1 00:00:02,000 --> 00:00:07,000 Downloaded from YTS.MX 2 00:00:08,000 --> 00:00:13,000 Official YIFY movies site: YTS.MX 3 00:00:21,855 --> 00:00:23,064 Ik ben aan het opnemen. 4 00:00:23,148 --> 00:00:25,859 Als ik hem wil uitzetten, moet ik nog eens drukken. 5 00:00:26,484 --> 00:00:28,153 Hij moet weer gaan draaien. 6 00:00:29,487 --> 00:00:32,991 Vind je dat minder valide mensen als mensen moeten worden gezien? 7 00:00:34,325 --> 00:00:35,326 Hoe bedoel je? 8 00:00:40,165 --> 00:00:42,125 Jim LeBrecht is geluidsontwerper... 9 00:00:42,208 --> 00:00:44,502 ...bij het Berkeley Repertory Theatre in Californië. 10 00:00:45,128 --> 00:00:49,132 Hij werd geboren met 'n beperking die niets te maken heeft met zijn baan. 11 00:00:49,215 --> 00:00:52,635 Maar deze baan maakt het voor hem mogelijk... 12 00:00:52,719 --> 00:00:54,846 ...een onafhankelijk, productief leven te leiden. 13 00:00:57,140 --> 00:00:58,308 ...Tom? Dat is mooi. 14 00:00:58,391 --> 00:01:00,018 Het gaat om zijn aandoening. 15 00:01:08,443 --> 00:01:10,361 Ik ben geboren met een open rug. 16 00:01:10,987 --> 00:01:13,782 Ze gaven me maar een paar uur. 17 00:01:15,325 --> 00:01:17,577 Daar dacht ik blijkbaar anders over. 18 00:01:32,050 --> 00:01:33,468 Midden in groep drie... 19 00:01:33,551 --> 00:01:36,221 ...mocht ik proefdraaien op 'n openbare school. 20 00:01:38,473 --> 00:01:40,350 Ze wilden zien of dat werkte. 21 00:01:41,851 --> 00:01:43,144 In die tijd... 22 00:01:43,228 --> 00:01:47,023 ...werden veel kinderen zoals ik naar instituten gestuurd. 23 00:01:49,067 --> 00:01:51,528 Ik weet nog dat mijn vader altijd zei: 24 00:01:51,611 --> 00:01:54,155 'Jimmy, je moet extravert zijn. 25 00:01:54,239 --> 00:01:56,908 Je moet mensen benaderen en je voorstellen... 26 00:01:56,991 --> 00:01:58,535 ...want ze zullen niet naar jou toe komen.' 27 00:02:00,954 --> 00:02:02,330 Mijn zus Lindsay zat op scouting... 28 00:02:03,206 --> 00:02:04,999 ...maar ze lieten mij niet toe. 29 00:02:06,835 --> 00:02:09,087 Overal werd ik begrensd. 30 00:02:12,507 --> 00:02:14,676 Ik hield van muziek en het leven. 31 00:02:15,260 --> 00:02:17,470 Ik wilde er deel van uitmaken... 32 00:02:17,554 --> 00:02:19,597 ...maar ik zag er niemand als ik. 33 00:02:23,184 --> 00:02:25,979 Ik hoorde over een zomerkamp. 34 00:02:26,604 --> 00:02:30,275 Een zomerkamp 'voor minder validen', gerund door hippies. 35 00:02:31,234 --> 00:02:32,527 Iemand zei: 36 00:02:32,610 --> 00:02:35,155 'Je zult vast wiet roken met de begeleiders.' 37 00:02:35,947 --> 00:02:37,490 En ik zei: 'Meld me aan.' 38 00:02:43,288 --> 00:02:46,291 Dit kamp heeft de wereld veranderd... 39 00:02:46,374 --> 00:02:48,168 ...en niemand kent dit verhaal. 40 00:02:49,669 --> 00:02:51,921 EEN NETFLIX ORIGINAL-DOCUMENTAIRE 41 00:04:11,501 --> 00:04:13,544 Toen ik voor het eerst naar Camp Jened ging... 42 00:04:14,254 --> 00:04:17,674 ...maakten we een busreis van Manhattan naar de Catskills. 43 00:04:18,174 --> 00:04:20,051 Dat is zo'n drie uur rijden. 44 00:04:21,427 --> 00:04:24,055 Je komt in een mooie, bergachtige omgeving... 45 00:04:24,138 --> 00:04:27,350 ...en je kon het land ruiken en de dennenbomen... 46 00:04:27,433 --> 00:04:29,435 ...en je hoorde vogels en zo. 47 00:04:30,603 --> 00:04:32,897 We stopten op de parkeerplaats... 48 00:04:33,690 --> 00:04:36,192 ...en allerlei mensen zwermden rond de bus. 49 00:04:37,485 --> 00:04:40,571 Er waren wat hippies en enkele zagen er bizar uit. 50 00:04:41,239 --> 00:04:42,615 Ik dacht: wauw. 51 00:04:42,699 --> 00:04:45,576 Ik wist niet wie kampeerder was en wie begeleider. 52 00:04:54,335 --> 00:04:56,212 Ik ben opgegroeid in Mobile, Alabama. 53 00:04:56,296 --> 00:04:57,130 BEGELEIDER 54 00:04:57,213 --> 00:05:02,010 Ik zag een bord met 'Zomerbanen. Kampen. New York'. 55 00:05:03,177 --> 00:05:04,846 Ik kende niemand die minder valide was. 56 00:05:06,055 --> 00:05:08,891 Ik was er wat nerveus bij. 57 00:05:10,101 --> 00:05:13,021 Ik had geen ervaring met invaliden. 58 00:05:13,104 --> 00:05:13,938 BEGELEIDER 59 00:05:14,022 --> 00:05:17,483 Ik kende er evenveel als ik sumoworstelaars kende. 60 00:05:18,693 --> 00:05:21,321 Dus ik stond voor die bus... 61 00:05:21,404 --> 00:05:26,951 ...en was niet voorbereid op het zien van zo veel invaliden tegelijk. 62 00:05:27,493 --> 00:05:31,247 Ik bevroor. Ik werd verlamd door angst. 63 00:05:32,373 --> 00:05:36,544 Toen duwde iemand die achter me stond me, omdat ik in de weg stond... 64 00:05:36,627 --> 00:05:40,298 ...en die beweging hielp me de zomer door. 65 00:06:03,404 --> 00:06:05,073 Tijdens Woodstock... 66 00:06:05,156 --> 00:06:08,076 ...luisterde ik bij mijn oma naar de radio... 67 00:06:08,743 --> 00:06:11,662 ...en zei ik: 'Ik wilde dat ik erheen kon gaan.' 68 00:06:12,413 --> 00:06:15,500 En toen ik naar Jened ging... 69 00:06:15,583 --> 00:06:17,126 ...was ik in Woodstock. 70 00:06:17,835 --> 00:06:19,212 KAMPEERDER, 18 71 00:06:19,295 --> 00:06:21,172 De muziek en de mensen... 72 00:06:22,090 --> 00:06:24,926 Ik vond die mensen maar gek. 73 00:06:25,009 --> 00:06:26,344 Op een goede manier. 74 00:06:29,472 --> 00:06:32,183 Kom naar Camp Jened en leer jezelf kennen. 75 00:06:45,279 --> 00:06:49,700 Het was zo funky. 76 00:06:49,784 --> 00:06:51,911 KAMPEERDER, 18 77 00:06:52,036 --> 00:06:55,123 Maar het was een Utopia. 78 00:06:55,706 --> 00:06:58,960 Terwijl we daar waren... 79 00:06:59,043 --> 00:07:04,799 ...bestond de buitenwereld niet. 80 00:07:50,553 --> 00:07:53,014 Als je wilt stoppen en iets wilt filmen, zeg het maar. 81 00:07:53,097 --> 00:07:53,931 Dat mag. 82 00:07:55,433 --> 00:07:58,811 Goed, daar is de volwassenenafdeling. 83 00:08:01,189 --> 00:08:04,567 Wat is dat gele gebouw daar? -Dat is wat ik net zei. 84 00:08:05,693 --> 00:08:06,611 De volwassenenafdeling. 85 00:08:06,694 --> 00:08:08,779 Dat deel hoort erbij. 86 00:08:11,407 --> 00:08:13,409 Dat is een van onze mooie begeleiders. 87 00:08:15,786 --> 00:08:17,205 Zeg hallo. -Hoe gaat het? 88 00:08:21,459 --> 00:08:24,337 Dit is Meiden Eén... 89 00:08:24,837 --> 00:08:26,589 ...een vrolijke plek. 90 00:08:27,423 --> 00:08:30,426 Dit is een van de kampeerders, Valerie Vivona. 91 00:08:34,180 --> 00:08:36,766 Is dit nodig? Is dit belangrijk? 92 00:08:42,188 --> 00:08:43,648 Is dat onze leider? 93 00:08:44,607 --> 00:08:45,983 Ja, Larry Allison. 94 00:08:49,946 --> 00:08:51,864 Ben jij hier de leider? 95 00:08:52,823 --> 00:08:55,368 Ja, ik ben de leider van het kamp en... 96 00:08:55,451 --> 00:08:56,827 KAMPLEIDER 97 00:08:56,911 --> 00:08:58,162 Ik... 98 00:08:58,246 --> 00:09:04,835 Ik was net bij het zwembad en keek hoe de kinderen zwemmen. 99 00:09:04,919 --> 00:09:09,340 Ik besloot wat gaten te graven, want ze zijn nogal onhandig... 100 00:09:09,423 --> 00:09:11,592 ...en ik wil ze laten struikelen. 101 00:09:12,969 --> 00:09:14,595 Die kreupelen een lesje leren. 102 00:09:14,679 --> 00:09:15,555 Inderdaad. 103 00:09:18,140 --> 00:09:18,975 STEM VAN LARRY ALLISON 104 00:09:19,058 --> 00:09:23,437 Jened gaf je de kans om andere dingen te doen. 105 00:09:25,064 --> 00:09:27,650 Toen het kamp begon in de jaren 50... 106 00:09:27,733 --> 00:09:31,612 ...had het een traditioneel programma. 107 00:09:31,696 --> 00:09:34,490 Het evolueerde tijdens de jaren 60 en 70. 108 00:09:34,574 --> 00:09:39,287 We probeerden een omgeving te bieden... 109 00:09:39,370 --> 00:09:41,247 ...waar tieners tieners konden zijn... 110 00:09:41,330 --> 00:09:43,791 ...zonder alle stereotypen en labels. 111 00:09:43,874 --> 00:09:48,170 Dat was een bijproduct van de tijd. Sociale experimenten. 112 00:09:52,383 --> 00:09:56,345 We beseften dat het probleem niet lag bij de mensen met een beperking. 113 00:09:56,429 --> 00:10:00,141 Het lag bij de mensen zonder beperking. 114 00:10:00,224 --> 00:10:02,059 Het was ons probleem. 115 00:10:02,143 --> 00:10:05,229 Wij moeten dus veranderen. 116 00:10:05,896 --> 00:10:08,566 ...wil zeggen dat ik Camp Jened leuk vind. 117 00:10:09,150 --> 00:10:11,402 En ik hou van Larry Olson. 118 00:10:12,236 --> 00:10:13,070 Olson? 119 00:10:13,863 --> 00:10:14,780 Allison. 120 00:10:16,782 --> 00:10:18,034 Goed zo, Sophie. 121 00:10:20,453 --> 00:10:22,204 Laten we rondgaan. 122 00:10:23,956 --> 00:10:24,957 Hoe heet jij? 123 00:10:25,041 --> 00:10:27,251 Ik ben Ellie Abrashkin. 124 00:10:29,045 --> 00:10:32,089 Waar kom je vandaan? -Uit Brooklyn, New York. 125 00:10:34,550 --> 00:10:35,551 Brooklyn. 126 00:10:38,220 --> 00:10:42,683 Hallo, ik ben Jean Malafronte. 127 00:10:43,351 --> 00:10:48,022 Ik werd overreden door een bus. 128 00:10:48,731 --> 00:10:50,316 Gefeliciteerd. 129 00:10:50,399 --> 00:10:54,737 Ik weet niet wat mijn handicap precies is. 130 00:10:55,321 --> 00:10:57,281 Dat was het. 131 00:10:58,115 --> 00:10:59,241 Ik ben Carl. 132 00:10:59,325 --> 00:11:02,370 En als dit op televisie wordt uitgezonden... 133 00:11:02,453 --> 00:11:07,583 Mijn telefoonnummer is 212-YU8-0367... 134 00:11:07,667 --> 00:11:12,630 ...en ik wil graag gebeld worden door iedereen die wil praten. 135 00:11:12,713 --> 00:11:14,715 En ik ben blind en slechthoors. 136 00:11:14,799 --> 00:11:17,885 Ik heb te veel zuurstof gekregen in de couveuse... 137 00:11:17,968 --> 00:11:19,345 ...en mijn gehoor... 138 00:11:19,428 --> 00:11:22,598 ...doordat ik een schedelfractuur had na een val uit een taxi. 139 00:11:23,391 --> 00:11:26,769 Ik vind het leuk als iemand die dit hoort, me belt. 140 00:11:30,314 --> 00:11:31,524 Hier verblijf ik. 141 00:11:34,735 --> 00:11:37,154 Steve is begeleider. -Wil je een foto? 142 00:11:37,738 --> 00:11:38,781 Lachen, Steve. 143 00:11:38,864 --> 00:11:40,825 BEGELEIDER, 20 144 00:11:42,201 --> 00:11:44,120 Niet tegen de kampeerders botsen. 145 00:11:49,041 --> 00:11:50,709 Goed, we gaan die kant op. 146 00:11:51,293 --> 00:11:52,670 Het was een genoegen. 147 00:11:55,089 --> 00:11:56,465 Dank je. 148 00:11:57,341 --> 00:12:01,137 Laat me niet verwaand worden. 149 00:12:03,013 --> 00:12:05,641 Heb je geen licht om te kijken hoe het er binnen uitziet? 150 00:12:07,059 --> 00:12:07,977 Ik weet het niet. 151 00:12:08,769 --> 00:12:10,813 Het is hier een zootje. 152 00:12:12,606 --> 00:12:15,985 Maar dat vinden we fijn. 153 00:12:18,112 --> 00:12:19,029 Hé, Tommy. 154 00:12:21,073 --> 00:12:22,158 Dit is Tommy Curran. 155 00:12:27,329 --> 00:12:29,498 Gebruikt niemand de bovenste bedden? 156 00:12:29,582 --> 00:12:30,833 De bovenste bedden? 157 00:12:30,916 --> 00:12:32,918 Voor de begeleiders. 158 00:12:35,171 --> 00:12:36,714 Hé, JJ. -Hoe gaat het? 159 00:12:36,797 --> 00:12:39,258 Dat is de gewone staat van de begeleiders. 160 00:12:43,429 --> 00:12:46,265 Die eerste nacht in 't huisje was ik wat nerveus. 161 00:12:47,892 --> 00:12:49,310 Ik was net geopereerd. 162 00:12:50,769 --> 00:12:55,107 Tot dat moment droeg ik luiers, omdat ik geen controle over m'n blaas had. 163 00:12:56,192 --> 00:12:59,695 Je snapt wel hoe het was om 15 te zijn... 164 00:12:59,778 --> 00:13:02,156 ...en te proberen te verbergen dat je luiers droeg. 165 00:13:05,451 --> 00:13:09,413 En er was die constante druk om ontdekt te worden. 166 00:13:10,998 --> 00:13:15,794 Mijn urine werd omgeleid, dus ik had zo'n katheterzak. 167 00:13:15,878 --> 00:13:17,004 Dat ging niet zo goed. 168 00:13:17,087 --> 00:13:21,175 Hij bleef niet goed zitten en lekte. 169 00:13:22,718 --> 00:13:25,804 In het kamp had iedereen wel iets lichamelijks. 170 00:13:26,555 --> 00:13:28,557 Het maakte niet uit. 171 00:13:31,393 --> 00:13:32,228 Daarom was ik... 172 00:13:32,311 --> 00:13:34,522 Oké, mijn eerste gast, hoe heet je? 173 00:13:34,605 --> 00:13:36,232 Ik ben Michael Tannenbaum. 174 00:13:36,315 --> 00:13:37,149 Hoe oud ben je? 175 00:13:37,858 --> 00:13:39,193 Ik ben net 18. 176 00:13:40,903 --> 00:13:43,948 Wat vind je het belangrijkste aan Camp Jened? 177 00:13:46,033 --> 00:13:47,034 De staf. 178 00:13:47,117 --> 00:13:49,870 Hoe geweldig ze zijn en hoe ze met iedereen omgaan. 179 00:13:50,746 --> 00:13:53,123 Lieg je? -Nee, ik lieg niet. 180 00:13:53,666 --> 00:13:55,000 Ik ben vaker op kamp geweest... 181 00:13:55,084 --> 00:13:57,086 ...en nergens gaan ze... 182 00:13:57,169 --> 00:13:59,421 ...met kampeerders om zoals hier. 183 00:13:59,505 --> 00:14:00,965 Het zijn geen babysitters. 184 00:14:02,716 --> 00:14:05,427 Dat was een goed antwoord. -Dank je. 185 00:14:08,055 --> 00:14:09,598 Het is nog niet zeker... 186 00:14:09,682 --> 00:14:12,685 ...maar met het geplande uitstapje op donderdag... 187 00:14:12,768 --> 00:14:13,602 BEGELEIDER, 23 188 00:14:13,686 --> 00:14:16,689 ...willen we de kok woensdag vrij laten nemen... 189 00:14:16,772 --> 00:14:19,900 ...en dan koken wij op woensdag. 190 00:14:19,984 --> 00:14:22,361 Hebben jullie suggesties? 191 00:14:22,945 --> 00:14:25,823 Ik wilde kalfsvlees met parmezaanse kaas maken... 192 00:14:25,906 --> 00:14:27,658 ...maar kalfsvlees is te duur. 193 00:14:27,741 --> 00:14:29,535 Wat vinden jullie van chow mein? 194 00:14:29,618 --> 00:14:32,162 Want bacon is nog duurder. -Kip parmezaan. 195 00:14:32,246 --> 00:14:33,873 Wat vinden jullie van lasagne? 196 00:14:39,545 --> 00:14:40,713 Stil. 197 00:14:41,255 --> 00:14:43,215 Hoeveel... Steek je hand op. 198 00:14:43,299 --> 00:14:45,342 Hoeveel mensen willen lasagne? 199 00:14:48,470 --> 00:14:50,556 Wanneer hoeven we geen zetmeel te eten? 200 00:14:51,849 --> 00:14:54,810 We hoeven toch niet zetmeelrijk te eten... 201 00:14:54,894 --> 00:14:55,769 ...dus waarom lasagne? 202 00:14:55,853 --> 00:14:58,397 Hoeveel mensen willen geen lasagne? 203 00:15:00,441 --> 00:15:03,068 Lasagne wint. -Geen lasagne wint. 204 00:15:03,652 --> 00:15:04,486 Goed dan. 205 00:15:05,946 --> 00:15:08,282 Als jullie teruggaan... Mark. 206 00:15:08,782 --> 00:15:13,829 Als jullie teruggaan naar je groep, zullen we ook beslissen... 207 00:15:13,913 --> 00:15:18,792 Bedenk wat suggesties en als we weer samenkomen... 208 00:15:19,543 --> 00:15:22,129 ...beslissen we wat we eten. 209 00:15:22,212 --> 00:15:24,590 Oké? Als de kok op woensdag vrij is. 210 00:15:27,301 --> 00:15:32,014 Het voelde belangrijk om erbij te horen... 211 00:15:32,097 --> 00:15:35,184 ...want ik had niet veel rolmodellen... 212 00:15:35,267 --> 00:15:37,394 ...met een beperking terwijl ik opgroeide. 213 00:15:37,728 --> 00:15:41,148 Mensen voelden zich meer betrokken bij wat er gebeurde. 214 00:15:41,982 --> 00:15:43,859 Een heel goed idee. 215 00:15:43,943 --> 00:15:46,153 Het was vrijer en opener... 216 00:15:46,236 --> 00:15:49,782 ...dan wat ik thuis dagelijks meemaakte. 217 00:15:55,245 --> 00:16:00,376 Ik groeide op in Brooklyn, New York, in de wijk East Flatbush. 218 00:16:02,127 --> 00:16:05,255 Daar voelde ik me niet anders. 219 00:16:05,798 --> 00:16:06,924 Ik had polio. 220 00:16:07,007 --> 00:16:09,551 Ik kon niet meer lopen en zo... 221 00:16:09,635 --> 00:16:10,970 ...maar er waren veel kinderen. 222 00:16:11,053 --> 00:16:14,098 We speelden buiten. Stickball en touwtjespringen. 223 00:16:14,181 --> 00:16:15,808 Het was een fijne buurt. 224 00:16:18,519 --> 00:16:21,855 Op een dag ging ik met wat vrienden naar de snoepwinkel. 225 00:16:21,939 --> 00:16:24,316 Mijn vriendin duwde de rolstoel... 226 00:16:24,400 --> 00:16:26,986 ...en we liepen de hoek om. 227 00:16:27,069 --> 00:16:31,031 Er kwamen kinderen aan en een jongen zei: 'Ben je ziek?' 228 00:16:33,117 --> 00:16:35,744 Ik was verbijsterd... 229 00:16:36,245 --> 00:16:40,916 ...en zei vriendelijk: 'Nee, ik ben niet ziek.' 230 00:16:41,583 --> 00:16:43,210 Maar ik weet nog... 231 00:16:43,293 --> 00:16:45,587 ...dat ik wilde huilen. 232 00:16:46,338 --> 00:16:48,841 Als volwassene heb ik dat gevoel nog vaak. 233 00:16:48,924 --> 00:16:53,345 Ik ben enerzijds geschokt door de vraag... 234 00:16:53,429 --> 00:16:55,305 ...of misschien boos... 235 00:16:55,389 --> 00:16:57,933 ...maar ik moet me beheersen. 236 00:16:58,976 --> 00:17:01,395 Het was een bewustwording... 237 00:17:01,478 --> 00:17:06,108 ...dat mensen me niet zagen als Judy... 238 00:17:06,191 --> 00:17:08,318 ...maar als iemand die ziek was. 239 00:17:12,489 --> 00:17:14,158 Toen ik vijf jaar was... 240 00:17:14,241 --> 00:17:18,120 ...wilde mijn moeder me aanmelden bij de plaatselijke school... 241 00:17:18,203 --> 00:17:21,707 ...maar de directeur zei dat dat niet kon, omdat ik niet kon lopen. 242 00:17:21,790 --> 00:17:23,500 Dat was een risico als er brand zou zijn. 243 00:17:23,584 --> 00:17:26,920 Dus gaf mijn moeder me les. 244 00:17:29,339 --> 00:17:32,926 Al mijn vrienden uit de buurt gingen wel naar school... 245 00:17:33,010 --> 00:17:34,344 ...maar ik was thuis. 246 00:17:35,179 --> 00:17:37,931 Toen ik acht of negen jaar was... 247 00:17:38,015 --> 00:17:40,350 ...werd mijn moeder gebeld dat er een plek was... 248 00:17:40,434 --> 00:17:43,979 ...bij school 219, in een klas voor speciaal onderwijs. 249 00:17:47,816 --> 00:17:50,569 Deze klassen waren in de kelder. 250 00:17:50,652 --> 00:17:52,821 De andere klassen waren boven. 251 00:17:52,905 --> 00:17:56,742 We noemden de niet-invalide kinderen 'de kinderen van boven'. 252 00:17:58,077 --> 00:18:02,414 Sommige kwamen ons op vrijdag helpen om naar de bijeenkomst te gaan. 253 00:18:03,082 --> 00:18:05,334 Ze mochten... 254 00:18:05,417 --> 00:18:08,837 ...bij ons in de klas komen en onze rolstoelen duwen. 255 00:18:11,215 --> 00:18:15,052 In die klassen leerde ik mensen kennen... 256 00:18:15,135 --> 00:18:17,596 ...die samen naar Camp Jened gingen. 257 00:18:19,306 --> 00:18:23,936 Neil Jacobson, Stevie Hofmann en Nancy Rosenblum. 258 00:18:24,478 --> 00:18:26,563 Tijdens de lunch zaten we bij elkaar... 259 00:18:27,564 --> 00:18:31,360 ...en ik hielp mensen hun boterham in de houder te doen. 260 00:18:32,778 --> 00:18:34,363 We respecteerden elkaar... 261 00:18:34,446 --> 00:18:38,200 ...en hadden het gevoel dat wat we zeiden belangrijk was. 262 00:18:39,743 --> 00:18:44,123 Zelfs toen we zo jong waren... 263 00:18:44,206 --> 00:18:46,500 ...wisten we dat we buitengesloten werden. 264 00:18:49,336 --> 00:18:51,213 We wilden niemand buitensluiten. 265 00:18:52,422 --> 00:18:54,383 We wilden horen wat iedereen te zeggen had. 266 00:18:54,466 --> 00:18:56,135 We wilden luisteren. 267 00:19:00,889 --> 00:19:02,683 Het klinkt alsof... 268 00:19:13,443 --> 00:19:15,154 Je praat altijd. 269 00:19:17,114 --> 00:19:18,490 Hij kan goed spreken in het openbaar. 270 00:19:19,700 --> 00:19:21,827 Jean en ik vonden dat ik werd... 271 00:19:21,910 --> 00:19:23,537 Dat dacht ik ook. 272 00:19:24,079 --> 00:19:24,913 Jack? 273 00:19:25,789 --> 00:19:28,000 Ik vind je geweldig in het huisje. 274 00:19:28,083 --> 00:19:30,711 Wat er ook gebeurt, je lacht altijd... 275 00:19:30,794 --> 00:19:32,921 ...en niemand kan neerslachtig zijn als jij hier zit. 276 00:19:37,050 --> 00:19:39,553 Ze weet wat ze doet als ze stil is. 277 00:19:41,096 --> 00:19:43,015 Ik vind je geweldig, Nance... 278 00:19:43,098 --> 00:19:45,976 ...en ik wil je graag beter leren kennen... 279 00:19:46,059 --> 00:19:49,146 ...maar tot nu toe vind ik je erg leuk. 280 00:19:50,355 --> 00:19:52,065 Ze is heel aardig en... 281 00:19:52,149 --> 00:19:54,735 Praat tegen haar, niet over haar. 282 00:19:56,445 --> 00:19:58,864 Ik weet niet veel van je, maar je bent oké. 283 00:20:14,796 --> 00:20:17,216 Er zijn hier mensen... 284 00:20:18,717 --> 00:20:20,510 ...die gefilmd hebben. 285 00:20:21,428 --> 00:20:25,474 Ik heb tegen ze gezegd dat ze ons als groep moeten aanspreken... 286 00:20:25,557 --> 00:20:27,059 ...om ons hun ideeën te vertellen... 287 00:20:27,142 --> 00:20:30,520 ...en zodat we vragen kunnen stellen. 288 00:20:30,604 --> 00:20:31,939 Wij zijn People's Video Theater. 289 00:20:32,481 --> 00:20:36,276 Dat is Ken Marsh, ik ben Howie Gutstadt en dat is Ben Levine. 290 00:20:36,860 --> 00:20:39,071 We hebben met deze uitrusting gewerkt... 291 00:20:39,154 --> 00:20:43,158 ...een videotapecassette, dus een gesloten televisiecircuit. 292 00:20:43,742 --> 00:20:48,372 Laat ons weten wat jullie over jezelf willen vertellen. 293 00:20:48,455 --> 00:20:50,374 We willen veel interactie. 294 00:20:56,713 --> 00:20:58,048 Kijk. 295 00:20:59,049 --> 00:21:02,219 Wie is er op televisie? 296 00:21:05,055 --> 00:21:07,015 Wat een lelijke kop. O, mijn god. 297 00:21:29,371 --> 00:21:31,290 Ik moest wennen... 298 00:21:31,373 --> 00:21:33,292 ...de eerste paar weken in het kamp. 299 00:21:37,045 --> 00:21:38,255 Omdat ik op een openbare school zat... 300 00:21:38,338 --> 00:21:40,674 ...had ik geen andere minder validen om me heen. 301 00:21:41,675 --> 00:21:45,095 Ik zat niet opgesloten. Ik kon komen en gaan zoals ik wilde. 302 00:21:46,013 --> 00:21:49,516 Niet iedereen in het kamp kon dat. 303 00:21:51,351 --> 00:21:52,185 Rory. 304 00:21:53,020 --> 00:21:54,604 Sommigen gingen naar speciale scholen. 305 00:21:54,688 --> 00:21:57,524 Sommigen waren vaak geïsoleerd. 306 00:21:57,607 --> 00:22:00,068 Er waren mensen van instituten. 307 00:22:12,748 --> 00:22:15,334 Als 15-jarige voelde ik me aangetrokken tot mensen... 308 00:22:15,417 --> 00:22:18,337 ...die rookten en naar muziek luisterden. 309 00:22:25,844 --> 00:22:28,347 Buiten het kamp voelde ik me niet stoer. 310 00:22:28,889 --> 00:22:30,682 Maar bij Jened was ik dat wel. 311 00:22:32,350 --> 00:22:37,481 Er waren veel leuke meisjes in het kamp en ik was aardig. 312 00:22:49,993 --> 00:22:55,332 Thuis hadden sommige mensen... 313 00:22:55,415 --> 00:23:00,879 ...een hiërarchie van beperkingen. 314 00:23:01,463 --> 00:23:06,760 Mensen met polio stonden bovenaan... 315 00:23:06,843 --> 00:23:13,391 ...omdat ze er normaler uitzagen... 316 00:23:14,101 --> 00:23:20,941 ...en die met hersenverlamming onderaan. 317 00:23:22,859 --> 00:23:29,699 Maar bij Jened was je gewoon een kind. 318 00:23:31,493 --> 00:23:37,541 We hebben elkaar leren kennen bij Jened... 319 00:23:37,624 --> 00:23:43,797 ...maar hij is jonger dan ik. 320 00:23:46,550 --> 00:23:49,678 Toen we besloten te trouwen... 321 00:23:49,761 --> 00:23:52,597 ...zei mijn moeder tegen me: 322 00:23:52,681 --> 00:23:59,229 'Ik snap waarom je wilt trouwen... 323 00:23:59,312 --> 00:24:01,690 ...met een minder valide meisje. 324 00:24:02,357 --> 00:24:06,111 Maar waarom zoek je er geen met polio?' 325 00:24:06,194 --> 00:24:08,113 O, mijn god. 326 00:24:15,328 --> 00:24:17,247 Dat is een begeleider met een serveerster. 327 00:24:19,416 --> 00:24:22,919 Dit is een kleine zithoek. 328 00:24:24,171 --> 00:24:25,881 Hier is het 's nachts donker. 329 00:24:27,299 --> 00:24:29,301 Wat wil dat zeggen? Wat gebeurt hier? 330 00:24:31,303 --> 00:24:32,137 De tongentango. 331 00:24:32,220 --> 00:24:34,681 Je hebt me oppervlakkig rondgeleid. 332 00:24:34,764 --> 00:24:36,141 Nu het echte werk. 333 00:24:36,224 --> 00:24:38,852 Daar gingen Nanci en hij heen en... 334 00:24:39,436 --> 00:24:41,646 Wie is Nanci? -Mijn meisje. 335 00:24:50,113 --> 00:24:53,658 In Camp Jened ontmoette ik mijn eerste vriendin. 336 00:24:55,118 --> 00:24:56,328 Ze was grappig en lief. 337 00:24:56,411 --> 00:24:57,287 KAMPEERDER, 17 338 00:24:57,370 --> 00:25:00,999 Ze was altijd ergens mee bezig en had veel lol. 339 00:25:01,625 --> 00:25:03,001 Ik hield echt van haar. 340 00:25:04,085 --> 00:25:06,546 Voor zover dat kan als je 15 bent. 341 00:25:07,589 --> 00:25:11,509 Ik weet nog dat we zaten te zoenen in de eetzaal. 342 00:25:11,593 --> 00:25:14,221 We zaten altijd te zoenen. 343 00:25:17,933 --> 00:25:22,854 Er hing romantiek in de lucht als je die wilde ervaren. 344 00:25:23,396 --> 00:25:25,982 Ik had nooit afspraakjes buiten het kamp. 345 00:25:26,608 --> 00:25:29,444 Maar bij Jened kon je zoenen... 346 00:25:29,527 --> 00:25:31,780 ...achter de huisjes en op andere plekken. 347 00:25:32,864 --> 00:25:36,284 Het eerste jaar dat ik op kamp was... 348 00:25:36,868 --> 00:25:41,122 ...heeft een van de begeleidsters... 349 00:25:41,206 --> 00:25:46,503 ...me geleerd hoe ik moest zoenen. 350 00:25:46,586 --> 00:25:50,090 Dat was een van de beste... 351 00:25:50,173 --> 00:25:53,635 ...lichamelijke therapieën ooit. 352 00:25:55,595 --> 00:25:58,556 Een paar dagen later... 353 00:25:58,640 --> 00:26:02,269 ...had ik mijn eerste afspraakje... 354 00:26:02,352 --> 00:26:05,188 ...met een meisje uit het kamp. 355 00:26:05,272 --> 00:26:08,358 En ik voelde haar hand... 356 00:26:08,441 --> 00:26:11,236 ...op mijn penis. 357 00:26:11,319 --> 00:26:14,322 Dat was hemels. 358 00:26:30,255 --> 00:26:31,464 Zal ik ze vertellen wat er gebeurd is? 359 00:26:35,385 --> 00:26:39,014 Twee mensen kregen platjes en die verspreiden zich. 360 00:26:39,097 --> 00:26:42,851 Ze ontstaan op het menselijk lichaam en ik weet niet... 361 00:26:42,934 --> 00:26:46,646 En ze vermeerderen zich. 362 00:26:46,730 --> 00:26:48,982 Toen dit gisteravond begon... 363 00:26:49,065 --> 00:26:50,275 ...ontdekten we wat er aan de hand was. 364 00:26:50,358 --> 00:26:52,485 We werden er hyper van. 365 00:26:52,569 --> 00:26:56,323 Wie wist wat platjes waren of luizen? 366 00:26:56,406 --> 00:26:59,034 Ik wil daarheen. 367 00:26:59,117 --> 00:27:00,035 Wat is daar dan? 368 00:27:00,577 --> 00:27:01,411 Mijn meisje. 369 00:27:02,329 --> 00:27:03,371 Heb je haar vandaag gezien? 370 00:27:03,872 --> 00:27:05,081 Alleen vanaf hier. 371 00:27:05,165 --> 00:27:05,999 Heb je haar gesproken? 372 00:27:06,624 --> 00:27:08,418 Niet echt. Alleen vanaf hier. 373 00:27:08,501 --> 00:27:09,794 We zijn in quarantaine. 374 00:27:12,339 --> 00:27:14,632 Vandaag hebben we één week verkering. 375 00:27:15,508 --> 00:27:17,886 Eén week en kun je niet eens met haar praten? 376 00:27:17,969 --> 00:27:19,054 Dat klopt. 377 00:27:19,137 --> 00:27:20,638 Waarom ik boos ben? -Je vriend. 378 00:27:21,890 --> 00:27:25,226 Ik ben boos omdat ik Jimmy niet kan zien en vandaag hebben we één week verkering. 379 00:27:32,108 --> 00:27:35,236 Ik heb niet meer zo'n lol gehad sinds oma's borst tussen de mangel zat. 380 00:27:36,112 --> 00:27:38,365 We willen de platjes verzamelen en ze verbranden. 381 00:27:39,824 --> 00:27:41,576 We roeien ze uit. 382 00:27:44,621 --> 00:27:47,332 Dat is het stomste wat ik ooit gehoord heb. 383 00:27:47,415 --> 00:27:51,211 Als ik rationeel denk, besef ik dat ik geen jeuk heb... 384 00:27:51,294 --> 00:27:53,421 ...dus ik hoef me niet te desinfecteren. 385 00:27:53,505 --> 00:27:56,007 Mijn rolstoel jeukt niet en mijn bed... 386 00:27:56,091 --> 00:27:58,676 ...mijn matras en mijn kamergenoot ook niet. 387 00:27:58,760 --> 00:28:01,805 We zitten in het proces van ontmenselijking. 388 00:28:01,888 --> 00:28:02,764 Heb je een vuurtje? 389 00:28:03,640 --> 00:28:06,267 We hebben platjespower. 390 00:28:09,854 --> 00:28:13,316 De beste activiteit tot nu toe. 391 00:28:13,400 --> 00:28:16,861 Dat zeg ik jullie. -Vertel het ze, Jean. 392 00:28:16,945 --> 00:28:19,781 Het kan zich verspreiden. 393 00:28:21,157 --> 00:28:23,827 Hoe vind je het als iemand je ballen wast? 394 00:28:26,830 --> 00:28:28,331 Dat is het deel... -Dat ligt eraan wie. 395 00:28:28,832 --> 00:28:32,335 Ik kan het zelf wel. Dus het kan mij niks schelen. 396 00:28:33,002 --> 00:28:34,295 Maar anderen kunnen het niet. 397 00:28:34,838 --> 00:28:36,256 Zij moeten het laten doen. 398 00:28:36,339 --> 00:28:39,300 Mensen hier voelen zich vaak al klein genoeg... 399 00:28:39,384 --> 00:28:41,177 ...en als iemand hun ballen moet wassen... 400 00:28:41,261 --> 00:28:42,595 ...voelen ze zich vast nog kleiner. 401 00:28:45,265 --> 00:28:48,685 Ik denk dat mensen lol hadden. 402 00:28:48,768 --> 00:28:54,023 We werkten samen als een eenheid, wassen, schoonmaken en douchen... 403 00:28:54,107 --> 00:28:55,525 ...en nieuwe dingen doen. 404 00:28:55,608 --> 00:28:58,153 Dit is iets heel anders. 405 00:28:58,236 --> 00:29:00,196 Ik moet mensen gaan douchen. 406 00:29:00,280 --> 00:29:01,364 Tot straks. 407 00:29:02,782 --> 00:29:04,159 Bij Camp Jened... 408 00:29:04,242 --> 00:29:08,496 ...werd persoonlijke assistentie ingebouwd in onze levens, indien nodig. 409 00:29:11,708 --> 00:29:14,794 Mensen hielpen me met aan- en uitkleden... 410 00:29:14,878 --> 00:29:17,464 ...naar de wc gaan, douchen, in en uit het zwembad gaan. 411 00:29:22,177 --> 00:29:26,723 Dit waren de eerste ervaringen van... 412 00:29:26,806 --> 00:29:30,518 ...hoe 't zou zijn als iemand anders dan mijn moeder of vader... 413 00:29:30,602 --> 00:29:32,020 ...die dingen deed. 414 00:29:38,234 --> 00:29:42,906 In het kamp kon je alles doen wat je wilde proberen. 415 00:29:43,490 --> 00:29:46,367 Thuis zou je niet voor een team gekozen worden. 416 00:29:47,076 --> 00:29:50,789 Maar bij Jened kwam je aan slag. 417 00:29:54,000 --> 00:29:57,837 En als je de bal niet raakte, was je uit. 418 00:30:09,933 --> 00:30:14,813 Toen we bij Jened waren, was de arbeidsongeschiktheidswet er nog niet. 419 00:30:15,688 --> 00:30:20,443 Als we de kampeerders mee naar de stad wilden nemen voor een ijsje... 420 00:30:20,527 --> 00:30:22,362 ...kregen we ze niet binnen. 421 00:30:23,613 --> 00:30:25,865 En dan die starende blikken... 422 00:30:25,949 --> 00:30:28,034 ...of: 'We willen ze hier niet... 423 00:30:28,117 --> 00:30:31,329 ...want onze andere klanten voelen zich niet op hun gemak.' 424 00:30:32,622 --> 00:30:38,211 De obstakels die ik als zwarte man tegenkwam... 425 00:30:38,878 --> 00:30:42,966 ...golden ook voor mensen in rolstoelen. 426 00:30:45,718 --> 00:30:50,598 Thuis moest ik voorzichtig zijn tegen wie ik iets zei... 427 00:30:50,682 --> 00:30:52,308 ...want dat was een manier om te overleven. 428 00:30:52,392 --> 00:30:54,811 Je had overlevingsstrategieën. 429 00:30:55,812 --> 00:30:59,983 Ik moest heel voorzichtig zijn om niet respectloos te zijn. 430 00:31:00,525 --> 00:31:02,402 Een blanke man niet aankijken. 431 00:31:03,194 --> 00:31:06,531 Daar moest je op letten. 432 00:31:13,329 --> 00:31:15,665 ik heb de eenmalige blues 433 00:31:16,291 --> 00:31:17,876 je krijgt die maar één keer 434 00:31:20,086 --> 00:31:22,255 ik heb de eenmalige blues 435 00:31:22,338 --> 00:31:24,674 je krijgt die maar één keer 436 00:31:27,010 --> 00:31:28,887 als je alleen met me bent 437 00:31:29,596 --> 00:31:31,389 krijg je er geen genoeg van 438 00:31:34,559 --> 00:31:36,060 mijn ogen worden rood 439 00:31:36,144 --> 00:31:38,646 ik weet niet wat te doen 440 00:31:41,357 --> 00:31:43,318 mijn ogen worden rood 441 00:31:43,401 --> 00:31:45,695 ik weet niet wat te doen 442 00:31:48,197 --> 00:31:50,783 het doet zo'n pijn 443 00:31:50,867 --> 00:31:52,660 ik weet niet of het echt is 444 00:32:07,842 --> 00:32:12,430 want ik heb de eenmalige blues 445 00:32:15,141 --> 00:32:16,059 Hoera. 446 00:32:16,142 --> 00:32:17,101 Ben je zover? 447 00:32:17,185 --> 00:32:18,394 Ga je gang. 448 00:32:18,478 --> 00:32:21,856 We zijn hier nu om te praten over ouders. 449 00:32:21,940 --> 00:32:24,651 En welke... 450 00:32:25,485 --> 00:32:28,905 Hoe ze ons irriteren of hoe je tegen hen liegt. 451 00:32:28,988 --> 00:32:31,532 Misschien moeten we beginnen met... 452 00:32:31,616 --> 00:32:34,744 ...overbescherming, wat ik echt haat. 453 00:32:34,827 --> 00:32:36,120 Wil iemand beginnen? 454 00:32:37,080 --> 00:32:40,041 Mijn ouders zijn geweldig, maar soms haat ik ze... 455 00:32:40,750 --> 00:32:43,461 ...omdat ze te goed en te beschermend zijn. 456 00:32:44,128 --> 00:32:47,006 Van dingen die ik graag wil doen... 457 00:32:47,090 --> 00:32:49,550 ...zeggen ze: 'Dat kan niet. Je ben minder valide.' 458 00:32:49,634 --> 00:32:52,470 Ze blijven me eraan herinneren dat ik in een rolstoel zit. 459 00:32:52,553 --> 00:32:55,098 Ze beseffen niet dat ik heel veel wel kan. 460 00:32:55,181 --> 00:32:58,059 Ik denk dat een ouder vaak bang is... 461 00:32:59,268 --> 00:33:02,522 ...om te zeggen dat hun zoon invalide... 462 00:33:02,605 --> 00:33:05,316 ...of minder valide is of hoe je het wilt noemen. 463 00:33:09,862 --> 00:33:14,325 Ik denk dat ze eerder bang zijn dan overbeschermend. 464 00:33:15,410 --> 00:33:17,620 Ik ben voor sommige dingen afhankelijk van m'n moeder... 465 00:33:17,704 --> 00:33:20,456 ...dus ik kan niet zo opstandig zijn als ik wil. 466 00:33:20,540 --> 00:33:22,166 Welke dingen bedoel je? 467 00:33:25,461 --> 00:33:27,839 Voor sommige dingen is iedereen afhankelijk van ouders... 468 00:33:27,922 --> 00:33:31,676 ...zoals de was en zo, maar... 469 00:33:33,011 --> 00:33:35,346 ...ze bestelt speciale spullen... 470 00:33:35,430 --> 00:33:38,016 ...die ik nodig heb en... 471 00:33:38,725 --> 00:33:41,853 ...als ik iets niet kan... 472 00:33:41,936 --> 00:33:43,271 ...moet zij het doen. 473 00:33:44,397 --> 00:33:47,066 Als je je moeder blijft ergeren... 474 00:33:47,150 --> 00:33:50,028 ...en steeds ruzie zoekt... 475 00:33:50,111 --> 00:33:52,655 ...komt er een moment dat ze terughoudend wordt. 476 00:33:52,739 --> 00:33:57,326 Denken jullie dat onze ouders... 477 00:33:57,410 --> 00:33:58,661 ...strenger voor ons zijn? 478 00:33:58,745 --> 00:34:02,248 Of ons net zo vaak slaan als onze broer of zus... 479 00:34:02,331 --> 00:34:04,625 ...of extra voorzichtig zijn? 480 00:34:05,209 --> 00:34:09,589 Ik heb twee broers en zij hebben veel meer vrijheid dan ik. 481 00:34:09,672 --> 00:34:11,340 Daar gaat je argument. Dat zijn broers. 482 00:34:11,424 --> 00:34:12,467 We zijn... -Dat is universeel. 483 00:34:12,550 --> 00:34:14,052 Broers... -We zijn even oud. 484 00:34:14,135 --> 00:34:15,762 Het is haar verantwoordelijkheid. 485 00:34:15,845 --> 00:34:19,515 Als ze blijft accepteren dat dingen voor haar gedaan worden... 486 00:34:19,599 --> 00:34:20,433 ...blijft dat zo. 487 00:34:21,434 --> 00:34:26,314 Die opmerking stoort me. 488 00:35:17,907 --> 00:35:19,367 Was het dat? 489 00:35:20,910 --> 00:35:22,161 Heeft iemand het verstaan? 490 00:35:24,080 --> 00:35:25,248 Gedeeltelijk? 491 00:35:26,707 --> 00:35:31,838 Ik denk dat Nancy het heeft over... 492 00:35:32,839 --> 00:35:35,675 ...wat iedereen wil. 493 00:35:36,717 --> 00:35:42,181 Soms alleen te zijn. 494 00:35:43,307 --> 00:35:48,563 Alleen kunnen nadenken. 495 00:35:49,188 --> 00:35:51,691 En alleen kunnen zijn. 496 00:35:52,775 --> 00:35:56,112 En ik denk... 497 00:35:57,864 --> 00:36:02,743 ...dat Nancy zegt... 498 00:36:02,827 --> 00:36:07,498 ...dat haar... 499 00:36:07,582 --> 00:36:12,420 ...het recht op privacy ontzegd wordt. 500 00:36:12,503 --> 00:36:13,921 Is dat... 501 00:36:14,463 --> 00:36:17,675 Ja. Dat is waar. 502 00:36:18,176 --> 00:36:25,057 Ik vind dat een van de belangrijkste rechten. 503 00:36:30,354 --> 00:36:33,065 Hoeveel anderen hebben ook zulke problemen? 504 00:36:33,149 --> 00:36:37,028 Wat we zagen in dat kamp, was dat onze levens beter konden worden. 505 00:36:41,157 --> 00:36:42,074 Het feit is... 506 00:36:42,158 --> 00:36:46,579 ...dat je nergens naar kunt streven als je niet weet dat het bestaat. 507 00:36:48,748 --> 00:36:50,750 We bleven dit soort gesprekken voeren. 508 00:36:51,542 --> 00:36:53,920 Het deed ons inzien... 509 00:36:54,003 --> 00:36:57,924 ...dat we moesten zoeken naar manieren om dingen samen te doen. 510 00:36:58,007 --> 00:37:00,593 Niet alleen op kamp, maar ook daarna. 511 00:37:11,520 --> 00:37:13,314 Toen het tijd was om het kamp te verlaten... 512 00:37:13,397 --> 00:37:16,776 ...wilden sommigen contact houden en schrijven of bellen. 513 00:37:20,821 --> 00:37:21,906 Er was altijd een kans dat... 514 00:37:21,989 --> 00:37:23,741 ...sommigen volgend jaar niet zouden komen. 515 00:37:29,413 --> 00:37:31,082 De laatste avond van het kamp... 516 00:37:31,165 --> 00:37:33,584 ...bleef iedereen heel lang op. 517 00:37:33,668 --> 00:37:35,127 Niemand wilde naar bed. 518 00:37:39,799 --> 00:37:41,467 Het was een heel leuke avond... 519 00:37:42,134 --> 00:37:44,345 ...maar 's ochtends zouden er tranen komen. 520 00:37:52,728 --> 00:37:55,648 We gingen terug, bijna in de tijd. 521 00:37:58,985 --> 00:38:01,445 We waren daar broers en zussen. 522 00:38:13,666 --> 00:38:16,210 Ik nam ideeën mee naar huis... 523 00:38:17,169 --> 00:38:19,422 ...die mijn gemeenschap niet kende. 524 00:38:20,756 --> 00:38:26,137 Ik droeg tie-dyeshirts. Mijn afro was flink... 525 00:38:26,220 --> 00:38:27,596 Hij was zo. 526 00:38:28,431 --> 00:38:30,516 Ik brandde wierook. 527 00:38:32,184 --> 00:38:35,855 De revolutie die gaande was, de vredesbeweging... 528 00:38:35,938 --> 00:38:40,818 ...het verlangen de oorlog te stoppen... Ik raakte daar nauw bij betrokken. 529 00:38:41,986 --> 00:38:46,449 Jened had me de wereld buiten Alabama getoond. 530 00:38:50,202 --> 00:38:53,080 In het kamp was ik in een heel andere wereld. 531 00:38:53,164 --> 00:38:56,959 Ik kreeg mijn eerste vriendin en ik was populair en dan... 532 00:38:58,919 --> 00:39:02,923 Dan ga je terug naar de harde werkelijkheid. 533 00:39:03,841 --> 00:39:06,427 Soms ging ik gewoon naar huis na school... 534 00:39:06,510 --> 00:39:09,805 ...en ging ik een paar uur naar bed, om me terug te trekken. 535 00:39:11,474 --> 00:39:14,435 Ik had vrienden, maar was de enige met 'n beperking. 536 00:39:16,812 --> 00:39:18,439 Ik moest me aanpassen. 537 00:39:19,482 --> 00:39:22,693 Ik moest in een wereld passen die niet voor mij gebouwd was. 538 00:39:23,527 --> 00:39:26,989 Het kwam niet in me op dat de wereld ooit zou veranderen. 539 00:39:30,576 --> 00:39:36,749 Veel invaliden, zoals ik, kunnen geen openbaar vervoer gebruiken... 540 00:39:36,832 --> 00:39:38,959 ...omdat dat ons discrimineert... 541 00:39:39,043 --> 00:39:42,213 ...omdat het architectonisch ontoegankelijk is. 542 00:39:44,465 --> 00:39:45,383 Dat zijn trappen. 543 00:39:45,466 --> 00:39:46,884 Je moet hier op de weg blijven... 544 00:39:46,967 --> 00:39:49,095 Ik moet op de weg blijven en omrijden. 545 00:39:54,892 --> 00:39:58,354 De meeste diersoorten verbannen of doden... 546 00:39:58,437 --> 00:40:01,273 ...groepsleden die verlamd of mismaakt zijn. 547 00:40:01,357 --> 00:40:04,235 Sommige menselijke samenlevingen zijn net zo wreed. 548 00:40:04,318 --> 00:40:07,863 Door de eeuwen heen zit onze literatuur en later onze films... 549 00:40:07,947 --> 00:40:10,783 ...vol monsterlijke, onbegrepen wezens. 550 00:40:11,283 --> 00:40:14,161 Door deze conditionering zijn we minder validen gaan zien... 551 00:40:14,245 --> 00:40:17,123 ...als bronnen van angst, medelijden of afkeer. 552 00:40:17,915 --> 00:40:21,544 Vanavond zien we ze als mensen met problemen. 553 00:40:27,550 --> 00:40:30,094 Judy Heumann is voorzitter van Disabled in Action... 554 00:40:30,177 --> 00:40:33,013 ...een politieke organisatie van minder validen. 555 00:40:33,097 --> 00:40:36,684 Een van de problemen als je opgroeit als invalide... 556 00:40:36,767 --> 00:40:40,312 ...is dat je niet gezien wordt als een man of vrouw... 557 00:40:40,396 --> 00:40:43,983 ...en geen relatie mag hebben... 558 00:40:44,066 --> 00:40:49,280 ...omdat je slechts gezien wordt als een invalide. 559 00:40:49,363 --> 00:40:50,656 Een... -Aseksueel. 560 00:40:50,739 --> 00:40:52,491 Tweedeklas en aseksueel... -Precies. 561 00:40:52,575 --> 00:40:53,951 ...en 'Kun je dit?' en 'Kun je dat?' 562 00:40:54,034 --> 00:40:55,161 Een voorbeeld. 563 00:40:55,244 --> 00:40:57,246 Op school hebben we een liftbediende... 564 00:40:57,329 --> 00:41:01,208 ...die bij elke stop als er mensen in rolstoelen zijn... 565 00:41:01,292 --> 00:41:02,293 BEGELEIDER, ACTIVIST 566 00:41:02,376 --> 00:41:04,420 ...begint te roepen: 567 00:41:04,503 --> 00:41:06,297 'Duw die rolstoelen erin.' 568 00:41:06,380 --> 00:41:08,591 Hij houdt geen rekening met de mensen... 569 00:41:10,176 --> 00:41:11,177 De mensen in de rolstoelen. 570 00:41:11,260 --> 00:41:13,137 Het zijn maar rolstoelen voor hem. 571 00:41:13,971 --> 00:41:17,516 Ik schaamde me niet echt voor mijn beperking. 572 00:41:17,600 --> 00:41:19,852 Ik voelde me buitengesloten. 573 00:41:21,061 --> 00:41:24,523 En de kampervaring gaf me kracht... 574 00:41:24,607 --> 00:41:27,651 ...omdat we elkaar kracht gaven en inzagen... 575 00:41:27,735 --> 00:41:30,905 ...dat de situatie niet was zoals hij hoorde te zijn. 576 00:41:32,781 --> 00:41:36,535 Disabled in Action werd opgericht naar aanleiding van een rechtszaak... 577 00:41:36,619 --> 00:41:40,080 ...die ik aanspande tegen de onderwijsraad van New York. 578 00:41:40,164 --> 00:41:41,499 ZE VOCHT OM LES TE GEVEN 579 00:41:41,582 --> 00:41:46,420 Er was publiciteit en we begonnen verschillende comités. 580 00:41:47,004 --> 00:41:50,466 Een van de eerste dingen waar Disabled in Action aan werkte... 581 00:41:50,549 --> 00:41:52,843 ...was het opheffen van instituten. 582 00:41:55,304 --> 00:41:56,180 SPECIALE UITZENDING 583 00:41:56,263 --> 00:41:59,475 Er zijn aspecten van het leven die uit de publiciteit worden gehouden. 584 00:41:59,558 --> 00:42:02,311 Het volgende programma herinnert u eraan dat ze bestaan... 585 00:42:02,394 --> 00:42:03,687 DE LAATSTE GROTE SCHANDE 586 00:42:03,771 --> 00:42:05,940 ...en dat we allemaal verantwoordelijkheid dragen. 587 00:42:07,399 --> 00:42:10,236 Op een avond keek ik tv voor het eten... 588 00:42:10,319 --> 00:42:16,408 ...en er kwam een reportage op over een staatsziekenhuis in New York... 589 00:42:16,492 --> 00:42:17,701 ...Willowbrook. 590 00:42:17,785 --> 00:42:20,454 De ochtendmist gaf de plek iets griezeligs... 591 00:42:20,538 --> 00:42:22,331 ...als de set van een horrorfilm. 592 00:42:22,414 --> 00:42:25,376 Eenmaal binnen was dat gevoel heel toepasselijk. 593 00:42:25,960 --> 00:42:28,754 De arts had me gewaarschuwd dat het erg was. 594 00:42:28,837 --> 00:42:29,672 Het was vreselijk. 595 00:42:30,339 --> 00:42:35,052 Er was één personeelslid voor wel 50 mentaal zeer beperkte kinderen. 596 00:42:35,135 --> 00:42:38,389 Naakt op de vloer liggend in hun eigen uitwerpselen... 597 00:42:38,472 --> 00:42:40,224 ...maakten ze een klaaglijk geluid. 598 00:42:40,307 --> 00:42:44,228 Dat jammerlijke gehuil kan ik niet vergeten. 599 00:42:45,604 --> 00:42:49,358 Het was echt schokkend. Hoe was dit mogelijk? 600 00:42:50,317 --> 00:42:51,860 Ze kunnen niet zelf eten. 601 00:42:51,944 --> 00:42:54,989 Er is zo weinig personeel dat er maar beperkt tijd is. 602 00:42:55,072 --> 00:42:57,616 Drie minuten per kind om te eten. 603 00:42:57,700 --> 00:43:00,369 Hoeveel tijd zou nodig zijn om het goed te doen? 604 00:43:01,036 --> 00:43:03,789 Evenveel tijd als uw of mijn kinderen... 605 00:43:03,872 --> 00:43:05,374 ...nodig hebben om te ontbijten. 606 00:43:06,875 --> 00:43:08,669 Ik herinnerde me dat er een zomer... 607 00:43:08,752 --> 00:43:11,589 ...iemand in Camp Jened was geweest uit Willowbrook. 608 00:43:13,882 --> 00:43:18,012 Ik was in de eetzaal en die jongen kwam binnen... 609 00:43:18,095 --> 00:43:22,266 ...en at zoveel als hij kon. 610 00:43:22,349 --> 00:43:23,517 Hij bleef gewoon... 611 00:43:23,601 --> 00:43:26,520 Hij bleef het naar binnen werken tot hij moest overgeven. 612 00:43:28,606 --> 00:43:31,817 Het was alsof hij in het wild geleefd had. 613 00:43:34,486 --> 00:43:38,073 Wat is het gevolg van drie minuten per maaltijd, per kind? 614 00:43:38,616 --> 00:43:40,284 Dood door longontsteking. 615 00:43:41,702 --> 00:43:46,040 Ik had nog nooit een instituut van binnen gezien. 616 00:43:48,292 --> 00:43:52,588 De chaos die er heerste, maakte me bang... 617 00:43:52,671 --> 00:43:56,800 ...omdat ik besefte dat ikzelf en andere vrienden... 618 00:43:56,884 --> 00:44:00,763 ...daar hadden kunnen zitten. 619 00:44:03,724 --> 00:44:06,602 Mensen dachten toen nog niet na over... 620 00:44:06,685 --> 00:44:10,356 ...wat er mis was met de Willowbrooks in het land. 621 00:44:11,565 --> 00:44:14,526 De burgerrechtenbeweging vond plaats om ons heen... 622 00:44:14,610 --> 00:44:18,739 ...en dat was een kans om te praten over waarom we werden buitengesloten... 623 00:44:18,822 --> 00:44:19,865 ...en wat we konden doen. 624 00:44:19,948 --> 00:44:21,867 LADY EN DE HELLINGBAAN 625 00:44:22,409 --> 00:44:25,204 Er waren geen anti-discriminatiewetten op federaal niveau. 626 00:44:25,287 --> 00:44:28,165 Maar leden van de Senaat en het Huis van Afgevaardigden... 627 00:44:28,248 --> 00:44:31,168 ...wilden dit mogelijk maken. 628 00:44:31,919 --> 00:44:37,966 De Revalidatiewet in 1972 was een goed begin. 629 00:44:39,093 --> 00:44:43,305 Helemaal onderaan stond Sectie 504... 630 00:44:43,389 --> 00:44:45,557 ...een anti-discriminatiebepaling. 631 00:44:46,809 --> 00:44:51,897 Het kwam uit de burgerrechtenwetten van de jaren 60. 632 00:44:53,440 --> 00:44:56,276 Het zou betekenen dat iedereen die federaal geld kreeg... 633 00:44:56,360 --> 00:45:01,073 ...ziekenhuizen, onderwijs, transport etc... 634 00:45:01,156 --> 00:45:03,909 ...niet mocht discrimineren. 635 00:45:03,992 --> 00:45:07,746 Het was een geweldig moment. 636 00:45:08,497 --> 00:45:09,873 Nixon sprak zijn veto uit. 637 00:45:11,583 --> 00:45:15,879 De president heeft zijn veto uitgesproken voor 'n beroepsrevalidatieprogramma... 638 00:45:15,963 --> 00:45:17,714 ...omdat 't te duur zou zijn. 639 00:45:18,674 --> 00:45:22,219 Het zou financieel onmogelijk zijn... 640 00:45:22,302 --> 00:45:24,555 ...liften of hellingen op alle stations te realiseren. 641 00:45:24,638 --> 00:45:27,683 De totale kosten zouden te hoog zijn. 642 00:45:28,684 --> 00:45:29,518 AUTORITEIT TRANSPORT NEW YORK 643 00:45:29,601 --> 00:45:31,687 Het probleem hier is, zoals bij al zulke vragen... 644 00:45:31,770 --> 00:45:34,356 ...hoeveel mensen er echt bij gebaat zijn. 645 00:45:40,154 --> 00:45:43,866 Disabled in Action besloot 'n demonstratie te houden in New York... 646 00:45:43,949 --> 00:45:45,993 ...voor Nixons hoofdkantoor. 647 00:45:48,245 --> 00:45:50,497 We besloten op straat te gaan zitten... 648 00:45:50,581 --> 00:45:51,999 ...en het verkeer tegen te houden. 649 00:45:52,082 --> 00:45:56,086 Dus om 16.30 uur vormden we een enorme cirkel. 650 00:45:56,170 --> 00:45:58,046 We sloten vier straten af. 651 00:45:59,590 --> 00:46:01,258 Je wordt opgeroepen. 652 00:46:01,341 --> 00:46:03,760 'Naar de barricades.' Dat deed Judy. 653 00:46:05,721 --> 00:46:09,433 Ik weet nog dat ik op de grond zat en die grote wagens op me afkwamen. 654 00:46:09,933 --> 00:46:10,767 Dat was eng. 655 00:46:13,187 --> 00:46:15,314 Het was een heel ongewone demonstratie. 656 00:46:15,397 --> 00:46:16,899 VOORMALIG ARTS 657 00:46:16,982 --> 00:46:19,651 Mensen waren niet gewend aan veel mensen in rolstoelen. 658 00:46:19,735 --> 00:46:20,777 Je moest achteruit. 659 00:46:20,861 --> 00:46:22,863 Je moest achteruit... 660 00:46:22,946 --> 00:46:25,282 ...als je aan de verkeerde kant voor haar stond. 661 00:46:27,034 --> 00:46:31,371 Waar het nieuws nooit stilstaat. Dit is WINS... 662 00:46:32,122 --> 00:46:36,043 Ze kondigden aan: 'Verlamden stopten verkeer in Manhattan.' 663 00:46:40,631 --> 00:46:42,007 We waren maar met 50 mensen. 664 00:46:42,090 --> 00:46:46,887 Maar met die ene straat konden we de hele stad afsluiten. 665 00:46:54,811 --> 00:46:57,439 Die DIA-demonstraties waren de eerste keer... 666 00:46:57,523 --> 00:47:02,903 ...dat er een serieuze, radicale agenda was. 667 00:47:10,452 --> 00:47:13,163 Toen ik hoorde over DIA, wilde ik me aansluiten... 668 00:47:13,247 --> 00:47:15,749 ...maar vaak kon ik niet gaan, omdat ik op school zat. 669 00:47:16,917 --> 00:47:19,711 Judy deed een oproep, dat we ergens heen gingen... 670 00:47:19,795 --> 00:47:21,713 ...of gingen demonstreren over iets... 671 00:47:21,797 --> 00:47:24,258 ...en toen die oproep kwam... 672 00:47:24,341 --> 00:47:27,928 ...voor de verjaardag van Martin Luther King, moest ik gaan. 673 00:47:30,347 --> 00:47:33,600 Ik nam de trein van Hartsdale naar Grand Central. 674 00:47:35,852 --> 00:47:38,564 Grand Central is zo enorm. 675 00:47:39,398 --> 00:47:42,192 Ik kon geen hellingbaan of lift vinden. 676 00:47:46,989 --> 00:47:50,492 Ik moest uit mijn stoel klimmen, de rolstoel achter me omhoog trekken... 677 00:47:50,576 --> 00:47:53,996 ...stapje voor stapje, hem omhoogtrekken, mezelf... 678 00:47:54,079 --> 00:47:56,915 Mezelf omhoogduwen, hem omhoogtrekken... 679 00:47:59,376 --> 00:48:00,335 Maar het is gelukt. 680 00:48:01,378 --> 00:48:05,591 Ik was daar met Pat Figueroa, een van de begeleiders van Camp Jened. 681 00:48:09,845 --> 00:48:12,264 In de lente van 1973... 682 00:48:12,889 --> 00:48:15,267 ...besloten we weer te demonstreren. 683 00:48:15,350 --> 00:48:19,479 We waren een kleine groep invaliden. 684 00:48:20,230 --> 00:48:24,526 We kregen nationaal weinig aandacht in de media... 685 00:48:24,610 --> 00:48:27,070 ...omdat we geen veteranen hadden. 686 00:48:27,154 --> 00:48:29,448 Dat was de tijd van de oorlog in Vietnam. 687 00:48:41,501 --> 00:48:42,794 VIETNAM VREDE NU 688 00:48:42,878 --> 00:48:44,212 STOP DE OORLOG IN VIETNAM 689 00:48:44,296 --> 00:48:45,672 Ze logen over de oorlog in Vietnam. 690 00:48:45,756 --> 00:48:47,215 Ze logen over alles in de wereld. 691 00:48:47,299 --> 00:48:50,177 Over Watergate en over hoe ze ons behandelden. 692 00:48:50,260 --> 00:48:52,304 Over hoe ze invaliden... 693 00:48:52,387 --> 00:48:53,680 ...en mentaal beperkten behandelen. 694 00:48:53,764 --> 00:48:58,185 We wilden invaliden in DC kunnen mobiliseren... 695 00:48:58,268 --> 00:49:02,481 ...om de gevoelens van de gemeenschap in de VS te uiten... 696 00:49:02,564 --> 00:49:04,316 ...en dat we samen sterk staan. 697 00:49:04,399 --> 00:49:07,069 We moesten de groep waar we voor vochten groter maken... 698 00:49:07,152 --> 00:49:08,654 ...zodat we niet tegen elkaar hoefden te vechten... 699 00:49:08,737 --> 00:49:10,530 ...maar alle nodige diensten konden krijgen. 700 00:49:10,614 --> 00:49:12,282 Dat is waar het in uitmondt. 701 00:49:16,662 --> 00:49:18,080 Er is een minderheid in Amerika... 702 00:49:18,163 --> 00:49:21,708 ...die pas recent is begonnen zich uit te spreken. 703 00:49:22,501 --> 00:49:26,213 Ze ondervinden problemen met discriminatie en vooroordelen in werk... 704 00:49:26,296 --> 00:49:29,758 ...onderwijs, vervoer en in zo ongeveer elk ander aspect... 705 00:49:29,841 --> 00:49:32,427 ...van het zogenoemde dagelijks leven. 706 00:49:33,720 --> 00:49:37,724 Tot de laatste jaren leden zij in stilte, maar dat verandert nu. 707 00:49:37,808 --> 00:49:40,936 Ze verenigden zich en werden politiek actief. 708 00:49:42,145 --> 00:49:43,897 Wat willen we? -Burgerrechten. 709 00:49:43,980 --> 00:49:45,691 Wanneer willen we die? -Nu. 710 00:49:45,774 --> 00:49:47,609 Wat willen we? -Burgerrechten. 711 00:49:47,693 --> 00:49:49,444 Wanneer willen we die? -Nu. 712 00:49:51,196 --> 00:49:53,990 Uiteindelijk gaf Nixon toe aan alle politieke druk... 713 00:49:54,074 --> 00:49:55,826 ...en tekende de revalidatiewet. 714 00:49:56,368 --> 00:49:58,995 Maar ze deden niks om Sectie 504 af te dwingen. 715 00:50:05,419 --> 00:50:11,049 Ik had mijn opleiding afgerond... 716 00:50:11,133 --> 00:50:16,972 ...en ging weer thuis wonen... 717 00:50:17,055 --> 00:50:20,058 ...in de Bronx. 718 00:50:21,977 --> 00:50:27,274 Ik was erg geïsoleerd. 719 00:50:28,942 --> 00:50:35,741 Ik had heimwee naar Jened. 720 00:50:35,824 --> 00:50:41,997 Ik moest een moedige stap zetten. 721 00:50:43,999 --> 00:50:48,336 Ik was stagiaire... 722 00:50:48,420 --> 00:50:53,133 ...bij United Cerebral Palsy. 723 00:50:53,717 --> 00:50:59,931 En ik had een verhouding... 724 00:51:04,728 --> 00:51:08,565 ...met de buschauffeur. 725 00:51:09,065 --> 00:51:11,902 Want... 726 00:51:12,778 --> 00:51:17,491 ...ik werd er niet jonger op... 727 00:51:19,910 --> 00:51:24,831 ...en ik wilde niet als maagd sterven. 728 00:51:26,208 --> 00:51:33,048 Op een avond had ik... 729 00:51:33,131 --> 00:51:36,426 ...vreselijke buikpijn. 730 00:51:38,220 --> 00:51:41,348 Een chirurg besloot... 731 00:51:42,432 --> 00:51:47,729 ...dat het mijn blindedarm moest zijn. 732 00:51:48,313 --> 00:51:50,816 Ze opereerden me... 733 00:51:51,399 --> 00:51:56,196 ...en haalden er een gewone blindedarm uit. 734 00:51:57,823 --> 00:52:00,826 Mijn arts kwam binnen... 735 00:52:02,118 --> 00:52:05,914 ...deed een bekkenonderzoek... 736 00:52:05,997 --> 00:52:09,125 ...en zei: 'Weet je... 737 00:52:09,835 --> 00:52:15,632 ...ik denk dat je gonorroe hebt.' 738 00:52:16,424 --> 00:52:21,972 En heel even... 739 00:52:22,556 --> 00:52:28,520 ...was ik zo trots op mezelf. 740 00:52:30,397 --> 00:52:32,107 Maar toen... 741 00:52:32,190 --> 00:52:35,735 ...toen ik erover nadacht... 742 00:52:35,819 --> 00:52:39,281 ...was het allemaal omdat... 743 00:52:39,364 --> 00:52:43,994 ...de chirurg dacht... 744 00:52:44,077 --> 00:52:50,959 ...dat ik niet seksueel actief kon zijn. 745 00:52:51,710 --> 00:52:54,546 Kijk maar naar me. 746 00:52:55,213 --> 00:53:00,969 Wie wilde er nu seks met mij? 747 00:53:02,053 --> 00:53:04,139 En dus... 748 00:53:04,222 --> 00:53:07,809 ...besloot ik... 749 00:53:07,893 --> 00:53:11,771 ...terug naar school te gaan... 750 00:53:12,814 --> 00:53:17,402 ...en ik haalde een masterdiploma... 751 00:53:17,485 --> 00:53:22,574 ...in menselijke seksualiteit. 752 00:53:23,700 --> 00:53:29,039 En dat was mijn ticket... 753 00:53:29,623 --> 00:53:32,792 ...weg uit de Bronx. 754 00:53:32,876 --> 00:53:36,963 ONDER DIT T-SHIRT ZIT EEN SENSUELE VROUW 755 00:53:43,553 --> 00:53:47,307 In 1974 slaagde ik voor de middelbare school... 756 00:53:47,390 --> 00:53:51,311 ...en ging naar de universiteit in San Diego, 5000 km van huis. 757 00:53:56,066 --> 00:53:58,818 Ik wilde akoestiek studeren... 758 00:53:58,902 --> 00:54:00,612 ...zodat ik het geluid kon doen voor Grateful Dead. 759 00:54:03,573 --> 00:54:06,284 Toen ik in Californië aankwam, ging er een wereld voor me open. 760 00:54:06,952 --> 00:54:09,454 Ik wilde overal van profiteren. 761 00:54:14,125 --> 00:54:15,543 Ik probeerde te leren surfen. 762 00:54:19,047 --> 00:54:22,133 Ik kreeg mijn vriend Doug zelfs zover dat hij me op zijn motor liet. 763 00:54:25,553 --> 00:54:30,308 Absurd als het klinkt, had ik het gevoel dat ik mijn beperking had overwonnen. 764 00:54:33,019 --> 00:54:34,604 Tijdens mijn eerste jaar... 765 00:54:34,688 --> 00:54:38,066 ...hoorde ik dat wat mensen van Camp Jened naar Berkeley waren gegaan. 766 00:54:46,157 --> 00:54:47,867 Ik ging naar Dead-concerten... 767 00:54:47,951 --> 00:54:50,704 ...en ik kwam steeds Al Levy tegen. 768 00:54:50,787 --> 00:54:53,039 Hij was een grote fan. 769 00:54:58,211 --> 00:54:59,879 De San Francisco Bay was een wild gebied. 770 00:55:00,588 --> 00:55:04,092 Je hoefde je geen zorgen te maken of je erbij hoorde zoals in San Diego. 771 00:55:04,843 --> 00:55:09,305 Er ontstond een beweging, omdat wat radicale invaliden... 772 00:55:09,389 --> 00:55:11,725 ...een nieuwe wereld voor zichzelf maakten. 773 00:55:18,273 --> 00:55:20,525 Het CIL is uniek... 774 00:55:20,608 --> 00:55:24,612 ...omdat het gerund wordt door en voor minder validen... 775 00:55:24,696 --> 00:55:26,823 ...een model voor de rest van de natie. 776 00:55:26,906 --> 00:55:29,909 Een centrum waar invaliden zichzelf helpen. 777 00:55:29,993 --> 00:55:34,914 Volgens mij is het de eerste keer dat een groep van hen... 778 00:55:34,998 --> 00:55:36,374 UITVOEREND DIRECTEUR 779 00:55:36,458 --> 00:55:39,961 ...echt samenkwam om gezamenlijke problemen op te lossen. 780 00:55:41,254 --> 00:55:45,050 Ed Roberts vroeg of ik naar Berkeley wilde komen. 781 00:55:45,592 --> 00:55:47,802 Ik wilde er niet alleen heen gaan. 782 00:55:48,678 --> 00:55:50,722 Ik zei tegen D'Angelo: 783 00:55:50,805 --> 00:55:52,849 'Wat vind je ervan om naar Berkeley te verhuizen?' 784 00:55:54,059 --> 00:55:55,602 En we waren kamergenoten. 785 00:56:02,108 --> 00:56:05,111 Ik wil pittige invaliden zien over de hele wereld. 786 00:56:05,612 --> 00:56:09,908 Een groep mensen die geen nee accepteert... 787 00:56:10,992 --> 00:56:12,619 ...zonder te vragen waarom. 788 00:56:13,203 --> 00:56:15,455 Dat is zo cruciaal bij het CIL. 789 00:56:15,538 --> 00:56:19,250 Het is geen kaart die je krijgt bij de deur... 790 00:56:19,334 --> 00:56:24,130 ...maar iets wat verwacht wordt van mensen in deze gemeenschap... 791 00:56:24,214 --> 00:56:26,800 ...en dat is: als je jezelf niet respecteert... 792 00:56:26,883 --> 00:56:29,928 ...en niet opeist waar je in gelooft... 793 00:56:30,011 --> 00:56:31,137 ...krijg je het niet. 794 00:56:32,472 --> 00:56:34,349 Mijn eerste ervaring met een thuis vinden... 795 00:56:34,432 --> 00:56:37,727 ...was naar Berkeley komen en bij CIL rondhangen. 796 00:56:39,187 --> 00:56:41,898 Ik deed altijd alsof ik niet invalide was. 797 00:56:41,981 --> 00:56:44,400 Ik kon lopen, verstopte mijn stok onder de bank... 798 00:56:44,484 --> 00:56:47,070 ...maar maakte me druk over 't moment dat ik moest opstaan... 799 00:56:47,153 --> 00:56:48,404 ...en men zou zien dat ik mank liep. 800 00:56:48,488 --> 00:56:49,739 SCHRIJVER EN ACTIVIST 801 00:56:49,823 --> 00:56:53,451 Ik besefte niet hoe zwaar die last was... 802 00:56:53,535 --> 00:56:56,121 ...tot ik bij mensen was bij wie ik niet hoefde te doen alsof. 803 00:56:58,873 --> 00:57:00,750 De reparatiewerkplaats had bijna alles. 804 00:57:00,834 --> 00:57:05,797 Zelfs elektronische uitrusting om de accu-aangedreven rolstoelen af te stellen. 805 00:57:05,880 --> 00:57:08,550 En het centrum zorgt voor vervoer. 806 00:57:08,633 --> 00:57:11,052 Met staats-, lokaal en federaal geld... 807 00:57:11,136 --> 00:57:13,888 ...willen we minder validen zelfvoorzienend maken. 808 00:57:16,141 --> 00:57:17,600 Kan ik u helpen? 809 00:57:20,061 --> 00:57:21,312 TOEWIJZING BEGELEIDERS 810 00:57:21,396 --> 00:57:23,648 We vinden wel een begeleider. 811 00:57:24,649 --> 00:57:27,861 Ik zal u een lijst geven van mensen... 812 00:57:27,944 --> 00:57:29,821 ...die willen werken als u iemand nodig hebt... 813 00:57:29,904 --> 00:57:31,656 ...met hun telefoonnummers. 814 00:57:31,739 --> 00:57:33,783 Dat klinkt goed. -En bel als u iets nodig hebt. 815 00:57:34,534 --> 00:57:35,618 Excuseer. 816 00:57:36,161 --> 00:57:38,246 Wil je in een huis wonen? Dat is je recht. 817 00:57:38,955 --> 00:57:40,081 Wil je een tweekamerappartement? 818 00:57:40,165 --> 00:57:42,459 We helpen je er één te zoeken. 819 00:57:43,668 --> 00:57:48,006 En hier staat hoe je geld kunt aanvragen voor betaalde begeleiders. 820 00:57:48,882 --> 00:57:50,633 Zal ik iets voor je meebrengen? 821 00:57:53,178 --> 00:57:54,345 IJs? Nog iets? 822 00:57:55,388 --> 00:57:56,264 En snoep. 823 00:57:57,849 --> 00:58:02,312 Toen die hele bende van Camp Jened begon te komen... 824 00:58:02,395 --> 00:58:03,271 ...deden ze... 825 00:58:03,354 --> 00:58:05,315 Als je met een van hen omging... 826 00:58:05,398 --> 00:58:08,193 ...en zei: 'Wil je vrijdag afspreken?' 'Ja.' 827 00:58:08,276 --> 00:58:11,362 Het betekende altijd dat één of vijf van hen... 828 00:58:11,446 --> 00:58:12,530 ...er altijd zouden zijn. 829 00:58:13,323 --> 00:58:15,033 Het kamp reisde met ze mee. 830 00:58:15,116 --> 00:58:17,243 Het was 'n reizende Camp Jened-show. 831 00:58:18,203 --> 00:58:19,496 Hoe ik erover hoorde? 832 00:58:19,579 --> 00:58:22,665 Natuurlijk van Steve, die hier was. 833 00:58:22,749 --> 00:58:25,084 Neil had 't computertrainingsprogramma. 834 00:58:27,212 --> 00:58:30,798 Ik kwam naar Californië... 835 00:58:31,466 --> 00:58:35,970 ...om een master in Computerwetenschappen te volgen. 836 00:58:37,305 --> 00:58:42,185 Tijdens mijn eerste week in Berkeley... 837 00:58:43,144 --> 00:58:48,191 ...zat ik in een gemotoriseerde stoel... 838 00:58:48,274 --> 00:58:53,738 ...voor het eerst in mijn leven. 839 00:58:54,364 --> 00:58:59,744 Dat was erg bevrijdend. 840 00:59:10,421 --> 00:59:12,882 Ze namen me mee naar 'n halloweenfeestje. 841 00:59:13,466 --> 00:59:15,343 Ik weet het nog. Het was... 842 00:59:15,426 --> 00:59:16,261 O, mijn god. 843 00:59:16,928 --> 00:59:19,514 Ze waren allemaal dronken en gingen door. 844 00:59:19,597 --> 00:59:25,979 En die mensen, al die kreupelen droegen kostuums. 845 00:59:28,731 --> 00:59:31,234 Ik dacht altijd dat je jezelf moest verbergen. 846 00:59:31,317 --> 00:59:32,860 Je wilde geen aandacht. 847 00:59:35,154 --> 00:59:37,407 En zij waren zo trots. 848 00:59:37,490 --> 00:59:40,577 Dat heeft me echt geraakt. Dit is anders. 849 00:59:40,660 --> 00:59:41,786 Dit is echt anders. 850 00:59:47,333 --> 00:59:50,837 Hier komt Steven Hofmann, 28. 851 00:59:50,920 --> 00:59:52,964 Hij is travestiet van beroep. 852 00:59:53,715 --> 00:59:56,884 Hij werkt graag met minder valide kinderen en andere dieren. 853 00:59:56,968 --> 00:59:59,178 Hij wil een amoebe zijn... 854 00:59:59,262 --> 01:00:02,640 ...met veel grote, goed geschapen vrienden. 855 01:00:17,614 --> 01:00:22,869 Als je minder valide bent... 856 01:00:22,952 --> 01:00:26,497 ...en van nature... 857 01:00:26,581 --> 01:00:32,629 ...passief bent... 858 01:00:35,548 --> 01:00:38,843 ...ben je de pineut. 859 01:01:13,503 --> 01:01:15,171 Fijn je weer te zien. 860 01:01:15,254 --> 01:01:17,965 Hoe is de situatie veranderd sinds 1973? 861 01:01:18,049 --> 01:01:20,468 Ben je nog steeds zo boos als toen? 862 01:01:21,511 --> 01:01:23,846 Wat ik deels geprobeerd heb... 863 01:01:23,930 --> 01:01:29,686 ...is iets van die boosheid om te zetten in positieve actie. 864 01:01:30,603 --> 01:01:33,898 Los van het feit dat er nieuwe wetgeving is... 865 01:01:33,981 --> 01:01:37,151 ...wordt die nauwelijks toegepast. 866 01:01:38,736 --> 01:01:40,196 De federale wet verbiedt... 867 01:01:40,279 --> 01:01:42,323 ...discriminatie tegen minder valide personen. 868 01:01:42,407 --> 01:01:45,868 Een minder-validenorganisatie zegt dat de wet wordt genegeerd. 869 01:01:45,952 --> 01:01:48,663 Vandaag waren er demonstraties bij 11 regionale kantoren... 870 01:01:48,746 --> 01:01:51,624 ...van 't ministerie van Gezondheidszorg, Onderwijs en Welzijn. 871 01:01:52,542 --> 01:01:54,210 Carter was verkozen. 872 01:01:54,293 --> 01:01:57,880 Ze hadden gezegd dat de regelgeving zou worden aangenomen... 873 01:01:57,964 --> 01:02:00,341 ...maar toen minister Califano... 874 01:02:01,384 --> 01:02:05,930 ...Gezondheidszorg, Onderwijs en Welzijn kreeg, werd alles opnieuw bekeken. 875 01:02:07,014 --> 01:02:11,018 Minder valide burgers demonstreerden bij Gezondheidszorg, Onderwijs en Welzijn. 876 01:02:11,227 --> 01:02:15,565 Ze beschuldigen Califano van afzwakking en vertraging van de regelgeving... 877 01:02:15,648 --> 01:02:20,361 ...om de wet uit 1973 toe te passen ter bescherming van minder validen. 878 01:02:21,320 --> 01:02:23,239 We nemen deze positie... 879 01:02:24,282 --> 01:02:27,243 ...al bijna drie jaar in. 880 01:02:27,326 --> 01:02:32,081 ...maar toen Mr Califano minister werd... 881 01:02:32,165 --> 01:02:35,293 ...zei hij: 'Nu is de situatie heel anders.' 882 01:02:35,376 --> 01:02:38,254 Voor ons is dat niet zo. Alles is nog hetzelfde. 883 01:02:47,555 --> 01:02:51,100 MINISTER VAN GEZONDHEIDSZORG, ONDERWIJS EN WELZIJN 884 01:02:57,523 --> 01:03:00,026 Ik heb die regels bekeken. 885 01:03:01,194 --> 01:03:03,154 Er zijn moeilijke vraagstukken. 886 01:03:03,696 --> 01:03:04,906 De regering... 887 01:03:04,989 --> 01:03:08,117 ...deed er 2,5 jaar over om te beslissen niks te doen. 888 01:03:08,201 --> 01:03:09,577 Ik kreeg 2,5 maand. 889 01:03:10,286 --> 01:03:12,038 Waarom kunt u nu niks doen? 890 01:03:12,121 --> 01:03:14,165 Ik wil goed begrijpen... 891 01:03:14,248 --> 01:03:16,042 Nee. Het is één wet. -Ik zal... 892 01:03:17,168 --> 01:03:18,294 Niet in mei, nu. 893 01:03:24,675 --> 01:03:27,970 We hebben gehoord dat er lobbyisten kwamen... 894 01:03:28,054 --> 01:03:30,681 ...die de regels wilden veranderen. 895 01:03:30,765 --> 01:03:34,435 Scholen en universiteiten en zelfs ziekenhuizen... 896 01:03:34,519 --> 01:03:39,315 ...wilden het geld niet spenderen aan het toegankelijk maken van hun gebouwen. 897 01:03:39,398 --> 01:03:41,859 We geloofden dat het hoognodig was. 898 01:03:41,943 --> 01:03:43,736 Dat we snel moesten handelen. 899 01:03:44,737 --> 01:03:50,284 We hebben hier vandaag gehoord dat we vanwege hun fouten... 900 01:03:51,619 --> 01:03:53,496 ...onze burgerrechten... 901 01:03:54,872 --> 01:03:56,165 ...niet krijgen. 902 01:04:00,044 --> 01:04:03,756 Teken of treed af. 903 01:04:04,340 --> 01:04:07,301 Sommige protesteerders wilden buiten wachten... 904 01:04:07,385 --> 01:04:09,220 ...tot hij de regelgeving zou ondertekenen. 905 01:04:10,012 --> 01:04:12,723 Deze coalitie hoort bij een nationale beweging... 906 01:04:12,807 --> 01:04:16,143 ...en we blijven samen vechten voor onze burgerrechten. 907 01:04:21,482 --> 01:04:23,651 Ik wist niet dat er een nationale beweging was. 908 01:04:23,734 --> 01:04:26,654 Ik wist niet wat 504 was. 909 01:04:27,446 --> 01:04:29,532 Ik was een meisje uit Texas. 910 01:04:29,615 --> 01:04:30,950 LEUKSTE LOOPJE 911 01:04:31,033 --> 01:04:34,203 Toen ik 22 was, net afgestudeerd... 912 01:04:34,287 --> 01:04:38,082 ...en op weg naar huis werd aangereden door een vrachtauto... 913 01:04:38,165 --> 01:04:40,668 ...raakte ik verlamd. 914 01:04:41,669 --> 01:04:44,297 Ik had alle aannames en vooroordelen... 915 01:04:44,380 --> 01:04:48,342 ...die mensen hebben over invaliden en beperkingen... 916 01:04:48,426 --> 01:04:50,219 ...en opeens was ik er één. 917 01:04:52,722 --> 01:04:55,558 Ik had er nooit zo veel om me heen gehad... 918 01:04:55,641 --> 01:04:59,312 ...met zo veel verschillende beperkingen, op één plek... 919 01:04:59,395 --> 01:05:02,189 ...en zingend over rechten. 920 01:05:05,234 --> 01:05:08,988 Ik had er nooit aan gedacht dat dit betrekking had op mij. 921 01:05:09,739 --> 01:05:13,826 Ik belde Ms. Magazine en ze gaven me een opdracht. 922 01:05:14,493 --> 01:05:16,829 Ik ging er weer heen met mijn camera. 923 01:05:16,913 --> 01:05:20,166 Wij hier in de Bay moeten samenblijven. 924 01:05:20,249 --> 01:05:23,085 We zijn de sterkste politieke kracht in dit land. 925 01:05:23,169 --> 01:05:27,673 We zijn jong, gevoelig en intelligent. 926 01:05:28,758 --> 01:05:29,884 We blijven samen. 927 01:05:30,760 --> 01:05:34,847 Mijn zus vroeg me naar de demonstratie te gaan. 928 01:05:34,931 --> 01:05:35,932 PROTESTLEIDER 504 929 01:05:36,015 --> 01:05:37,350 Ik zei: 'Ik doe het.' 930 01:05:38,601 --> 01:05:40,978 Plotseling zei iemand: 931 01:05:41,062 --> 01:05:44,231 'Laten we naar binnen gaan. Moeten we buiten blijven?' 932 01:05:44,899 --> 01:05:46,567 Dus ik ging naar het gebouw. 933 01:05:47,777 --> 01:05:51,447 De toespraken waren voorbij en ik ging mee naar binnen. 934 01:05:51,530 --> 01:05:55,117 Er waren wel 300 mensen en ze gingen naar de 3e verdieping... 935 01:05:55,201 --> 01:05:57,995 ...en het kantoor van de regiodirecteur binnen. 936 01:05:58,079 --> 01:06:01,499 Wat gaat hij doen met al die mensen in rolstoelen? 937 01:06:01,582 --> 01:06:04,251 REGIONAAL DIRECTEUR 938 01:06:06,671 --> 01:06:08,798 We vragen niks onredelijks. 939 01:06:08,881 --> 01:06:11,842 We vragen u om een telefoongesprek te voeren... 940 01:06:11,926 --> 01:06:14,136 ...met Joseph Califano. 941 01:06:14,971 --> 01:06:20,351 Mr Lebossi, de algemeen juridisch adviseur van HEW, is de persoon... 942 01:06:20,434 --> 01:06:22,561 ...met wie ik zulke zaken moet bespreken en... 943 01:06:22,645 --> 01:06:25,982 Hoe langer ik daar nietszeggende antwoorden kreeg... 944 01:06:26,065 --> 01:06:27,066 ...hoe bozer ik werd... 945 01:06:27,149 --> 01:06:30,778 ...en we kregen echt het gevoel dat we niet weg konden gaan... 946 01:06:30,861 --> 01:06:33,406 ...omdat niemand wist waar we het over hadden. 947 01:06:33,489 --> 01:06:36,325 We wisten dat ze de regelgeving wilden intrekken. 948 01:06:38,744 --> 01:06:42,039 Het werd 17.00 of 18.00 uur en niemand ging weg. 949 01:06:42,123 --> 01:06:46,335 Ik dacht: we moeten hier overnachten. 950 01:06:49,380 --> 01:06:52,258 Kitty, ik en een paar anderen vroegen: 951 01:06:52,341 --> 01:06:53,175 PROTESTLEIDER 504 952 01:06:53,259 --> 01:06:55,428 'Hoeveel mensen willen blijven?' 953 01:06:55,511 --> 01:06:56,887 En zo is het begonnen. 954 01:06:59,015 --> 01:07:01,934 Judy zei: 'Neem een tandenborstel mee.' 955 01:07:02,018 --> 01:07:03,561 En ik zei: 'Oké.' 956 01:07:07,898 --> 01:07:10,901 Ik zei: 'Judy, ik ben niet voorbereid.' 957 01:07:10,985 --> 01:07:11,944 PROTESTLEIDER 504 958 01:07:12,028 --> 01:07:13,654 Ze zei: 'Je moet blijven.' 959 01:07:13,738 --> 01:07:17,867 solidariteit voor altijd 960 01:07:17,950 --> 01:07:21,328 solidariteit voor altijd 961 01:07:21,412 --> 01:07:24,206 de waarheid gaat door 962 01:07:24,707 --> 01:07:27,460 DAG ÉÉN 963 01:07:27,543 --> 01:07:29,628 Dit is voor vanavond. 964 01:07:30,087 --> 01:07:34,550 Hoeveel mensen kunnen niet op de vloer slapen? 965 01:07:34,633 --> 01:07:36,761 De San Francisco Bay was het beste georganiseerd. 966 01:07:36,844 --> 01:07:42,725 We konden niet alleen demonstraties organiseren, maar ze ook in stand houden. 967 01:07:46,479 --> 01:07:50,816 De sit-in in het HEW-hoofdkantoor in San Francisco is nu drie dagen bezig. 968 01:07:50,900 --> 01:07:53,319 Het warme water is afgesloten op de derde verdieping... 969 01:07:53,402 --> 01:07:56,197 ...die is overgenomen door de kreupelen. 970 01:07:56,280 --> 01:07:57,698 De FBI sloot de telefoon af. 971 01:07:58,449 --> 01:08:00,659 We mochten geen communicatie hebben. 972 01:08:00,743 --> 01:08:02,536 We dachten: wat doen we nu? 973 01:08:02,620 --> 01:08:04,330 En de dove mensen zeiden: 974 01:08:04,830 --> 01:08:05,831 'Wij weten het.' 975 01:08:06,874 --> 01:08:08,709 Iemand gebaarde uit het raam. 976 01:08:08,793 --> 01:08:12,546 Zo communiceerden we met de mensen buiten het gebouw. 977 01:08:13,297 --> 01:08:15,466 Een man, die nu achter me slaapt... 978 01:08:15,549 --> 01:08:17,051 ...bouwde een koelkast. 979 01:08:17,927 --> 01:08:21,388 Hij maakte wat plastic vast aan een airconditioner... 980 01:08:21,472 --> 01:08:24,975 ...en maakte hem van karton en spullen die hier lagen. 981 01:08:25,059 --> 01:08:27,311 We hebben veel koel kunnen houden. 982 01:08:27,394 --> 01:08:31,482 Veel mensen dachten na over hoe we eten kregen en ons konden wassen. 983 01:08:31,565 --> 01:08:34,318 'Waar halen we eten vandaan? En dekens?' 984 01:08:34,401 --> 01:08:36,070 PROTESTLEIDER & BLACK PANTHER 985 01:08:36,153 --> 01:08:39,490 Brad Lomax stelde voor de Black Panthers te bellen. 986 01:08:39,573 --> 01:08:41,283 Brad kon nauwelijks praten... 987 01:08:41,367 --> 01:08:45,246 ...maar met gebarentaal maakte hij zijn idee duidelijk. 988 01:08:48,707 --> 01:08:50,751 De Panthers zouden een warme maaltijd brengen... 989 01:08:50,835 --> 01:08:53,379 ...en ontbijt en lunch achterlaten. 990 01:08:54,130 --> 01:08:56,549 Voor niks. Geen geld, niks. 991 01:08:58,717 --> 01:09:02,388 Na de ontmoeting zei ik tegen iemand: 'Ik snap het niet. 992 01:09:02,471 --> 01:09:05,182 Jullie hebben niet veel middelen.' 993 01:09:06,100 --> 01:09:08,018 Ze hadden een keuken in Oakland. 994 01:09:08,102 --> 01:09:09,895 'Waarom voeden jullie ons?' 995 01:09:11,188 --> 01:09:12,606 Hij zei tegen me: 996 01:09:12,690 --> 01:09:15,109 'Jullie willen de wereld beter maken... 997 01:09:15,192 --> 01:09:16,569 ...net als wij. 998 01:09:16,652 --> 01:09:19,363 We maken de wereld beter voor iedereen. 999 01:09:19,446 --> 01:09:22,449 Als jullie hier blijven en op de vloer slapen... 1000 01:09:22,533 --> 01:09:24,285 ...zorgen wij voor eten.' 1001 01:09:24,368 --> 01:09:26,245 Zo hebben we het overleefd. 1002 01:09:27,538 --> 01:09:30,374 We hebben een kantine en een vergaderzaal. 1003 01:09:30,457 --> 01:09:33,294 We hebben bedden en matrassen, eten. 1004 01:09:34,211 --> 01:09:35,129 Ongelofelijk. 1005 01:09:36,422 --> 01:09:40,926 De steun kwam ook van buiten de gemeenschap. 1006 01:09:41,760 --> 01:09:45,347 Vakbondsleden en andere burgerrechtenorganisaties. 1007 01:09:46,098 --> 01:09:48,976 We hadden contacten met de plaatselijke overheid. 1008 01:09:49,685 --> 01:09:51,312 De burgemeester steunde ons. 1009 01:09:51,395 --> 01:09:52,646 BURGEMEESTER 1010 01:09:52,730 --> 01:09:55,900 Een secretaris uit Sacramento stuurde matrassen. 1011 01:09:57,234 --> 01:10:01,238 Glide Memorial Church, die werd gerund door een progressieve dominee. 1012 01:10:01,322 --> 01:10:02,406 DOMINEE 1013 01:10:02,489 --> 01:10:04,909 Wij geloven in bevrijding. 1014 01:10:07,077 --> 01:10:09,580 Het was de juiste plek, de juiste tijd. 1015 01:10:11,040 --> 01:10:13,751 Een vrouw, die de bar voor lesbiennes runde... 1016 01:10:13,834 --> 01:10:16,420 ...kwam en vroeg: 'Wat hebben jullie nodig?' 1017 01:10:16,503 --> 01:10:19,548 We zeiden: 'We willen niet meer vies zijn.' 1018 01:10:19,632 --> 01:10:21,091 Haar partner zat in de verpleging... 1019 01:10:21,175 --> 01:10:24,929 ...en ze kochten vier liter shampoo en vier liter crèmespoeling. 1020 01:10:25,012 --> 01:10:25,888 Ze kwamen. 1021 01:10:25,971 --> 01:10:29,141 Drie uur lang kon iedereen zijn haar laten wassen. 1022 01:10:29,225 --> 01:10:31,560 Dat ruikt lekker. 1023 01:10:33,354 --> 01:10:34,521 hoera voor homofiele kinderen 1024 01:10:34,605 --> 01:10:35,439 En tieners. 1025 01:10:35,522 --> 01:10:36,857 we gaan niet weg 1026 01:10:42,363 --> 01:10:44,240 Je kunt je niet voorstellen hoe de sit-in was. 1027 01:10:44,323 --> 01:10:45,616 Het was als kamp. 1028 01:10:46,200 --> 01:10:48,869 Alles wat we bij crip camp geleerd hadden, deden we daar. 1029 01:10:51,705 --> 01:10:53,916 Zo veel mensen van Camp Jened... 1030 01:10:53,999 --> 01:10:56,252 ...kampeerders, begeleiders, invaliden, niet-invaliden... 1031 01:10:56,335 --> 01:10:57,461 BEGELEIDER 1032 01:10:57,544 --> 01:10:59,088 ...gingen 't gebouw binnen. 1033 01:11:00,172 --> 01:11:03,676 KAMPEERDER 1034 01:11:09,473 --> 01:11:13,102 KAMPEERDER 1035 01:11:13,185 --> 01:11:17,022 ...nu doen, is de lijst oplezen... 1036 01:11:17,106 --> 01:11:20,359 ...met de namen van mensen die morgen zullen spreken. 1037 01:11:20,442 --> 01:11:24,947 Er waren verschillende comités bezig met de media... 1038 01:11:25,030 --> 01:11:29,660 ...eten en medische zaken en dat soort dingen. 1039 01:11:29,743 --> 01:11:33,664 ...de regelgeving waar we op 21 januari mee instemden... 1040 01:11:33,747 --> 01:11:35,916 ...en hij probeert te verdoezelen... 1041 01:11:36,000 --> 01:11:39,128 Judy zorgde dat iedereen aan het woord kwam. 1042 01:11:39,211 --> 01:11:42,715 ...de hongerstaking. Iedereen hier die wil... 1043 01:11:42,798 --> 01:11:46,635 We konden niet beginnen zonder gebarentolk. 1044 01:11:47,261 --> 01:11:49,596 De bijeenkomsten duurden tot 3.00 uur. 1045 01:11:50,222 --> 01:11:54,560 Mensen moeten het gevoel hebben dat ze een verschil kunnen maken. 1046 01:11:55,352 --> 01:11:58,397 Anders zouden ze daar niet al die tijd blijven. 1047 01:12:10,242 --> 01:12:12,244 Er vormt zich een coalitie. 1048 01:12:12,328 --> 01:12:16,040 Hoe meer we praten, hoe meer we veranderen en hergroeperen... 1049 01:12:16,123 --> 01:12:21,295 ...des te meer ontdekken we onze eigen handicap binnen de coalitie. 1050 01:12:21,378 --> 01:12:24,798 Gebarentaal leren, braille leren... 1051 01:12:24,882 --> 01:12:29,970 ...leren over verborgen beperkingen, zoals epilepsie, artritis... 1052 01:12:30,471 --> 01:12:32,514 ...en al onze beperkingen... 1053 01:12:32,598 --> 01:12:35,142 ...maakt ons een hechtere groep. 1054 01:12:35,225 --> 01:12:37,227 DAG VIER 1055 01:12:37,311 --> 01:12:39,688 De demonstratie gaat de vierde dag in. 1056 01:12:39,772 --> 01:12:42,483 Het is het grootste en langste protest... 1057 01:12:42,566 --> 01:12:45,110 ...ooit georganiseerd door invaliden hier. 1058 01:12:45,194 --> 01:12:48,697 Het probleem is nog hetzelfde als afgelopen donderdag. 1059 01:12:48,781 --> 01:12:51,367 De aandacht van Washington zien te krijgen. 1060 01:12:53,077 --> 01:12:54,578 DAG VIJF 1061 01:12:54,661 --> 01:12:56,997 Verrassend hoeveel mensen zijn gebleven. 1062 01:12:57,081 --> 01:12:58,165 DAG ZES 1063 01:12:58,248 --> 01:13:00,000 Wat ze moesten doorstaan. 1064 01:13:00,918 --> 01:13:01,752 DAG ZEVEN 1065 01:13:01,835 --> 01:13:03,379 Zonder reserveventilator. 1066 01:13:04,254 --> 01:13:07,132 Zonder hulp bij de persoonlijke verzorging. 1067 01:13:07,216 --> 01:13:09,259 Zonder toegang tot katheters. 1068 01:13:10,677 --> 01:13:13,222 Het is al moeilijk voor mij om voor m'n lichaam te zorgen. 1069 01:13:13,305 --> 01:13:16,725 Er zijn meervoudig verlamden, die zich niet kunnen omdraaien... 1070 01:13:16,809 --> 01:13:19,061 ...om doorliggen te voorkomen. 1071 01:13:19,895 --> 01:13:23,857 Om dan op de vloer te slapen? Dat is vragen om problemen. 1072 01:13:26,693 --> 01:13:29,071 Het is alsof de wereld ons dood wil. 1073 01:13:29,154 --> 01:13:31,156 Invaliden weten dat elke dag. 1074 01:13:31,240 --> 01:13:34,076 De wereld wil ons niet en wil ons dood. 1075 01:13:35,077 --> 01:13:37,704 We leven met die realiteit. Het is altijd: 1076 01:13:38,539 --> 01:13:40,791 'Zal ik 't overleven? Ga ik ertegenin? 1077 01:13:40,874 --> 01:13:43,085 Zal ik vechten om hier te zijn?' 1078 01:13:44,628 --> 01:13:48,006 Je kunt dat boosheid noemen. Ik noem het gedrevenheid. 1079 01:13:48,090 --> 01:13:51,093 Je moet willen floreren. Anders red je het niet. 1080 01:13:52,553 --> 01:13:55,931 Ik kan werken. Mijn verstand en handen ook. 1081 01:13:56,014 --> 01:13:59,226 Velen van ons kunnen werken. 1082 01:13:59,309 --> 01:14:01,395 Verwijder architectonische barrières. 1083 01:14:02,187 --> 01:14:05,023 Een aantal dagen ging een aantal van ons in hongerstaking. 1084 01:14:06,733 --> 01:14:10,487 We dronken twee of drie glazen per dag. 1085 01:14:17,119 --> 01:14:20,789 Ik weet dat de druk op Judy enorm moet zijn geweest. 1086 01:14:21,748 --> 01:14:25,794 De verantwoordelijkheid was groot en Judy zei vaak... 1087 01:14:25,878 --> 01:14:27,629 ...in een-op-eengesprekken: 1088 01:14:27,713 --> 01:14:30,799 'Kun je nog één dag blijven? 1089 01:14:30,883 --> 01:14:33,010 Nog één dag?' 1090 01:14:33,093 --> 01:14:35,929 En zo ging het, dag na dag. 1091 01:14:38,640 --> 01:14:42,769 Dit gebouw wordt al 11 dagen bezet door een klein leger minder validen. 1092 01:14:42,853 --> 01:14:44,897 De steun van buiten neemt toe. 1093 01:14:45,439 --> 01:14:47,399 De geluiden daarvan klinken binnen door... 1094 01:14:47,483 --> 01:14:50,611 ...bij het ministerie van Gezondheidszorg, Onderwijs en Welzijn. 1095 01:14:50,694 --> 01:14:53,864 Ik was bij Channel 7, op Golden Gate Avenue... 1096 01:14:53,947 --> 01:14:55,949 ...vlak bij het federale gebouw. 1097 01:14:56,492 --> 01:14:59,119 De lokale media negeerde het hele gebeuren... 1098 01:14:59,203 --> 01:15:00,204 VERSLAGGEVER 1099 01:15:00,954 --> 01:15:04,458 ...en ik was bijna de enige die het de hele tijd versloeg. 1100 01:15:06,210 --> 01:15:08,504 Evan White sloot zich bij ons in. 1101 01:15:09,421 --> 01:15:12,299 Hij bracht verslag uit van 't begin tot 't einde. 1102 01:15:13,884 --> 01:15:15,344 Ik had het voorrecht... 1103 01:15:15,427 --> 01:15:19,681 ...om bij de nachtelijke strategiesessies te zijn. 1104 01:15:19,765 --> 01:15:22,100 Dat vond ik geweldig. 1105 01:15:22,893 --> 01:15:24,686 Ik hou van onruststokers. 1106 01:15:25,771 --> 01:15:29,441 We wilden de agenda vooruitplannen en één idee was: 1107 01:15:29,525 --> 01:15:32,361 'Laat het Congres naar het gebouw komen... 1108 01:15:32,444 --> 01:15:34,404 ...en hier hoorzittingen houden.' 1109 01:15:34,488 --> 01:15:35,906 Want we konden niet weg. 1110 01:15:38,534 --> 01:15:42,454 Minder validen eisen dat Sectie 504 van de Burgerrechten-wet getekend wordt. 1111 01:15:42,538 --> 01:15:44,957 Vandaag werden zij gehoord door twee congresleden... 1112 01:15:45,040 --> 01:15:47,334 ...Phillip Burton en George Miller. 1113 01:15:47,417 --> 01:15:50,837 Mijn verklaring is er één van actiebereidheid en... 1114 01:15:50,921 --> 01:15:53,173 ...steun vanuit het hele land. 1115 01:15:53,257 --> 01:15:55,801 Dit is het begin van een burgerrechtenbeweging... 1116 01:15:55,884 --> 01:15:59,263 ...en wij zijn trots dat jullie hier zijn om die te lanceren... 1117 01:15:59,346 --> 01:16:00,639 ...veel te laat. 1118 01:16:02,349 --> 01:16:05,352 Califano, directeur van HEW... 1119 01:16:05,435 --> 01:16:11,650 ...stuurde die arme Eidenberg als vertegenwoordiger naar de hoorzitting... 1120 01:16:11,733 --> 01:16:14,611 ...van congresleden Miller en Burton. 1121 01:16:14,695 --> 01:16:17,781 In Washington analyseert men nu... 1122 01:16:18,156 --> 01:16:21,702 ...met spoed vragen als: 1123 01:16:21,785 --> 01:16:24,121 'Moeten drugs- en alcoholverslaafden gedekt worden? 1124 01:16:24,621 --> 01:16:26,915 In welke mate zou elke school en elk ziekenhuis... 1125 01:16:26,999 --> 01:16:28,917 ...aangepast moeten worden?' 1126 01:16:29,001 --> 01:16:32,504 En hij kwam met zo'n 20 wijzigingen... 1127 01:16:32,588 --> 01:16:38,135 ...waaronder de schandelijke doctrine van gescheiden, maar gelijk. 1128 01:16:39,136 --> 01:16:42,472 Een schooldistrict mocht één school aanwijzen... 1129 01:16:43,390 --> 01:16:45,601 ...als school waar invalide kinderen... 1130 01:16:45,684 --> 01:16:47,728 ...en invalide studenten terechtkonden. 1131 01:16:47,811 --> 01:16:51,064 Wat is dat? Gescheiden, maar gelijk. 1132 01:16:51,857 --> 01:16:55,861 We wisten dat het Califano's show was. 1133 01:16:55,944 --> 01:16:59,072 Hij stuurde die arme man om ons dat voor te lezen... 1134 01:16:59,823 --> 01:17:02,367 ...om ons weer op onze plek te zetten. 1135 01:17:02,451 --> 01:17:05,203 En toen ging hij de kamer uit. 1136 01:17:05,287 --> 01:17:08,248 Congreslid Burton zei: 'Nee.' 1137 01:17:08,332 --> 01:17:11,877 Mr Eidenberg had zichzelf opgesloten in een kantoor... 1138 01:17:11,960 --> 01:17:15,422 ...en Burton trapte tegen de deur tot hij naar buiten kwam. 1139 01:17:16,715 --> 01:17:20,093 Burton nam Eidenberg weer mee de kamer in. 1140 01:17:20,177 --> 01:17:23,722 Hij liet hem voor de zaal zitten en het publiek aankijken... 1141 01:17:23,805 --> 01:17:26,308 ...om te luisteren naar onze getuigenis. 1142 01:17:26,850 --> 01:17:28,852 Iemand moet beton storten. 1143 01:17:28,935 --> 01:17:29,936 REPUBLIKEIN - CONGRESLID 1144 01:17:30,020 --> 01:17:31,438 Iemand moet muren neerhalen... 1145 01:17:31,521 --> 01:17:35,275 ...en iemand moet leraren en klaslokalen beschikbaar stellen. 1146 01:17:35,359 --> 01:17:39,196 Dat is een prijs die we al 200 jaar zeggen te willen betalen... 1147 01:17:39,279 --> 01:17:41,865 ...om mensen toegang te geven tot het dagelijks leven. 1148 01:17:42,574 --> 01:17:45,911 Of er een Sectie 504 was... 1149 01:17:47,371 --> 01:17:49,790 ...of Brown versus de onderwijsraad... 1150 01:17:57,798 --> 01:17:58,924 De intimidatie... 1151 01:18:00,342 --> 01:18:06,473 ...het gebrek aan billijkheid ten opzichte van invaliden... 1152 01:18:07,182 --> 01:18:10,602 ...die nu zelfs in de regering besproken wordt... 1153 01:18:11,520 --> 01:18:14,898 ...is zo ontoelaatbaar dat ik er geen woorden voor heb. 1154 01:18:15,649 --> 01:18:21,613 Als er 'gescheiden, maar gelijk'- voorstellen worden gedaan... 1155 01:18:22,447 --> 01:18:25,617 ...zal onze woede in het hele land... 1156 01:18:27,661 --> 01:18:30,539 ...blijven bestaan en verergeren. 1157 01:18:30,622 --> 01:18:32,833 Meer gebouwen worden overgenomen... 1158 01:18:33,667 --> 01:18:37,754 ...tot u misschien onze positie begint te begrijpen. 1159 01:18:38,547 --> 01:18:44,136 We zullen niet langer toestaan dat invalide mensen onderdrukt worden. 1160 01:18:44,219 --> 01:18:46,138 We willen de wet afdwingen. 1161 01:18:47,347 --> 01:18:50,016 We willen geen wetgeving meer. 1162 01:18:50,100 --> 01:18:53,520 We gaan niet meer in gesprek over wetgeving. 1163 01:18:55,272 --> 01:18:58,233 Stop alstublieft met instemmend knikken... 1164 01:18:58,316 --> 01:19:01,737 ...als u niet begrijpt waar we het over hebben. 1165 01:19:07,117 --> 01:19:11,204 Er zijn momenten waarop de geschiedenis verandert. 1166 01:19:12,748 --> 01:19:14,666 Judy's gesprek met die man... 1167 01:19:14,750 --> 01:19:17,544 ...is het moment waarop dingen veranderden voor veel mensen. 1168 01:19:18,545 --> 01:19:21,006 Wat wilde Califano hiermee bereiken? 1169 01:19:21,089 --> 01:19:25,177 Hij wilde geen aandacht aan ons besteden. 1170 01:19:25,844 --> 01:19:29,723 Daarom besloten de leiders... 1171 01:19:29,806 --> 01:19:33,810 ...naar DC te gaan en hem te confronteren. 1172 01:19:33,894 --> 01:19:34,770 DAG 15 1173 01:19:34,853 --> 01:19:37,522 Vandaag is een delegatie van 25 vertrokken... 1174 01:19:37,606 --> 01:19:39,232 ...naar de hoofdstad... 1175 01:19:39,316 --> 01:19:42,068 ...waar ze hun eisen aan de president willen voorleggen. 1176 01:19:42,152 --> 01:19:43,904 We hopen dat hij ons wil zien. 1177 01:19:43,987 --> 01:19:48,241 We kregen veel steun van organisaties binnen de gemeenschap... 1178 01:19:48,325 --> 01:19:50,410 ...zodat we naar Washington kunnen. 1179 01:19:50,494 --> 01:19:52,913 We zijn hoopvol dat we terugkomen... 1180 01:19:52,996 --> 01:19:56,082 ...met de ondertekende regels zoals wij ze willen. 1181 01:19:56,875 --> 01:19:59,753 Bij de luchthaven van San Francisco... 1182 01:19:59,836 --> 01:20:01,588 ...Evan White, Channel 7. 1183 01:20:07,177 --> 01:20:10,680 Ik vond het belangrijk om ze meteen te laten weten... 1184 01:20:10,764 --> 01:20:12,265 ...dat dit geen spel is. 1185 01:20:12,766 --> 01:20:15,435 Ik zei: 'Wat gaan we nu doen?' 1186 01:20:15,519 --> 01:20:17,187 Zij: 'Slapen tot morgen.' 1187 01:20:17,270 --> 01:20:18,563 'Dat doen we niet. 1188 01:20:19,397 --> 01:20:20,440 We gaan erheen... 1189 01:20:20,524 --> 01:20:22,234 ...en voor Califano's huis zitten... 1190 01:20:22,317 --> 01:20:26,655 ...en hem laten weten dat dit 504 is en dat we er zijn.' 1191 01:20:27,989 --> 01:20:31,076 Er was toen geen toegankelijk vervoer... 1192 01:20:31,159 --> 01:20:35,580 ...dus de machinistenbond had een verhuiswagen gehuurd... 1193 01:20:35,664 --> 01:20:36,748 STEUNT MINDER VALIDEN IN CALIFORNIË 1194 01:20:36,832 --> 01:20:41,253 ...hun logo op de zijkant geplakt en zo konden we ons verplaatsen in DC. 1195 01:20:41,336 --> 01:20:44,673 We zaten in het donker onder het rijden... 1196 01:20:44,756 --> 01:20:47,759 ...en wisten niet waar we waren tot we aankwamen... 1197 01:20:47,843 --> 01:20:50,428 ...de deur openging en we konden zien. 1198 01:20:52,264 --> 01:20:54,850 We gingen meteen naar Califano's huis... 1199 01:20:54,933 --> 01:20:57,269 ...en hielden daar een nachtwake. 1200 01:20:59,646 --> 01:21:02,732 De politie kwam meteen met auto's... 1201 01:21:02,816 --> 01:21:06,236 ...maar ze zagen mensen in rolstoelen en op krukken... 1202 01:21:06,319 --> 01:21:07,696 ...en wilden geen problemen. 1203 01:21:08,530 --> 01:21:11,533 Ze parkeerden aan de overkant en keken naar ons. 1204 01:21:15,662 --> 01:21:17,289 Toen de zon opkwam... 1205 01:21:17,956 --> 01:21:22,085 ...klopten Judy, Evan White en zijn cameraman op Califano's deur. 1206 01:21:23,044 --> 01:21:24,170 Hij deed niet open. 1207 01:21:24,254 --> 01:21:26,631 Iemand zei dat hij wegging door de achterdeur. 1208 01:21:27,382 --> 01:21:30,051 De First Family gebruikte de zijdeur... 1209 01:21:30,135 --> 01:21:32,178 ...om de kerk te verlaten. 1210 01:21:32,262 --> 01:21:35,265 De Carters vermeden de 20 minder valide mensen... 1211 01:21:35,348 --> 01:21:39,144 ...die demonstreerden tegenover de deur die de president normaal gebruikt. 1212 01:21:40,186 --> 01:21:41,271 In Washington... 1213 01:21:41,354 --> 01:21:43,857 ...houden ruim 100 mensen een mars voor het Witte Huis. 1214 01:21:43,940 --> 01:21:47,277 Het lijkt er niet op dat Carter de demonstranten zal ontmoeten... 1215 01:21:47,360 --> 01:21:50,572 ...al zijn ze uit San Francisco hierheen gereisd. 1216 01:21:51,448 --> 01:21:55,285 Toen de groep wegging, waren velen van ons nog in San Francisco. 1217 01:21:55,368 --> 01:21:56,328 DAG 22 1218 01:21:56,411 --> 01:21:58,747 De FBI voerde de druk op. 1219 01:21:58,830 --> 01:22:02,834 Er gingen brandalarmen om 3.00 uur en bomalarmen. 1220 01:22:03,543 --> 01:22:06,463 En wij... Je kent Judy. 1221 01:22:06,546 --> 01:22:11,092 Onze taak was: 'Ga niet weg tot ik jullie bel.' 1222 01:22:12,302 --> 01:22:15,180 'We zullen wachten tot je belt.' 1223 01:22:16,473 --> 01:22:18,516 We waren banger Judy teleur te stellen... 1224 01:22:18,600 --> 01:22:22,812 ...dan we ooit waren voor de FBI of dat de politie ons zou arresteren. 1225 01:22:23,688 --> 01:22:26,483 De mensen in DC waren erg gespannen. 1226 01:22:26,566 --> 01:22:29,069 Er had een grote finale moeten zijn. 1227 01:22:29,152 --> 01:22:33,281 Er had iets moeten worden losgemaakt, maar dat gebeurde niet. 1228 01:22:34,449 --> 01:22:36,284 We wisten niet wat er ging gebeuren. 1229 01:22:37,577 --> 01:22:41,247 Drie keer die week kregen we 36 uur geen slaap. 1230 01:22:42,499 --> 01:22:46,127 De leiders hielden vol en zeiden: 'Hoe kun je het opgeven? 1231 01:22:46,711 --> 01:22:50,131 Het moet gebeuren. Als het niet nu is, wanneer dan wel?' 1232 01:22:55,971 --> 01:22:59,516 Weet iemand waar de stok van Dennis is? 1233 01:22:59,599 --> 01:23:02,018 Weet iemand waar de stok van Dennis is? 1234 01:23:02,102 --> 01:23:02,978 Niet roken. 1235 01:23:03,061 --> 01:23:04,896 We moeten gaan. We gaan niet... 1236 01:23:04,980 --> 01:23:07,023 Je mag niet op de gitaar zitten. 1237 01:23:07,107 --> 01:23:09,442 Er is plaats voor iemand op de vloer. 1238 01:23:10,860 --> 01:23:12,195 Judy, zing een liedje. 1239 01:23:13,822 --> 01:23:15,573 Ellen, is Bob Perkins daar? 1240 01:23:15,657 --> 01:23:17,158 Ik denk dat het Nicky is. 1241 01:23:17,242 --> 01:23:19,160 Vraag hem of hij mee wil rijden. 1242 01:23:32,716 --> 01:23:34,384 Wacht. -Dat vind ik niks. 1243 01:23:34,467 --> 01:23:36,177 Je hebt 'm toch wel gezien... 1244 01:24:02,203 --> 01:24:06,458 Eén, twee, drie, vier. We krijgen de 504. 1245 01:24:06,541 --> 01:24:07,542 DAG 23 1246 01:24:07,625 --> 01:24:10,879 Eén, twee, drie, vier. We krijgen de 504. 1247 01:24:11,796 --> 01:24:13,590 Dit is misschien tegen het protocol... 1248 01:24:13,673 --> 01:24:14,549 Ja. -Ik heb 5000 km gereisd. 1249 01:24:14,632 --> 01:24:16,885 Waarom wilde u de demonstranten niet ontmoeten? 1250 01:24:17,844 --> 01:24:20,889 Er is een illegale demonstratie in San Francisco. 1251 01:24:20,972 --> 01:24:23,516 Dat vind ik niet gepast. 1252 01:24:23,600 --> 01:24:26,519 Klopt het dat u ze wilde treffen en hebt afgezegd? 1253 01:24:26,603 --> 01:24:27,479 Bedankt. 1254 01:24:29,105 --> 01:24:30,648 Hij zei dat hij niks had afgesproken... 1255 01:24:30,732 --> 01:24:33,568 ...en dat dit 'n illegale afvaardiging is van 'n illegale sit-in. 1256 01:24:34,194 --> 01:24:38,740 Evan White wilde al zijn materiaal terugsturen naar San Francisco... 1257 01:24:38,823 --> 01:24:42,327 ...naar Channel 7 en er was een staking van techneuten. 1258 01:24:44,788 --> 01:24:49,501 ABC-zenders in het hele land kregen niet veel nieuws... 1259 01:24:49,584 --> 01:24:52,587 ...dus bij ABC, waar niet gestaakt werd... 1260 01:24:52,670 --> 01:24:55,673 ...stuurden ze het naar elke zender in het land. 1261 01:24:55,757 --> 01:24:57,467 Evan White in Washington, DC. 1262 01:24:57,550 --> 01:24:59,844 Eén, twee, drie, vier. We krijgen de 504. 1263 01:24:59,928 --> 01:25:02,514 Ze kregen een terugslag. 1264 01:25:02,597 --> 01:25:04,432 Van mensen als Joe Califano... 1265 01:25:04,516 --> 01:25:06,643 ...mocht het in San Francisco worden uitgezonden... 1266 01:25:06,726 --> 01:25:07,811 ...maar nu is het overal. 1267 01:25:14,442 --> 01:25:16,778 DAG 24 1268 01:25:17,278 --> 01:25:18,780 Bedankt. 1269 01:25:18,863 --> 01:25:19,781 Let op. 1270 01:25:19,864 --> 01:25:21,741 Zonder ophef... 1271 01:25:22,450 --> 01:25:25,161 ...zonder de pers te informeren, we wisten het niet eens... 1272 01:25:25,245 --> 01:25:29,749 ...had Califano opeens de regelgeving getekend zoals wij hem wilden. 1273 01:25:31,668 --> 01:25:35,630 Dit vraagt om een revolutie van houdingen... 1274 01:25:35,713 --> 01:25:38,550 ...denken en activiteiten... 1275 01:25:38,633 --> 01:25:41,344 ...van miljoenen Amerikaanse burgers. 1276 01:25:51,563 --> 01:25:54,607 Toen het voorbij was, deelde Dusty Irvine brood met haar vrienden. 1277 01:25:54,691 --> 01:25:55,650 DE HONGERSTAKING IS VOORBIJ 1278 01:25:55,733 --> 01:25:57,068 Ze was in hongerstaking. 1279 01:25:57,152 --> 01:26:00,363 Dit was het eerste wat ze at in 23 dagen. 1280 01:26:03,283 --> 01:26:06,244 In Washington waren vertegenwoordigers van de minder validen blij. 1281 01:26:06,327 --> 01:26:09,497 Het Congres, de pers, het Amerikaanse publiek... 1282 01:26:09,581 --> 01:26:13,001 ...zagen ons uithoudingsvermogen, onze kracht en intelligentie... 1283 01:26:13,084 --> 01:26:14,586 ...net als iedereen. 1284 01:26:14,669 --> 01:26:17,130 Dat mensen door een beperking... 1285 01:26:17,213 --> 01:26:18,631 ...niet per se ziek zijn. 1286 01:26:20,175 --> 01:26:23,178 De nieuwe wet geeft elk minder valide kind... 1287 01:26:23,261 --> 01:26:25,972 ...recht op onderwijs op openbare scholen... 1288 01:26:26,055 --> 01:26:29,976 ...iets waar minder validen lang op gewacht hebben. 1289 01:26:30,476 --> 01:26:32,770 Die had 20 jaar geleden moeten ingaan. 1290 01:26:34,898 --> 01:26:37,358 Ben je nu blij of bezorgd? 1291 01:26:37,442 --> 01:26:39,444 Ik ben wel blij. 1292 01:26:39,527 --> 01:26:42,280 Het land wordt wakker. 1293 01:26:42,363 --> 01:26:46,868 Na alle druk en alle kwellingen... 1294 01:26:46,951 --> 01:26:48,870 ...en die vernederende behandeling... 1295 01:26:48,953 --> 01:26:52,081 Zoals mensen werden behandeld in Washington DC en in San Francisco. 1296 01:27:06,721 --> 01:27:10,808 We geloofden dat we de regering konden verslaan. 1297 01:27:11,601 --> 01:27:12,936 En niet alleen dat... 1298 01:27:13,436 --> 01:27:15,188 We hebben het echt gedaan. 1299 01:27:15,271 --> 01:27:18,107 Het is gelukt en dat is... 1300 01:27:19,108 --> 01:27:20,568 We deden het samen. 1301 01:27:23,279 --> 01:27:27,533 Wat de 504-sit-in heeft gedaan, is al deze mensen... 1302 01:27:27,617 --> 01:27:29,619 ...doven, mensen met verstandelijke beperkingen... 1303 01:27:29,702 --> 01:27:31,621 ...leerbeperkingen, blinden... 1304 01:27:31,704 --> 01:27:34,457 Er waren zo veel verschillende mensen. 1305 01:27:35,875 --> 01:27:37,043 We zeiden allemaal: 1306 01:27:37,126 --> 01:27:39,837 'Dat heb ik nog nooit gehoord, maar ik geloof je... 1307 01:27:39,921 --> 01:27:42,215 ...dat je opgesloten hebt gezeten. 1308 01:27:42,298 --> 01:27:45,843 Ik geloof dat dat jouw ervaring is.' 1309 01:27:48,137 --> 01:27:50,348 We zagen elkaars waarheden. 1310 01:27:57,855 --> 01:27:59,649 We gaven elkaar: 1311 01:27:59,732 --> 01:28:02,610 'Ik zie je en ik geloof je.' 1312 01:28:10,076 --> 01:28:15,331 Ik had niet veel zelfvertrouwen op het moment van het ongeluk... 1313 01:28:15,415 --> 01:28:17,250 ...dus je snapt waarom... 1314 01:28:19,877 --> 01:28:23,589 ...toen 504 me vertelde dat ik waardevol was... 1315 01:28:24,215 --> 01:28:25,341 ...dat hard binnenkwam. 1316 01:28:32,432 --> 01:28:35,435 Ik was zo trots deel te zijn van deze gemeenschap. 1317 01:28:35,518 --> 01:28:36,519 Echt heel trots. 1318 01:28:36,602 --> 01:28:37,520 We hebben gewonnen. 1319 01:28:37,603 --> 01:28:42,608 We toonden kracht, moed en toewijding. 1320 01:28:42,692 --> 01:28:44,068 PROTESTLEIDER 1321 01:28:44,152 --> 01:28:47,238 Dat wij, de opgeslotenen of de uitgestotenen... 1322 01:28:47,322 --> 01:28:51,409 ...de verstopten, zogenaamd fragielen en zwakken... 1323 01:28:51,492 --> 01:28:56,039 ...een gevecht konden leveren op het hoogste niveau van de regering... 1324 01:28:56,122 --> 01:28:57,498 ...en konden winnen. 1325 01:29:22,982 --> 01:29:25,818 Een jaar na de 504-sit-in studeerde ik af. 1326 01:29:26,986 --> 01:29:30,073 Ik kon naar mijn vrienden uit Camp Jened in Berkeley. 1327 01:29:30,656 --> 01:29:32,367 Ik kreeg mijn droombaan... 1328 01:29:32,450 --> 01:29:36,287 ...als geluidsontwerper bij het Berkeley Repertory Theatre. 1329 01:29:37,080 --> 01:29:38,915 De eerste 2 jaar dat ik er werkte... 1330 01:29:38,998 --> 01:29:41,292 ...was de geluidscabine niet rolstoeltoegankelijk. 1331 01:29:42,794 --> 01:29:45,088 Ik moest buiten trappen beklimmen. 1332 01:29:45,588 --> 01:29:49,092 Eind van de winter groeiden er paddenstoelen uit het tapijt. 1333 01:29:51,302 --> 01:29:53,930 Maar omdat de regelgeving ondertekend was... 1334 01:29:54,013 --> 01:29:57,642 ...begon mijn fysieke omgeving toegankelijker te worden. 1335 01:29:58,434 --> 01:30:00,895 Hoe gaat het? 1336 01:30:00,978 --> 01:30:04,607 Subsidiëring van Sectie 504 heeft geleid tot grote veranderingen... 1337 01:30:04,690 --> 01:30:08,277 ...in vervoer, gezondheidszorg, onderwijs en carrièremogelijkheden. 1338 01:30:08,486 --> 01:30:12,907 Universiteiten moeten hun gebouwen rolstoeltoegankelijk maken... 1339 01:30:12,990 --> 01:30:16,369 ...en zorgen voor tolken en lezers voor doven en blinden. 1340 01:30:16,452 --> 01:30:20,123 Huisvestingsprojecten en openbare gebouwen die federaal geld ontvangen... 1341 01:30:20,206 --> 01:30:23,042 ...moeten rolstoeltoegankelijk worden gemaakt. 1342 01:30:23,126 --> 01:30:25,753 In de straten van Berkeley... 1343 01:30:25,837 --> 01:30:28,881 ...zie je de resultaten van burgerrechten voor invaliden. 1344 01:30:28,965 --> 01:30:33,886 Stoephellingen ontworpen door rolstoelgebruikers in bijna de hele stad. 1345 01:30:34,887 --> 01:30:36,556 De gevolgen zijn enorm. 1346 01:30:38,391 --> 01:30:42,019 In 1980 opende Berkeley Rep een nieuw, groter theater. 1347 01:30:43,771 --> 01:30:47,692 Vanwege de 504 moest dat gebouw toegankelijk zijn. 1348 01:30:52,238 --> 01:30:55,032 De barrières om me heen begonnen te verdwijnen. 1349 01:30:55,783 --> 01:30:58,661 Ik besefte dat mijn doel... 1350 01:30:58,744 --> 01:31:02,373 ...om mijn beperking te overwinnen zijn tol geëist had. 1351 01:31:04,709 --> 01:31:06,544 Ik ontkende 'n deel van mezelf. 1352 01:31:10,006 --> 01:31:11,340 Klaar, geluid. Drie, vier. 1353 01:31:13,676 --> 01:31:17,638 Ik zou willen zeggen dat ik blij ben hier vanavond te zijn, maar... 1354 01:31:24,061 --> 01:31:26,355 Het is al goed. -We steunen je. 1355 01:31:26,439 --> 01:31:27,607 Het is al goed. 1356 01:31:28,608 --> 01:31:33,362 Aan één kant wil ik zeggen dat alles geweldig is... 1357 01:31:34,739 --> 01:31:40,077 ...maar ik vind niet dat dat is waar we over gesproken hebben. 1358 01:31:40,161 --> 01:31:44,457 Ik ben het zat om dankbaar te zijn voor toegankelijke toiletten. 1359 01:31:45,875 --> 01:31:49,086 Ik ben het zat me zo te voelen... 1360 01:31:50,421 --> 01:31:53,424 ...want als ik... 1361 01:31:55,092 --> 01:31:58,763 ...dankbaar moet zijn voor een toegankelijk toilet... 1362 01:31:58,846 --> 01:32:01,682 ...wanneer ben ik dan gelijk in de samenleving? 1363 01:32:10,441 --> 01:32:14,195 Decennialang stapelden de begrotingstekorten zich op... 1364 01:32:14,278 --> 01:32:17,073 ...trokken we een wissel op de toekomst van onze kinderen... 1365 01:32:17,156 --> 01:32:20,076 ...voor het tijdelijke gemak van vandaag. 1366 01:32:20,701 --> 01:32:24,622 Op 7 mei heeft het Congres gestemd over budgetvoorstellen. 1367 01:32:24,705 --> 01:32:26,916 De vooruitzichten voor programma's waren slecht. 1368 01:32:26,999 --> 01:32:30,002 Niet alleen geld, maar de wetgeving stond op 't spel. 1369 01:32:30,086 --> 01:32:33,965 Het was niet zo lang geleden dat we hier waren om de wetten toe te passen. 1370 01:32:34,257 --> 01:32:37,343 Nu, drie jaar later, ben je hier weer om intrekking te voorkomen. 1371 01:32:38,844 --> 01:32:40,888 Verbazend hoe het systeem werkt. 1372 01:32:41,472 --> 01:32:45,810 Protesterende invaliden blokkeerden een straat in St. Louis. 1373 01:32:46,394 --> 01:32:48,354 Het was 'n voortdurende strijd... 1374 01:32:48,437 --> 01:32:51,315 ...om toepassing van de 504-regels. 1375 01:32:51,399 --> 01:32:54,151 Bovendien had 504 alleen betrekking op organisaties... 1376 01:32:54,235 --> 01:32:55,319 ...die federaal geld ontvingen. 1377 01:32:55,403 --> 01:32:59,323 Als jullie niet stoppen, worden jullie gearresteerd. 1378 01:33:00,074 --> 01:33:02,994 Het openbaar vervoer was niet toegankelijk... 1379 01:33:03,077 --> 01:33:05,413 ...werkgevers discrimineerden nog steeds... 1380 01:33:05,496 --> 01:33:08,416 ...en privébedrijven hoefden niks te doen. 1381 01:33:10,167 --> 01:33:12,795 We hadden eigen burgerrechtenwetten nodig. 1382 01:33:17,300 --> 01:33:19,635 Het is de strijd om burgerrechten... 1383 01:33:19,719 --> 01:33:22,430 ...en integratie in het dagelijks leven. 1384 01:33:22,513 --> 01:33:24,724 Voor ruim 40 miljoen Amerikanen... 1385 01:33:24,807 --> 01:33:28,019 ...met 'n fysieke of geestelijke beperking begint 'n nieuw tijdperk. 1386 01:33:28,561 --> 01:33:30,688 Een wetsvoorstel dat moest passeren... 1387 01:33:30,771 --> 01:33:33,232 ...zou invaliden gelijke toegang geven... 1388 01:33:33,316 --> 01:33:36,319 ...tot werk, vervoer en openbare plekken. 1389 01:33:36,402 --> 01:33:39,030 Dit is een handvest voor invaliden... 1390 01:33:39,113 --> 01:33:40,114 SENATOR 1391 01:33:40,197 --> 01:33:42,575 ...en Amerika zal er beter en eerlijker door worden. 1392 01:33:43,159 --> 01:33:47,204 'CAPITOOLKRUIP' 1393 01:33:48,622 --> 01:33:49,790 Wanneer willen we het? -Nu. 1394 01:33:52,043 --> 01:33:53,544 Wat willen we? -ADA. 1395 01:33:53,627 --> 01:33:55,463 Wanneer willen we het? -Nu. 1396 01:34:04,513 --> 01:34:06,599 Ik kom er wel. 1397 01:34:06,682 --> 01:34:08,434 Ik kom er wel. -Neem je tijd. 1398 01:34:08,517 --> 01:34:11,729 ADA nu. 1399 01:34:13,481 --> 01:34:17,401 Als het nodig is de hele nacht. 1400 01:34:22,573 --> 01:34:24,492 ADA nu. 1401 01:34:25,868 --> 01:34:28,537 Wij zijn hier vandaag... 1402 01:34:28,621 --> 01:34:32,375 ...om te zorgen dat invalide Amerikanen... 1403 01:34:32,458 --> 01:34:34,001 ...het dagelijks leven krijgen... 1404 01:34:34,085 --> 01:34:37,880 ...dat voor niet-invaliden vanzelfsprekend is. 1405 01:34:37,963 --> 01:34:40,341 Het recht de bus of trein te nemen... 1406 01:34:40,424 --> 01:34:43,386 ...het recht op werk waarvoor we zijn opgeleid... 1407 01:34:43,469 --> 01:34:47,598 ...het recht op toegang tot theaters, restaurants of openbare gebouwen. 1408 01:34:47,681 --> 01:34:51,852 Het passeren van deze monumentale wet zal duidelijk stellen... 1409 01:34:51,936 --> 01:34:54,271 ...dat de regering niet meer toestaat... 1410 01:34:54,355 --> 01:34:57,024 ...dat de grootste minderheidsgroep in de VS... 1411 01:34:57,108 --> 01:34:59,276 ...gelijke kansen worden ontzegd. 1412 01:34:59,360 --> 01:35:01,862 Minder doen is immoreel. 1413 01:35:01,946 --> 01:35:03,030 President. 1414 01:35:03,114 --> 01:35:06,242 Vanochtend gaf senator Tom Harkin, wiens broer doof is... 1415 01:35:06,325 --> 01:35:09,829 ...een speech in gebarentaal en drong aan op het passeren van dit wetsvoorstel. 1416 01:35:10,704 --> 01:35:13,791 Maar het waren de invaliden zelf die dit mogelijk maakten. 1417 01:35:18,546 --> 01:35:24,051 Laat de schandelijke muur van uitsluiting eindelijk worden neergehaald. 1418 01:35:24,135 --> 01:35:25,970 God zegene jullie. 1419 01:35:42,153 --> 01:35:45,531 De ADA was... 1420 01:35:45,614 --> 01:35:50,077 ...een geweldige prestatie. 1421 01:35:50,578 --> 01:35:52,371 Hé, Angel. -Hé, Neil. 1422 01:35:52,455 --> 01:35:53,330 Hoe gaat het? 1423 01:35:53,414 --> 01:35:56,208 Mag ik drie mokka? 1424 01:35:56,292 --> 01:35:57,501 Mokka? 1425 01:35:59,378 --> 01:36:02,798 Het was slechts... 1426 01:36:02,882 --> 01:36:09,388 ...het topje van de ijsberg. 1427 01:36:10,055 --> 01:36:15,311 Je kunt een wet laten aannemen... 1428 01:36:15,394 --> 01:36:20,149 ...maar totdat je... 1429 01:36:20,649 --> 01:36:25,988 ...de maatschappelijke houding verandert... 1430 01:36:26,780 --> 01:36:32,036 ...heeft de wet niet veel betekenis. 1431 01:37:16,956 --> 01:37:18,666 Op dit stuk... 1432 01:37:20,876 --> 01:37:22,044 ...stonden de huisjes. 1433 01:37:27,508 --> 01:37:30,970 Ik herken dit helemaal niet. 1434 01:37:34,640 --> 01:37:38,102 Waar is het kamp? Is het helemaal weg? 1435 01:37:40,271 --> 01:37:44,567 CAMP JENED BEGON ALS KAMP VOOR INVALIDEN IN 1951. 1436 01:37:45,609 --> 01:37:50,322 HET WERD GESLOTEN WEGENS FINANCIËLE PROBLEMEN NA DE ZOMER VAN 1977. 1437 01:38:03,836 --> 01:38:06,964 Hier terugkomen is als heilige grond betreden. 1438 01:38:08,215 --> 01:38:11,051 Je wilt haast zeggen: 'Bedankt.' 1439 01:38:12,177 --> 01:38:16,307 Ik wil bijna... 1440 01:38:16,390 --> 01:38:19,268 ...uit mijn rolstoel klimmen... 1441 01:38:20,477 --> 01:38:24,857 ...en de grond kussen. 1442 01:38:26,692 --> 01:38:29,445 Is dat Denise? 1443 01:38:29,528 --> 01:38:32,114 Lionel. 1444 01:38:40,706 --> 01:38:43,917 Dit was een open grasveld. 1445 01:38:44,001 --> 01:38:46,420 En hier was ons honkbalveld. 1446 01:38:48,422 --> 01:38:53,927 Had je je kunnen voorstellen... 1447 01:38:55,804 --> 01:38:58,641 ...waar we heen zouden gaan? 1448 01:38:58,724 --> 01:38:59,892 Ga. 1449 01:39:00,476 --> 01:39:03,103 De Jacobsons wonen in Oakland, Californië. 1450 01:39:03,187 --> 01:39:04,730 Neil is onderdirecteur van een bank. 1451 01:39:05,397 --> 01:39:07,107 Denise is schrijfster. 1452 01:39:07,191 --> 01:39:09,318 Krijg ik een kus? 1453 01:39:09,401 --> 01:39:11,904 Of vijf kusjes? 1454 01:39:12,863 --> 01:39:14,907 Heb je altijd vader willen worden? 1455 01:39:14,990 --> 01:39:17,076 Ja. Altijd. 1456 01:39:17,910 --> 01:39:21,163 David is de eerste persoon... 1457 01:39:21,246 --> 01:39:23,374 ...in mijn leven... 1458 01:39:23,457 --> 01:39:27,878 ...die niet zit met mijn beperking. 1459 01:39:27,961 --> 01:39:31,674 Ik ben papa. Zijn papa. 1460 01:39:35,928 --> 01:39:39,973 Als iemand je had verteld... 1461 01:39:40,516 --> 01:39:45,020 ...dat je in Oakland zou wonen... 1462 01:39:45,104 --> 01:39:48,649 ...met je vrouw... 1463 01:39:49,274 --> 01:39:51,235 ...en kon gaan... 1464 01:39:51,318 --> 01:39:56,949 ...waarheen je wilde? 1465 01:39:57,533 --> 01:40:00,285 Dat kon je je niet voorstellen. 1466 01:40:00,369 --> 01:40:01,412 Echt niet. 1467 01:40:05,791 --> 01:40:07,710 De vrijheid die dit kamp bood... 1468 01:40:07,793 --> 01:40:11,255 ...heeft zeker de rest van mijn vaders leven beïnvloed. 1469 01:40:14,133 --> 01:40:16,260 Als mijn vader... 1470 01:40:17,052 --> 01:40:20,931 ...wilde hij niet te veel van zijn rebelse... 1471 01:40:21,014 --> 01:40:24,226 ...houding laten zien... 1472 01:40:24,810 --> 01:40:29,398 ...maar die kant van hem zien was ongelofelijk. 1473 01:40:38,115 --> 01:40:43,370 Als ik mijn ogen sluit... 1474 01:40:44,580 --> 01:40:50,919 ...hoor ik alle kampeerders. 1475 01:41:08,812 --> 01:41:14,401 Ik hoor Larry's stem. 1476 01:41:16,361 --> 01:41:17,988 Ik ben heel trots op iedereen. 1477 01:41:18,071 --> 01:41:20,741 Er moest een moment komen... 1478 01:41:20,824 --> 01:41:22,951 ...waarop er iets begon te veranderen... 1479 01:41:23,035 --> 01:41:26,038 ...en daarom zijn de Judy Heumanns in de wereld zo belangrijk. 1480 01:41:26,121 --> 01:41:28,540 Judy, je was een lastpak... 1481 01:41:28,624 --> 01:41:31,084 ...maar ik hield van je. 1482 01:41:31,168 --> 01:41:33,420 Wat is voor jou het belangrijkste... 1483 01:41:33,504 --> 01:41:36,131 ...wat er in de afgelopen 20 jaar gebeurd is? 1484 01:41:36,215 --> 01:41:38,717 Het belangrijkste was voor mij... 1485 01:41:38,801 --> 01:41:41,261 ...de oprichting van onze beweging... 1486 01:41:41,345 --> 01:41:45,516 ...die we een internationale rechtenbeweging mogen noemen. 1487 01:41:51,939 --> 01:41:55,776 Judy Heumann was adviseur voor International Disability Rights... 1488 01:41:55,859 --> 01:41:58,487 ...bij het ministerie van Buitenlandse Zaken. 1489 01:41:59,071 --> 01:42:01,031 Ze woont in Washington DC met haar man, Jorge... 1490 01:42:01,114 --> 01:42:02,616 ...een activist uit Mexico. 1491 01:42:02,699 --> 01:42:04,409 Mag ik je omhelzen? 1492 01:42:06,245 --> 01:42:09,957 Dit was altijd de beste manier om Nanci te omhelzen. 1493 01:42:13,502 --> 01:42:15,212 Ik hou van je. -Ik ook van jou. 1494 01:42:16,922 --> 01:42:20,008 Ik ben boos omdat ik Jimmy niet kan zien en vandaag hebben we één week verkering. 1495 01:46:28,340 --> 01:46:30,342 Ondertiteld door: Nicole Bongaerts