01:17:15,511 --> 01:17:19,139
bo to miejsce jest niemal niedostępne.

1170
01:17:19,723 --> 01:17:23,060
Dostanie zawału, próbując
dostarczyć tu ekipę filmową.

1171
01:17:23,143 --> 01:17:24,895
Ale to miłe.

1172
01:17:24,978 --> 01:17:28,106
Przynajmniej my się możemy podelektować.

1173
01:17:28,190 --> 01:17:31,026
Tak jak mówisz, Mike,

1174
01:17:31,109 --> 01:17:35,405
są w krainie słoni,
poza zasięgiem ludzi i kamer.

1175
01:17:35,489 --> 01:17:37,783
To bardzo dobrze.

1176
01:17:37,866 --> 01:17:39,618
-Nie dla filmu.
-Nie.

1177
01:17:39,701 --> 01:17:41,578
Ale dla słoni. Zachwycające.

1178
01:17:43,997 --> 01:17:45,958
Jak myślisz, ile tu jest słoni?

1179
01:17:46,041 --> 01:17:48,502
-Mike.
-Jest ich mnóstwo.

1180
01:17:48,585 --> 01:17:52,381
To największe skupisko słoni na świecie.

1181
01:17:52,464 --> 01:17:56,176
Słonie przybywają tu tysiącami.

1182
01:17:56,260 --> 01:17:59,137
To dla nich prawdziwy raj.

1183
01:17:59,221 --> 01:18:03,141
Mają tu spokój i mogą być słoniami.

1184
01:18:03,225 --> 01:18:04,226
-Właśnie.
-I to...

1185
01:18:04,309 --> 01:18:06,520
To mnie bardzo uspokaja.

1186
01:18:06,603 --> 01:18:07,604
Tak.

1187
01:18:08,480 --> 01:18:11,900
Pomimo sytuacji słoni,
wciąż mają bezpieczny azyl,

1188
01:18:11,984 --> 01:18:15,487
gdzie mogą znikać na dzikich
obszarach północnej Botswany

1189
01:18:16,029 --> 01:18:18,740
i wędrować prastarymi szlakami.

1190
01:18:18,824 --> 01:18:19,825
Tak.

1191
01:18:19,908 --> 01:18:21,618
Zobacz. Przepiękne.

1192
01:18:21,702 --> 01:18:22,786
Niesamowity kraj.

1193
01:18:37,634 --> 01:18:40,429
Wykonawszy z powietrza wielki spis słoni,

1194
01:18:41,138 --> 01:18:44,183
znając ich sytuację
na wielu obszarach chronionych,

1195
01:18:45,392 --> 01:18:47,603
wiem, że miejscami wyginą,

1196
01:18:49,021 --> 01:18:51,607
ale z drugiej strony mam to szczęście,

1197
01:18:51,690 --> 01:18:54,610
że badam i chronię słonie
w ich ostatniej twierdzy.

1198
01:18:54,693 --> 01:18:57,613
To ostanie miejsce,
gdzie słonie się bronią.

1199
01:18:58,155 --> 01:18:59,156
I...

1200
01:19:00,949 --> 01:19:03,827
Jestem wdzięczny
za możliwość uczestniczenia

1201
01:19:03,911 --> 01:19:06,246
w tworzeniu filmu, który jest

1202
01:19:06,330 --> 01:19:08,540
przesłaniem dla reszty świata.

1203
01:19:08,624 --> 01:19:11,543
Słonie są ważne.

1204
01:19:11,627 --> 01:19:13,921
Historia, którą opowiadacie, pomoże

1205
01:19:14,004 --> 01:19:20,302
w działaniach na rzecz ochrony
największej na świecie populacji słoni.

1206
01:24:30,195 --> 01:24:32,197
Napisy: Dariusz Makulski



