Downloaded from YTS.MX
‎PHIM TÀI LIỆU CỦA NETFLIX
Official YIFY movies site: YTS.MX
‎Ta đang trong quá trình ‎đưa ra lựa chọn cho tương lai.
‎Nên tôi nghĩ sẽ có lợi ‎nếu ta biết được quá khứ của mình ra sao.
‎Trong xã hội, ta là chính ta hôm nay
‎bởi những điều đã xảy ra ‎trước thời điểm này.
‎THÀNH PHỐ NEW YORK
‎Nhưng ta sống ở nền văn hóa ‎mà ta quên thứ xảy ra hai tuần trước.
‎Và để biết bạn là ai và bạn nên làm gì, ‎trước hết bạn phải biết lịch sử của bạn.
‎Xin chào mừng các em đã tới đây, lứa 2018
‎của vòng chung kết ‎Cuộc thi Kịch độc thoại August Wilson!
‎Ta có ai nhỉ? ‎Ta có dân Pittsburgh ở đây ạ.
‎Pittsburgh ơi!
‎Ta có dân Seattle ở đây. ‎Ta có dân Boston ở đây.
‎Atlanta thì sao ạ? ‎Thành phố New York đâu. Portland đâu.
‎New Haven. Dallas. Chicago.
‎- Los Angeles. Tuyệt. ‎- Đây ạ.
‎Chúng tôi tổ chức cuộc thi này ‎toàn quốc đã mười năm.
‎Chúng tôi bắt đầu cuộc thi ‎vào năm sau khi ông Wilson mất.
‎Khi ấy chúng tôi đang tiếc thương ‎sự ra đi của văn sĩ vĩ đại nhất nước Mỹ.
‎Đây là ‎All Things Considered ‎của NPR News. Tôi là Debbie Elliott.
‎Nhà viết kịch giành Pulitzer, ‎August Wilson, hôm nay đã từ trần
‎tại một bệnh viện ở Seattle. ‎Ông hưởng dương 60 tuổi‎,
‎đã chống chọi với bệnh ung thư gan.
‎Wilson nổi tiếng nhất ‎với chuỗi mười vở kịch sử thi
‎bao gồm hai vở kịch ‎Fences ‎và ‎Ma Rainey's Black Bottom‎.
‎Tác phẩm cuối cùng trong chuỗi ‎là ‎Radio Golf‎, vừa ra mắt hồi tháng Tư.
‎Các vở kịch của Wilson ghi lại cuộc đời
‎của những người Mỹ gốc Phi ‎qua mỗi thập kỷ của thế kỷ 20.
‎Chủ đề xuyên suốt ‎là tác động trường tồn của chế độ nô lệ
‎đối với các thế hệ ‎những người Mỹ da Đen sau này.
‎Mười vở kịch đều nói cùng một thứ.
‎Rằng nước Mỹ là của các em.
‎Nếu dân tộc em tới đây ‎dưới đáy một con tàu nô lệ,
‎nếu em tới đây để tìm ‎sự tự do tôn giáo, tự do chính trị,
‎bất kể lý do là gì, ‎nước Mỹ là của tất cả chúng ta
‎cùng mọi quyền hạn và đặc quyền của nó. ‎Đây chính là diện mạo của nước Mỹ.
‎Và các em, các em là tương lai của tôi.
‎Để giới trẻ được giới thiệu tới nó ‎thông qua cuộc thi này,
‎đó là điều hệ trọng nhất, ‎cho các em tiếp xúc
‎với thứ các em ‎chưa từng thấy trước đây.
‎Chúng là những câu chuyện hay, ‎là những vở kịch xuất sắc,
‎và cả người trẻ lẫn người già ‎đều thích chúng khi họ xem chúng.
‎Và chúng quen thuộc. Chúng cảm giác ‎quen thuộc, nhất là với người Mỹ gốc Phi.
‎August là một văn sĩ đã thấu hiểu tôi
‎và khi tôi nói "tôi", ý tôi là chính tôi
‎nhưng ý tôi còn là những người như tôi. ‎Với tôi, ông ấy là nàng thơ.
‎Với ông ấy, sống là để sáng tác ‎và sáng tác là để sống.
‎Ông ấy đã tự đặt ra ‎nhiệm vụ cho bản thân
‎là phải viết một vở kịch ‎cho mỗi thập kỷ của thế kỷ 20.
‎THẬP NIÊN 1920
‎Và chúng không ra đời theo tuần tự.
‎Chúng ra đời khi nàng thơ đến với ông ấy.
‎THẬP NIÊN 1980
‎THẬP NIÊN 1900
‎THẬP NIÊN 1990
‎Đó là những vở kịch về con người hòa hợp, ‎nhưng lịch sử làm sao đó lại len lỏi vào.
‎Nên khi xem, bạn thấy như, theo cách ‎nào đó, bạn đã sống qua thế kỷ ấy.
‎THÁNG TÁM, 1911. MỘT NHÀ TRỌ Ở PITTSBURGH.
‎ĐÓ LÀ NĂM 1957. ‎THỜI ĐIỂM LÀ ĐẦU MÙA THU, NĂM 1977.
‎Ông không thích viết kịch ‎về các sự kiện lịch sử trọng đại.
‎CÁC NHÂN VẬT
‎Tôi chả nghĩ ông ấy sẽ đưa ‎Frederick Douglass lên sân khấu.
‎Ông ấy đưa lên một người nhặt rác ‎từng chơi Giải Da Đen,
‎một tay chơi trumpet không thể nổi tiếng. ‎Đa phần thế giới này là vậy mà.
‎August thuộc về tất cả mọi người, ‎mẹ, cha, anh chị em ông ấy.
‎Cứ ai có mẹ, cha, anh chị em. ‎Những vở kịch này sẽ làm họ đồng cảm.
‎Ai có bạn thân là sẽ thấy đồng cảm.
‎Ai từng trải qua đau thương ‎thì sẽ trải qua theo mọi ngôn ngữ.
‎CUỘC THI KỊCH ĐỘC THOẠI AUGUST WILSON
‎HÀNG NGÀN HỌC SINH Ở 12 THÀNH PHỐ ‎SẼ DIỄN MỘT ĐOẠN KỊCH ĐỘC THOẠI
‎THUỘC 10 VỞ CHUỖI KỊCH THẾ KỶ CỦA WILSON
‎ĐỂ GIÀNH CƠ HỘI TỚI BROADWAY.
‎SÁU THÁNG TRƯỚC
‎VÒNG ĐẦU TIÊN CỦA CUỘC THI BẮT ĐẦU.
‎HƠN 400 HỌC SINH THAM DỰ.
‎TỐP 20 THÍ SINH ĐỨNG ĐẦU ‎SẼ LỌT VÀO VÒNG CHUNG KẾT Ở CHICAGO.
‎Dùng lúc này để dượt ‎các đoạn kịch độc thoại đi.
‎Cậu đưa một anh bạn ‎ra kia ôm lấy một cô gái,
‎nghĩ cậu ta đã có thứ đặc biệt ‎vì cô ấy dễ thương, da mềm mại.
‎"Mấy gã đó làm cô có bầu hoài ‎rồi bỏ đi, mặc cô chăm chúng,
‎nói họ muốn thấy ‎mé bên ngọn đồi kia có những gì".
‎Ta muốn được tôn trọng. Hắn không biết ‎là hắn đang giỡn mặt với Vua Hedley II.
‎Các em có thể cởi áo khoác, ‎thư giãn chút đi.
‎Trước khi vào kia, ‎các em cứ thoải mái làm ồn ở đây.
‎Năm ngoái tớ ngồi đây và năm ngoái ‎tớ thua nên tớ sẽ ra kia ngồi.
‎Tôi biết có rất nhiều em, chúng đều sẽ rất ‎hồi hộp, háo hức muốn diễn cho các bạn.
‎1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8.
‎Ta sẽ xoay cổ về trước rồi lại về sau nhé.
‎Da màu đỏ, da màu vàng, da màu oải hương.
‎Không!
‎Ta sẽ không đợi Winnie và Winnie Williams ‎ở Williamsburg và Williamstown.
‎Ta sẽ không đợi Winnie…
‎…và nhận ra rằng cô càng cố níu kéo ‎những gã đàn ông ấy…
‎thì một ả khác càng dễ tới kéo họ đi mất.
‎Chớp mắt một cái, con bé đã lớn. ‎Đã nói nó là phụ nữ rồi.
‎Chỉ vì con có thể nằm xuống, ‎dạng háng cho một gã
‎đâu có nghĩa con là phụ nữ, ‎tôi đã cố bảo nó.
‎Mày nghĩ tao sẽ chơi tìm đồ, vẫy đuôi ‎mừng mày. Người da Đen đâu là con chó.
‎Nếu các bạn chấm điểm chặt, ‎hãy chấm chặt từ đầu chí cuối.
‎Nếu các bạn khó tính và các bạn cứ kiểu: ‎"Không ổn", hãy luôn như vậy.
‎Các em biết mình phải làm gì. ‎Biết phải làm thế nào.
‎Cho các em xếp hàng đi…
‎- Xếp hàng? Dạ. ‎- Ừ.
‎- Theo tôi nào. ‎- Dạ.
‎- Các em sẵn sàng chưa? ‎- Rồi ạ.
‎Bắt đầu thôi, anh em ơi.
‎Chào. Em là Freedom Martin,‎ ‎đóng ‎Bynum Walker ở ‎Joe Turner's Come and Gone‎.
‎Cậu không thể chỉ nhìn sự việc như thế. ‎Cậu phải nhìn toàn cảnh.
‎Em treo rất nhiều thứ, mấy đồ cá nhân, ‎mấy thứ liên quan tới kịch, áp phích.
‎Em chuyển từ Oklahoma ‎về Trung học Nghệ thuật Chicago.
‎Vì không có nhiều cơ hội diễn xuất ‎ở Broken Arrow, Oklahoma.
‎Tụi em từng diễn vở ‎Macbeth‎. ‎Và em vào vai Banquo.
‎Banquo hiện về trong, kiểu, ‎cái áo đẫm máu, kia là cái áo tụi em dùng.
‎Em là thằng bé da Đen mét tám ‎ở Oklahoma. Từng chơi bóng rổ.
‎Ở đó họ kỳ vọng như thế ở em.
‎Đó là thứ đầu tiên họ thấy khi họ thấy em.
‎Rằng, Freedom kìa. ‎Nó là thằng nhóc da Đen trong lớp đấy.
‎Thường thì họ mô tả em bằng một từ lóng, ‎thứ mà nhiều người gọi là chiếc Oreo,
‎một người da trắng ‎trong cơ thể người da Đen. Kiểu vậy.
‎Em thấy thích diễn kịch tầm năm lớp bảy.
‎Đó là ảnh chân dung đầu tiên của em đấy.
‎Cho buổi diễn thử đầu ‎em tham gia, vở ‎Twelfth Night‎.
‎Em sắm một vai siêu phụ, ‎hai câu thoại. Em cầm gươm:
‎"Chúng ta bắt ngươi ‎nhân danh Bá tước Orsino".
‎Đó là lần đầu em biết Shakespeare ‎và nhận ra em thích.
‎Trước đó, em tưởng diễn xuất ‎chỉ là trước máy quay thôi,
‎Denzel Washington, Will Smith.
‎Em không biết diễn kịch ‎là thứ có thể cho ta sự nghiệp.
‎Em mê vở ‎Othello‎ lắm. Một vở Shakespeare ‎với nhân vật chính da Đen,
‎không chỉ thế, còn là nhân vật sâu sắc.
‎Em nhớ em hay bị nhìn kỳ thị.
‎Huấn luyện viên cứ hỏi em làm sao thế, ‎sao lại bỏ tập đi diễn tập.
‎Em không hiểu tại sao ‎em đã… rầu rĩ đến thế.
‎Em có cha mẹ, có anh trai
‎và em được điểm tốt, ‎được vào tuyển bóng rổ.
‎Em ở đội hình chính của tuyển.
‎Nhưng chả thể bộc lộ… ‎Em chả thể làm vậy trong phòng.
‎Hiểu ý em chứ? Kiểu, đây…
‎Ở đó, như thế này là không được.
‎Sẽ may mắn khi cậu biết cách ‎nhìn một người phụ nữ và có thể thấy
‎dù chỉ một vài sợi tóc của cô ấy,
‎đường cong nơi gò má cô ấy.
‎Thấy rằng đó là mọi thứ ‎ta nên có trong cuộc đời này.
‎Sẽ may mắn khi cậu biết cách ‎nhìn một phụ nữ như thế.
‎- Cái cậu nhóc vừa xong ấy? ‎- Ừ.
‎Tôi kiểu… "Sao em ấy biết diễn như thế?"
‎Đây là việc em muốn làm.
‎Em biết việc này rất khác, ‎một nơi hoàn toàn mới,
‎một bang hoàn toàn mới, một thành phố mới.
‎Một trường trung học mới. ‎Nhưng em nghĩ, đây là việc em phải làm.
‎Tôi đã gieo mình ‎vào bên trong ông, chờ ngày nở rộ.
‎- Anh đang cố nói… ‎- Tránh khỏi đường đi.
‎Em là Nia Sarfo, vào vai Molly Cunningham ‎trong ‎Joe Turner's Come and Gone‎.
‎Tôi chả tin mấy gã này.
‎Đây là con bọ rùa nhỏ của em.
‎Đây là đám thú nhồi bông của em.
‎Ở chung phòng với mẹ em cũng được ‎nhưng em, ừm, muốn có không gian riêng ấy?
‎Chắc em sẽ trang trí ‎nguyên phòng màu hồng.
‎Em học cấp một ‎ở một khu đa phần là da trắng.
‎Và lũ trẻ khác thường tới ‎và đụng vào tóc em
‎còn các bố mẹ thì, kiểu, ‎cứ nhìn em chằm chằm như em là cái thứ
‎sinh vật lạ, chả biết.
‎Em biết là em khác biệt.
‎Nhưng em thấy như ‎mọi thứ em làm đều sẽ bị đánh giá
‎theo cách tàn nhẫn nào đó ‎và em cực kỳ sợ điều đó.
‎Đây là tủ quần áo của em, và bên trong ‎tủ quần áo, em có một cái bảng mơ ước.
‎Và trên bảng này có, kiểu như, ‎mọi hy vọng và mục tiêu của em.
‎Nhưng anh chị ‎không được xem. Cho VIP thôi.
‎Em trở nên vô cùng nhút nhát, ‎đến nỗi có những hôm ở trường
‎mà em chẳng nói gì tới tận lúc về.
‎Diễn kịch luôn là thứ ‎mà em biết là em muốn thử sức.
‎Em đóng vở ‎The Jungle Book ‎năm lớp bảy. Em vào vai Shere Khan.
‎Làm ơn đừng đòi xem clip nhé.
‎Em được vào diễn tập ‎và em mê nó ngay lập tức.
‎Nó ở dưới này hả?
‎- Em giấu chưa? Hình như chưa. ‎- Nó ở dưới này à?
‎Mẹ thấy nó rồi.
‎Diễn kịch thực sự có thể ‎biến đổi con người, ý em là, thực sự ấy.
‎Ta hỏi, nó là thú hoang, có đúng không?
‎- Đúng ạ. ‎- Vậy tại sao ta lại là chúa tể rừng xanh?
‎Tại sao người tới tìm chúng ‎từ những bức tường rừng?
‎Em thấy được nghe, ‎em thấy mình thật xinh đẹp,
‎em thấy như lần đầu ‎người ta đang thực sự hiểu em.
‎Em trở thành một con người hòa đồng, ‎một con người hoàn toàn khác.
‎Em không sợ làm bất kỳ điều gì nữa.
‎Họ kiểu: "Tụi tôi không biết ‎em có cá tính đó đấy".
‎Em: "Vâng, em cũng không".
‎Bởi thế, tôi chẳng tin ai ‎ngoài Chúa nhân từ trên kia,
‎và chẳng yêu thương ai hết ngoài mẹ tôi.
‎Cảm ơn ạ.
‎Một ngày nọ em về nhà, em nghĩ: ‎"Đây là điều mình muốn làm.
‎Tới trọn đời. Mình muốn ở đây. ‎Muốn đứng trên sân khấu và diễn".
‎Hình nền của em nè. Nó như một lời ‎gợi nhắc thường trực về nơi em muốn tới.
‎Và dù có thế nào, em cũng sẽ ‎cứ cố để làm được. Nên ta sẽ chờ xem.
‎Cậu đã làm vậy á?
‎Tớ đang vui quá.
‎- Tớ cũng vui. ‎- Thế à? Phần của cậu tốt quá.
‎Khó thật vì dàn đèn ấy, ‎chúng ở ngay trước mặt ta.
‎Ngôn từ như biến mất. Ta biết ‎muốn nói gì nhưng chúng cứ biến mất.
‎Tớ ngừng, rồi lại bắt đầu lại.
‎Đừng khóc. Đừng tỏ ra yếu đuối. ‎Bên trong cậu mạnh mẽ.
‎Cody?
‎Xin chào. Em tên là Cody Merridith ‎và em sẽ diễn vở ‎King Hedley II‎ ạ.
‎Thằng da Đen đó vừa chém ta. Hắn chém ta ‎bằng con dao cạo và làm ta điêu đứng.
‎Các cậu sẽ thấy Cody. Đây này. ‎Sẽ thấy Cody độc diễn ở ngay đây.
‎Chúa ơi.
‎Khi ngày nào cũng thấy nhàm, ‎đấy là việc sẽ xảy ra.
‎Em được sinh ra trong một cư xá. ‎Đêm nào cũng có nổ súng.
‎Tòa đó được đặt tên là Ickys.
‎Và chẳng ai muốn sống ‎ở một nơi tên là Ickys.
‎Tớ treo giải thưởng trên này. ‎Mấy cậu không nói gì được nhé.
‎Tớ có giải thưởng đấy. ‎Giấy khen thưởng nhé.
‎Thư mời nhập học của Hiệp hội Danh dự ‎Quốc gia. Gì đây? Thư của OneGoal.
‎Toàn A thôi. Cả đống này. Khỏi xem. ‎Phiếu thành tích học tập, vân vân.
‎Bố em không có mặt,
‎và các anh chị em của em cũng không có bố.
‎Em kiểu, ở trong hoàn cảnh ‎khiến họ dự đoán
‎sẽ xảy ra bạo lực, kiểu như lười nhác,
‎hoặc là làm việc nhưng là để ‎kiếm tiền phi pháp, kiểu kiểu vậy.
‎Em muốn hiểu…
‎tại sao… em lại chọn ‎một cách tiếp cận khác.
‎Cuốn này ngốn của tớ 25 đô. Tớ làm hết ‎đống bài kiểm tra thử ở cuối sách rồi.
‎Lớn lên, em đã thấy các anh chị của em ‎phạm phải một số sai lầm.
‎Em chả thể sa vào vết xe đó. ‎Em tự nhủ: "Rồi, rút kinh nghiệm đi".
‎Ta không thoát được tội giết người. ‎Lần đó. Nhưng ta đã khôn lên rồi.
‎Cho nên, lần tới sẽ là tự vệ.
‎Lần tới, ta sẽ chẳng mất gì hết.
‎Cảm ơn ạ.
‎Em thật sự không có điều kiện
‎để, kiểu như, nỗ lực và trở thành ‎một diễn viên hạng A hay gì đó.
‎Tớ chưa luyện giọng một lần nào ‎trong đời. Chưa bao giờ.
‎Da màu đỏ, da màu vàng. ‎Da màu vàng, da màu oải hương.
‎Xong nó kiểu là… ‎Nó kiểu, da màu đỏ, da màu vàng.
‎Da màu oải hương…
‎Nhưng nếu có người giỏi hơn ta
‎hoặc có người có lợi thế hơn ta rõ ràng,
‎phải đảm bảo ‎ta có thể cạnh tranh sòng phẳng.
‎Ừ. Có cái gì đó thú vị lắm, ‎vì em ấy kiểu như…
‎Em ấy rất nhập tâm hả.
‎Đúng là nhập tâm, nhưng còn là…
‎Rất là thờ ơ. Nhưng theo kiểu thuyết phục.
‎- Đáng sợ kiểu thuyết phục. ‎- Nhưng thuyết phục, ừ. Kiểu ấy.
‎Đó chả phải nhân vật Hedley truyền thống ‎mà tôi: "Từ từ. Kiểu này còn đáng sợ hơn".
‎Cú đổi năng lượng đó hay thật.
‎- Cú thay đổi ở cuối. Ừ. ‎- Ở cuối hả.
‎- Đúng cái gã điên đó. ‎- Phải.
‎Phải.
‎Đây chắc là lần em vào vai này đạt nhất.
‎- Tới giờ. ‎- Tốt rồi.
‎Em ấy có mối liên hệ ‎với nhân vật đó theo cái cách
‎mà ta sẽ trải qua nếu ta sống
‎- ở một khu vực nhất định ở Chicago. ‎- Phải.
‎Vậy là, đây là tốp mười của ta nhé. ‎Trên xuống tính từ đây, điểm cao nhất đây.
‎Câu nói: ‎"Sự lạc quan cách tân và táo bạo",
‎trích từ diễn văn tốt nghiệp ‎trường Juilliard.
‎Diễn viên Stephen McKinley Henderson, ‎bài nói tuyệt vời đó của ông ấy.
‎Em nhớ đã xem nó trên YouTube và đồng cảm.
‎Ông bảo để nghệ sĩ trẻ ta ‎ra đời và thay đổi thế giới,
‎ta cần phải có ‎niềm lạc quan cách tân và táo bạo bất tận.
‎Thường thì ta sẽ không đụng tới tốp mười. ‎Tốp mười, nếu các em ấy lọt được vào đó,
‎là các em ấy xuất sắc rồi.
‎Năm ngoái em vào vòng chung kết ‎nhưng em không thắng.
‎Nên em đã tự nhủ: "Năm sau ‎chắc chắn ta sẽ nhắm tới chức vô địch".
‎- Không, tôi ổn với những em này rồi. ‎- Ừ.
‎Rồi, tốt. Ta chốt tốp mười ‎để còn tập trung vào tốp dưới này đi.
‎Cái em mà ta vừa xem đâu ấy nhỉ?
‎- Có phải em ấy thuộc tốp… ‎- Số 153 à.
‎Không, không phải đâu, ‎em ấy sau số 162 cơ.
‎- Ừ. ‎- Ừ, theo tôi thế là hơi lệch đấy.
‎Em thấy em bị bất lợi. ‎Nhưng em sẽ nỗ lực. Sẽ luôn luôn nỗ lực.
‎Sẽ không ngừng nỗ lực cho tới khi họ chịu ‎thừa nhận em cùng trình độ hoặc cao hơn.
‎Em ấy có thầy dạy không vậy?
‎Hay em ấy tự đến đây thế?
‎Không, em ấy ‎mới đi học được sáu tuần thôi.
‎Tức là được sáu buổi.
‎- Chưa có ai dạy mà em ấy đã khá thế rồi. ‎- Nhất trí.
‎Họ mới dạy em ấy cách diễn kịch độc thoại ‎được sáu tuần. Như vậy là sáu hôm.
‎Tôi thực sự nghĩ là em này có tố chất đấy.
‎Lúc em mới tới trường này, ‎nhìn thấy cả khoảng sân này…
‎em đã kiểu: "Chao ôi".
‎Em lớn lên ở South Central, Los Angeles. ‎Ở một khu phố như thế,
‎họ thường không bàn về các vở kịch ‎và không thực sự có cơ hội đi xem kịch.
‎Nhưng em còn rất trẻ và em đã biết ‎rằng diễn kịch là thứ dành cho em.
‎Tụi em thường tới ‎các công ty tuyển chọn diễn viên
‎mà tụi em nghe trên đài hoặc kiểu vậy. ‎Và nhiều trong đó là lừa đảo.
‎Vì họ muốn… ‎Rất nhiều trong số họ muốn moi tiền.
‎Đó lại là thứ mà tụi em không có.
‎Lớn lên với toàn phim điện ảnh, ‎truyền hình,
‎em muốn làm diễn viên truyền hình.
‎Chắc đó chỉ là vì ‎những chuẩn mực khi em lớn lên.
‎Luôn kiểu, diễn kịch là cho lũ nhóc.
‎Em đã không mê diễn kịch.
‎Lớp tám, em không ngờ được ‎là một năm sau, em muốn đi diễn kịch.
‎- Em chưa từng tập kèm nhạc. ‎- Ừ.
‎- Vậy em cứ thử đi. ‎- Và… Vâng.
‎Thứ âm thanh đẹp đẽ nhất mà anh từng nghe
‎- Mar… Maria ‎- Maria
‎Hỡi Maria
‎Việc diễn kịch ở trường này ‎thực sự đã giúp em mở mang tầm mắt.
‎Em nhận ra nó thiên về dẫn truyện.
‎Maria!
‎Gọi to tên nàng và tiếng nhạc sẽ ngân lên
‎Gọi khẽ tên nàng ‎Và đó nghe như lời cầu nguyện
‎Em còn chưa từng ‎tìm hiểu kỹ về August Wilson.
‎Nhưng em có vài đứa bạn đã tham gia ‎cuộc thi. Và nó… thật tuyệt vời.
‎Nên em tự nhủ: "Năm sau ‎mình phải thi. Phải thi".
‎Diễn kịch của August Wilson, ‎mặc dù em không phải người Mỹ gốc Phi
‎hoặc em cố trở thành ‎một người Mỹ gốc Phi hay đại loại thế,
‎em vẫn thấy như thể ông ấy viết kịch
‎cho tất cả những ai không…
‎thường được thấu hiểu, em đoán là vậy.
‎Ý em là, em là người Mexico. ‎Là dân gốc Tây Ban Nha mà.
‎Học trường nghệ thuật, ‎muốn diễn kịch dù họ bảo
‎chỉ, mấy, bảy phần trăm ‎thành công được thôi.
‎Em vẫn sẽ nỗ lực ‎để trở thành người mà em muốn.
‎Trong đời, bạn được trao ‎rất ít cơ hội để bộc lộ bản thân.
‎Cuộc đời thiên về việc che đậy hơn.
‎Bạn bị gán cho, kiểu như, vô vàn cái mác.
‎Và ở đâu đó bên trong chúng ‎mới đúng là con người thực của bạn.
‎Nên nếu có người ‎không cho phép bạn bộc lộ nó ra,
‎nếu có người không bao giờ ‎cho bạn, khi ấy bạn nổ tung vào trong.
‎Em đến từ thị trấn nhỏ ‎tên Cherryville, Bắc Carolina.
‎Ở đó số bò còn đông hơn số dân.
‎Nó nhỏ lắm luôn.
‎Không có mùi gì ‎giống mùi phương tiện công cộng, nhỉ?
‎Bố đẻ của em sống ở Atlanta này.
‎Ông bảo: "Aaron, ‎ở đây nhiều cơ hội hơn nhiều.
‎Con phải lên đây và thực sự nỗ lực đi".
‎Tới đây, em bèn tham gia ‎tổ chức tên Toastmasters.
‎Nó là về diễn thuyết. Bố em ‎muốn trang bị cho em để thành chính khách.
‎Em sẵn sàng rồi. Hiểu chứ?
‎Rồi bố bảo: "Trường con ‎có chương trình dạy diễn xuất.
‎Theo bố sẽ có ích".
‎Em kiểu chứ: "Con không chắc. ‎Con có… Con thích thể thao".
‎Lối tắt của em để đi vòng qua khu này đây, ‎em ném cặp sách qua đây.
‎Em lách qua.
‎Rồi băng qua đường ray xe lửa.
‎Thế xong em bảo: "Vâng, để con thử xem". ‎Em bước vào lớp, và họ đang tập yoga.
‎Em mới kiểu: "Cái gì thế này?" ‎Anh chị hiểu chứ?
‎Giáo viên bèn giải thích ‎cho em: "Em phải tự do,
‎phải giả bộ, trở thành bất cứ ai em muốn". ‎Xong em kiểu: "Ồ! Thật ấy ạ?"
‎Ngồi trong sự yên lặng trang nghiêm ‎bên bến tàu u tối
‎trong nhà tù sâu bệnh với ổ khóa trọn đời.
‎Kể từ đó, như người ta thường nói ‎là em như bị sét đánh vậy.
‎Với tình yêu dịu ngọt của nàng cho ta ‎để nhớ cũng như sự giàu sang nó mang lại,
‎ta sẽ khinh bỉ từ chối nếu phải đem ‎vị thế đời mình để đổi lấy vị thế của vua.
‎Rồi họ bảo em về cuộc thi August Wilson. ‎Em đáp: "Được, em tham gia. Chơi luôn".
‎Em tìm được một đoạn kịch độc thoại ‎em nghĩ là nghe giống người dân ở quê em.
‎Em: "Ừ, đây đúng là mình". ‎Lúc em diễn cho nhà xem,
‎họ bảo: "Chả thích". ‎Em kiểu: "Hả?" Kiểu: "Sao lại thế ạ?"
‎Họ đáp: "Vì con đang diễn".
‎Nó làm em rất thất vọng.
‎Thế là em nghĩ: "Rồi. Vậy là ‎mình nên thay đổi à? Mình nên làm gì?"
‎Và em tới gặp giáo viên của em, ‎em hỏi: "Giờ em nên làm gì đây ạ?"
‎Cô ấy đáp: "Em nói gì vậy? ‎Đoạn này hay mà". Và em đáp: "Dạ".
‎Bố mẹ em, họ sẽ… ‎Họ đang không đưa em đi đúng hướng.
‎Nên em phải làm việc em cho là đúng.
‎Căng thẳng thật.
‎Em yêu bộ môn này. Em thích làm việc này. ‎Họ thì không thích nó, anh chị hiểu chứ?
‎Lorraine Hansberry bảo: "Bạn phải ‎đủ ngạo mạn để nghĩ mình là nghệ sĩ".
‎Quả vậy, vì đúng là cần có cá tính
‎thì mới tin là bạn có thể làm một việc ‎sáng tạo, tạo ra sự khác biệt được.
‎Cái nắng Houston đấy.
‎Mẹ em là hình mẫu đầu tiên của em.
‎Bởi mọi thứ em có là nhờ mẹ và của mẹ.
‎Chào buổi sáng. Cảm ơn anh nhiều ạ.
‎Mẹ là mẹ đơn thân.
‎Và hồi em còn bé,
‎em, em gái em và anh trai em, ‎tụi em đều đi học trường tư.
‎Một cuộc sống tốt, mẹ làm cho ‎Nghiệp đoàn Mỹ. Thế rồi mẹ mắc một khối u.
‎Và mẹ rời Nghiệp đoàn Mỹ vì đó là,
‎bác sĩ bảo khối u ‎hình thành do căng thẳng.
‎Thưa Cha, xin tạ ơn Người.
‎Vì Người đã cho phép chúng con được…
‎Thế rồi cuộc suy thoái năm 2008 nổ ra. ‎Và mẹ phải nuôi ba đứa tụi em.
‎Ý em là, kiểu như, ‎phải sống thu gọn về một căn hộ rất nhỏ.
‎Ý em là, tiền giặt giũ, ‎tụi em phải gom góp tới từng xu.
‎Và mẹ chẳng bao giờ cạn kiệt. ‎Luôn tràn đầy tình thương.
‎Bạn đang trải qua thứ…
‎Ý là, em bảo: "Con muốn đi học nhảy", mẹ ‎không đủ tiền. Nhưng cho em tới nhà thờ.
‎Em nhảy thờ phụng. ‎Em học nhảy xoay tròn ở đó.
‎Mẹ chỉ là luôn có cách làm được mọi thứ.
‎- Cô khỏe chứ? ‎- Khỏe lắm.
‎- Vui gặp anh. ‎- Mẹ siêu phàm.
‎Chuẩn.
‎Em học Trung học ‎Trình diễn và Nghệ thuật Thị giác.
‎Thế là năm lớp chín, ‎em bắt đầu mê bộ môn diễn kịch,
‎mê tham gia ‎các chương trình, vở nhạc kịch.
‎Diễn kịch khiến em bất ngờ.
‎Một ngày nọ, tụi em biết về cuộc thi,
‎và tình cờ biết về vở ‎The Piano Lesson‎.
‎Và em đã mê đắm Berniece.
‎Tôi lo cho Maretha đã đủ mệt rồi.
‎Tôi có quá đủ người ‎cần được yêu thương và chăm sóc rồi.
‎Cô ấy là trụ cột của gia đình ấy, ‎cô ấy khiến em liên tưởng tới mẹ em.
‎Đó là những phẩm chất em muốn có, ‎là người phụ nữ thật mạnh mẽ,
‎trở thành một người ‎biết rõ mình là một người phụ nữ trẻ.
‎Và việc đó thật là hấp dẫn, em đoán vậy.
‎Bạn thuộc về thế giới, nó muốn nói vậy.
‎Chắc đó là điều họ rút ra từ kịch Wilson.
‎Bạn tương thích, bạn thuộc về nó,
‎bạn có đóng góp cho nó, bạn rất ổn.
‎Bạn hiểu chứ? Bạn rất ổn.
‎MIỀN NAM ‎TRƯỜNG TRUNG HỌC NGHỆ THUẬT PHỐI CẢNH
‎GIÁO VIÊN TIẾNG ANH
‎- Chào buổi sáng. ‎- Chào, Cody.
‎Em biết tại sao ‎có đoàn làm phim ở đây không?
‎- Không ạ. ‎- Đi. Chào buổi sáng.
‎Lại đây.
‎"Chúc mừng. Chúng tôi ‎rất vui mừng thông báo
‎em được vào chung kết ‎ở Chicago, Giải Kịch độc thoại Wilson".
‎"…năm nay, kéo dài ‎một giờ dạy kèm riêng miễn phí".
‎Nên là hôm nay ta sẽ gửi email cho họ. ‎Để ta lấy cho em một suất
‎mà đại khái là em sẽ nhận được ‎một giờ dạy kèm riêng với…
‎để chuẩn bị màn kịch trước chung kết.
‎- Rồi. ‎- Chỉ là, em sẵn sàng rồi.
‎Tốt. Đó chắc là phản hồi hay nhất ‎ta mong có được rồi, nhỉ?
‎- Em sẵn sàng rồi. Sẵn sàng xung trận rồi. ‎- Khó tin quá.
‎Chào. Ổn rồi. Tớ được vào ‎vòng chung kết ở Chicago rồi.
‎Chúc mừng cậu.
‎Thật luôn?
‎Nghĩ gì, họ quay vì tớ thua chắc?
‎Quanh trường này và khu vực cụ thể này,
‎có 99% người da Đen. ‎Con số dưới mức nghèo đói là 96%.
‎Chào cô Mascara ạ.
‎- Chào. Hôm nay khỏe chứ? ‎- Khỏe ạ. Em có anh quay phim này.
‎Chúng tôi không có nhiều khoa. Chúng tôi ‎không có khoa kịch, âm nhạc, hội họa.
‎Em ấy là một trong duy nhất hai em ‎không theo học viện nghệ thuật được chọn.
‎Chúng tôi còn chả dạy kịch. ‎Đây là lớp tiếng Anh.
‎Chúng tôi đã hiểu được ‎bản chất của cái ý tưởng
‎là kịch độc thoại của Cody phản ánh ‎sinh động về việc thập niên 80,
‎thuyết kinh tế Reagan, đại dịch ma túy ‎tác động đến nội thành ra sao.
‎Tôi muốn tạo ra ‎thế giới của nước Mỹ da Đen,
‎tạo ra một môi trường, thể hiện nó,
‎rằng nó có khả năng ‎đem lại phương tiện sống
‎để khi bạn rời khỏi căn nhà của cha bạn, ‎bạn sẽ không cô độc bước ra thế giới.
‎Bạn được trang bị đủ ‎về cách cư xử và có lối sống…
‎độc đáo và đặc biệt và khác lạ của bạn, ‎với tư cách một người Mỹ da Đen.
‎Có một cái cảm giác nhất định
‎như thể lối ăn nói đó ‎đã ở sẵn trong em vậy.
‎Nhất là trong cái cách ông ấy sử dụng ‎ngôn từ, những từ cụ thể mà ông ấy dùng.
‎Sự trôi chảy, nhịp điệu của ngôn ngữ đó.
‎Nó cảm giác rất đỗi quen thuộc.
‎Cái đó nghe như cái anh ở cửa tiệm ở ‎góc cuối phố, cách anh ấy nói chuyện suốt.
‎Nghe giống cách bố dượng mình nói nữa. ‎Và em: "Mình phải làm. Môn này vui".
‎Bynum hút hồn em. ‎Ông ấy đã hiểu rõ hết thảy.
‎Em muốn được vào vai ‎một người đã hiểu rõ hết thảy.
‎Tôi không viết được lời thoại, và lý do là
‎tôi không thấy giá trị ‎trong cách nói chuyện của người da Đen.
‎Tôi cảm thấy ta phải thay đổi nó ‎để biến nó thành nghệ thuật.
‎Tôi mới hỏi nhà viết kịch bạn tôi: ‎"Làm họ nói kiểu gì?"
‎Ông ấy: "Không, anh phải nghe họ". ‎Tôi nghĩ ông ấy định ra vẻ hiểu biết.
‎Và dần dà, năm hoặc sáu năm sau, ‎tôi bắt đầu lắng nghe,
‎khi đó tôi mới hiểu ý của ông ấy. ‎Rằng nếu ta lắng nghe, ta sẽ nghe thấy,
‎nhưng trước hết ta phải nhận ra ‎giá trị của những gì ta đang nghe đã.
‎…BÀ ĐƯỢC SINH RA VỚI HAI CÚ VUNG CHÀY ‎TRƯỚC KHI BÀ TỚI GÔN NHÀ.
‎BÀ PHẢI CANH GÔN CẨN THẬN… ‎LUÔN TÌM CÚ BÓNG XOÁY Ở GÓC TRONG.
‎TONYA: ĐÓ CÒN LÀ CUỘC ĐỜI EM NỮA. ‎ĐÓ LÀ ĐIỀU MÀ ANH KHÔNG NHẬN RA.
‎VUA: ĐỜI EM CŨNG LÀ ĐỜI ANH. ‎ĐÓ LÀ ĐIỀU MÀ EM KHÔNG NHẬN RA.
‎BYNUM: GIỜ, TÔI CÓ THỂ ‎NHÌN CẬU, CẬU LOOMIS Ạ,
‎VÀ THẤY CẬU LÀ NGƯỜI ‎ĐÃ QUÊN ĐI BẢN NHẠC CỦA MÌNH.
‎ĐÃ QUÊN CÁCH HÁT NÓ.
‎MEMPHIS: SỰ TỰ DO NẶNG NỀ LẮM.
‎CẬU PHẢI ĐƯA VAI RA GÁNH LẤY TỰ DO.
‎ĐƯA VAI RA GÁNH LẤY NÓ ‎VÀ CẦU RẰNG LƯNG CẬU ĐỠ NỔI.
‎August Wilson là điệu blu. ‎Ông ấy là điệu nhạc blu.
‎Nên thật sự, điều duy nhất ta phải làm ‎chỉ là lắng nghe bài hát thôi.
‎Shakespeare thì giống kiểu…
‎Và August Wilson thì kiểu…
‎Đó cũng là kiểu ngữ điệu nói ‎mà bạn nghe thấy ở nhà.
‎Ông ấy nhắc đến ta, đến tôi. ‎Tôi kiểu: "Như trên kia là dì mình ấy".
‎Bởi các em quá đồng cảm với nó,
‎rất dễ để các em hóa thân vào nó.
‎Đôi khi bạn cần một sự biểu hiện hữu hình ‎của một giấc mơ và của con người bạn.
‎Molly là một cô gái kiểu cổ điển…
‎Anh chị có biết cái bài…
‎Nàng là một cô nàng quyến rũ
‎Bài đó ấy? Đó kiểu là bài nhạc nền ‎của Molly. Molly hấp dẫn lắm, kiểu như…
‎Em nhớ từng đọc một đoạn ‎về việc anh ấy đi lấy ảnh.
‎Cô đó bảo anh ấy không lấy ảnh được ‎mặc dù anh ấy có đem biên lai.
‎Việc anh ấy giận dữ và cảm thấy ‎thế giới chỉ nên đơn giản thôi,
‎mọi thứ họ bảo ta nên là… ‎việc đó đúng, việc đó nên là đúng.
‎Và em cảm thấy em thật sự ‎đồng cảm được với anh ấy về việc đó.
‎Vào giai đoạn nào thì ông tự nhủ: ‎"Giờ mình là nhà viết kịch?"
‎Tôi viết một vở tên ‎Jitney ‎gửi Trung tâm Kịch nghệ Eugene O'Neill.
‎Đó là tổ chức kịch nghệ quốc gia. ‎Và họ gửi trả nó.
‎CÂU LẠC BỘ VĂN HỌC
‎Nội dung nó về gì?
‎Jitney‎ là cái taxi trái phép, ‎đặt bối cảnh ở trạm taxi trái phép
‎ở Pittsburgh thập niên 70, ‎nơi ta đang phá dỡ
‎tòa nhà mà trạm taxi đó đặt trụ sở.
‎Sau đó một vở của ông được nhận.
‎- Vở nào? ‎- ‎Ma Rainey's Black Bottom‎.
‎Ừ. Và Hội nghị Kịch nghệ O'Neill
‎là chương trình mùa hè ‎để thử nghiệm kịch bản mới hả?
‎- Ừ, nó… ‎- Nó thuộc số nơi nổi nhất
‎và là nơi ta có thể ‎xem tác phẩm nào thành công được.
‎Chính xác. Và tôi đã được ở đó. ‎Nên tôi nghĩ là, ừm:
‎"Chắc mình là nhà viết kịch. ‎Vì đang ở đây với họ".
‎TRUNG TÂM KỊCH NGHỆ EUGENE O'NEILL ‎BƯỚC ĐỆM KỊCH NGHỆ MỸ
‎Ở đây chúng tôi chỉ đọc ‎nội dung các vở kịch, bản thảo gửi tới.
‎Bạn không biết tác giả ‎hay có định kiến gì từ trước.
‎Bạn chỉ chọn câu chuyện nào ‎thuyết phục được bạn.
‎Viết kịch, về nhiều mặt, ‎là một nghề đơn độc.
‎Nên được ở một nơi có một đội ngũ ‎gồm tám, mười, mười hai văn sĩ khác
‎hiểu được việc gánh vác trọng trách đó,
‎việc chia sẻ câu chuyện với thế giới, ‎theo tôi là rất quý giá.
‎Tôi tin August hiểu ‎tìm ra giới của ông là quý giá.
‎August làm sáu vở với chúng tôi.
‎Chúng tôi không nhận bài phê bình ‎vì chúng vẫn còn thô.
‎Chúng tôi muốn bảo vệ ‎tác giả, tác phẩm như thế.
‎Nhưng chúng tôi chắc chắn vẫn mời ‎ai trong ngành tới xem các tác phẩm.
‎Nhà phê bình chính của New York Times ‎lúc đó "lách" luật cấm phê bình
‎nhờ viết bài tán dương nhân tài mới nổi ‎ở O'Neill. Và August được biết tới.
‎'O'NEILL ĐÃ TÌM RA CÁC NHÀ VIẾT KỊCH ‎ LÀ NGOẠI LỆ HIẾM HOI SO VỚI CHUẨN MỰC'.
‎WILSON, THÔNG QUA SỨC MẠNH TUYỆT ĐỐI ‎CỦA NỖ LỰC KỊCH NGHỆ, ĐÃ BAY CAO HƠN.
‎TÁN DƯƠNG MA RAINEY
‎GIỚI VĂN SĨ DA ĐEN NỢ ÂM NHẠC NHỮNG GÌ
‎Và chủ nhân của Giải Tony là ‎Fences‎.
‎VỞ KỊCH XUẤT SẮC - TÁC GIẢ ‎CHỦ NHIỆM - NHÀ HÁT KỊCH YALE
‎Giải này tặng con tôi, Sakina. ‎Gia đình tôi. Cùng tất cả các Troy Maxson.
‎Thành tích của ông gồm ‎vô số giải của Giới Phê bình Kịch nghệ,
‎một giải Drama Desk, một giải Tony ‎cùng hai giải Pulitzer,
‎khiến ông được xem là thuộc nhóm ‎nhà viết kịch vĩ đại nhất nước Mỹ.
‎Ông ấy là gã khổng lồ của kịch nghệ Mỹ.
‎Đó là những vở sẽ được diễn theo đúng cách ‎các vở Shakespeare diễn trên toàn cầu.
‎Mày sống trong nhà tao, ‎mày ngả lưng trên giường của tao.
‎Mày bỏ đồ ăn của tao vào bụng mày, ‎bởi vì mày là con tao.
‎Máu mủ của tao. Chả phải vì tao thích mày.
‎Nhưng sẽ may mắn khi cậu biết cách ‎nhìn một người phụ nữ
‎và có thể thấy ‎dù chỉ một vài sợi tóc của cô ấy.
‎Chỉ vì con có thể nằm xuống ‎dạng háng cho một gã
‎đâu có nghĩa con là phụ nữ. ‎Tôi đã cố bảo nó.
‎Nó là con nít. Chả hiểu gì đời.
‎Nó biết gì? Ai dạy? Tôi còn đang cố hiểu.
‎Và việc August đang sáng tạo nên ‎những nhân vật, câu chuyện ấy
‎cho phép diễn viên tham gia các vở ấy, ‎trao quyền cho tiếng nói mới.
‎GIẢI TONY 1987 ‎NAM DIỄN VIÊN XUẤT SẮC NHẤT
‎GIẢI TONY 1992 ‎NAM DIỄN VIÊN XUẤT SẮC NHẤT
‎GIẢI TONY 2001 ‎NỮ DIỄN VIÊN XUẤT SẮC NHẤT
‎GIẢI TONY 2010 ‎NAM DIỄN VIÊN XUẤT SẮC NHẤT
‎Rồi một diễn viên trẻ tham vọng ‎sẽ thấy họ có thể diễn kịch,
‎chuyện của họ được xem trọng.
‎Tuyệt vời quá. Ôi, lạy Chúa tôi.
‎Cháu chỉ muốn nói cháu học được nhiều ‎từ vở này, đầy cảm hứng.
‎Tốt.
‎August làm vậy đấy. ‎Nhớ đọc hết tác phẩm của ông ấy.
‎- Dạ. ‎- Ông ấy viết mười tác phẩm như thế.
‎Đó là nhà viết kịch giỏi nhất ‎nước này từng có.
‎Thật mà, có ai khác làm được vậy đâu. ‎Tennessee không có nhé.
‎Không có một giây phút ‎nhàm chán nào, cháu cứ…
‎Ta phải dán chặt mắt lên sân khấu.
‎- Mừng là cháu thích. ‎- Mê lắm ạ.
‎- Cháu thi chứ? ‎- Có.
‎Vào chung kết ạ. ‎Mong sẽ được đi giải toàn quốc.
‎- Vở độc thoại nào? ‎- ‎King Hedley II‎ ạ.
‎- Tốt. ‎- Vâng. Cháu thích nó. Muốn xem nó ạ.
‎Vở kịch và vở độc thoại đó ‎hơi nhiều thoại đấy nhỉ.
‎Cháu làm được, cứ nhập tâm thôi. ‎Nghề diễn hay lắm, đừng để bị tóm thôi.
‎- Hiểu chứ? ‎- Hay đấy ạ.
‎Diễn kịch độc thoại, ‎cháu phải bắt đầu mà hướng tới cái kết.
‎Là sao? Chú giải thích đi?
‎Ừm, cháu biết kết cục ‎sẽ ra sao rồi đúng không,
‎cháu biết đích đến rồi. ‎Nên cháu phải bắt đầu từ đó.
‎Khán giả thì không vì cháu dẫn họ, ‎còn cháu bắt đầu mà hướng tới cái kết.
‎- Là cháu kiểm soát mạch? ‎- Cách tiếp cận đó.
‎Tuyệt vời. Cháu cảm ơn. Giờ cháu có ‎cách nhìn mới về nó rồi. Cảm ơn chú ạ.
‎- Nói vậy hiểu chứ? ‎- Dạ.
‎Người diễn viên trải đời rất khác, ‎vì chúng tôi phải là những người quan sát.
‎Tôi luôn bảo: Bạn vừa là ‎người quan sát, vừa là "gã trộm"
‎vì bạn luôn tìm kiếm ‎những tiểu tiết trong mọi thứ.
‎Cách một người khẽ cúi đầu ‎khi bạn nói ra một từ gì đó.
‎Và bạn sẽ nghĩ: "Ồ, sao họ lại làm vậy? ‎Vì chuyện gì trong quá khứ của họ ư?
‎Họ từng bị tổn thương à? ‎Hay là họ ghét mình?"
‎Em phải nghiên cứu mẹ em.
‎Em phải nghiên cứu những người ‎phụ nữ da Đen mà em gặp ở mọi nơi.
‎Dù là trên xe buýt, tàu hỏa ‎hay bước trên phố.
‎Anh ấy chỉ ngồi bến xe buýt.
‎Nhưng xem anh ấy ăn gì ‎và cách anh ấy ăn kìa.
‎Bạn thấy cách anh ấy cười chứ? ‎Thấy anh ấy không cười chứ?
‎Em có thể bước vào một tiệm Starbucks
‎và kinh ngạc bởi những kiểu người ‎khác nhau đang ở đó.
‎Có người đang phỏng vấn ở mé này,
‎có người đang tâm sự với mẹ, ‎chắc có tin dữ.
‎Có một cô thợ pha chế chán ghét công việc.
‎Em ngồi lại và lắng nghe những cuộc ‎hàn huyên và cách người ta trải đời.
‎Anh chị hiểu chứ? ‎Nó chỉ là làm em suy nghĩ.
‎Ta quan sát các thái cực của nhân loại.
‎Và thật buồn cười ‎vì Wilson cũng từng làm y như vậy.
‎Ông ấy thường tới các quán cà phê ‎và cứ thế ghi chú,
‎ghi lại thứ ‎người xung quanh ông ấy đang nói.
‎Tôi từng hỏi ông ấy về cách thức ‎và ông ấy bảo ông ấy thường đóng kín cửa
‎và kéo rèm kín bưng, vân vân,
‎các nhân vật sẽ bước vô phòng, ‎cho ông ấy biết ông ấy cần viết gì.
‎Tôi bắt đầu nghiên cứu vở thập niên 80, ‎muốn hướng tới người Mỹ da Đen,
‎những đứa trẻ năm 1984 mang súng.
‎Tôi bèn sáng tạo ‎một nhân vật có sẹo trên mặt.
‎Thường tôi bắt đầu bằng một câu thoại
‎và cái câu tôi dùng để bắt đầu ấy, ‎cậu ấy từng ở trại giam,
‎cậu ấy hỏi: "Có sẹo đó ở đâu?"
‎Không phải: "Sao ông lại bị sẹo?" ‎"Ông có sẹo đó ở đâu?"
‎Kiểu, cậu ấy xuống phố và ăn sẹo? ‎Hay: "Ông có sẹo đó ở đâu?"
‎Chắc cậu ấy nghĩ nó là của cậu ấy, ‎muốn có một vết, và tôi cười
‎và rút dao cạo ra cầm trong tay, ‎chém vào mặt cậu ấy.
‎"Cậu cũng có sẹo rồi nhé".
‎Thằng da Đen đó vừa chém ta. Hắn chém ta ‎bằng con dao cạo và làm ta điêu đứng.
‎Cứ như ai đó vừa bật đèn sáng trưng lên
‎khiến mọi thứ đứng hình, ‎và ta có thể thấy hắn đang cười.
‎Tôi có ý này.
‎Tôi muốn em đọc đoạn kịch đối thoại đó ‎to, rõ ràng cho tôi… từ ngay chỗ em đứng.
‎Pernell làm ta phải giết hắn.
‎Pernell gọi ta là con vượn. ‎Ta bảo: "Tên ta là Vua".
‎Tốt đấy.
‎Và, câu đó dẫn em tới đâu tiếp?
‎- Thằng da Đen đó vừa chém ta. ‎- Ừ.
‎Tức là, bùm, việc đó xảy ra.
‎Rồi theo em trong đầu cậu ấy ‎việc đó xảy ra ra sao. Từ từ?
‎Nó, kiểu như, từng bước một à, ‎hay là nó… Nó xảy ra đột ngột?
‎- Cái gì… Nhịp điệu bị làm sao? ‎- Kiểu như bị điếng người ạ.
‎- Ừ. ‎- Bật tách một cái.
‎Đúng rồi, rồi sau đó, ‎rồi cậu ấy… Giờ sao nữa?
‎Giờ cậu ấy đang thấy gì đó, nhỉ?
‎- Tốt. Ta làm lại nhé. ‎- Vâng.
‎Lời nói vừa bật ra khỏi miệng ta, ‎ta đã thấy có thứ gì đó ấm nóng trên mặt.
‎- Tốt. ‎- Một tia chớp nóng.
‎Rồi thứ gì đó ướt ướt, ấm ấm.
‎- Tốt. ‎- Thằng da Đen đó vừa chém ta.
‎- Tốt. ‎- Chém ta bằng con dao cạo, ta điêu đứng.
‎- Đúng rồi. ‎- Ta đáp: "Không sao cả.
‎Không sao hết, nhà vua vẫn đứng đây".
‎Tuyên bố điều đó đi. ‎Ừ, cho cả thế giới nghe.
‎- Cho cả thế giới. ‎- "Không sao. Nhà vua vẫn đứng đây".
‎- Gì cơ? ‎- Nhà vua vẫn đứng đây.
‎Hy vọng người được đi New York sẽ là em
‎vì em chưa được đi máy bay bao giờ.
‎Hy vọng đây sẽ là lần đầu tiên, ‎cơ hội đầu tiên để em được đi máy bay.
‎Em rất muốn thắng cuộc thi.
‎Em rất muốn chứng minh với tất cả ‎là em đủ khả năng.
‎Dù em cực chắc đây là việc ‎em muốn làm, em muốn ở đây,
‎đây vẫn là quyết định cực khó ‎để thực hiện.
‎Vì em biết là… bố em và anh trai em,
‎họ sẽ không ở cạnh em được ‎trong bốn năm tới của đời em.
‎Bung ra thế này này. ‎Rồi, cúi mặt xuống nhé. Sẵn sàng chưa?
‎Nên trong em có một cảm giác hối hả.
‎Dù kết cục là gì, nó cần xảy ra thật mau.
‎Cần có lý do chính đáng cho việc em đi. ‎Kiểu, em tới đây là có nguyên nhân.
‎Em rất muốn thắng.
‎Em muốn tới Broadway. Muốn làm nhiều điều.
‎Thực sự dù việc gì, ‎em đã đặt mục tiêu là sẽ theo đuổi.
‎Em muốn nhiều hơn nữa.
‎Gia đình ruột của em, họ không ủng hộ ‎giấc mơ thành diễn viên của em.
‎Họ không coi giải trí ‎là cách để thành công.
‎Nên em phải rời khỏi ‎nhà của bố mẹ đẻ em. Họ đẩy em đi.
‎Vợ ông ấy là người ‎đã ép ông ấy tới nước đường cùng này đấy.
‎Thi thoảng em nghĩ, rồi, mình ‎phải làm vì họ bảo mình không thể.
‎Nhưng em cũng nghĩ là tham vọng của em ‎đến từ việc em muốn làm điều này.
‎Vì em yêu nó.
‎- Con thấy sao? ‎- Ổn ạ.
‎- Con đang nghĩ gì? ‎- Con chẳng biết nữa ạ.
‎Con có đang sợ gì không ‎hay đang thấy khá ổn?
‎Mọi thứ ạ. Con e sợ mọi thứ.
‎Cảm giác lúc ta ‎đứng trên sân khấu phấn khích lắm.
‎Em đang hy vọng. Cả nhà em ‎đều hy vọng. Mong được đi tiếp.
‎Em muốn được diễn. Để tác động, ‎để truyền cảm hứng cho người khác.
‎Và những góc nhìn mà em thu được
‎sẽ thực sự phát triển em, ‎cả về mặt con người lẫn là nghệ sĩ.
‎Lớn lên trong cảnh bần hàn,
‎lớn lên ở môi trường ‎mà tụi tôi là gia đình da Đen duy nhất
‎sống ở Central Falls ‎và thấy như mình vô hình,
‎lớn lên giữa sự bất hòa, ‎việc diễn xuất đã cho tôi một lối thoát.
‎Nó, kiểu, đã cứu rỗi tôi.
‎Nó đã cứu tôi.
‎VÒNG CHUNG KẾT KHU VỰC
‎Ở MỖI THÀNH PHỐ, ‎TỐP 20 EM HỌC SINH SẼ CẠNH TRANH CHO
‎HAI SUẤT THAM DỰ ‎VÒNG CHUNG KẾT TOÀN QUỐC Ở BROADWAY.
‎Chà.
‎Hơi lạ khi đi một mình thế này. ‎Nhưng em sẽ gắng đại diện cho trường em.
‎Trời đất ơi.
‎Trời ơi, to phết.
‎Nhớ nhé, các em là người ‎sắp đem lại một thứ cho họ.
‎Đó là thứ đáng tôn vinh.
‎- Mỗi ngày… ‎- Mỗi ngày…
‎- ta cứ tiến bộ… ‎- ta cứ tiến bộ…
‎- tới khi bất bại. ‎- tới khi bất bại.
‎- Bất khả bại. ‎- Bất khả bại.
‎- Amen. ‎- Amen.
‎Một, hai, ba!
‎August Wilson!
‎Lạy Chúa, con cầu rằng ‎Người sẽ lấy đi mọi sự lo lắng
‎để chúng con được vui vẻ ‎và tận hưởng hôm nay.
‎- Amen. ‎- Amen.
‎Tôi để nó lại cho mẹ để nó an toàn.
‎- New York độc đáo. ‎- New York độc đáo.
‎- Bạn biết bạn cần New York độc đáo. ‎- Bạn biết bạn cần New York độc đáo.
‎GIẢI KỊCH ĐỘC THOẠI
‎Đi. Giờ diễn rồi.
‎Chào mừng đến với Cuộc thi ‎Kịch độc thoại August Wilson năm 2018.
‎Nay ta có mặt ở đây ‎để tôn vinh Wilson và sự nghiệp của ông.
‎Các học sinh sẽ thể hiện ‎các vai trong các vở
‎theo cách phản ánh ‎lối tiếp cận của các em với các nhân vật.
‎Sẽ ổn mà. Ôm cái nhé?
‎- Ừ. Hồi hộp quá. ‎- Sẽ ổn mà.
‎Chả phải kịch độc thoại, tớ lo khán giả.
‎Tôi muốn nghe một tràng pháo tay thật lớn ‎cho các em học sinh được không ạ?
‎Có vẻ đông khán giả gớm.
‎Để bạn hay, hai trên ba em đoạt giải
‎sẽ được tiếp tục biểu diễn ‎mảng kịch August Wilson tại Broadway…
‎…ở Cuộc thi Kịch độc thoại August Wilson ‎Toàn quốc ở Thành phố New York.
‎Sẵn sàng chưa?
‎Xin 21 thí sinh chung kết Cuộc thi Kịch ‎độc thoại August Wilson 2018 tại Chicago,
‎tiến vào.
‎Thí sinh đầu tiên của chúng ta là Freedom.
‎Em là Freedom Martin, đóng Bynum Walker ‎trong ‎Joe Turner's Come and Gone‎.
‎Anh muốn nói một người phụ nữ ‎sẽ chả là gì nếu thiếu đàn ông.
‎Còn anh thì chả sao, hả?
‎Anh có thể cứ thế bước ra khỏi đây ‎mà không có tôi, một người phụ nữ
‎và vẫn được là đàn ông.
‎Sẽ may mắn khi cậu biết cách ‎nhìn một người phụ nữ
‎và có thể thấy ‎dù chỉ vài sợi tóc của cô ấy,
‎hay đường cong nơi gò má cô ấy,
‎đó là mọi thứ ‎ta nên có trong cuộc đời này.
‎Có chín gã đàn ông da trắng ‎và ba ả đàn bà da trắng,
‎họ đều tuyên có tội. ‎Họ còn chả thèm nhìn ta.
‎Ta bảo họ nhìn này, nhìn vết sẹo đi.
‎Tôi chưa gặp gã nào ‎muốn sự tốt đẹp cho người khác.
‎Mấy gã đó làm cô có bầu hoài.
‎Và rồi họ bỏ đi và mặc cô chăm chúng.
‎Gã bạn trai của cô ả đó,
‎hắn chĩa con dao ‎dài ba chục phân vào Slow Drag.
‎Đám bác sĩ mất đến bốn giờ,
‎khâu 112 mũi mới xuể được cho ta. ‎Ta đáp: "Không sao hết.
‎Nhà vua vẫn đứng đây".
‎Cảm ơn ạ.
‎Xin phép nhờ khán giả ngồi yên
‎trong lúc ban giám khảo ‎tiến hành thảo luận.
‎Em này khá đấy.
‎Ừ. Em ấy diễn cực tốt.
‎Em ấy rất rành rọt. Ừ, công nhận.
‎Đây là một chương trình đang cố gắng đưa
‎ngôn từ của August Wilson ‎tới các trường công.
‎Họ đọc hiểu Shakespeare. Họ cũng nên ‎đọc hiểu Wilson ở trường chứ?
‎Vậy ta nhất trí ‎hai vị trí thứ nhất và thứ hai đã nhé?
‎Tôi muốn trao tặng hai bạn
‎một bộ Chuỗi kịch Thế kỷ của August Wilson ‎cho trường của hai bạn
‎để các học sinh khác ‎có thể tiếp cận tác phẩm này.
‎Đồng ý chọn hai em này nhất và nhì.
‎- Các em sẵn sàng chưa? ‎- Rồi ạ!
‎Người về nhì của ta, sẽ được tới New York,
‎đồng thời nhận được 250 đô la…
‎là Gerardo Navarro!
‎Và người giành giải nhất của chúng ta…
‎là Aaron Guy.
‎Nhà vô địch Cuộc thi Kịch độc thoại ‎August Wilson 2018 Khu vực Chicago
‎là…
‎Nia Sarfo.
‎Con tôi đấy.
‎GERADO VỀ NHÌ TẠI LOS ANGELES.
‎NIA VỀ NHẤT TẠI CHICAGO.
‎Em bất ngờ quá luôn. ‎Em chỉ mong họ không nhầm.
‎Mong trên giấy đúng là tên em. ‎Không phải nhầm lẫn.
‎AARON VỀ NHẤT Ở ATLANTA.
‎Nhà em chưa từng nghĩ ‎em sẽ thắng một cuộc thi.
‎Em: "Đấy, thấy chưa, con thắng rồi".
‎Anh chị hiểu chứ? ‎"Nhận con là diễn viên chưa?"
‎Kiểu: "Cả nhà nói gì được nữa nào?"
‎Và họ trả lời là: ‎"Ờ thì, chắc đây là ăn may chứ gì".
‎Họ bảo: "Mày ăn may thôi".
‎Nó… Họ cứ nhai đi nhai lại với em vậy. ‎Em kiểu: "Ừ. Con ăn may".
‎Nia xứng đáng 100% với màn độc thoại đó.
‎Nhưng việc đó chả bao giờ dễ chấp nhận.
‎Mỗi lần em thi giải August Wilson, ‎em lại biết thêm nhiều hơn về bản thân em.
‎Em luôn cảm thấy trải nghiệm là một người ‎da Đen của em luôn khác so với…
‎trải nghiệm của những người da Đen khác.
‎Theo em, Wilson về cơ bản muốn nói là
‎họ đều là người da Đen, ‎dù họ đã trải qua những gì,
‎và đó là điều thay đổi cuộc đời.
‎Vâng, lần đầu tiên, em cảm thấy thoải mái ‎khi là chính em. Chỉ là thấy thoải mái…
‎Vâng, chỉ là thế thôi.
‎Freedom, năm sau nhé?
‎Dự định là thế.
‎Ai cũng bảo em diễn tốt ‎nhưng em có thể làm tốt hơn.
‎Khán phòng đó quá nhiều nhân tài. ‎Rốt cuộc em đã nhận ra.
‎Kiểu, có những sự điều chỉnh ‎rất hợp lý. Nó là…
‎Ta thấy được tâm huyết mà họ đã đầu tư. ‎Và cả tài năng của họ nữa. Cả hai.
‎Nên đó không chỉ là ‎khán phòng toàn tiềm năng.
‎Em đã rất nhiều lần nghe ‎từ "tiềm năng" được dùng để nói về em.
‎Nhưng, ừm, nó là tiềm năng thôi. Nên là…
‎Làm gì có ai muốn ăn đồ chưa chín kỹ.
‎Quan trọng là cách phản ứng với thất bại. ‎Bạn có thể thất bại, từ bỏ,
‎hay có thể thất bại và cứ ‎theo đuổi lộ trình đó, nỗ lực vì nó.
‎Xung quanh em, rất nhiều người ‎đã chọn sai đường. Cụ thể là anh em.
‎Em mất anh em hồi tháng Mười.
‎Nguyên nhân chính là vì cái sự bạo lực ‎mà người ta dự đoán ở tụi em.
‎Em tôn trọng Wilson vì đã nhấn mạnh ‎khía cạnh ấy trong đời người Mỹ gốc Phi.
‎Vì đôi lúc nó khó lắm. Đôi lúc, ‎mọi sự ở đời đâu như ta tưởng
‎và không như vẻ bề ngoài.
‎Nên em mừng vì ông ấy đã lột tả
‎một người da Đen cố tìm bản sắc ‎của riêng mình với những gì anh ấy có.
‎Em rất mừng, rất biết ơn vì điều đó.
‎BA THÁNG SAU
‎LỐI CHO V.I.P.
‎TIỆC CỦA GERARDO
‎Ừm, hôm nay là sinh nhật 17 tuổi của em.
‎Bố em dựng sân khấu nhỏ ở sân sau,
‎nên tụi em sẽ có vài màn ca hát ‎và vài màn kịch độc thoại.
‎Giường của em đây. ‎Còn đây là giường của hai anh em em.
‎Em đang đợi đến lúc có phòng riêng. ‎Mà chắc chuyện đó còn lâu mới có.
‎Đồ đi New York. Va li đây, em cất ở đây.
‎Ừm, cái này ‎lấy từ tủ quần áo ở nhà bà em.
‎Nó là của ông em, ‎ông mới mất cách đây mấy năm.
‎Nhà em thương ông lắm.
‎Chân dung ông đây.
‎- Chúc mừng sinh nhật. ‎- Cháu cảm ơn ạ.
‎Đây là quà của chú Poncho nhé.
‎Vẫn còn quà của ông nữa.
‎Em có cái ghim cài ‎King Hedley‎… mà em muốn ‎đảm bảo em sẽ cài lên sân khấu.
‎Các thí sinh chung kết khu vực ‎đã chụp chung rồi gắn lên ghim cài.
‎Nên em nghĩ sẽ thật hay để, kiểu như… ‎nhét vào mấy túi áo này,
‎có Vua Hedley, ‎cùng các thí sinh chung kết khu vực.
‎Để em đưa các bạn lên sân khấu cùng ‎vì họ đã truyền cho em rất nhiều cảm hứng.
‎Và ngoài ra là đưa ông em theo nữa, ‎ông thực sự…
‎là một phần lý do em được như hôm nay.
‎Nên cái áo này sẽ theo vào va li.
‎Ông hẳn sẽ tự hào lắm ‎nếu thấy em được tới New York.
‎Ta tới nơi rồi.
‎Lọt vào tới tận đây, ‎em đúng kiểu… "Khó tin quá".
‎Được tận mắt chứng kiến cảnh này chứ. ‎Ôi, Chúa ơi. Con xỉu mất thôi.
‎- Chào. ‎- Khỏe không?
‎- Cần giúp gì không, các bạn? ‎- Cháu cảm ơn ạ.
‎KHÁCH SẠN WELLINGTON
‎Giọng chú ấy đặc sệt New York. ‎Hay thật đấy.
‎Nếu rời phòng sau giờ giới nghiêm, ‎các em sẽ không được phép thi.
‎- Tụi em chả muốn vậy. ‎- Ừ.
‎Giờ hỏi các cậu chuẩn bị vở gì ‎có sớm quá không?
‎- Tớ sẽ vào vai Rena trong ‎Jitney‎. ‎- Tớ là Boy Willie trong ‎The Piano Lesson‎.
‎Ừ. Tớ là Cutler ‎trong ‎Ma Rainey's Black Bottom‎.
‎Tối nay ta sẽ xem ‎Once on This Island‎ nhé. ‎Làm một chút… Gặp gỡ Hailey Kilgore,
‎bạn ấy từng là thí sinh tham gia thi ‎Kịch độc thoại August Wilson.
‎Bạn ấy không thắng. ‎Bạn ấy tham gia thôi. Vậy nhé.
‎Tớ hóng buổi diễn ở Broadway ghê. ‎Tớ hóng xem buổi diễn ghê.
‎- Tớ muốn xem ‎Children of a Lesser God‎. ‎- Tớ nữa. Xin lỗi, tớ hay đụng chạm.
‎- Nhưng ờ. Đó. ‎- Sao đâu. Tớ thích ôm.
‎Tớ cũng thế ý.
‎- Tớ cũng thích ôm. ‎- Tớ thích ôm cực.
‎Em chỉ muốn cảm ơn các thầy
‎cùng tất cả những người ‎đã tổ chức cuộc thi này,
‎vì như em đã nói với các thầy dạy em,
‎em chưa từng nghĩ người như em, ‎đến từ khu cư xá ở Nam Boston
‎sẽ có cơ hội biểu diễn ‎trên một sân khấu Broadway.
‎- Nên em xin cảm ơn ạ. ‎- Cảm ơn em.
‎Cứ tự tin là chính em thôi.
‎Tôi là cậu bé ‎quê Tallahassee, Florida, tôi đó.
‎Và tôi càng tự tin với điều đó, ‎thừa nhận và chấp thuận điều đó,
‎tôi càng dễ sống trọn định mệnh.
‎Nói: "Chào, quê tớ ở Seattle. ‎Tớ đang làm việc tớ thích".
‎Cứ là chính mình thôi. Và thế là đủ rồi.
‎Khi tôi nhìn các em, tôi rất muốn khóc.
‎Vì khi tôi bảo chúng tôi bắt đầu cuộc thi
‎chỉ một trường, ‎chúng tôi làm vì sắp mất một người bạn.
‎Ông ấy chỉ còn sống được ‎năm tháng, rồi ông ấy mất.
‎Ông ấy đã tận hiến, với tư cách ‎một người đàn ông, người nghệ sĩ,
‎cho nước Mỹ.
‎Đó là mục đích của cả dự án này. ‎Nên tôi rất mừng khi các em tới đây.
‎Nên hãy dành thời gian làm quen nhau. ‎Đừng chỉ chơi với nhóm các em.
‎Hãy tận hưởng thời gian này, ‎tận hưởng việc gặp gỡ nhau,
‎tận hưởng việc hỏi han nhau đi nhé. ‎Hãy nói về August Wilson. Nói về cuộc đời.
‎Hãy vui vẻ đi!
‎Mua đồ ở New York có vẻ nhã nhặn ‎nhất là với đứa Chicago như tớ.
‎Cô ấy nổi hơn nhưng Kourtney hay hơn. ‎Thật chứ, nói thật nhé, Khloé…
‎Tớ mê Khloé nhất.
‎VỞ NHẠC KỊCH ‎ONCE ON THIS ISLAND
‎- Hay lắm ấy ạ. ‎- Hay thật.
‎Có ai hỏi gì không? Cảm giác ‎trang trọng quá. Chị không thế đâu.
‎- Hồi thi, chị diễn vở nào? ‎- Chị thi hai lần.
‎Chị thi khu vực lần đầu, ‎lần sau thì được đi tiếp.
‎Lần đầu chị đóng Ma Rainey ‎trong ‎Ma Rainey's Black Bottom‎.
‎Còn lần thứ hai ‎thì chị đóng Rose trong ‎Fences‎.
‎- Chị bao nhiêu tuổi? ‎- Chị 19.
‎Lời khuyên tốt nhất chị có thể dành ‎cho diễn viên trẻ cùng lứa ạ?
‎Luôn là chính mình. Cứ là chính mình thôi.
‎Các em đâu thể là ai khác. ‎Các em hiểu chứ?
‎Các em vào được tới đây ‎sau khi đã nỗ lực khủng khiếp như vậy
‎quả là tuyệt vời. Phải thật vui nha. ‎Chúc may mắn nhé, cả nhà.
‎Em sẽ diễn vở gì?
‎- ‎King Hedley‎ ạ. ‎- ‎King Hedley‎ hả?
‎- Nhân vật đó cũng khó lắm đấy. ‎- Dạ.
‎AUGUST WILSON
‎MỘT NGÀY NỮA TỚI TRẬN CHUNG KẾT
‎Chào. Trước hết, các em đã tới một nhà hát ‎Broadway rồi. Các em đang ở đây rồi.
‎August có một vở kịch ‎tại nhà hát này, là ‎King Hedley II‎.
‎Nên khi ông ấy lâm bệnh, ‎chúng tôi bèn cố gắng để không chỉ tìm xem
‎cách hay nhất để đổi tên nhà hát,
‎cuối cùng đó là bảng đèn nê-ông ‎chữ ký của August ngoài đó
‎mà còn là cách tận dụng nhà hát ‎sao cho tôn vinh được di sản của ông.
‎Điều đó dẫn đến sự ra đời ‎căn phòng các em đang ngồi,
‎nó vinh danh toàn bộ mười vở kịch.
‎Các em có thể đi loanh quanh và ngắm ‎các kỷ vật khác nhau từ những vở kịch đó.
‎- Kia là Whoopi Goldberg à? ‎- Ừ, Whoopi đó.
‎Những em nhỏ tham gia cuộc thi này,
‎rất nhiều em, kiểu như, đều giật mình ‎khi nhận ra có một tiếng nói tồn tại.
‎Các em không biết rằng có người đã ‎sáng tác bằng tiếng nói mà các em nhận ra
‎về những thứ quan trọng với các em. ‎Và đối với nhiều em, đó là lịch sử.
‎DI SẢN CỦA MỘT GIA ĐÌNH NGƯỜI MỸ
‎Thế giới hiện tại của một đứa trẻ 17 tuổi
‎khác thế giới của ‎Ma Rainey's Black ‎Bottom ‎hay ‎Joe Turner's Come and Gone‎.
‎Nhưng những vấn đề trong đó ‎thì rất thời sự.
‎August nói về việc tống giam hàng loạt ‎đàn ông, phụ nữ da Đen, cảnh sát tàn bạo,
‎những người bình thường phải vượt qua ‎mọi mặt trong đời sống của họ
‎vì hạ tầng rộng khắp ‎của nạn phân biệt chủng tộc.
‎Nếu vở kịch này đã viết từ lâu ‎mà những chuyện ấy vẫn xảy ra
‎thì ta cần làm gì đó về nó.
‎Ông ấy nắm bắt được ‎cái cảm giác của một người phụ nữ.
‎PHÁ BỎ NHỮNG RÀO CẢN
‎Bị gạt ra rìa,
‎bị xem nhẹ, bị khinh rẻ, bị coi thường, ‎những điều đã quá phổ biến suốt bấy lâu.
‎Sống trên đời là một phụ nữ da Đen,
‎ta phải đấu tranh chỉ để được thấu hiểu ‎và để được thừa nhận.
‎Điều đó chắc chắn ‎khiến ta phải nhọc nhằn hơn.
‎Kiểu như, dòng đời vạn biến ‎nhưng vạn vật vẫn bất biến.
‎Một nhà viết kịch đã soạn một vở kịch
‎cho mỗi thập kỷ của thế kỷ 20
‎sẽ muốn bạn biết đôi điều ‎cả về lịch sử lẫn về nghệ thuật.
‎Nên nếu các em ‎có thể tìm thấy một tiếng nói
‎từ tuổi vị thành niên, ‎những năm tuổi 20, 30, 40,
‎có thể đồng cảm với các em,
‎và nó đem lại cho các em, ‎kiểu như, một sự thấu hiểu
‎về cái bản chất phổ quát và vô tận ‎của tinh thần con người.
‎Nếu bạn hiểu được bạn đến từ đâu,
‎bạn sẽ dễ tới được nơi bạn muốn tới hơn.
‎Đó là sự kiên cường ‎của tinh thần con người
‎bất chấp mọi vấn đề liên quan đến ‎việc là một người da Đen trên đất Mỹ.
‎Khả năng xướng lên bài ca đó, ‎bài ca tâm linh đó,
‎khả năng tiếp nhận ‎và không để mình gục ngã.
‎- Làm sao để người đời tìm được bài ca? ‎- Theo tôi, trước hết họ đã có nó.
‎Ừm, họ chỉ cần nhận ra nó, ‎rồi họ chỉ cần học cách xướng nó lên thôi.
‎NGÀY THI ĐẤU
‎- Chào cậu. ‎- Chào.
‎Chào.
‎Em vẫn không tin nổi ‎là tối nay đã thi rồi.
‎Vậy là em không nên nói "bây giờ" ạ?
‎- Ừ. ‎- Vâng.
‎Phải dùng chuẩn từ.
‎- Rõ ạ. ‎- Ừ.
‎Em vừa nói là: "Những gã đàn ông ấy, ‎cô càng cố níu kéo họ".
‎- Không phải. Là "Họ". ‎- Dạ.
‎Em vẫn cho được tôi cái điều ‎em cố truyền tải đến khán giả
‎mà không phá vỡ nhịp điệu của câu nói.
‎- Cái đó rõ chưa? ‎- Rõ ạ.
‎Các em sắp biểu diễn ở Broadway đó. Ừ.
‎Tuyệt.
‎DÀNH RIÊNG CHO GIÁM KHẢO
‎LỊCH SỬ SẮP DIỄN RA TẠI MANHATTAN
‎Chúng tôi xin chào mừng quý vị đến với ‎Cuộc thi Kịch độc thoại August Wilson
‎Thường niên Toàn quốc lần thứ 10.
‎Mười năm rồi ạ.
‎Hàng sẽ dừng lại ở đây và các em cứ đợi ‎ở hàng tới khi ta được phép vào nhé.
‎Chúng tôi vô cùng tự hào ‎được tham gia vào trải nghiệm này
‎tại Nhà hát August Wilson ở Broadway.
‎Các em hôm nay được đánh giá ‎theo khả năng xây dựng nhân vật,
‎sự nhập tâm, năng lượng, ‎sự thấu hiểu và chính xác về nguyên bản.
‎Kính thưa quý vị,
‎lứa 2018 của vòng chung kết ‎Cuộc thi Kịch độc thoại August Wilson!
‎Họ đây!
‎- Bắt đầu nào. ‎- Được rồi.
‎Người lính Wilson đầu tiên của ta ‎sẽ bước lên sân khấu, Callie Holley.
‎Avery, giờ tôi chưa sẵn sàng lấy chồng.
‎Tôi có nói gì là tôi sẽ đóng cửa đâu.
‎Trong tôi còn nhiều cái chất phụ nữ lắm.
‎Tôi lo cho Maretha đã đủ mệt rồi.
‎Tôi có quá đủ người ‎cần được yêu thương và chăm sóc rồi.
‎Anh muốn nói một người phụ nữ ‎sẽ chả là gì nếu thiếu đàn ông.
‎Còn anh thì chả sao, hả?
‎Anh có thể cứ thế bước ra khỏi đây ‎mà không có tôi, một người phụ nữ
‎và vẫn được là đàn ông.
‎Không sao.
‎Sẽ chẳng ai hỏi anh: ‎"Avery, ai yêu anh bây giờ?"
‎Việc đó với anh chẳng sao.
‎Nhưng tất cả mọi người sẽ lo cho Berniece.
‎"Berniece định tự lo cho mình ‎kiểu gì đây?"
‎"Cô ấy định nuôi đứa bé đó kiểu gì ‎nếu thiếu đàn ông?"
‎Thắc mắc là: ‎"Cô ấy tính sao với mình nhỉ?"
‎"Sao cô ấy sống được như thế nhỉ?"
‎Thiên hạ có đủ thứ câu hỏi cho Berniece.
‎Mọi người luôn bảo tôi rằng tôi không thể ‎là phụ nữ trừ phi có một người đàn ông.
‎Tao cứ tưởng tượng ra mặt mày ‎ở đám tang mẹ mày.
‎BECKER ‎TRONG "JITNEY"
‎Cách mày cứ đứng đó chẳng nói năng gì, ‎đứng đó với cái bản mặt cau có.
‎Và giờ mày định vào đây và chế giễu tao
‎vì tao không giã nhừ tử lão Rand ư.
‎Mày muốn biết lý do à? ‎Để tao cho mày biết lý do.
‎Vì tao phải lo cái ăn ‎cho thằng nhãi da Đen là mày.
‎Walter Kelly luồn tay ‎lên tít trên dưới váy ta
‎và đụng vào chỗ đó của ta. ‎Ta bảo hắn thôi đi. Hắn chỉ cười.
‎Tụi ta đang uống rượu ‎trong chai thủy tinh.
‎Ta vớ chai rồi phang nó ‎vào tay nắm cửa xe.
‎Ta đứt tay khá sâu, ‎nhưng dí mảnh thủy tinh vào cổ hắn.
‎Ta bảo hắn ta muốn hắn nếm vị máu ta
‎vì nếu hắn không rút tay khỏi dưới váy ta, ‎ta sẽ nếm vị máu hắn.
‎Có lần nọ có một gã này
‎ở một cái thị trấn nhỏ tên là Bolingbroke, ‎cách Macon chừng 160 cây số.
‎Tụi tôi đệm cho màn khiêu vũ,
‎họ trao thưởng 20 đô ‎cho ai nhảy slow drag giỏi nhất.
‎Slow Drag nghía qua các đấu thủ, ‎rời khỏi bục sân khấu,
‎chộp lấy một trong mấy em gái ‎rồi dính lấy cô ả
‎như con ruồi dính lấy miếng thạch, ‎như gỗ dính vào hồ dán vậy.
‎Gã khiến cô ả đó uốn éo và rên rỉ tới độ
‎tất cả phải nán lại xem.
‎Gã này mới bước vào,
‎gã bạn trai của cô ả đó,
‎và chĩa con dao dài ba chục phân ‎vào Slow Drag. Nhớ vụ đó không, Slow Drag?
‎Tất cả xê ra hết.
‎Chui rúc, trốn dưới gầm bàn, tưởng rằng ‎sẽ có thượng cẳng chân hạ cẳng tay.
‎Slow Drag chỉ nhìn qua vai cô ả nọ,
‎nhìn gã đó và bảo:
‎"Anh ạ, anh mà thôi la hét đi và đợi chút,
‎anh sẽ thấy tôi đang giúp anh đấy.
‎Tôi đang giúp quý cô đây giành được 10 đô ‎để cô ấy mua tặng anh cái đồng hồ vàng".
‎Gã là quản lý của tôi sáu năm rồi, ‎luôn mồm nói sát cánh bên nhau.
‎Lần duy nhất gã mời tôi tới nhà này ‎là để hát cho mấy lão bạn gã nghe.
‎Đó, nếu các vị là dân da màu ‎và kiếm ra tiền cho họ,
‎thì các vị chơi được với họ. Còn không á, ‎các vị chỉ là con chó nằm trong hẻm thôi.
‎Tôi không nuôi một đứa bé lớn khôn ‎để nó bị kẻ khác cho ăn đạn.
‎Để nó bị lũ bạn nó bắn.
‎Để nó bị cảnh sát bắn.
‎Sao tôi lại muốn đưa một sinh linh ‎vào thế giới coi rẻ tính mạng này?
‎Ta không ân hận ‎vì điều gì đã làm và ta vẫn vậy.
‎Ta dám chắc là vậy ‎vì ta luôn làm điều đúng. Luôn luôn.
‎Làm khác đi thì không phải ta.
‎Ừ, ta có thể bất đồng về điều đó, ‎nhưng ta biết với ta việc gì là đúng.
‎Chừng nào trong xác ta còn hơi thở,
‎ta sẽ làm thứ ta cho là đúng. ‎Vậy có gì phải ân hận?
‎Họ hỏi: "Anh không ân hận ‎vì giết Pernell ư?" Ta không ân hận.
‎Thằng da Đen đó đáng chết. ‎Nó chém vào mặt ta.
‎Ta bảo thẩm phán: "Vô tội".
‎Họ tưởng ta đang đùa.
‎Ta thét: "Thằng khốn đó chém tôi.
‎Sao tôi giết hắn lại là sai được? ‎Lẽ thường tình mà".
‎Ta mặc kệ luật pháp bảo sao.
‎Luật pháp không hiểu việc này. ‎Chắc chắn là không.
‎Họ đòi bắt nhốt ta kia kìa. ‎Thế mà là hiểu ư?
‎Nếu trộm đột nhập vào nhà ‎một người da trắng để trộm TV
‎mà ông ta bắn hắn, họ sẽ chả bảo ‎ông ta sai. Cái đó thì luật pháp hiểu.
‎Họ sẽ ca ngợi ông ta ‎rồi bảo ông ta đi về đi.
‎Các người hiểu ý ta không? ‎Bồi thẩm đoàn quay lại, tuyên có tội.
‎Họ hỏi từng vị bồi thẩm một. ‎Họ đều tuyên có tội.
‎Có chín gã đàn ông da trắng ‎và ba ả đàn bà da trắng.
‎Họ đều tuyên có tội.
‎Họ còn chả thèm nhìn ta.
‎Ta bảo họ nhìn này, nhìn vết sẹo đi.
‎Ta tới gần để họ nhìn được vết sẹo. ‎Thẩm phán lại dễ cáu.
‎Gã sai sáu cảnh sát từ tứ phía ập vào ta, ‎bảo ta định hành hung bồi thẩm đoàn.
‎Ta chỉ định tới gần hơn để họ thấy rõ ‎mặt ta. Họ thì định chạy ào khỏi cửa.
‎Họ gô cổ rồi tống ta vào buồng biệt giam,
‎bảo rằng ta bất tuân.
‎Tôi chả tin mấy gã này.
‎Jack hay ai.
‎Họ có thể làm bất cứ điều gì.
‎Họ đợi,
‎tới khi họ tìm được một người đàn bà ‎để ràng buộc, để trói chặt với họ,
‎rồi họ tìm quanh xem có kiếm được ‎ai khác không. Molly không để tâm đến họ.
‎Mấy gã đó như nhau cả, theo tôi.
‎Tôi chưa gặp gã nào ‎muốn sự tốt đẹp cho người khác.
‎Mấy gã đó làm cô có bầu hoài.
‎Và rồi họ bỏ đi và mặc cô chăm chúng.
‎Nói họ muốn thấy ‎mé bên ngọn đồi kia có những gì.
‎Tôi chắc chắn sẽ không đẻ con.
‎Mẹ tôi đã dạy tôi cách rồi.
‎Molly Cunningham ‎sẽ không bị trói buộc vì con cái đâu.
‎Tôi từng gặp một gã ‎mà tôi ngỡ tim có chút tình thương.
‎Ngày nọ tôi về nhà, và gã đang đóng hòm.
‎Gã bảo, khi đã tới lúc thì đến ‎bạn bè chí cốt nhất cũng phải chia ly.
‎Hẹn một ngày kia, ‎gã sẽ gửi cho tôi một món quà đặc biệt.
‎Tôi lặng nhìn gã qua cửa sổ.
‎Khi gã bưng cái rương đó ra ‎để tới bến xe lửa,
‎tôi bảo nếu gã định gửi món quà đặc biệt, ‎tôi sẽ chả ở đây mà nhận đâu.
‎Tôi đã nhận ra,
‎cô càng cố níu kéo những gã đàn ông ấy,
‎thì một ả khác càng dễ tới kéo họ đi mất.
‎Molly học được điều đó rồi.
‎Bởi thế, tôi chẳng tin ai ‎ngoài Chúa nhân từ trên kia,
‎và chẳng yêu thương ai hết ngoài mẹ tôi.
‎Cảm ơn ạ.
‎Những người trẻ này, vùng đất ‎họ đang bước đi là vùng đất thiêng.
‎August đã tận hiến đời ông… ‎cho những ngôn từ trên trang giấy.
‎Ông bị chẩn đoán mắc ung thư năm 2005.
‎Lựa chọn khủng khiếp bạn phải đưa ra
‎nếu bạn mắc bệnh nan y ‎là, bạn biết đấy, kéo dài sự sống,
‎hoặc là không dùng thuốc ‎hoặc không hóa trị liệu gì hết,
‎và sống nốt đời bạn trong đau đớn, ‎nhưng vô cùng tỉnh táo.
‎Và ông ấy chọn cách sau.
‎Thời điểm ấy, ông ấy và trợ lý của ông ấy
‎đã làm việc không ngơi nghỉ ‎để hoàn thiện vở ‎Radio Golf
‎và ông ấy đã tới được vạch đích. ‎Chỉ vừa kịp thôi.
‎AUGUST WILSON, THI HÀO ‎CỦA NGƯỜI MỸ DA ĐEN, TỪ TRẦN Ở TUỔI 60
‎Khi một diễn viên trẻ ‎bước vào một trong những vở kịch đó,
‎như thể họ nhặt lên ‎cây đũa nhạc trưởng mà ông ấy để lại.
‎Để cả một thế hệ con người mới
‎tiếp nhận, kiểu như, ‎sự nhận thức mà ông ấy dâng hiến.
‎Tất cả các em sẽ nhận được ‎hộp ấn bản bao gồm cả mười vở kịch này.
‎Nếu bạn không phải một thành viên ‎của nền văn hóa hoặc của các cộng đồng ấy,
‎và đang thấy như bạn đã hiểu được
‎một nền văn hóa, cộng đồng ‎rất khác so với của riêng bạn,
‎theo cách đầy trực quan, cảm xúc,
‎thông qua những con người ‎bạn đã dần yêu mến, tin tưởng,
‎chắc đó là việc giá trị nhất ‎một người có thể làm được
‎trong việc cố gắng tạo ra ‎một cộng đồng đa văn hóa.
‎Bởi August đã trao tiếng nói ‎cho những người này,
‎những người trẻ này ‎có thể tìm được tiếng nói của các em.
‎Quý vị biết đấy, quan trọng không phải là ‎các em thành diễn viên hay đạo diễn.
‎Quan trọng là biết rằng ‎các em có thể thành bất cứ ai các em muốn.
‎Các em có thể làm ‎bất cứ điều gì các em muốn.
‎Không gì là không thể mà?
‎Ừ, ta sẽ có vài bác sĩ, ta sẽ có ‎vài luật sư, ta sẽ có vài diễn viên.
‎Theo tôi, việc em nào thắng ‎không hẳn là quan trọng tới vậy.
‎Chỉ tới đó và lên… ‎Trước hết, riêng việc lên sân khấu,
‎đứng trên đó thôi và diễn ‎đã là quá can đảm rồi.
‎Tôi chắc chắn rằng ‎có những em diễn viên trẻ
‎đã bước lên sân khấu đó, và dù các em ‎không muốn trở thành diễn viên đi nữa,
‎bởi August Wilson và bởi những ngôn từ ấy,
‎các em có lẽ đã có ‎những giác ngộ tuyệt vời trong đời.
‎Và được chữa lành đáng kể.
‎Và có lẽ đã có nhiều người nghệ sĩ ‎được tôi luyện nên từ điều đó.
‎Những người nói rằng: ‎"Đây là việc mà mình muốn làm".
‎Trong một thế giới ‎đôi khi thật sự thiếu đi lòng trắc ẩn,
‎theo tôi, muốn thành nghệ sĩ ‎là điều đáng tôn vinh.
‎Ban giám khảo đã bảo tôi
‎đây là quyết định khó khăn nhất ‎họ phải đưa ra trong vòng mười năm qua.
‎Được rồi.
‎Xếp hạng ba.
‎Nhận được 1.000 đô la là Teslyne Junior.
‎Hạng nhì với 2.000 đô la…
‎Nia Sarfo.
‎Hạng nhất, 3.000 đô la…
‎Gerardo Navarro.
‎Chúng tôi cảm ơn quý vị đã tới ‎và xin hẹn gặp lại năm sau!
‎Tuyệt vời.
‎Tớ vui quá.
‎- Tuyệt thật đấy. ‎- Ừ.
‎Thật sự là, trải nghiệm này, ‎em chỉ có thể nói là em vô cùng biết ơn.
‎Quả vậy, quan trọng là hành trình ‎chứ không phải đích đến.
‎Và em vẫn đang chiêm nghiệm ‎cho bản thân mình.
‎Nhưng em đã tự chứng minh ‎rằng em có thể làm được nhiều điều.
‎Nếu bạn có đủ ‎sự can đảm và gai góc bên trong,
‎bạn sẽ làm được hết thảy.
‎Khi chưa đủ, bạn sẽ luôn ‎tìm cách trau dồi thêm, sẽ khao khát.
‎Anh chị hiểu chứ? Em luôn biết ‎định mệnh của em lớn lao hơn.
‎Ngoài kia có gì đó đang đợi em. Em biết.
‎Nhờ những câu chuyện của ông ấy,
‎em đã hiểu rõ hơn về con người em.
‎Em đã hiểu rõ hơn ‎về nòi giống mà em mang trong mình.
‎Nó giúp em tiến bộ, với tư cách cá nhân, ‎một phụ nữ Mỹ gốc Phi,
‎và là nghệ sĩ diễn kịch,
‎em cảm thấy có động lực hơn ‎về con người em và về năng lực của em.
‎Em biết ơn vô cùng vì cơ hội này.
‎August đã cho em cơ hội ‎để lần đầu tiên thể hiện mình,
‎và cho em thấy rằng…
‎ta đáng được hiểu. ‎Ta xứng đáng được thấu hiểu.
‎Chiến thắng đương nhiên ‎là điều em không ngờ tới.
‎Nhưng nó cũng nói lên nhiều ‎về tác phẩm của ông.
‎Nó dành cho tất cả, ‎nói thay cho người không được thấu hiểu.
‎Em có tâm sự với nhiều bạn bè và tụi em ‎nói về việc bị thiếu sự biểu trưng
‎và tụi em nghĩ đó là do tụi em chính là ‎sự thay đổi. Tụi em phải là sự thay đổi.
‎Nhiệm vụ của chúng tôi là vậy: ‎Biết có người vẫn quan tâm.
‎Chúng tôi phải làm mọi thứ, động viên,
‎phải nâng đỡ và trau dồi ‎và phải cho các em cơ hội để cạnh tranh.
‎Không phải ai cũng sẽ ‎vươn tới được đỉnh cao.
‎Mà định nghĩa của "đỉnh cao" là gì chứ?
‎Bạn phải khắc cốt ghi tâm ‎bước cuối, đó là tầm quan trọng.
‎DÌ ESTER ‎GEM OF THE OCEAN
‎Tầm quan trọng là thứ ‎giá trị hơn các giải thưởng nhiều lắm.
‎Di sản mới là quan trọng.
‎Cái thứ mà bạn ‎sẽ muốn để lại khi bạn ra đi.
‎Chiến thắng sẽ ‎chẳng đem lại cho bạn điều gì hết
‎vì ngay khi bạn cầm giải thưởng trong tay,
‎ba cái từ nổi tiếng ấy ‎sẽ ám ảnh cuộc đời bạn.
‎Và ba cái từ nổi tiếng đó là: ‎"Giờ thì sao?"
‎Giờ thì sao?
‎SÁU THÁNG SAU
‎TƯỞNG NHỚ JESTIN "BUTTA" WALKER
‎Tôi đang đứng đây ‎trong hình hài của ông tôi.
‎Đó là những hình hài lớn lao.
‎Đó là hình hài ‎của cả một thế hệ những người
‎đã rời bỏ cuộc sống ‎thống khổ không gì tả xiết ở phương Nam
‎để lên phương Bắc, tìm công ăn việc làm, ‎và cách để sống một cuộc đời có phẩm hạnh
‎và mọi lời hùng biện ‎mà con tim có thể tìm kiếm.
‎Họ đến từ ‎những cánh đồng trồng bông ở Georgia
‎và Arkansas và Mississippi,
‎từ những đoàn tù bị xiềng xích ở Alabama,
‎từ những cánh đồng mía ở Louisiana,
‎và ở trường hợp của ông tôi, là từ ‎những cánh đồng thuốc lá ở Bắc Carolina.
‎Họ tới, mang bên mình ‎kinh thánh và những cây ghi-ta.
‎Những con người mang dấu sắt nung, ‎tìm cách để nhào nặn
‎và định hình ‎những phần còn trui rèn được của họ
‎thành một danh tính mới, những con người ‎tự do với giá trị chân thực, rõ ràng.
‎Họ đem theo bên họ ‎những lề thói và một lối sống
‎tương xứng ‎với khí chất và tri giác của họ.
‎Và chính từ cái phạm vi lề thói ‎và những lễ nghi giao thiệp xã hội này,
‎tôi đã tạo nên nghệ thuật của tôi.
‎Tôi xin cảm ơn các bạn. ‎Ông tôi cảm ơn các bạn.
‎Tôn vinh tôi là các bạn đã tôn vinh ông. ‎Và từ đó, các bạn đã tôn vinh chính mình.
‎- Năm nay. Em định làm gì? ‎- Đây, em tính thế này.
‎Two Trains Running‎. Memphis. ‎Hồi một. Cảnh hai.
‎Nia đang theo học diễn xuất ‎tại Đại học Nam Carolina.
‎Freedom đang theo học viện diễn xuất ‎tại Trường Juilliard.
‎Gerardo hiện theo chuyên ngành diễn xuất ‎tại Đại học Carnegie Mellon ở Pittsburgh.
‎Callie là sinh viên kịch nghệ ‎tại Trường Nghệ thuật Tisch ở New York.
‎Aaron là nghệ sĩ thu âm của hãng ‎Bentley Records và đang sản xuất đĩa nhạc.
‎Cody là đại diện học sinh lên đọc diễn văn ‎trong lứa tốt nghiệp của cậu
‎và hiện đang theo học ‎Đại học Bang Illinois ở Chicago.
‎Biên dịch: Christine Tran